೮. ಅಕುಸಲಚ್ಛೇದನಪಞ್ಹೋ
೮. ‘‘ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ತಥಾಗತೋ ಸಬ್ಬಂ ಅಕುಸಲಂ ಝಾಪೇತ್ವಾ ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಂ ಪತ್ತೋ, ಉದಾಹು ಸಾವಸೇಸೇ ಅಕುಸಲೇ ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಂ ಪತ್ತೋ’’ತಿ? ‘‘ಸಬ್ಬಂ, ಮಹಾರಾಜ, ಅಕುಸಲಂ ಝಾಪೇತ್ವಾ ಭಗವಾ ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಂ ಪತ್ತೋ, ನತ್ಥಿ ಭಗವತೋ ಸೇಸೇಕಂ ಅಕುಸಲ’’ನ್ತಿ.
‘‘ಕಿಂ ಪನ, ಭನ್ತೇ, ದುಕ್ಖಾ ವೇದನಾ ತಥಾಗತಸ್ಸ ಕಾಯೇ ಉಪ್ಪನ್ನಪುಬ್ಬಾ’’ತಿ? ‘‘ಆಮ, ಮಹಾರಾಜ, ರಾಜಗಹೇ ಭಗವತೋ ಪಾದೋ ಸಕಲಿಕಾಯ [ಸಕ್ಖಲಿಕಾಯ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)] ಖತೋ, ಲೋಹಿತಪಕ್ಖನ್ದಿಕಾಬಾಧೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಕಾಯೇ ಅಭಿಸನ್ನೇ ಜೀವಕೇನ ವಿರೇಕೋ ಕಾರಿತೋ, ವಾತಾಬಾಧೇ ಉಪ್ಪನ್ನೇ ಉಪಟ್ಠಾಕೇನ ಥೇರೇನ ಉಣ್ಹೋದಕಂ ಪರಿಯಿಟ್ಠ’’ನ್ತಿ.
‘‘ಯದಿ, ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ತಥಾಗತೋ ಸಬ್ಬಂ ಅಕುಸಲಂ ಝಾಪೇತ್ವಾ ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಂ ಪತ್ತೋ, ತೇನ ಹಿ ಭಗವತೋ ಪಾದೋ ಸಕಲಿಕಾಯ ಖತೋ, ಲೋಹಿತಪಕ್ಖನ್ದಿಕಾ ಚ ಆಬಾಧೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋತಿ ಯಂ ವಚನಂ, ತಂ ಮಿಚ್ಛಾ. ಯದಿ ತಥಾಗತಸ್ಸ ಪಾದೋ ಸಕಲಿಕಾಯ ಖತೋ, ಲೋಹಿತಪಕ್ಖನ್ದಿಕಾ ಚ ಆಬಾಧೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ತೇನ ಹಿ ತಥಾಗತೋ ಸಬ್ಬಂ ಅಕುಸಲಂ ಝಾಪೇತ್ವಾ ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಂ ಪತ್ತೋತಿ ತಮ್ಪಿ ವಚನಂ ಮಿಚ್ಛಾ. ನತ್ಥಿ, ಭನ್ತೇ, ವಿನಾ ಕಮ್ಮೇನ ವೇದಯಿತಂ, ಸಬ್ಬಂ ತಂ ವೇದಯಿತಂ ಕಮ್ಮಮೂಲಕಂ, ತಂ ಕಮ್ಮೇನೇವ ವೇದಯತಿ, ಅಯಮ್ಪಿ ಉಭತೋ ಕೋಟಿಕೋ ಪಞ್ಹೋ ತವಾನುಪ್ಪತ್ತೋ, ಸೋ ತಯಾ ನಿಬ್ಬಾಹಿತಬ್ಬೋ’’ತಿ [ನಿಬ್ಬಾಯಿತಬ್ಬೋತಿ (ಕ.)].
‘‘ನ ಹಿ, ಮಹಾರಾಜ, ಸಬ್ಬಂ ತಂ ವೇದಯಿತಂ ಕಮ್ಮಮೂಲಕಂ. ಅಟ್ಠಹಿ, ಮಹಾರಾಜ, ಕಾರಣೇಹಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ಯೇಹಿ ಕಾರಣೇಹಿ ಪುಥೂ ಸತ್ತಾ ವೇದನಾ ವೇದಿಯನ್ತಿ. ಕತಮೇಹಿ ಅಟ್ಠಹಿ? ವಾತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಿಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಇಧೇಕಚ್ಚಾನಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ಪಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಿಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ…ಪೇ… ಸೇಮ್ಹಸಮುಟ್ಠಾನಾನಿಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ…ಪೇ… ಸನ್ನಿಪಾತಿಕಾನಿಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ…ಪೇ… ಉತುಪರಿಣಾಮಜಾನಿಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ…ಪೇ… ವಿಸಮಪರಿಹಾರಜಾನಿಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ…ಪೇ… ಓಪಕ್ಕಮಿಕಾನಿಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ…ಪೇ… ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಾನಿಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಇಧೇಕಚ್ಚಾನಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ಇಮೇಹಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಅಟ್ಠಹಿ ಕಾರಣೇಹಿ ಪುಥೂ ಸತ್ತಾ ವೇದನಾ ವೇದಯನ್ತಿ. ತತ್ಥ ಯೇ ತೇ ಪುಗ್ಗಲಾ ‘ಸತ್ತೇ ಕಮ್ಮಂ ವಿಬಾಧತೀ’ತಿ ವದೇಯ್ಯುಂ, ತೇ ಇಮೇ ಪುಗ್ಗಲಾ ಸತ್ತಕಾರಣಂ ಪಟಿಬಾಹನ್ತಿ. ತೇಸಂ ತಂ ವಚನಂ ಮಿಚ್ಛಾ’’ತಿ. ‘‘ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಯಞ್ಚ ವಾತಿಕಂ ಯಞ್ಚ ಪಿತ್ತಿಕಂ ಯಞ್ಚ ಸೇಮ್ಹಿಕಂ ಯಞ್ಚ ಸನ್ನಿಪಾತಿಕಂ ಯಞ್ಚ ಉತುಪರಿಣಾಮಜಂ ಯಞ್ಚ ವಿಸಮಪರಿಹಾರಜಂ ಯಞ್ಚ ಓಪಕ್ಕಮಿಕಂ, ಸಬ್ಬೇತೇ ಕಮ್ಮಸಮುಟ್ಠಾನಾ ಯೇವ, ಕಮ್ಮೇನೇವ ತೇ ಸಬ್ಬೇ ಸಮ್ಭವನ್ತೀ’’ತಿ.
‘‘ಯದಿ, ಮಹಾರಾಜ, ತೇಪಿ ಸಬ್ಬೇ ಕಮ್ಮಸಮುಟ್ಠಾನಾವ ಆಬಾಧಾ ಭವೇಯ್ಯುಂ, ನ ತೇಸಂ ಕೋಟ್ಠಾಸತೋ ಲಕ್ಖಣಾನಿ ಭವೇಯ್ಯುಂ. ವಾತೋ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಕುಪ್ಪಮಾನೋ ದಸವಿಧೇನ ಕುಪ್ಪತಿ ಸೀತೇನ ಉಣ್ಹೇನ ಜಿಘಚ್ಛಾಯ ವಿಪಾಸಾಯ ಅತಿಭುತ್ತೇನ ಠಾನೇನ ಪಧಾನೇನ ಆಧಾವನೇನ ಉಪಕ್ಕಮೇನ ಕಮ್ಮವಿಪಾಕೇನ. ತತ್ರ ಯೇ ತೇ ನವ ವಿಧಾ, ನ ತೇ ಅತೀತೇ, ನ ಅನಾಗತೇ, ವತ್ತಮಾನಕೇ ಭವೇ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ತಸ್ಮಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಾ ‘ಕಮ್ಮಸಮ್ಭವಾ ಸಬ್ಬಾ ವೇದನಾ’ತಿ. ಪಿತ್ತಂ, ಮಹಾರಾಜ, ಕುಪ್ಪಮಾನಂ ತಿವಿಧೇನ ಕುಪ್ಪತಿ ಸೀತೇನ ಉಣ್ಹೇನ ವಿಸಮಭೋಜನೇನ. ಸೇಮ್ಹಂ, ಮಹಾರಾಜ, ಕುಪ್ಪಮಾನಂ ತಿವಿಧೇನ ಕುಪ್ಪತಿ ಸೀತೇನ ಉಣ್ಹೇನ ಅನ್ನಪಾನೇನ. ಯೋ ಚ, ಮಹಾರಾಜ, ವಾತೋ ಯಞ್ಚ ಪಿತ್ತಂ ಯಞ್ಚ ಸೇಮ್ಹಂ, ತೇಹಿ ತೇಹಿ ಕೋಪೇಹಿ ಕುಪ್ಪಿತ್ವಾ ಮಿಸ್ಸೀ ಹುತ್ವಾ ಸಕಂ ಸಕಂ ವೇದನಂ ಆಕಡ್ಢತಿ. ಉತುಪರಿಣಾಮಜಾ, ಮಹಾರಾಜ, ವೇದನಾ ಉತುಪರಿಯಾಮೇನ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ. ವಿಸಮಪರಿಹಾರಜಾ ವೇದನಾ ವಿಸಮಪರಿಹಾರೇನ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ. ಓಪಕ್ಕಮಿಕಾ, ಮಹಾರಾಜ, ವೇದನಾ ಅತ್ಥಿ ಕಿರಿಯಾ, ಅತ್ಥಿ ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಾ, ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಾ ವೇದನಾ ಪುಬ್ಬೇ ಕತೇನ ಕಮ್ಮೇನ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ. ಇತಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಅಪ್ಪಂ ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಂ, ಬಹುತರಂ ಅವಸೇಸಂ. ತತ್ಥ ಬಾಲಾ ‘ಸಬ್ಬಂ ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಂ ಯೇವಾ’ತಿ ಅತಿಧಾವನ್ತಿ. ತಂ ಕಮ್ಮಂ ನ ಸಕ್ಕಾ ವಿನಾ ಬುದ್ಧಞಾಣೇನ ವವತ್ಥಾನಂ ಕಾತುಂ.
‘‘ಯಂ ಪನ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತೋ ಪಾದೋ ಸಕಲಿಕಾಯ ಖತೋ, ತಂ ವೇದಯಿತಂ ನೇವ ವಾತಸಮುಟ್ಠಾನಂ, ನ ಪಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಂ, ನ ಸೇಮ್ಹಸಮುಟ್ಠಾನಂ, ನ ಸನ್ನಿಪಾತಿಕಂ, ನ ಉತುಪರಿಣಾಮಜಂ, ನ ವಿಸಮಪರಿಹಾರಜಂ, ನ ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಂ, ಓಪಕ್ಕಮಿಕಂ ಯೇವ. ದೇವದತ್ತೋ ಹಿ, ಮಹಾರಾಜ, ಬಹೂನಿ ಜಾತಿಸತಸಹಸ್ಸಾನಿ ತಥಾಗತೇ ಆಘಾತಂ ಬನ್ಧಿ, ಸೋ ತೇನ ಆಘಾತೇನ ಮಹತಿಂ ಗರುಂ ಸಿಲಂ ಗಹೇತ್ವಾ ‘ಮತ್ಥಕೇ ಪಾತೇಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ಮುಞ್ಚಿ, ಅಥಞ್ಞೇ ದ್ವೇ ಸೇಲಾ ಆಗನ್ತ್ವಾ ತಂ ಸಿಲಂ ತಥಾಗತಂ ಅಸಮ್ಪತ್ತಂ ಯೇವ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿಂಸು, ತಾಸಂ ಪಹಾರೇನ ಪಪಟಿಕಾ ಭಿಜ್ಜಿತ್ವಾ ಭಗವತೋ ಪಾದೇ ಪತಿತ್ವಾ ರುಹಿರಂ [ನಿಪತಿತ್ವಾ ರುಧಿರಂ (ಸ್ಯಾ.)] ಉಪ್ಪಾದೇಸಿ, ಕಮ್ಮವಿಪಾಕತೋ ವಾ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತೋ ಏಸಾ ವೇದನಾ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ ಕಿರಿಯತೋ ವಾ, ತತುದ್ಧಂ ನತ್ಥಞ್ಞಾ ವೇದನಾ.
‘‘ಯಥಾ, ಮಹಾರಾಜ, ಖೇತ್ತದುಟ್ಠತಾಯ ವಾ ಬೀಜಂ ನ ಸಮ್ಭವತಿ ಬೀಜದುಟ್ಠತಾಯ ವಾ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಕಮ್ಮವಿಪಾಕತೋ ವಾ ಭಗವತೋ ಏಸಾ ವೇದನಾ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ ಕಿರಿಯತೋ ವಾ, ತತುದ್ಧಂ ನತ್ಥಞ್ಞಾ ವೇದನಾ.
‘‘ಯಥಾ ವಾ ಪನ, ಮಹಾರಾಜ, ಕೋಟ್ಠದುಟ್ಠತಾಯ ವಾ ಭೋಜನಂ ವಿಸಮಂ ಪರಿಣಮತಿ ಆಹಾರದುಟ್ಠತಾಯ ವಾ, ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಕಮ್ಮವಿಪಾಕತೋ ವಾ ಭಗವತೋ ಏಸಾ ವೇದನಾ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ ಕಿರಿಯತೋ ವಾ, ತತುದ್ಧಂ ನತ್ಥಞ್ಞಾ ವೇದನಾ. ಅಪಿ ಚ, ಮಹಾರಾಜ, ನತ್ಥಿ ಭಗವತೋ ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಾ ವೇದನಾ, ನತ್ಥಿ ವಿಸಮಪರಿಹಾರಜಾ ವೇದನಾ, ಅವಸೇಸೇಹಿ ಸಮುಟ್ಠಾನೇಹಿ ಭಗವತೋ ವೇದನಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ತಾಯ ಚ ಪನ ವೇದನಾಯ ನ ಸಕ್ಕಾ ಭಗವನ್ತಂ ಜೀವಿತಾ ವೋರೋಪೇತುಂ.
‘‘ನಿಪತನ್ತಿ, ಮಹಾರಾಜ, ಇಮಸ್ಮಿಂ ಚಾತುಮಹಾಭೂತಿಕೇ [ಚಾತುಮ್ಮಹಾಭೂತಿಕೇ (ಸೀ.)] ಕಾಯೇ ಇಟ್ಠಾನಿಟ್ಠಾ ಸುಭಾಸುಭವೇದನಾ. ಇಧ, ಮಹಾರಾಜ, ಆಕಾಸೇ ಖಿತ್ತೋ ಲೇಡ್ಡು ಮಹಾಪಥವಿಯಾ ನಿಪತತಿ, ಅಪಿ ನು ಖೋ ಸೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಲೇಡ್ಡು ಪುಬ್ಬೇ ಕತೇನ ಮಹಾಪಥವಿಯಾ ನಿಪತೀ’’ತಿ? ‘‘ನ ಹಿ, ಭನ್ತೇ, ನತ್ಥಿ ಸೋ, ಭನ್ತೇ, ಹೇತು ಮಹಾಪಥವಿಯಾ, ಯೇನ ಹೇತುನಾ ಮಹಾಪಥವೀ ಕುಸಲಾಕುಸಲವಿಪಾಕಂ ಪಟಿಸಂವೇದೇಯ್ಯ, ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನೇನ, ಭನ್ತೇ, ಅಕಮ್ಮಕೇನ ಹೇತುನಾ ಸೋ ಲೇಡ್ಡು ಮಹಾಪಥವಿಯಂ ನಿಪತತಿ. ಯಥಾ, ಮಹಾರಾಜ, ಮಹಾಪಥವೀ, ಏವಂ ತಥಾಗತೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ. ಯಥಾ ಲೇಡ್ಡು ಪುಬ್ಬೇ ಅಕತೇನ ಮಹಾಪಥವಿಯಂ ನಿಪತತಿ, ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ತಥಾಗತಸ್ಸ ಪುಬ್ಬೇ ಅಕತೇನ ಸಾ ಸಕಲಿಕಾಪಾದೇ ನಿಪತಿತಾ.
‘‘ಇಧ ಪನ, ಮಹಾರಾಜ, ಮನುಸ್ಸಾ ಮಹಾಪಥವಿಂ ಭಿನ್ದನ್ತಿ ಚ ಖಣನ್ತಿ ಚ, ಅಪಿ ನು ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ತೇ ಮನುಸ್ಸಾ ಪುಬ್ಬೇ ಕತೇನ ಮಹಾಪಥವಿಂ ಭಿನ್ದನ್ತಿ ಚ ಖಣನ್ತಿ ಚಾ’’ತಿ? ‘‘ನ ಹಿ ಭನ್ತೇ’’ತಿ. ‘‘ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಯಾ ಸಾ ಸಕಲಿಕಾ ಭಗವತೋ ಪಾದೇ ನಿಪತಿತಾ, ನ ಸಾ ಸಕಲಿಕಾ ಪುಬ್ಬೇ ಕತೇನ ಭಗವತೋ ಪಾದೇ ನಿಪತಿತಾ. ಯೋಪಿ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತೋ ಲೋಹಿತಪಕ್ಖನ್ದಿಕಾಬಾಧೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಸೋಪಿ ಆಬಾಧೋ ನ ಪುಬ್ಬೇ ಕತೇನ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಸನ್ನಿಪಾತಿಕೇನೇವ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಯೇ ಕೇಚಿ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತೋ ಕಾಯಿಕಾ ಆಬಾಧಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ, ನ ತೇ ಕಮ್ಮಾಭಿನಿಬ್ಬತ್ತಾ, ಛನ್ನಂ ಏತೇಸಂ ಸಮುಟ್ಠಾನಾನಂ ಅಞ್ಞತರತೋ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ.
‘‘ಭಾಸಿತಮ್ಪೇತಂ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತಾ ದೇವಾತಿದೇವೇನ ಸಂಯುತ್ತನಿಕಾಯವರಲಞ್ಛಕೇ ಮೋಳಿಯಸೀವಕೇ [ಮೋಲಿಯಸಿವಕೇ (ಸ್ಯಾ. ಕ.) ಸಂ. ನಿ. ೪.೨೬೯ ಪಸ್ಸಿತಬ್ಬಂ] ವೇಯ್ಯಾಕರಣೇ –
‘‘‘ಪಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಿಪಿ ಖೋ, ಸೀವಕ, ಇಧೇಕಚ್ಚಾನಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ಸಾಮಮ್ಪಿ ಖೋ ಏತಂ, ಸೀವಕ, ವೇದಿತಬ್ಬಂ, ಯಥಾ ಪಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಿಪಿ ಇಧೇಕಚ್ಚಾನಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ಲೋಕಸ್ಸಪಿ ಖೋ ಏತಂ, ಸೀವಕ, ಸಚ್ಚಸಮ್ಮತಂ, ಯಥಾ ಪಿತ್ತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಿಪಿ ಇಧೇಕಚ್ಚಾನಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ತತ್ರ, ಸೀವಕ, ಯೇ ತೇ ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಏವಂವಾದಿನೋ ಏವಂದಿಟ್ಠಿನೋ ‘‘ಯಂ ಕಿಞ್ಚಾಯಂ ಪುರಿಸಪುಗ್ಗಲೋ ಪಟಿಸಂವೇದೇತಿ ಸುಖಂ ವಾ ದುಕ್ಖಂ ವಾ ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಂ ವಾ, ಸಬ್ಬಂ ತಂ ಪುಬ್ಬೇ ಕತಹೇತೂ’’ತಿ. ಯಞ್ಚ ಸಾಮಂ ಞಾತಂ, ತಞ್ಚ ಅತಿಧಾವನ್ತಿ, ಯಞ್ಚ ಲೋಕೇ ಸಚ್ಚಸಮ್ಮತಂ, ತಞ್ಚ ಅತಿಧಾವನ್ತಿ. ತಸ್ಮಾ ತೇಸಂ ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಂ ಮಿಚ್ಛಾತಿ ವದಾಮಿ.
‘‘‘ಸೇಮ್ಹಸಮುಟ್ಠಾನಾನಿಪಿ ಖೋ, ಸೀವಕ, ಇಧೇಕಚ್ಚಾನಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ವಾತಸಮುಟ್ಠಾನಾನಿಪಿ ಖೋ, ಸೀವಕ…ಪೇ… ಸನ್ನಿಪಾತಿಕಾನಿಪಿ ಖೋ, ಸೀವಕ…ಪೇ… ಉತುಪರಿಣಾಮಜಾನಿಪಿ ಖೋ, ಸೀವಕ…ಪೇ… ವಿಸಮಪರಿಹಾರಜಾನಿಪಿ ಖೋ, ಸೀವಕ…ಪೇ… ಓಪಕ್ಕಮಿಕಾನಿಪಿ ಖೋ, ಸೀವಕ…ಪೇ… ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಾನಿಪಿ ಖೋ, ಸೀವಕ, ಇಧೇಕಚ್ಚಾನಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ಸಾಮಮ್ಪಿ ಖೋ ಏತಂ, ಸೀವಕ, ವೇದಿತಬ್ಬಂ, ಯಥಾ ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಾನಿಪಿ ಇಧೇಕಚ್ಚಾನಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ಲೋಕಸ್ಸಪಿ ಖೋ ಏತಂ, ಸೀವಕ, ಸಚ್ಚಸಮ್ಮತಂ, ಯಥಾ ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಾನಿಪಿ ಇಧೇಕಚ್ಚಾನಿ ವೇದಯಿತಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ತತ್ರ, ಸೀವಕ, ಯೇ ತೇ ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಏವಂವಾದಿನೋ ಏವಂದಿಟ್ಠಿನೋ ‘‘ಯಂ ಕಿಞ್ಚಾಯಂ ಪುರಿಸಪುಗ್ಗಲೋ ಪಟಿಸಂವೇದೇತಿ ಸುಖಂ ವಾ ದುಕ್ಖಂ ವಾ ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಂ ವಾ, ಸಬ್ಬಂ ತಂ ಪುಬ್ಬೇ ಕತಹೇತೂ’’ತಿ. ಯಞ್ಚ ಸಾಮಂ ಞಾತಂ, ತಞ್ಚ ಅತಿಧಾವನ್ತಿ, ಯಞ್ಚ ಲೋಕೇ ಸಚ್ಚಸಮ್ಮತಂ, ತಞ್ಚ ಅತಿಧಾವನ್ತಿ. ತಸ್ಮಾ ತೇಸಂ ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಂ ಮಿಚ್ಛಾತಿ ವದಾಮೀ’’’ತಿ.
‘‘ಇತಿಪಿ, ಮಹಾರಾಜ, ನ ಸಬ್ಬಾ ವೇದನಾ ಕಮ್ಮವಿಪಾಕಜಾ, ಸಬ್ಬಂ, ಮಹಾರಾಜ, ಅಕುಸಲಂ ಝಾಪೇತ್ವಾ ಭಗವಾ ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಂ ಪತ್ತೋತಿ ಏವಮೇತಂ ಧಾರೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಸಾಧು, ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಏವಮೇತಂ ತಥಾ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಾಮೀ’’ತಿ.
ಅಕುಸಲಚ್ಛೇದನಪಞ್ಹೋ ಅಟ್ಠಮೋ.