೫೩೩. ಚೂಳಹಂಸಜಾತಕಂ (೧)

೧. ‘‘ಸುಮುಖ ಅನುಪಚಿನನ್ತಾ, ಪಕ್ಕಮನ್ತಿ ವಿಹಙ್ಗಮಾ;

ಗಚ್ಛ ತುವಮ್ಪಿ ಮಾ ಕಙ್ಖಿ, ನತ್ಥಿ ಬದ್ಧೇ [ಬನ್ಧೇ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)] ಸಹಾಯತಾ’’.

೨. ‘‘ಗಚ್ಛೇ ವಾಹಂ ನ ವಾ ಗಚ್ಛೇ, ನ ತೇನ ಅಮರೋ ಸಿಯಂ;

ಸುಖಿತಂ ತಂ ಉಪಾಸಿತ್ವಾ, ದುಕ್ಖಿತಂ ತಂ ಕಥಂ ಜಹೇ.

೩. ‘‘ಮರಣಂ ವಾ ತಯಾ ಸದ್ಧಿಂ, ಜೀವಿತಂ ವಾ ತಯಾ ವಿನಾ;

ತದೇವ ಮರಣಂ ಸೇಯ್ಯೋ, ಯಞ್ಚೇ ಜೀವೇ ತಯಾ ವಿನಾ.

೪. ‘‘ನೇಸ ಧಮ್ಮೋ ಮಹಾರಾಜ, ಯಂ ತಂ ಏವಂ ಗತಂ ಜಹೇ;

ಯಾ ಗತಿ ತುಯ್ಹಂ ಸಾ ಮಯ್ಹಂ, ರುಚ್ಚತೇ ವಿಹಗಾಧಿಪ.

೫. ‘‘ಕಾ ನು ಪಾಸೇನ ಬದ್ಧಸ್ಸ [ಬನ್ಧಸ್ಸ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)], ಗತಿ ಅಞ್ಞಾ ಮಹಾನಸಾ;

ಸಾ ಕಥಂ ಚೇತಯಾನಸ್ಸ, ಮುತ್ತಸ್ಸ ತವ ರುಚ್ಚತಿ.

೬. ‘‘ಕಂ ವಾ ತ್ವಂ ಪಸ್ಸಸೇ ಅತ್ಥಂ, ಮಮ ತುಯ್ಹಞ್ಚ ಪಕ್ಖಿಮ;

ಞಾತೀನಂ ವಾವಸಿಟ್ಠಾನಂ, ಉಭಿನ್ನಂ ಜೀವಿತಕ್ಖಯೇ.

೭. ‘‘ಯಂ ನ ಕಞ್ಚನದೇಪಿಞ್ಛ [ದೇಪಿಚ್ಛ (ಸೀ. ಪೀ.), ದ್ವೇಪಿಚ್ಛ (ಸ್ಯಾ.)], ಅನ್ಧೇನ ತಮಸಾ ಗತಂ;

ತಾದಿಸೇ ಸಞ್ಚಜಂ ಪಾಣಂ, ಕಮತ್ಥಮಭಿಜೋತಯೇ’’.

೮. ‘‘ಕಥಂ ನು ಪತತಂ ಸೇಟ್ಠ, ಧಮ್ಮೇ ಅತ್ಥಂ ನ ಬುಜ್ಝಸಿ [ಬುಜ್ಝಸೇ (ಸೀ.)];

ಧಮ್ಮೋ ಅಪಚಿತೋ ಸನ್ತೋ, ಅತ್ಥಂ ದಸ್ಸೇತಿ ಪಾಣಿನಂ.

೯. ‘‘ಸೋಹಂ ಧಮ್ಮಂ ಅಪೇಕ್ಖಾನೋ, ಧಮ್ಮಾ ಚತ್ಥಂ ಸಮುಟ್ಠಿತಂ;

ಭತ್ತಿಞ್ಚ ತಯಿ ಸಮ್ಪಸ್ಸಂ, ನಾವಕಙ್ಖಾಮಿ ಜೀವಿತಂ’’.

೧೦. ‘‘ಅದ್ಧಾ ಏಸೋ ಸತಂ ಧಮ್ಮೋ, ಯೋ ಮಿತ್ತೋ ಮಿತ್ತಮಾಪದೇ;

ನ ಚಜೇ ಜೀವಿತಸ್ಸಾಪಿ, ಹೇತುಧಮ್ಮಮನುಸ್ಸರಂ.

೧೧. ‘‘ಸ್ವಾಯಂ ಧಮ್ಮೋ ಚ ತೇ ಚಿಣ್ಣೋ, ಭತ್ತಿ ಚ ವಿದಿತಾ ಮಯಿ;

ಕಾಮಂ ಕರಸ್ಸು ಮಯ್ಹೇತಂ, ಗಚ್ಛೇವಾನುಮತೋ ಮಯಾ’’.

೧೨. ‘‘ಅಪಿ ತ್ವೇವಂ ಗತೇ ಕಾಲೇ, ಯಂ ಖಣ್ಡಂ [ಬದ್ಧಂ (ಸೀ.), ಬನ್ಧಂ (ಪೀ.)] ಞಾತಿನಂ ಮಯಾ;

ತಯಾ ತಂ ಬುದ್ಧಿಸಮ್ಪನ್ನಂ [ಬುದ್ಧಿಸಮ್ಪನ್ನ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.)], ಅಸ್ಸ ಪರಮಸಂವುತಂ.

೧೩. ‘‘ಇಚ್ಚೇವಂ [ಇಚ್ಚೇವ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಮನ್ತಯನ್ತಾನಂ, ಅರಿಯಾನಂ ಅರಿಯವುತ್ತಿನಂ;

ಪಚ್ಚದಿಸ್ಸಥ ನೇಸಾದೋ, ಆತುರಾನಮಿವನ್ತಕೋ.

೧೪. ‘‘ತೇ ಸತ್ತುಮಭಿಸಞ್ಚಿಕ್ಖ, ದೀಘರತ್ತಂ ಹಿತಾ ದಿಜಾ;

ತುಣ್ಹೀಮಾಸಿತ್ಥ ಉಭಯೋ, ನ ಸಞ್ಚಲೇಸುಮಾಸನಾ [ನ ಚ ಸಞ್ಚೇಸು’ಮಾಸನಾ (ಸೀ. ಪೀ.)].

೧೫. ‘‘ಧತರಟ್ಠೇ ಚ ದಿಸ್ವಾನ, ಸಮುಡ್ಡೇನ್ತೇ ತತೋ ತತೋ;

ಅಭಿಕ್ಕಮಥ ವೇಗೇನ, ದಿಜಸತ್ತು ದಿಜಾಧಿಪೇ.

೧೬. ‘‘ಸೋ ಚ ವೇಗೇನಭಿಕ್ಕಮ್ಮ, ಆಸಜ್ಜ ಪರಮೇ ದಿಜೇ;

ಪಚ್ಚಕಮಿತ್ಥ [ಪಚ್ಚಕಮ್ಪಿತ್ಥ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.)] ನೇಸಾದೋ, ಬದ್ಧಾ ಇತಿ ವಿಚಿನ್ತಯಂ.

೧೭. ‘‘ಏಕಂವ ಬದ್ಧಮಾಸೀನಂ, ಅಬದ್ಧಞ್ಚ ಪುನಾಪರಂ;

ಆಸಜ್ಜ ಬದ್ಧಮಾಸೀನಂ, ಪೇಕ್ಖಮಾನಮದೀನವಂ.

೧೮. ‘‘ತತೋ ಸೋ ವಿಮತೋಯೇವ, ಪಣ್ಡರೇ ಅಜ್ಝಭಾಸಥ;

ಪವಡ್ಢಕಾಯೇ ಆಸೀನೇ, ದಿಜಸಙ್ಘಗಣಾಧಿಪೇ.

೧೯. ‘‘ಯಂ ನು ಪಾಸೇನ ಮಹತಾ, ಬದ್ಧೋ ನ ಕುರುತೇ ದಿಸಂ;

ಅಥ ಕಸ್ಮಾ ಅಬದ್ಧೋ ತ್ವಂ, ಬಲೀ ಪಕ್ಖಿ ನ ಗಚ್ಛಸಿ.

೨೦. ‘‘ಕಿನ್ನು ತ್ಯಾಯಂ [ತಾ’ಯಂ (ಸೀ. ಪೀ. ಕ.)] ದಿಜೋ ಹೋತಿ, ಮುತ್ತೋ ಬದ್ಧಂ ಉಪಾಸಸಿ;

ಓಹಾಯ ಸಕುಣಾ ಯನ್ತಿ, ಕಿಂ ಏಕೋ ಅವಹೀಯಸಿ’’.

೨೧. ‘‘ರಾಜಾ ಮೇ ಸೋ ದಿಜಾಮಿತ್ತ, ಸಖಾ ಪಾಣಸಮೋ ಚ ಮೇ;

ನೇವ ನಂ ವಿಜಹಿಸ್ಸಾಮಿ, ಯಾವ ಕಾಲಸ್ಸ ಪರಿಯಾಯಂ.

೨೨. ‘‘ಕಥಂ ಪನಾಯಂ ವಿಹಙ್ಗೋ, ನಾದ್ದಸ ಪಾಸಮೋಡ್ಡಿತಂ;

ಪದಞ್ಹೇತಂ ಮಹನ್ತಾನಂ, ಬೋದ್ಧುಮರಹನ್ತಿ ಆಪದಂ.

೨೩. ‘‘ಯದಾ ಪರಾಭವೋ ಹೋತಿ, ಪೋಸೋ ಜೀವಿತಸಙ್ಖಯೇ;

ಅಥ ಜಾಲಞ್ಚ ಪಾಸಞ್ಚ, ಆಸಜ್ಜಾಪಿ ನ ಬುಜ್ಝತಿ.

೨೪. ‘‘ಅಪಿ ತ್ವೇವ ಮಹಾಪಞ್ಞ, ಪಾಸಾ ಬಹುವಿಧಾ ತತಾ [ತತಾ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)];

ಗುಯ್ಹಮಾಸಜ್ಜ [ಗೂಳ್ಹಮಾಸಜ್ಜ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಬಜ್ಝನ್ತಿ, ಅಥೇವಂ ಜೀವಿತಕ್ಖಯೇ’’.

೨೫. ‘‘ಅಪಿ ನಾಯಂ ತಯಾ ಸದ್ಧಿಂ, ಸಂವಾಸಸ್ಸ [ಸಮ್ಭಾಸಸ್ಸ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಸುಖುದ್ರಯೋ;

ಅಪಿ ನೋ ಅನುಮಞ್ಞಾಸಿ, ಅಪಿ ನೋ ಜೀವಿತಂ ದದೇ’’.

೨೬. ‘‘ನ ಚೇವ ಮೇ ತ್ವಂ ಬದ್ಧೋಸಿ, ನಪಿ ಇಚ್ಛಾಮಿ ತೇ ವಧಂ;

ಕಾಮಂ ಖಿಪ್ಪಮಿತೋ ಗನ್ತ್ವಾ, ಜೀವ ತ್ವಂ ಅನಿಘೋ ಚಿರಂ’’.

೨೭. ‘‘ನೇವಾಹಮೇತಮಿಚ್ಛಾಮಿ, ಅಞ್ಞತ್ರೇತಸ್ಸ ಜೀವಿತಾ;

ಸಚೇ ಏಕೇನ ತುಟ್ಠೋಸಿ, ಮುಞ್ಚೇತಂ ಮಞ್ಚ ಭಕ್ಖಯ.

೨೮. ‘‘ಆರೋಹಪರಿಣಾಹೇನ, ತುಲ್ಯಾಸ್ಮಾ [ತುಲ್ಯಾಮ್ಹಾ (ಕ.)] ವಯಸಾ ಉಭೋ;

ನ ತೇ ಲಾಭೇನ ಜೀವತ್ಥಿ [ಜೀನತ್ಥಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.)], ಏತೇನ ನಿಮಿನಾ ತುವಂ.

೨೯. ‘‘ತದಿಙ್ಘ ಸಮಪೇಕ್ಖಸ್ಸು [ಸಮವೇಕ್ಖಸು (ಸೀ. ಪೀ.)], ಹೋತು ಗಿದ್ಧಿ ತವಮ್ಹಸು [ತವಸ್ಮಸು (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)];

ಮಂ ಪುಬ್ಬೇ ಬನ್ಧ ಪಾಸೇನ, ಪಚ್ಛಾ ಮುಞ್ಚ ದಿಜಾಧಿಪಂ.

೩೦. ‘‘ತಾವದೇವ ಚ ತೇ ಲಾಭೋ, ಕತಾಸ್ಸ [ಕತಸ್ಸಾ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಯಾಚನಾಯ ಚ;

ಮಿತ್ತಿ ಚ ಧತರಟ್ಠೇಹಿ, ಯಾವಜೀವಾಯ ತೇ ಸಿಯಾ’’.

೩೧. ‘‘ಪಸ್ಸನ್ತು ನೋ ಮಹಾಸಙ್ಘಾ, ತಯಾ ಮುತ್ತಂ ಇತೋ ಗತಂ;

ಮಿತ್ತಾಮಚ್ಚಾ ಚ ಭಚ್ಚಾ ಚ, ಪುತ್ತದಾರಾ ಚ ಬನ್ಧವಾ.

೩೨. ‘‘ನ ಚ ತೇ ತಾದಿಸಾ ಮಿತ್ತಾ, ಬಹೂನಂ [ಬಹುನ್ನಂ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಇಧ ವಿಜ್ಜತಿ;

ಯಥಾ ತ್ವಂ ಧತರಟ್ಠಸ್ಸ, ಪಾಣಸಾಧಾರಣೋ ಸಖಾ.

೩೩. ‘‘ಸೋ ತೇ ಸಹಾಯಂ ಮುಞ್ಚಾಮಿ, ಹೋತು ರಾಜಾ ತವಾನುಗೋ;

ಕಾಮಂ ಖಿಪ್ಪಮಿತೋ ಗನ್ತ್ವಾ, ಞಾತಿಮಜ್ಝೇ ವಿರೋಚಥ’’.

೩೪. ‘‘ಸೋ ಪತೀತೋ ಪಮುತ್ತೇನ, ಭತ್ತುನಾ [ಭತ್ತುನೋ (ಸ್ಯಾ.)] ಭತ್ತುಗಾರವೋ;

ಅಜ್ಝಭಾಸಥ ವಕ್ಕಙ್ಗೋ [ವಙ್ಕಙ್ಗೋ (ಸ್ಯಾ.)], ವಾಚಂ ಕಣ್ಣಸುಖಂ ಭಣಂ.

೩೫. ‘‘ಏವಂ ಲುದ್ದಕ ನನ್ದಸ್ಸು, ಸಹ ಸಬ್ಬೇಹಿ ಞಾತಿಭಿ;

ಯಥಾಹಮಜ್ಜ ನನ್ದಾಮಿ, ಮುತ್ತಂ ದಿಸ್ವಾ ದಿಜಾಧಿಪಂ’’.

೩೬. ‘‘ಏಹಿ ತಂ ಅನುಸಿಕ್ಖಾಮಿ, ಯಥಾ ತ್ವಮಪಿ ಲಚ್ಛಸೇ;

ಲಾಭಂ ತವಾಯಂ [ಯಥಾಯಂ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಧತರಟ್ಠೋ, ಪಾಪಂ ಕಿಞ್ಚಿ [ಕಞ್ಚಿ (ಸೀ.)] ನ ದಕ್ಖತಿ.

೩೭. ‘‘ಖಿಪ್ಪಮನ್ತೇಪುರಂ ನೇತ್ವಾ [ಗನ್ತ್ವಾ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)], ರಞ್ಞೋ ದಸ್ಸೇಹಿ ನೋ ಉಭೋ;

ಅಬದ್ಧೇ ಪಕತಿಭೂತೇ, ಕಾಜೇ [ಕಾಚೇ (ಪೀ.)] ಉಭಯತೋ ಠಿತೇ.

೩೮. ‘‘ಧತರಟ್ಠಾ ಮಹಾರಾಜ, ಹಂಸಾಧಿಪತಿನೋ ಇಮೇ;

ಅಯಞ್ಹಿ ರಾಜಾ ಹಂಸಾನಂ, ಅಯಂ ಸೇನಾಪತೀತರೋ.

೩೯. ‘‘ಅಸಂಸಯಂ ಇಮಂ ದಿಸ್ವಾ, ಹಂಸರಾಜಂ ನರಾಧಿಪೋ;

ಪತೀತೋ ಸುಮನೋ ವಿತ್ತೋ [ಚಿತ್ತೋ (ಕ.)], ಬಹುಂ ದಸ್ಸತಿ ತೇ ಧನಂ’’.

೪೦. ‘‘ತಸ್ಸ ತಂ ವಚನಂ ಸುತ್ವಾ, ಕಮ್ಮುನಾ ಉಪಪಾದಯಿ;

ಖಿಪ್ಪಮನ್ತೇಪುರಂ ಗನ್ತ್ವಾ, ರಞ್ಞೋ ಹಂಸೇ ಅದಸ್ಸಯಿ;

ಅಬದ್ಧೇ ಪಕತಿಭೂತೇ, ಕಾಜೇ ಉಭಯತೋ ಠಿತೇ.

೪೧. ‘‘ಧತರಟ್ಠಾ ಮಹಾರಾಜ, ಹಂಸಾಧಿಪತಿನೋ ಇಮೇ;

ಅಯಞ್ಹಿ ರಾಜಾ ಹಂಸಾನಂ, ಅಯಂ ಸೇನಾಪತೀತರೋ’’.

೪೨. ‘‘ಕಥಂ ಪನಿಮೇ ವಿಹಙ್ಗಾ [ವಿಹಗಾ (ಸೀ. ಪೀ.)], ತವ ಹತ್ಥತ್ತಮಾಗತಾ [ಹತ್ಥತ್ಥ’ಮಾಗತಾ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.)];

ಕಥಂ ಲುದ್ದೋ ಮಹನ್ತಾನಂ, ಇಸ್ಸರೇ ಇಧ ಅಜ್ಝಗಾ’’.

೪೩. ‘‘ವಿಹಿತಾ ಸನ್ತಿಮೇ ಪಾಸಾ, ಪಲ್ಲಲೇಸು ಜನಾಧಿಪ;

ಯಂ ಯದಾಯತನಂ ಮಞ್ಞೇ, ದಿಜಾನಂ ಪಾಣರೋಧನಂ.

೪೪. ‘‘ತಾದಿಸಂ ಪಾಸಮಾಸಜ್ಜ, ಹಂಸರಾಜಾ ಅಬಜ್ಝಥ;

ತಂ ಅಬದ್ಧೋ ಉಪಾಸೀನೋ, ಮಮಾಯಂ ಅಜ್ಝಭಾಸಥ.

೪೫. ‘‘ಸುದುಕ್ಕರಂ ಅನರಿಯೇಹಿ, ದಹತೇ ಭಾವಮುತ್ತಮಂ;

ಭತ್ತುರತ್ಥೇ ಪರಕ್ಕನ್ತೋ, ಧಮ್ಮಯುತ್ತೋ [ಧಮ್ಮೇ ಯುತ್ತೋ (ಸೀ. ಪೀ.)] ವಿಹಙ್ಗಮೋ.

೪೬. ‘‘ಅತ್ತನಾಯಂ [ಅತ್ತನೋ ಯಂ (ಸ್ಯಾ.)] ಚಜಿತ್ವಾನ, ಜೀವಿತಂ ಜೀವಿತಾರಹೋ;

ಅನುತ್ಥುನನ್ತೋ ಆಸೀನೋ, ಭತ್ತು ಯಾಚಿತ್ಥ ಜೀವಿತಂ.

೪೭. ‘‘ತಸ್ಸ ತಂ ವಚನಂ ಸುತ್ವಾ, ಪಸಾದಮಹಮಜ್ಝಗಾ;

ತತೋ ನಂ ಪಾಮುಚಿಂ [ಪಾಮುಞ್ಚಿಂ (ಪೀ. ಕ.)] ಪಾಸಾ, ಅನುಞ್ಞಾಸಿಂ ಸುಖೇನ ಚ.

೪೮. ‘‘‘ಸೋ ಪತೀತೋ ಪಮುತ್ತೇನ, ಭತ್ತುನಾ ಭತ್ತುಗಾರವೋ;

ಅಜ್ಝಭಾಸಥ ವಕ್ಕಙ್ಗೋ, ವಾಚಂ ಕಣ್ಣಸುಖಂ ಭಣಂ.

೪೯. ‘‘‘ಏವಂ ಲುದ್ದಕ ನನ್ದಸ್ಸು, ಸಹ ಸಬ್ಬೇಹಿ ಞಾತಿಭಿ;

ಯಥಾಹಮಜ್ಜ ನನ್ದಾಮಿ, ಮುತ್ತಂ ದಿಸ್ವಾ ದಿಜಾಧಿಪಂ.

೫೦. ‘‘‘ಏಹಿ ತಂ ಅನುಸಿಕ್ಖಾಮಿ, ಯಥಾ ತ್ವಮಪಿ ಲಚ್ಛಸೇ;

ಲಾಭಂ ತವಾಯಂ ಧತರಟ್ಠೋ, ಪಾಪಂ ಕಿಞ್ಚಿ ನ ದಕ್ಖತಿ.

೫೧. ‘‘‘ಖಿಪ್ಪಮನ್ತೇಪುರಂ ನೇತ್ವಾ [ಗನ್ತ್ವಾ (ಸಬ್ಬತ್ಥ)], ರಞ್ಞೋ ದಸ್ಸೇಹಿ ನೋ ಉಭೋ;

ಅಬದ್ಧೇ ಪಕತಿಭೂತೇ, ಕಾಜೇ ಉಭಯತೋ ಠಿತೇ.

೫೨. ‘‘‘ಧತರಟ್ಠಾ ಮಹಾರಾಜ, ಹಂಸಾಧಿಪತಿನೋ ಇಮೇ;

ಅಯಞ್ಹಿ ರಾಜಾ ಹಂಸಾನಂ, ಅಯಂ ಸೇನಾಪತೀತರೋ.

೫೩. ‘‘‘ಅಸಂಸಯಂ ಇಮಂ ದಿಸ್ವಾ, ಹಂಸರಾಜಂ ನರಾಧಿಪೋ;

ಪತೀತೋ ಸುಮನೋ ವಿತ್ತೋ, ಬಹುಂ ದಸ್ಸತಿ ತೇ ಧನಂ’.

೫೪. ‘‘ಏವಮೇತಸ್ಸ ವಚನಾ, ಆನೀತಾಮೇ ಉಭೋ ಮಯಾ;

ಏತ್ಥೇವ ಹಿ ಇಮೇ ಆಸುಂ [ಅಸ್ಸು (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.)], ಉಭೋ ಅನುಮತಾ ಮಯಾ.

೫೫. ‘‘ಸೋಯಂ ಏವಂ ಗತೋ ಪಕ್ಖೀ, ದಿಜೋ ಪರಮಧಮ್ಮಿಕೋ;

ಮಾದಿಸಸ್ಸ ಹಿ ಲುದ್ದಸ್ಸ, ಜನಯೇಯ್ಯಾಥ ಮದ್ದವಂ.

೫೬. ‘‘ಉಪಾಯನಞ್ಚ ತೇ ದೇವ, ನಾಞ್ಞಂ ಪಸ್ಸಾಮಿ ಏದಿಸಂ;

ಸಬ್ಬಸಾಕುಣಿಕಾಗಾಮೇ, ತಂ ಪಸ್ಸ ಮನುಜಾಧಿಪ’’.

೫೭. ‘‘ದಿಸ್ವಾ ನಿಸಿನ್ನಂ ರಾಜಾನಂ, ಪೀಠೇ ಸೋವಣ್ಣಯೇ ಸುಭೇ;

ಅಜ್ಝಭಾಸಥ ವಕ್ಕಙ್ಗೋ, ವಾಚಂ ಕಣ್ಣಸುಖಂ ಭಣಂ.

೫೮. ‘‘ಕಚ್ಚಿನ್ನು ಭೋತೋ ಕುಸಲಂ, ಕಚ್ಚಿ ಭೋತೋ ಅನಾಮಯಂ;

ಕಚ್ಚಿ ರಟ್ಠಮಿದಂ ಫೀತಂ, ಧಮ್ಮೇನ ಮನುಸಾಸಸಿ’’.

೫೯. ‘‘ಕುಸಲಞ್ಚೇವ ಮೇ ಹಂಸ, ಅಥೋ ಹಂಸ ಅನಾಮಯಂ;

ಅಥೋ ರಟ್ಠಮಿದಂ ಫೀತಂ, ಧಮ್ಮೇನ ಮನುಸಾಸಹಂ’’ [ಮನುಸಿಸ್ಸತಿ (ಸೀ. ಪೀ.)].

೬೦. ‘‘ಕಚ್ಚಿ ಭೋತೋ ಅಮಚ್ಚೇಸು, ದೋಸೋ ಕೋಚಿ ನ ವಿಜ್ಜತಿ;

ಕಚ್ಚಿ ಚ [ಕಚ್ಚಿನ್ನು (ಸೀ. ಪೀ.)] ತೇ ತವತ್ಥೇಸು, ನಾವಕಙ್ಖನ್ತಿ ಜೀವಿತಂ’’.

೬೧. ‘‘ಅಥೋಪಿ ಮೇ ಅಮಚ್ಚೇಸು, ದೋಸೋ ಕೋಚಿ ನ ವಿಜ್ಜತಿ;

ಅಥೋಪಿ ತೇ [ಅಥೋಪಿಮೇ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಮಮತ್ಥೇಸು, ನಾವಕಙ್ಖನ್ತಿ ಜೀವಿತಂ’’.

೬೨. ‘‘ಕಚ್ಚಿ ತೇ ಸಾದಿಸೀ ಭರಿಯಾ, ಅಸ್ಸವಾ ಪಿಯಭಾಣಿನೀ;

ಪುತ್ತರೂಪಯಸೂಪೇತಾ, ತವ ಛನ್ದವಸಾನುಗಾ’’.

೬೩. ‘‘ಅಥೋ ಮೇ ಸಾದಿಸೀ ಭರಿಯಾ, ಅಸ್ಸವಾ ಪಿಯಭಾಣಿನೀ;

ಪುತ್ತರೂಪಯಸೂಪೇತಾ, ಮಮ ಛನ್ದವಸಾನುಗಾ’’.

೬೪. ‘‘ಭವನ್ತಂ [ಭವಂ ತು (ಸೀ. ಪೀ.), ಭವನ್ನು (ಸ್ಯಾ.)] ಕಚ್ಚಿ ನು ಮಹಾ-ಸತ್ತುಹತ್ಥತ್ತತಂ [ಹತ್ಥತ್ಥತಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.)] ಗತೋ;

ದುಕ್ಖಮಾಪಜ್ಜಿ ವಿಪುಲಂ, ತಸ್ಮಿಂ ಪಠಮಮಾಪದೇ.

೬೫. ‘‘ಕಚ್ಚಿ ಯನ್ತಾಪತಿತ್ವಾನ, ದಣ್ಡೇನ ಸಮಪೋಥಯಿ;

ಏವಮೇತೇಸಂ ಜಮ್ಮಾನಂ, ಪಾತಿಕಂ [ಪಾಕತಿಕಂ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಭವತಿ ತಾವದೇ’’.

೬೬. ‘‘ಖೇಮಮಾಸಿ ಮಹಾರಾಜ, ಏವಮಾಪದಿಯಾ ಸತಿ [ಏವಮಾಪದಿ ಸಂಸತಿ (ಸೀ. ಪೀ.)];

ನ ಚಾಯಂ ಕಿಞ್ಚಿ ರಸ್ಮಾಸು, ಸತ್ತೂವ ಸಮಪಜ್ಜಥ.

೬೭. ‘‘ಪಚ್ಚಗಮಿತ್ಥ ನೇಸಾದೋ, ಪುಬ್ಬೇವ ಅಜ್ಝಭಾಸಥ;

ತದಾಯಂ ಸುಮುಖೋಯೇವ, ಪಣ್ಡಿತೋ ಪಚ್ಚಭಾಸಥ.

೬೮. ‘‘ತಸ್ಸ ತಂ ವಚನಂ ಸುತ್ವಾ, ಪಸಾದಮಯಮಜ್ಝಗಾ;

ತತೋ ಮಂ ಪಾಮುಚೀ ಪಾಸಾ, ಅನುಞ್ಞಾಸಿ ಸುಖೇನ ಚ.

೬೯. ‘‘ಇದಞ್ಚ ಸುಮುಖೇನೇವ, ಏತದತ್ಥಾಯ ಚಿನ್ತಿತಂ;

ಭೋತೋ ಸಕಾಸೇಗಮನಂ [ಸಕಾಸೇ + ಆಗಮನಂ], ಏತಸ್ಸ ಧನಮಿಚ್ಛತಾ’’.

೭೦. ‘‘ಸ್ವಾಗತಞ್ಚೇವಿದಂ ಭವತಂ, ಪತೀತೋ ಚಸ್ಮಿ ದಸ್ಸನಾ;

ಏಸೋ ಚಾಪಿ ಬಹುಂ ವಿತ್ತಂ, ಲಭತಂ ಯಾವದಿಚ್ಛತಿ’’ [ಯಾವತಿಚ್ಛತಿ (ಸೀ. ಪೀ.)].

೭೧. ‘‘ಸನ್ತಪ್ಪಯಿತ್ವಾ ನೇಸಾದಂ, ಭೋಗೇಹಿ ಮನುಜಾಧಿಪೋ;

ಅಜ್ಝಭಾಸಥ ವಕ್ಕಙ್ಗಂ, ವಾಚಂ ಕಣ್ಣಸುಖಂ ಭಣಂ’’.

೭೨. ‘‘ಯಂ ಖಲು ಧಮ್ಮಮಾಧೀನಂ, ವಸೋ ವತ್ತತಿ ಕಿಞ್ಚನಂ;

ಸಬ್ಬತ್ಥಿಸ್ಸರಿಯಂ ತವ [ಸಬ್ಬತ್ಥಿಸ್ಸರಿಯಂ ಭವತಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.), ಸಬ್ಬಿಸ್ಸರಿಯಂ ಭವತಂ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)], ತಂ ಪಸಾಸ [ಪಸಾಸಥ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.)] ಯದಿಚ್ಛಥ.

೭೩. ‘‘ದಾನತ್ಥಂ ಉಪಭೋತ್ತುಂ ವಾ, ಯಂ ಚಞ್ಞಂ ಉಪಕಪ್ಪತಿ;

ಏತಂ ದದಾಮಿ ವೋ ವಿತ್ತಂ, ಇಸ್ಸರಿಯಂ [ಇಸ್ಸೇರಂ (ಸೀ.), ಇಸ್ಸರಂ (ಪೀ.)] ವಿಸ್ಸಜಾಮಿ ವೋ’’.

೭೪. ‘‘ಯಥಾ ಚ ಮ್ಯಾಯಂ ಸುಮುಖೋ, ಅಜ್ಝಭಾಸೇಯ್ಯ ಪಣ್ಡಿತೋ;

ಕಾಮಸಾ ಬುದ್ಧಿಸಮ್ಪನ್ನೋ, ತಂ ಮ್ಯಾಸ್ಸ ಪರಮಪ್ಪಿಯಂ’’.