೬. ಅಞ್ಞಾತಕವಿಞ್ಞತ್ತಿಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ

೫೧೫. ತೇನ ಸಮಯೇನಾತಿ ಅಞ್ಞಾತಕವಿಞ್ಞತ್ತಿಸಿಕ್ಖಾಪದಂ. ತತ್ಥ ಉಪನನ್ದೋ ಸಕ್ಯಪುತ್ತೋತಿ ಅಸೀತಿಸಹಸ್ಸಮತ್ತಾನಂ ಸಕ್ಯಕುಲಾ ಪಬ್ಬಜಿತಾನಂ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಪತಿಕಿಟ್ಠೋ ಲೋಲಜಾತಿಕೋ. ಪಟ್ಟೋತಿ ಛೇಕೋ ಸಮತ್ಥೋ ಪಟಿಬಲೋ ಸರಸಮ್ಪನ್ನೋ ಕಣ್ಠಮಾಧುರಿಯೇನ ಸಮನ್ನಾಗತೋ. ಕಿಸ್ಮಿಂ ವಿಯಾತಿ ಕಿಂಸು ವಿಯ ಕಿಲೇಸೋ ವಿಯ, ಹಿರೋತ್ತಪ್ಪವಸೇನ ಕಮ್ಪನಂ ವಿಯ ಸಙ್ಕಮ್ಪನಂ ವಿಯ ಹೋತೀತಿ ಅತ್ಥೋ.

ಅದ್ಧಾನಮಗ್ಗನ್ತಿ ಅದ್ಧಾನಸಙ್ಖಾತಂ ದೀಘಮಗ್ಗಂ, ನ ನಗರವೀಥಿಮಗ್ಗನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಚ್ಛಿನ್ದಿಂಸೂತಿ ಮುಸಿಂಸು, ಪತ್ತಚೀವರಾನಿ ನೇಸಂ ಹರಿಂಸೂತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅನುಯುಞ್ಜಾಹೀತಿ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಜಾನನತ್ಥಾಯ ಪುಚ್ಛ. ಅನುಯುಞ್ಜಿಯಮಾನಾತಿ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಉಪಸಮ್ಪದಾಪತ್ತಚೀವರಾಧಿಟ್ಠಾನಾದೀನಿ ಪುಚ್ಛಿಯಮಾನಾ. ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುನ್ತಿ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ಜಾನಾಪೇತ್ವಾ ಯೋ ‘‘ಸಾಕೇತಾ ಸಾವತ್ಥಿಂ ಅದ್ಧಾನಮಗ್ಗಪ್ಪಟಿಪನ್ನಾ’’ತಿಆದಿನಾ ನಯೇನ ವುತ್ತೋ, ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ.

೫೧೭. ಅಞ್ಞಾತಕಂ ಗಹಪತಿಂ ವಾತಿಆದೀಸು ಯಂ ಪರತೋ ‘‘ತಿಣೇನ ವಾ ಪಣ್ಣೇನ ವಾ ಪಟಿಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ತಂ ಆದಿಂ ಕತ್ವಾ ಏವಂ ಅನುಪುಬ್ಬಕಥಾ ವೇದಿತಬ್ಬಾ. ಸಚೇ ಚೋರೇ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ದಹರಾ ಪತ್ತಚೀವರಾನಿ ಗಹೇತ್ವಾ ಪಲಾತಾ, ಚೋರಾ ಥೇರಾನಂ ನಿವಾಸನಪಾರುಪನಮತ್ತಂಯೇವ ಹರಿತ್ವಾ ಗಚ್ಛನ್ತಿ, ಥೇರೇಹಿ ನೇವ ತಾವ ಚೀವರಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಬ್ಬಂ, ನ ಸಾಖಾಪಲಾಸಂ ಭಞ್ಜಿತಬ್ಬಂ. ಅಥ ದಹರಾ ಸಬ್ಬಂ ಭಣ್ಡಕಂ ಛಡ್ಡೇತ್ವಾ ಪಲಾತಾ, ಚೋರಾ ಥೇರಾನಂ ನಿವಾಸನಪಾರುಪನಂ ತಞ್ಚ ಭಣ್ಡಕಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಗಚ್ಛನ್ತಿ, ದಹರೇಹಿ ಆಗನ್ತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ನಿವಾಸನಪಾರುಪನಾನಿ ನ ತಾವ ಥೇರಾನಂ ದಾತಬ್ಬಾನಿ, ನ ಹಿ ಅನಚ್ಛಿನ್ನಚೀವರಾ ಅತ್ತನೋ ಅತ್ಥಾಯ ಸಾಖಾಪಲಾಸಂ ಭಞ್ಜಿತುಂ ಲಭನ್ತಿ, ಅಚ್ಛಿನ್ನಚೀವರಾನಂ ಪನ ಅತ್ಥಾಯ ಲಭನ್ತಿ, ಅಚ್ಛಿನ್ನಚೀವರಾವ ಅತ್ತನೋಪಿ ಪರೇಸಮ್ಪಿ ಅತ್ಥಾಯ ಲಭನ್ತಿ. ತಸ್ಮಾ ಥೇರೇಹಿ ವಾ ಸಾಖಾಪಲಾಸಂ ಭಞ್ಜಿತ್ವಾ ವಾಕಾದೀಹಿ ಗನ್ಥೇತ್ವಾ ದಹರಾನಂ ದಾತಬ್ಬಂ, ದಹರೇಹಿ ವಾ ಥೇರಾನಂ ಅತ್ಥಾಯ ಭಞ್ಜಿತ್ವಾ ಗನ್ಥೇತ್ವಾ ತೇಸಂ ಹತ್ಥೇ ದತ್ವಾ ವಾ ಅದತ್ವಾ ವಾ ಅತ್ತನಾ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ನಿವಾಸನಪಾರುಪನಾನಿ ಥೇರಾನಂ ದಾತಬ್ಬಾನಿ, ನೇವ ಭೂತಗಾಮಪಾತಬ್ಯತಾಯ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ ಹೋತಿ, ನ ತೇಸಂ ಧಾರಣೇ ದುಕ್ಕಟಂ.

ಸಚೇ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ರಜಕತ್ಥರಣಂ ವಾ ಹೋತಿ, ಅಞ್ಞೇ ವಾ ತಾದಿಸೇ ಮನುಸ್ಸೇ ಪಸ್ಸನ್ತಿ, ಚೀವರಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಬ್ಬಂ. ಯಾನಿ ಚ ನೇಸಂ ತೇ ವಾ ವಿಞ್ಞತ್ತಮನುಸ್ಸಾ ಅಞ್ಞೇ ವಾ ಸಾಖಾಪಲಾಸನಿವಾಸನೇ ಭಿಕ್ಖೂ ದಿಸ್ವಾ ಉಸ್ಸಾಹಜಾತಾ ವತ್ಥಾನಿ ದೇನ್ತಿ, ತಾನಿ ಸದಸಾನಿ ವಾ ಹೋನ್ತು ಅದಸಾನಿ ವಾ ನೀಲಾದಿನಾನಾವಣ್ಣಾನಿ ವಾ ಕಪ್ಪಿಯಾನಿಪಿ ಅಕಪ್ಪಿಯಾನಿಪಿ ಸಬ್ಬಾನಿ ಅಚ್ಛಿನ್ನಚೀವರಟ್ಠಾನೇ ಠಿತತ್ತಾ ತೇಸಂ ನಿವಾಸೇತುಞ್ಚ ಪಾರುಪಿತುಞ್ಚ ವಟ್ಟನ್ತಿ. ವುತ್ತಮ್ಪಿಹೇತಂ ಪರಿವಾರೇ –

‘‘ಅಕಪ್ಪಕತಂ ನಾಪಿ ರಜನಾಯ ರತ್ತಂ;

ತೇನ ನಿವತ್ಥೋ ಯೇನ ಕಾಮಂ ವಜೇಯ್ಯ;

ನ ಚಸ್ಸ ಹೋತಿ ಆಪತ್ತಿ;

ಸೋ ಚ ಧಮ್ಮೋ ಸುಗತೇನ ದೇಸಿತೋ;

ಪಞ್ಹಾ ಮೇಸಾ ಕುಸಲೇಹಿ ಚಿನ್ತಿತಾ’’ತಿ. (ಪರಿ. ೪೮೧);

ಅಯಞ್ಹಿ ಪಞ್ಹೋ ಅಚ್ಛಿನ್ನಚೀವರಕಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತೋ. ಅಥ ಪನ ತಿತ್ಥಿಯೇಹಿ ಸಹಗಚ್ಛನ್ತಿ, ತೇ ಚ ನೇಸಂ ಕುಸಚೀರವಾಕಚೀರಫಲಕಚೀರಾನಿ ದೇನ್ತಿ, ತಾನಿಪಿ ಲದ್ಧಿಂ ಅಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ನಿವಾಸೇತುಂ ವಟ್ಟನ್ತಿ, ನಿವಾಸೇತ್ವಾಪಿ ಲದ್ಧಿ ನ ಗಹೇತಬ್ಬಾ.

ಇದಾನಿ ‘‘ಯಂ ಆವಾಸಂ ಪಠಮಂ ಉಪಗಚ್ಛತಿ, ಸಚೇ ತತ್ಥ ಹೋತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಿಹಾರಚೀವರಂ ವಾ’’ತಿಆದೀಸು ವಿಹಾರಚೀವರಂ ನಾಮ ಮನುಸ್ಸಾ ಆವಾಸಂ ಕಾರೇತ್ವಾ ‘‘ಚತ್ತಾರೋಪಿ ಪಚ್ಚಯಾ ಅಮ್ಹಾಕಂಯೇವ ಸನ್ತಕಾ ಪರಿಭೋಗಂ ಗಚ್ಛನ್ತೂ’’ತಿ ತಿಚೀವರಂ ಸಜ್ಜೇತ್ವಾ ಅತ್ತನಾ ಕಾರಾಪಿತೇ ಆವಾಸೇ ಠಪೇನ್ತಿ, ಏತಂ ವಿಹಾರಚೀವರಂ ನಾಮ. ಉತ್ತರತ್ಥರಣನ್ತಿ ಮಞ್ಚಕಸ್ಸ ಉಪರಿ ಅತ್ಥರಣಕಂ ವುಚ್ಚತಿ. ಭುಮತ್ಥರಣನ್ತಿ ಪರಿಕಮ್ಮಕತಾಯ ಭೂಮಿಯಾ ರಕ್ಖಣತ್ಥಂ ಚಿಮಿಲಿಕಾಹಿ ಕತಅತ್ಥರಣಂ ತಸ್ಸ ಉಪರಿ ತಟ್ಟಿಕಂ ಪತ್ಥರಿತ್ವಾ ಚಙ್ಕಮನ್ತಿ. ಭಿಸಿಚ್ಛವೀತಿ ಮಞ್ಚಭಿಸಿಯಾ ವಾ ಪೀಠಭಿಸಿಯಾ ವಾ ಛವಿ, ಸಚೇ ಪೂರಿತಾ ಹೋತಿ ವಿಧುನಿತ್ವಾಪಿ ಗಹೇತುಂ ವಟ್ಟತಿ. ಏವಮೇತೇಸು ವಿಹಾರಚೀವರಾದೀಸು ಯಂ ತತ್ಥ ಆವಾಸೇ ಹೋತಿ, ತಂ ಅನಾಪುಚ್ಛಾಪಿ ಗಹೇತ್ವಾ ನಿವಾಸೇತುಂ ವಾ ಪಾರುಪಿತುಂ ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ನಚೀವರಕಾನಂ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಲಬ್ಭತೀತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಂ. ತಞ್ಚ ಖೋ ಲಭಿತ್ವಾ ಓದಹಿಸ್ಸಾಮಿ ಪುನ ಠಪೇಸ್ಸಾಮೀತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೇನ ನ ಮೂಲಚ್ಛೇಜ್ಜಾಯ. ಲಭಿತ್ವಾ ಚ ಪನ ಞಾತಿತೋ ವಾ ಉಪಟ್ಠಾಕತೋ ವಾ ಅಞ್ಞತೋ ವಾ ಕುತೋಚಿ ಪಾಕತಿಕಮೇವ ಕಾತಬ್ಬಂ. ವಿದೇಸಗತೇನ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಸಙ್ಘಿಕೇ ಆವಾಸೇ ಸಙ್ಘಿಕಪರಿಭೋಗೇನ ಪರಿಭುಞ್ಜನತ್ಥಾಯ ಠಪೇತಬ್ಬಂ. ಸಚಸ್ಸ ಪರಿಭೋಗೇನೇವ ತಂ ಜೀರತಿ ವಾ ನಸ್ಸತಿ ವಾ ಗೀವಾ ನ ಹೋತಿ. ಸಚೇ ಪನ ಏತೇಸಂ ವುತ್ತಪ್ಪಕಾರಾನಂ ಗಿಹಿವತ್ಥಾದೀನಂ ಭಿಸಿಚ್ಛವಿಪರಿಯನ್ತಾನಂ ಕಿಞ್ಚಿ ನ ಲಬ್ಭತಿ, ತೇನ ತಿಣೇನ ವಾ ಪಣ್ಣೇನ ವಾ ಪಟಿಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ಆಗನ್ತಬ್ಬನ್ತಿ.

೫೧೯. ಯೇಹಿ ಕೇಹಿಚಿ ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ನನ್ತಿ ಏತ್ಥ ಯಮ್ಪಿ ಅಚ್ಛಿನ್ನಚೀವರಾ ಆಚರಿಯುಪಜ್ಝಾಯಾ ಅಞ್ಞೇ ‘‘ಆಹರಥ, ಆವುಸೋ, ಚೀವರ’’ನ್ತಿ ಯಾಚಿತ್ವಾ ವಾ ವಿಸ್ಸಾಸೇನ ವಾ ಗಣ್ಹನ್ತಿ, ತಮ್ಪಿ ಸಙ್ಗಹಂ ಗಚ್ಛತೀತಿ ವತ್ತುಂ ಯುಜ್ಜತಿ.

ಪರಿಭೋಗಜಿಣ್ಣಂ ವಾತಿ ಏತ್ಥ ಚ ಅಚ್ಛಿನ್ನಚೀವರಾನಂ ಆಚರಿಯುಪಜ್ಝಾಯಾದೀನಂ ಅತ್ತನಾ ತಿಣಪಣ್ಣೇಹಿ ಪಟಿಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ದಿನ್ನಚೀವರಮ್ಪಿ ಸಙ್ಗಹಂ ಗಚ್ಛತೀತಿ ವತ್ತುಂ ಯುಜ್ಜತಿ. ಏವಞ್ಹಿ ತೇ ಅಚ್ಛಿನ್ನಚೀವರಟ್ಠಾನೇ ನಟ್ಠಚೀವರಟ್ಠಾನೇ ಚ ಠಿತಾ ಭವಿಸ್ಸನ್ತಿ, ತೇನ ನೇಸಂ ವಿಞ್ಞತ್ತಿಯಂ ಅಕಪ್ಪಿಯಚೀವರಪರಿಭೋಗೇ ಚ ಅನಾಪತ್ತಿ ಅನುರೂಪಾ ಭವಿಸ್ಸತಿ.

೫೨೧. ಞಾತಕಾನಂ ಪವಾರಿತಾನನ್ತಿ ಏತ್ಥ ‘‘ಏತೇಸಂ ಸನ್ತಕಂ ದೇಥಾ’’ತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇನ್ತಸ್ಸ ಯಾಚನ್ತಸ್ಸ ಅನಾಪತ್ತೀತಿ ಏವಮತ್ಥೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ. ನ ಹಿ ಞಾತಕಪವಾರಿತಾನಂ ಆಪತ್ತಿ ವಾ ಅನಾಪತ್ತಿ ವಾ ಹೋತಿ. ಅತ್ತನೋ ಧನೇನಾತಿ ಏತ್ಥಾಪಿ ಅತ್ತನೋ ಕಪ್ಪಿಯಭಣ್ಡೇನ ಕಪ್ಪಿಯವೋಹಾರೇನೇವ ಚೀವರಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇನ್ತಸ್ಸ ಚೇತಾಪೇನ್ತಸ್ಸ ಪರಿವತ್ತಾಪೇನ್ತಸ್ಸ ಅನಾಪತ್ತೀತಿ ಏವಮತ್ಥೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ. ಪವಾರಿತಾನನ್ತಿ ಏತ್ಥ ಚ ಸಙ್ಘವಸೇನ ಪವಾರಿತೇಸು ಪಮಾಣಮೇವ ವಟ್ಟತಿ. ಪುಗ್ಗಲಿಕಪವಾರಣಾಯ ಯಂ ಯಂ ಪವಾರೇತಿ, ತಂ ತಂಯೇವ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಬ್ಬಂ. ಯೋ ಚತೂಹಿ ಪಚ್ಚಯೇಹಿ ಪವಾರೇತ್ವಾ ಸಯಮೇವ ಸಲ್ಲಕ್ಖೇತ್ವಾ ಕಾಲಾನುಕಾಲಂ ಚೀವರಾನಿ ದಿವಸೇ ದಿವಸೇ ಯಾಗುಭತ್ತಾದೀನೀತಿ ಏವಂ ಯೇನ ಯೇನತ್ಥೋ ತಂ ತಂ ದೇತಿ, ತಸ್ಸ ವಿಞ್ಞಾಪನಕಿಚ್ಚಂ ನತ್ಥಿ. ಯೋ ಪನ ಪವಾರೇತ್ವಾ ಬಾಲತಾಯ ವಾ ಸತಿಸಮ್ಮೋಸೇನ ವಾ ನ ದೇತಿ, ಸೋ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಬ್ಬೋ. ಯೋ ‘‘ಮಯ್ಹಂ ಗೇಹಂ ಪವಾರೇಮೀ’’ತಿ ವದತಿ, ತಸ್ಸ ಗೇಹಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಯಥಾಸುಖಂ ನಿಸೀದಿತಬ್ಬಂ ನಿಪಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ, ನ ಕಿಞ್ಚಿ ಗಹೇತಬ್ಬಂ. ಯೋ ಪನ ‘‘ಯಂ ಮಯ್ಹಂ ಗೇಹೇ ಅತ್ಥಿ, ತಂ ಪವಾರೇಮೀ’’ತಿ ವದತಿ. ಯಂ ತತ್ಥ ಕಪ್ಪಿಯಂ, ತಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಬ್ಬಂ, ಗೇಹೇ ಪನ ನಿಸೀದಿತುಂ ವಾ ನಿಪಜ್ಜಿತುಂ ವಾ ನ ಲಬ್ಭತೀತಿ ಕುರುನ್ದಿಯಂ ವುತ್ತಂ.

ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯಾತಿ ಏತ್ಥ ಅತ್ತನೋ ಞಾತಕಪವಾರಿತೇ ನ ಕೇವಲಂ ಅತ್ತನೋ ಅತ್ಥಾಯ, ಅಥ ಖೋ ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯ ವಿಞ್ಞಾಪೇನ್ತಸ್ಸ ಅನಾಪತ್ತೀತಿ ಅಯಮೇಕೋ ಅತ್ಥೋ. ಅಯಂ ಪನ ದುತಿಯೋ ಅಞ್ಞಸ್ಸಾತಿ ಯೇ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಞಾತಕಪವಾರಿತಾ, ತೇ ತಸ್ಸೇವ ‘‘ಅಞ್ಞಸ್ಸಾ’’ತಿ ಲದ್ಧವೋಹಾರಸ್ಸ ಬುದ್ಧರಕ್ಖಿತಸ್ಸ ವಾ ಧಮ್ಮರಕ್ಖಿತಸ್ಸ ವಾ ಅತ್ಥಾಯ ವಿಞ್ಞಾಪೇನ್ತಸ್ಸ ಅನಾಪತ್ತೀತಿ. ಸೇಸಂ ಉತ್ತಾನತ್ಥಮೇವ.

ಸಮುಟ್ಠಾನಾದೀಸು ಇದಮ್ಪಿ ಛಸಮುಟ್ಠಾನಂ, ಕಿರಿಯಂ, ನೋಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಅಚಿತ್ತಕಂ, ಪಣ್ಣತ್ತಿವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮವಚೀಕಮ್ಮಂ, ತಿಚಿತ್ತಂ, ತಿವೇದನನ್ತಿ.

ಅಞ್ಞಾತಕವಿಞ್ಞತ್ತಿಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.