೭. ಸಪ್ಪಾಣಕವಗ್ಗೋ
೧. ಸಞ್ಚಿಚ್ಚಪಾಣಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೩೮೨. ಸಪ್ಪಾಣಕವಗ್ಗಸ್ಸ ಪಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದೇ – ಇಸ್ಸಾಸೋ ಹೋತೀತಿ ಗಿಹಿಕಾಲೇ ಧನುಗ್ಗಹಾಚರಿಯೋ ಹೋತಿ. ಜೀವಿತಾ ವೋರೋಪಿತಾತಿ ಜೀವಿತಾ ವಿಯೋಜಿತಾ.
ಸಿಕ್ಖಾಪದೇಪಿ ವೋರೋಪೇಯ್ಯಾತಿ ವಿಯೋಜೇಯ್ಯ. ಯಸ್ಮಾ ಪನ ವೋಹಾರಮತ್ತಮೇವೇತಂ; ನ ಹೇತ್ಥ ಕಿಞ್ಚಿ ವಿಯೋಜಿತೇ ಸೀಸಾಲಙ್ಕಾರೇ ಸೀಸಂ ವಿಯ ಜೀವಿತಾ ವೋರೋಪಿತೇ ಪಾಣೇಪಿ ಜೀವಿತಂ ನಾಮ ವಿಸುಂ ತಿಟ್ಠತಿ, ಅಞ್ಞದತ್ಥು ಅನ್ತರಧಾನಮೇವ ಗಚ್ಛತಿ, ತಸ್ಮಾ ತಮತ್ಥಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ಪದಭಾಜನೇ ‘‘ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಉಪಚ್ಛಿನ್ದತೀ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ಇಮಸ್ಮಿಞ್ಚ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ತಿರಚ್ಛಾನಗತೋಯೇವ ‘‘ಪಾಣೋ’’ತಿ ವೇದಿತಬ್ಬೋ. ತಂ ಖುದ್ದಕಮ್ಪಿ ಮಹನ್ತಮ್ಪಿ ಮಾರೇನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿನಾನಾಕರಣಂ ನತ್ಥಿ. ಮಹನ್ತೇ ಪನ ಉಪಕ್ಕಮಮಹನ್ತತ್ತಾ ಅಕುಸಲಮಹತ್ತಂ ಹೋತಿ. ಪಾಣೇ ಪಾಣಸಞ್ಞೀತಿ ಅನ್ತಮಸೋ ಮಞ್ಚಪೀಠಂ ಸೋಧೇನ್ತೋ ಮಙ್ಗುಲಬೀಜಕೇಪಿ ಪಾಣಸಞ್ಞೀ ನಿಕ್ಕಾರುಣಿಕತಾಯ ತಂ ಭಿನ್ದನ್ತೋ ಅಪನೇತಿ, ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ತಸ್ಮಾ ಏವರೂಪೇಸು ಠಾನೇಸು ಕಾರುಞ್ಞಂ ಉಪಟ್ಠಪೇತ್ವಾ ಅಪ್ಪಮತ್ತೇನ ವತ್ತಂ ಕಾತಬ್ಬಂ. ಸೇಸಂ ಮನುಸ್ಸವಿಗ್ಗಹೇ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ವೇದಿತಬ್ಬಂ ಸದ್ಧಿಂ ಸಮುಟ್ಠಾನಾದೀಹೀತಿ.
ಸಞ್ಚಿಚ್ಚಪಾಣಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಠಮಂ.
೨. ಸಪ್ಪಾಣಕಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೩೮೭. ದುತಿಯೇ – ಸಪ್ಪಾಣಕನ್ತಿ ಯೇ ಪಾಣಕಾ ಪರಿಭೋಗೇನ ಮರನ್ತಿ, ತೇಹಿ ಪಾಣಕೇಹಿ ಸಪ್ಪಾಣಕಂ, ತಾದಿಸಞ್ಹಿ ಜಾನಂ ಪರಿಭುಞ್ಜತೋ ಪಯೋಗೇ ಪಯೋಗೇ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಪತ್ತಪೂರಮ್ಪಿ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ಏಕಪಯೋಗೇನ ಪಿವತೋ ಏಕಾ ಆಪತ್ತಿ. ತಾದಿಸೇನ ಉದಕೇನ ಸಾಮಿಸಂ ಪತ್ತಂ ಆವಿಞ್ಛಿತ್ವಾ ಧೋವತೋಪಿ ತಾದಿಸೇ ಉದಕೇ ಉಣ್ಹಯಾಗುಪತ್ತಂ ನಿಬ್ಬಾಪಯತೋಪಿ ತಂ ಉದಕಂ ಹತ್ಥೇನ ವಾ ಉಳುಙ್ಕೇನ ವಾ ಗಹೇತ್ವಾ ನ್ಹಾಯತೋಪಿ ಪಯೋಗೇ ಪಯೋಗೇ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಉದಕಸೋಣ್ಡಿಂ ವಾ ಪೋಕ್ಖರಣಿಂ ವಾ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಬಹಿನಿಕ್ಖಮನತ್ಥಾಯ ವೀಚಿಂ ಉಟ್ಠಾಪಯತೋಪಿ. ಸೋಣ್ಡಿಂ ವಾ ಪೋಕ್ಖರಣಿಂ ವಾ ಸೋಧೇನ್ತೇಹಿ ತತೋ ಗಹಿತಉದಕಂ ಉದಕೇಯೇವ ಆಸಿಞ್ಚಿತಬ್ಬಂ. ಸಮೀಪಮ್ಹಿ ಉದಕೇ ಅಸತಿ ಕಪ್ಪಿಯಉದಕಸ್ಸ ಅಟ್ಠ ವಾ ದಸ ವಾ ಘಟೇ ಉದಕಸಣ್ಠಾನಕಪ್ಪದೇಸೇ ಆಸಿಞ್ಚಿತ್ವಾ ತತ್ಥ ಆಸಿಞ್ಚಿತಬ್ಬಂ. ‘‘ಪವಟ್ಟಿತ್ವಾ ಉದಕೇ ಪತಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ಉಣ್ಹಪಾಸಾಣೇ ಉದಕಂ ನಾಸಿಞ್ಚಿತಬ್ಬಂ. ಕಪ್ಪಿಯಉದಕೇನ ಪನ ಪಾಸಾಣಂ ನಿಬ್ಬಾಪೇತ್ವಾ ಆಸಿಞ್ಚಿತುಂ ವಟ್ಟತಿ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಉತ್ತಾನಮೇವ.
ತಿಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಪಣ್ಣತ್ತಿವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ,
ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ತಿಚಿತ್ತಂ, ತಿವೇದನನ್ತಿ. ಏತ್ಥ ಚ ಪಟಙ್ಗಪಾಣಕಾನಂ ಪತನಂ ಞತ್ವಾಪಿ ಸುದ್ಧಚಿತ್ತತಾಯ ದೀಪಜಾಲನೇ ವಿಯ ಸಪ್ಪಾಣಕಭಾವಂ ಞತ್ವಾಪಿ ಉದಕಸಞ್ಞಾಯ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತಬ್ಬತೋ ಪಣ್ಣತ್ತಿವಜ್ಜತಾ ವೇದಿತಬ್ಬಾತಿ.
ಸಪ್ಪಾಣಕಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ದುತಿಯಂ.
೩. ಉಕ್ಕೋಟನಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೩೯೨. ತತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದೇ – ಉಕ್ಕೋಟೇನ್ತೀತಿ ತಸ್ಸ ತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಸನ್ತಿಕಂ ಗನ್ತ್ವಾ ‘‘ಅಕತಂ ಕಮ್ಮ’’ನ್ತಿಆದೀನಿ ವದನ್ತಾ ಉಚ್ಚಾಲೇನ್ತಿ; ಯಥಾಪತಿಟ್ಠಿತಭಾವೇನ ಪತಿಟ್ಠಾತುಂ ನ ದೇನ್ತಿ.
೩೯೩. ಯಥಾಧಮ್ಮನ್ತಿ ಯೋ ಯಸ್ಸ ಅಧಿಕರಣಸ್ಸ ವೂಪಸಮನಾಯ ಧಮ್ಮೋ ವುತ್ತೋ, ತೇನೇವ ಧಮ್ಮೇನಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ನಿಹತಾಧಿಕರಣನ್ತಿ ನಿಹತಂ ಅಧಿಕರಣಂ; ಸತ್ಥಾರಾ ವುತ್ತಧಮ್ಮೇನೇವ ವೂಪಸಮಿತಂ ಅಧಿಕರಣನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ.
೩೯೫. ಧಮ್ಮಕಮ್ಮೇ ಧಮ್ಮಕಮ್ಮಸಞ್ಞೀತಿ ಯೇನ ಕಮ್ಮೇನ ತಂ ಅಧಿಕರಣಂ ವೂಪಸಮಿತಂ, ತಞ್ಚೇ ಧಮ್ಮಕಮ್ಮಂ ಹೋತಿ, ತಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮಕಮ್ಮೇ ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮಕಮ್ಮಸಞ್ಞೀ ಹುತ್ವಾ ಯದಿ ಉಕ್ಕೋಟೇತಿ, ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ ಆಪಜ್ಜತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಏತೇನ ನಯೇನ ಸೇಸಪದಾನಿಪಿ ವೇದಿತಬ್ಬಾನಿ. ಅಯಮೇತ್ಥ ಸಙ್ಖೇಪೋ, ವಿತ್ಥಾರೋ ಪನ ‘‘ಇಮೇಸಂ ಚತುನ್ನಂ ಅಧಿಕರಣಾನಂ ಕತಿ ಉಕ್ಕೋಟನಾ’’ತಿಆದಿನಾ ನಯೇನ ಪರಿವಾರೇ ವುತ್ತೋ. ಅಟ್ಠಕಥಾಸು ತಂ ಸಬ್ಬಂ ಆಹರಿತ್ವಾ ತಸ್ಸೇವತ್ಥೋ ವಣ್ಣಿತೋ. ಮಯಂ ಪನ ತಂ ತತ್ಥೇವ ವಣ್ಣಯಿಸ್ಸಾಮ. ಇಧ ಆಹರಿತ್ವಾ ವಣ್ಣಿಯಮಾನೇ ಹಿ ಸುಟ್ಠುತರಂ ಸಮ್ಮೋಹೋ ಭವೇಯ್ಯಾತಿ ನ ವಣ್ಣಯಿಮ್ಹ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ತಿಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಲೋಕವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ಅಕುಸಲಚಿತ್ತಂ, ದುಕ್ಖವೇದನನ್ತಿ.
ಉಕ್ಕೋಟನಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ತತಿಯಂ.
೪. ದುಟ್ಠುಲ್ಲಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೩೯೯. ಚತುತ್ಥೇ – ದುಟ್ಠುಲ್ಲಾ ನಾಮ ಆಪತ್ತೀತಿ ಏತ್ಥ ಚತ್ತಾರಿ ಪಾರಾಜಿಕಾನಿ ಅತ್ಥುದ್ಧಾರವಸೇನ ದಸ್ಸಿತಾನಿ, ಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಾಪತ್ತಿ ಪನ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ, ತಂ ಛಾದೇನ್ತಸ್ಸ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಧುರಂ ನಿಕ್ಖಿತ್ತಮತ್ತೇತಿ ಧುರೇ ನಿಕ್ಖಿತ್ತಮತ್ತೇ. ಸಚೇಪಿ ಧುರಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಪಚ್ಛಾ ಆರೋಚೇತಿ, ನ ರಕ್ಖತಿ; ಧುರಂ ನಿಕ್ಖಿತ್ತಮತ್ತೇಯೇವ ಪಾಚಿತ್ತಿಯನ್ತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ. ಸಚೇ ಪನ ಏವಂ ಧುರಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಪಟಿಚ್ಛಾದನತ್ಥಮೇವ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಆರೋಚೇತಿ, ಸೋಪಿ ಅಞ್ಞಸ್ಸಾತಿ ಏತೇನುಪಾಯೇನ ಸಮಣಸತಮ್ಪಿ ಸಮಣಸಹಸ್ಸಮ್ಪಿ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪಜ್ಜತಿಯೇವ ತಾವ, ಯಾವ ಕೋಟಿ ನ ಛಿಜ್ಜತಿ. ಕದಾ ಪನ ಕೋಟಿ ಛಿಜ್ಜತೀತಿ? ಮಹಾಸುಮತ್ಥೇರೋ ತಾವ ವದತಿ – ‘‘ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪನ್ನೋ ಏಕಸ್ಸ ಆರೋಚೇತಿ, ಸೋ ಪಟಿನಿವತ್ತಿತ್ವಾ ತಸ್ಸೇವ ಆರೋಚೇತಿ; ಏವಂ ಕೋಟಿ ಛಿಜ್ಜತೀ’’ತಿ. ಮಹಾಪದುಮತ್ಥೇರೋ ಪನಾಹ – ‘‘ಅಯಞ್ಹಿ ವತ್ಥುಪುಗ್ಗಲೋಯೇವ. ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪನ್ನೋ ಪನ ಏಕಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಆರೋಚೇತಿ, ಅಯಂ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಆರೋಚೇತಿ, ಸೋ ಪಟಿನಿವತ್ತಿತ್ವಾ ಯೇನಸ್ಸ ಆರೋಚಿತಂ, ತಸ್ಸೇವ ಆರೋಚೇತಿ; ಏವಂ ತತಿಯೇನ ಪುಗ್ಗಲೇನ ದುತಿಯಸ್ಸ ಆರೋಚಿತೇ ಕೋಟಿ ಛಿನ್ನಾ ಹೋತೀ’’ತಿ.
೪೦೦. ಅದುಟ್ಠುಲ್ಲಂ ಆಪತ್ತಿನ್ತಿ ಅವಸೇಸೇ ಪಞ್ಚಾಪತ್ತಿಕ್ಖನ್ಧೇ. ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ದುಟ್ಠುಲ್ಲಂ ವಾ ಅದುಟ್ಠುಲ್ಲಂ ವಾ ಅಜ್ಝಾಚಾರನ್ತಿ ಏತ್ಥ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಸುಕ್ಕವಿಸ್ಸಟ್ಠಿ ಚ ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗೋ ಚಾತಿ ಅಯಂ ದುಟ್ಠುಲ್ಲಅಜ್ಝಾಚಾರೋ ನಾಮ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಉತ್ತಾನಮೇವಾತಿ. ಧುರನಿಕ್ಖೇಪಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಕಾಯವಾಚಾಚಿತ್ತತೋ ಸಮುಟ್ಠಾತಿ, ಅಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಲೋಕವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ಅಕುಸಲಚಿತ್ತಂ, ದುಕ್ಖವೇದನನ್ತಿ.
ದುಟ್ಠುಲ್ಲಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಚತುತ್ಥಂ.
೫. ಊನವೀಸತಿವಸ್ಸಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೪೦೨. ಪಞ್ಚಮಸಿಕ್ಖಾಪದೇ – ಅಙ್ಗುಲಿಯೋ ದುಕ್ಖಾ ಭವಿಸ್ಸನ್ತೀತಿ ಅಕ್ಖರಾನಿ ಲಿಖನ್ತಸ್ಸ ಅಙ್ಗುಲಿಯೋ ದುಕ್ಖಾ ಭವಿಸ್ಸನ್ತೀತಿ ಚಿನ್ತೇಸುಂ. ಉರಸ್ಸ ದುಕ್ಖೋತಿ ಗಣನಂ ಸಿಕ್ಖನ್ತೇನ ಬಹುಂ ಚಿನ್ತೇತಬ್ಬಂ ಹೋತಿ, ತೇನಸ್ಸ ಉರೋ ದುಕ್ಖೋ ಭವಿಸ್ಸತೀತಿ ಮಞ್ಞಿಂಸು. ಅಕ್ಖೀನಿ ದುಕ್ಖಾ ಭವಿಸ್ಸನ್ತೀತಿ ರೂಪಸುತ್ತಂ ಸಿಕ್ಖನ್ತೇನ ಕಹಾಪಣಾ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಪಸ್ಸಿತಬ್ಬಾ ಹೋನ್ತಿ, ತೇನಸ್ಸ ಅಕ್ಖೀನಿ ದುಕ್ಖಾನಿ ಭವಿಸ್ಸನ್ತೀತಿ ಮಞ್ಞಿಂಸು. ಡಂಸಾದೀಸು ಡಂಸಾತಿ ಪಿಙ್ಗಲಮಕ್ಖಿಕಾಯೋ. ದುಕ್ಖಾನನ್ತಿ ದುಕ್ಖಮಾನಂ. ತಿಬ್ಬಾನನ್ತಿ ಬಹಲಾನಂ. ಖರಾನನ್ತಿ ತಿಖಿಣಾನಂ. ಕಟುಕಾನನ್ತಿ ಫರುಸಾನಂ; ಅಮನಾಪತಾಯ ವಾ ಕಟುಕರಸಸದಿಸಾನಂ. ಅಸಾತಾನನ್ತಿ ಅಮಧುರಾನಂ. ಪಾಣಹರಾನನ್ತಿ ಜೀವಿತಹರಾನಂ.
೪೦೪. ಸೀಮಂ ಸಮ್ಮನ್ನತೀತಿ ನವಂ ಸೀಮಂ ಬನ್ಧತಿ. ಕುರುನ್ದಿಯಂ ಪನ ಉದಕುಕ್ಖೇಪಪರಿಚ್ಛಿನ್ದನೇಪಿ ದುಕ್ಕಟಂ ವುತ್ತಂ. ಪರಿಪುಣ್ಣವೀಸತಿವಸ್ಸೋತಿ ಪಟಿಸನ್ಧಿಗ್ಗಹಣತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಪರಿಪುಣ್ಣವೀಸತಿವಸ್ಸೋ; ಗಬ್ಭವೀಸೋಪಿ ಹಿ ಪರಿಪುಣ್ಣವೀಸತಿವಸ್ಸೋತ್ವೇವ ಸಙ್ಖ್ಯೇ ಗಚ್ಛತಿ. ಯಥಾಹ –
‘‘ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಆಯಸ್ಮಾ ಕುಮಾರಕಸ್ಸಪೋ ಗಬ್ಭವೀಸೋ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಕುಮಾರಕಸ್ಸಪಸ್ಸ ಏತದಹೋಸಿ – ‘ಭಗವತಾ ಪಞ್ಞತ್ತಂ, ನ ಊನವೀಸತಿವಸ್ಸೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತಬ್ಬೋತಿ. ಅಹಞ್ಚಮ್ಹಿ ಗಬ್ಭವೀಸೋ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೋ. ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೋ ನುಖೋಮ್ಹಿ, ನನು ಖೋ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೋ’ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ಯಂ ಭಿಕ್ಖವೇ ಮಾತುಕುಚ್ಛಿಮ್ಹಿ ಪಠಮಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ, ಪಠಮಂ ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಪಾತುಭೂತಂ ತದುಪಾದಾಯ ಸಾವಸ್ಸ ಜಾತಿ. ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಗಬ್ಭವೀಸಂ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತು’’ನ್ತಿ (ಮಹಾವ. ೧೨೪).
ತತ್ಥ ಯೋ ದ್ವಾದಸಮಾಸೇ ಮಾತುಕುಚ್ಛಿಸ್ಮಿಂ ವಸಿತ್ವಾ ಮಹಾಪವಾರಣಾಯ ಜಾತೋ, ಸೋ ತತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಯಾವ ಏಕೂನವೀಸತಿಮೇ ವಸ್ಸೇ ಮಹಾಪವಾರಣಾ, ತಂ ಅತಿಕ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪಾಟಿಪದೇ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತಬ್ಬೋ. ಏತೇನುಪಾಯೇನ ಹಾಯನವಡ್ಢನಂ ವೇದಿತಬ್ಬಂ.
ಪೋರಾಣಕತ್ಥೇರಾ ಪನ ಏಕೂನವೀಸತಿವಸ್ಸಂ ಸಾಮಣೇರಂ ನಿಕ್ಖಮನೀಯಪುಣ್ಣಮಾಸಿಂ ಅತಿಕ್ಕಮ್ಮ ಪಾಟಿಪದದಿವಸೇ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇನ್ತಿ, ತಂ ಕಸ್ಮಾತಿ? ವುಚ್ಚತೇ – ಏಕಸ್ಮಿಂ ವಸ್ಸೇ ಛ ಚಾತುದ್ದಸಿಕಉಪೋಸಥಾ ಹೋನ್ತಿ. ಇತಿ ವೀಸತಿಯಾ ವಸ್ಸೇಸು ಚತ್ತಾರೋ ಮಾಸಾ ಪರಿಹಾಯನ್ತಿ. ರಾಜಾನೋ ತತಿಯೇ ತತಿಯೇ ವಸ್ಸೇ ವಸ್ಸಂ ಉಕ್ಕಡ್ಢನ್ತಿ. ಇತಿ ಅಟ್ಠಾರಸಸು ವಸ್ಸೇಸು ಛ ಮಾಸಾ ವಡ್ಢನ್ತಿ, ತತೋ ಉಪೋಸಥವಸೇನ ಪರಿಹೀನೇ ಚತ್ತಾರೋ ಮಾಸೇ ಅಪನೇತ್ವಾ ದ್ವೇ ಮಾಸಾ ಅವಸೇಸಾ ಹೋನ್ತಿ, ತೇ ದ್ವೇ ಮಾಸೇ ಗಹೇತ್ವಾ ವೀಸತಿವಸ್ಸಾನಿ ಪರಿಪುಣ್ಣಾನಿ ಹೋನ್ತೀತಿ ನಿಕ್ಕಙ್ಖಾ ಹುತ್ವಾ ನಿಕ್ಖಮನೀಯಪುಣ್ಣಮಾಸಿಂ ಅತಿಕ್ಕಮ್ಮ ಪಾಟಿಪದೇ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇನ್ತಿ. ಏತ್ಥ ಪನ ಯೋ ಪವಾರೇತ್ವಾ ವೀಸತಿವಸ್ಸೋ ಭವಿಸ್ಸತಿ, ತಂ ಸನ್ಧಾಯ ‘‘ಏಕೂನವೀಸತಿವಸ್ಸ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತಂ. ತಸ್ಮಾ ಯೋ ಮಾತುಕುಚ್ಛಿಸ್ಮಿಂ ದ್ವಾದಸಮಾಸೇ ವಸಿ, ಸೋ ಏಕವೀಸತಿವಸ್ಸೋ ಹೋತಿ. ಯೋ ಸತ್ತಮಾಸೇ ವಸಿ, ಸೋ ಸತ್ತಮಾಸಾಧಿಕವೀಸತಿವಸ್ಸೋ. ಛಮಾಸಜಾತೋ ಪನ ನ ಜೀವತಿ.
೪೦೬. ಅನಾಪತ್ತಿ ಊನವೀಸತಿವಸ್ಸಂ ಪರಿಪುಣ್ಣವೀಸತಿವಸ್ಸಸಞ್ಞೀತಿ ಏತ್ಥ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇನ್ತಸ್ಸ ಅನಾಪತ್ತಿ, ಪುಗ್ಗಲೋ ಪನ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೋವ ಹೋತಿ. ಸಚೇ ಪನ ಸೋ ದಸವಸ್ಸಚ್ಚಯೇನ ಅಞ್ಞಂ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತಿ, ತಞ್ಚೇ ಮುಞ್ಚಿತ್ವಾ ಗಣೋ ಪೂರತಿ, ಸೂಪಸಮ್ಪನ್ನೋ. ಸೋಪಿ ಚ ಯಾವ ನ ಜಾನಾತಿ, ತಾವಸ್ಸ ನೇವ ಸಗ್ಗನ್ತರಾಯೋ ನ ಮೋಕ್ಖನ್ತರಾಯೋ, ಞತ್ವಾ ಪನ ಪುನ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ. ಸೇಸಂ ಉತ್ತಾನಮೇವ.
ತಿಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಪಣ್ಣತ್ತಿವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ,
ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ತಿಚಿತ್ತಂ, ತಿವೇದನನ್ತಿ.
ಊನವೀಸತಿವಸ್ಸಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಚಮಂ.
೬. ಥೇಯ್ಯಸತ್ಥಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೪೦೭. ಛಟ್ಠೇ – ಪಟಿಯಾಲೋಕನ್ತಿ ಸೂರಿಯಾಲೋಕಸ್ಸ ಪಟಿಮುಖಂ; ಪಚ್ಛಿಮದಿಸನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಕಮ್ಮಿಯಾತಿ ಸುಙ್ಕಟ್ಠಾನೇ ಕಮ್ಮಿಕಾ.
೪೦೯. ರಾಜಾನಂ ವಾ ಥೇಯ್ಯಂ ಗಚ್ಛನ್ತೀತಿ ರಾಜಾನಂ ವಾ ಥೇನೇತ್ವಾ ವಞ್ಚೇತ್ವಾ ರಞ್ಞೋ ಸನ್ತಕಂ ಕಿಞ್ಚಿ ಗಹೇತ್ವಾ ಇದಾನಿ ನ ತಸ್ಸ ದಸ್ಸಾಮಾತಿ ಗಚ್ಛನ್ತಿ.
೪೧೧. ವಿಸಙ್ಕೇತೇನಾತಿ ಕಾಲವಿಸಙ್ಕೇತೇನ ದಿವಸವಿಸಙ್ಕೇತೇನ ಚ ಗಚ್ಛತೋ ಅನಾಪತ್ತಿ. ಮಗ್ಗವಿಸಙ್ಕೇತೇನ ಪನ ಅಟವಿವಿಸಙ್ಕೇತೇನ ವಾ ಆಪತ್ತಿಯೇವ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಭಿಕ್ಖುನಿವಗ್ಗೇ ವುತ್ತನಯತ್ತಾ ಉತ್ತಾನತ್ಥಮೇವ. ಥೇಯ್ಯಸತ್ಥಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಕಾಯಚಿತ್ತತೋ ಕಾಯವಾಚಾಚಿತ್ತತೋ ಚ ಸಮುಟ್ಠಾತಿ, ಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಪಣ್ಣತ್ತಿವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ತಿಚಿತ್ತಂ, ತಿವೇದನನ್ತಿ.
ಥೇಯ್ಯಸತ್ಥಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಛಟ್ಠಂ.
೭. ಸಂವಿಧಾನಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೪೧೨. ಸತ್ತಮೇ – ಪಧೂಪೇನ್ತೋ ನಿಸೀದೀತಿ ಪಜ್ಝಾಯನ್ತೋ ಅತ್ತಾನಂಯೇವ ಪರಿಭಾಸನ್ತೋ ನಿಸೀದಿ. ನಾಯ್ಯೋ ಸೋ ಭಿಕ್ಖು ಮಂ ನಿಪ್ಪಾತೇಸೀತಿ ಅಯ್ಯೋ ಅಯಂ ಭಿಕ್ಖು ಮಂ ನ ನಿಕ್ಖಾಮೇಸಿ; ನ ಮಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಅಗಮಾಸೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಸಂವಿಧಾನಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ವೇದಿತಬ್ಬಂ ಸದ್ಧಿಂ ಸಮುಟ್ಠಾನಾದೀಹೀತಿ.
ಸಂವಿಧಾನಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಸತ್ತಮಂ.
೮. ಅರಿಟ್ಠಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೪೧೭. ಅಟ್ಠಮೇ – ಗದ್ಧೇ ಬಾಧಯಿಂಸೂತಿ ಗದ್ಧಬಾಧಿನೋ; ಗದ್ಧಬಾಧಿನೋ ಪುಬ್ಬಪುರಿಸಾ ಅಸ್ಸಾತಿ ಗದ್ಧಬಾಧಿಪುಬ್ಬೋ, ತಸ್ಸ ಗದ್ಧಬಾಧಿಪುಬ್ಬಸ್ಸ ಗಿಜ್ಝಘಾತಕಕುಲಪ್ಪಸುತಸ್ಸಾತಿ ಅತ್ಥೋ.
ಸಗ್ಗಮೋಕ್ಖಾನಂ ಅನ್ತರಾಯಂ ಕರೋನ್ತೀತಿ ಅನ್ತರಾಯಿಕಾ. ತೇ ಕಮ್ಮಕಿಲೇಸವಿಪಾಕಉಪವಾದಆಣಾವೀತಿಕ್ಕಮವಸೇನ ಪಞ್ಚವಿಧಾ. ತತ್ಥ ಪಞ್ಚಾನನ್ತರಿಯಕಮ್ಮಾ ಕಮ್ಮನ್ತರಾಯಿಕಾ ನಾಮ. ತಥಾ ಭಿಕ್ಖುನೀದೂಸಕಕಮ್ಮಂ, ತಂ ಪನ ಮೋಕ್ಖಸ್ಸೇವ ಅನ್ತರಾಯಂ ಕರೋತಿ, ನ ಸಗ್ಗಸ್ಸ. ನಿಯತಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಧಮ್ಮಾ ಕಿಲೇಸನ್ತರಾಯಿಕಾ ನಾಮ. ಪಣ್ಡಕತಿರಚ್ಛಾನಗತಉಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನಕಾನಂ ಪಟಿಸನ್ಧಿಧಮ್ಮಾ ವಿಪಾಕನ್ತರಾಯಿಕಾ ನಾಮ. ಅರಿಯೂಪವಾದಾ ಉಪವಾದನ್ತರಾಯಿಕಾ ನಾಮ, ತೇ ಪನ ಯಾವ ಅರಿಯೇ ನ ಖಮಾಪೇನ್ತಿ ತಾವದೇವ, ನ ತತೋ ಪರಂ. ಸಞ್ಚಿಚ್ಚ ಆಪನ್ನಾ ಆಪತ್ತಿಯೋ ಆಣಾವೀತಿಕ್ಕಮನ್ತರಾಯಿಕಾ ನಾಮ, ತಾಪಿ ಯಾವ ಭಿಕ್ಖುಭಾವಂ ವಾ ಪಟಿಜಾನಾತಿ, ನ ವುಟ್ಠಾತಿ ವಾ ನ ದೇಸೇತಿ ವಾ ತಾವದೇವ, ನ ತತೋ ಪರಂ.
ತತ್ರಾಯಂ ಭಿಕ್ಖು ಬಹುಸ್ಸುತೋ ಧಮ್ಮಕಥಿಕೋ ಸೇಸನ್ತರಾಯಿಕೇ ಜಾನಾತಿ, ವಿನಯೇ ಪನ ಅಕೋವಿದತ್ತಾ ಪಣ್ಣತ್ತಿವೀತಿಕ್ಕಮನ್ತರಾಯಿಕೇ ನ ಜಾನಾತಿ, ತಸ್ಮಾ ರಹೋಗತೋ ಏವಂ ಚಿನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಇಮೇ ಆಗಾರಿಕಾ ಪಞ್ಚ ಕಾಮಗುಣೇ ಪರಿಭುಞ್ಜನ್ತಾ ಸೋತಾಪನ್ನಾಪಿ ಸಕದಾಗಾಮಿನೋಪಿ ಅನಾಗಾಮಿನೋಪಿ ಹೋನ್ತಿ, ಭಿಕ್ಖೂಪಿ ಮನಾಪಿಕಾನಿ ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಾನಿ ರೂಪಾನಿ ಪಸ್ಸನ್ತಿ…ಪೇ… ಕಾಯವಿಞ್ಞೇಯ್ಯೇ ಫೋಟ್ಠಬ್ಬೇ ಫುಸನ್ತಿ, ಮುದುಕಾನಿ ಅತ್ಥರಣಪಾವುರಣಾದೀನಿ ಪರಿಭುಞ್ಜನ್ತಿ, ಏತಂ ಸಬ್ಬಂ ವಟ್ಟತಿ. ಕಸ್ಮಾ ಇತ್ಥಿರೂಪಾ…ಪೇ… ಇತ್ಥಿಫೋಟ್ಠಬ್ಬಾ ಏವ ನ ವಟ್ಟನ್ತಿ, ಏತೇಪಿ ವಟ್ಟನ್ತೀ’’ತಿ. ಏವಂ ರಸೇನ ರಸಂ ಸಂಸನ್ದಿತ್ವಾ ಸಚ್ಛನ್ದರಾಗಪರಿಭೋಗಞ್ಚ ನಿಚ್ಛನ್ದರಾಗಪರಿಭೋಗಞ್ಚ ಏಕಂ ಕತ್ವಾ ಥೂಲವಾಕೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಅತಿಸುಖುಮಸುತ್ತಂ ಘಟೇನ್ತೋ ವಿಯ ಸಾಸಪೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಸಿನೇರುಂ ಉಪಸಂಹರನ್ತೋ ವಿಯ ಪಾಪಕಂ ದಿಟ್ಠಿಗತಂ ಉಪ್ಪಾದೇತ್ವಾ ‘‘ಕಿಂ ಭಗವತಾ ಮಹಾಸಮುದ್ದಂ ಬನ್ಧನ್ತೇನ ವಿಯ ಮಹತಾ ಉಸ್ಸಾಹೇನ ಪಠಮಪಾರಾಜಿಕಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ, ನತ್ಥಿ ಏತ್ಥ ದೋಸೋ’’ತಿ ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಞ್ಞಾಣೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಪಟಿವಿರುಜ್ಝನ್ತೋ ಭಬ್ಬಪುಗ್ಗಲಾನಂ ಆಸಂ ಛಿನ್ದನ್ತೋ ಜಿನಸ್ಸ ಆಣಾಚಕ್ಕೇ ಪಹಾರಮದಾಸಿ. ತೇನಾಹ – ‘‘ತಥಾಹಂ ಭಗವತಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸಿತಂ ಆಜಾನಾಮೀ’’ತಿಆದಿ.
ಅಟ್ಠಿಕಙ್ಕಲೂಪಮಾತಿಆದಿಮ್ಹಿ ಅಟ್ಠಿಕಙ್ಕಲೂಪಮಾ ಅಪ್ಪಸ್ಸಾದಟ್ಠೇನ. ಮಂಸಪೇಸೂಪಮಾ ಬಹುಸಾಧಾರಣಟ್ಠೇನ. ತಿಣುಕ್ಕೂಪಮಾ ಅನುದಹನಟ್ಠೇನ. ಅಙ್ಗಾರಕಾಸೂಪಮಾ ಮಹಾಭಿತಾಪನಟ್ಠೇನ. ಸುಪಿನಕೂಪಮಾ ಇತ್ತರಪಚ್ಚುಪಟ್ಠಾನಟ್ಠೇನ. ಯಾಚಿತಕೂಪಮಾ ತಾವಕಾಲಿಕಟ್ಠೇನ. ರುಕ್ಖಫಲೂಪಮಾ ಸಬ್ಬಙ್ಗಪಚ್ಚಙ್ಗಪಲಿಭಞ್ಜನಟ್ಠೇನ. ಅಸಿಸೂನೂಪಮಾ ಅಧಿಕುಟ್ಟನಟ್ಠೇನ. ಸತ್ತಿಸೂಲೂಪಮಾ ವಿನಿವಿಜ್ಝನಟ್ಠೇನ. ಸಪ್ಪಸಿರೂಪಮಾ ಸಾಸಙ್ಕಸಪ್ಪಟಿಭಯಟ್ಠೇನಾತಿ ಅಯಮೇತ್ಥ ಸಙ್ಖೇಪೋ. ವಿತ್ಥಾರೋ ಪನ ಪಪಞ್ಚಸೂದನಿಯಂ ಮಜ್ಝಿಮಟ್ಠಕಥಾಯಂ (ಮ. ನಿ. ೧.೨೩೪ ಆದಯೋ; ೨.೪೨ ಆದಯೋ) ಗಹೇತಬ್ಬೋ. ಏವಂ ಬ್ಯಾಖೋತಿ ಏವಂ ವಿಯ ಖೋ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಪುಬ್ಬೇ ವುತ್ತನಯತ್ತಾ ಉತ್ತಾನಮೇವ.
ಸಮನುಭಾಸನಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಕಾಯವಾಚಾಚಿತ್ತತೋ ಸಮುಟ್ಠಾತಿ, ಅಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಲೋಕವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ಅಕುಸಲಚಿತ್ತಂ, ದುಕ್ಖವೇದನನ್ತಿ.
ಅರಿಟ್ಠಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಅಟ್ಠಮಂ.
೯. ಉಕ್ಖಿತ್ತಸಮ್ಭೋಗಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೪೨೪-೫. ನವಮೇ – ಅಕಟಾನುಧಮ್ಮೇನಾತಿ ಅನುಧಮ್ಮೋ ವುಚ್ಚತಿ ಆಪತ್ತಿಯಾ ಅದಸ್ಸನೇ ವಾ ಅಪ್ಪಟಿಕಮ್ಮೇ ವಾ ಪಾಪಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಅಪ್ಪಟಿನಿಸ್ಸಗ್ಗೇ ವಾ ಧಮ್ಮೇನ ವಿನಯೇನ ಸತ್ಥುಸಾಸನೇನ ಉಕ್ಖಿತ್ತಕಸ್ಸ ಅನುಲೋಮವತ್ತಂ ದಿಸ್ವಾ ಕತಾ ಓಸಾರಣಾ; ಸೋ ಓಸಾರಣಸಙ್ಖಾತೋ ಅನುಧಮ್ಮೋ ಯಸ್ಸ ನ ಕತೋ, ಅಯಂ ಅಕಟಾನುಧಮ್ಮೋ ನಾಮ, ತಾದಿಸೇನ ಸದ್ಧಿನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ತೇನೇವಸ್ಸ ಪದಭಾಜನೇ ‘‘ಅಕಟಾನುಧಮ್ಮೋ ನಾಮ ಉಕ್ಖಿತ್ತೋ ಅನೋಸಾರಿತೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ.
ದೇತಿ ವಾ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹಾತಿ ವಾತಿ ಏಕಪಯೋಗೇನ ಬಹುಮ್ಪಿ ದದತೋ ವಾ ಗಣ್ಹತೋ ವಾ ಏಕಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ವಿಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ವಿಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ದೇನ್ತಸ್ಸ ಚ ಗಣ್ಹನ್ತಸ್ಸ ಚ ಪಯೋಗಗಣನಾಯ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಾನಿ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ತಿಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಪಣ್ಣತ್ತಿವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ತಿಚಿತ್ತಂ, ತಿವೇದನನ್ತಿ.
ಉಕ್ಖಿತ್ತಸಮ್ಭೋಗಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನವಮಂ.
೧೦. ಕಣ್ಟಕಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೪೨೮. ದಸಮೇ – ದಿಟ್ಠಿಗತಂ ಉಪ್ಪನ್ನನ್ತಿ ಅರಿಟ್ಠಸ್ಸ ವಿಯ ಏತಸ್ಸಾಪಿ ಅಯೋನಿಸೋ ಉಮ್ಮುಜ್ಜನ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪನ್ನಂ. ನಾಸೇತೂತಿ ಏತ್ಥ ತಿವಿಧಾ ನಾಸನಾ – ಸಂವಾಸನಾಸನಾ, ಲಿಙ್ಗನಾಸನಾ, ದಣ್ಡಕಮ್ಮನಾಸನಾತಿ. ತತ್ಥ ಆಪತ್ತಿಯಾ ಅದಸ್ಸನಾದೀಸು ಉಕ್ಖೇಪನಾ ಸಂವಾಸನಾಸನಾ ನಾಮ. ‘‘ದೂಸಕೋ ನಾಸೇತಬ್ಬೋ (ಪಾರಾ. ೬೬) ಮೇತ್ತಿಯಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ನಾಸೇಥಾ’’ತಿ (ಪಾರಾ. ೩೮೪) ಅಯಂ ಲಿಙ್ಗನಾಸನಾ ನಾಮ. ‘‘ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ತೇ ಆವುಸೋ ಸಮಣುದ್ದೇಸ ನ ಚೇವ ಸೋ ಭಗವಾ ಸತ್ಥಾ ಅಪದಿಸಿತಬ್ಬೋ’’ತಿ ಅಯಂ ದಣ್ಡಕಮ್ಮನಾಸನಾ ನಾಮ. ಅಯಂ ಇಧ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ. ತೇನಾಹ – ‘‘ಏವಞ್ಚ ಪನ ಭಿಕ್ಖವೇ ನಾಸೇತಬ್ಬೋ…ಪೇ… ವಿನಸ್ಸಾ’’ತಿ. ತತ್ಥ ಚರಾತಿ ಗಚ್ಛ. ಪಿರೇತಿ ಪರ ಅಮಾಮಕ. ವಿನಸ್ಸಾತಿ ನಸ್ಸ; ಯತ್ಥ ತೇ ನ ಪಸ್ಸಾಮ, ತತ್ಥ ಗಚ್ಛಾತಿ.
೪೨೯. ಉಪಲಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ಸಙ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯ. ಉಪಟ್ಠಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ತೇನ ಅತ್ತನೋ ಉಪಟ್ಠಾನಂ ಕಾರಾಪೇಯ್ಯ. ಸೇಸಂ ಅರಿಟ್ಠಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ವೇದಿತಬ್ಬಂ ಸದ್ಧಿಂ ಸಮುಟ್ಠಾನಾದೀಹೀತಿ.
ಕಣ್ಟಕಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ದಸಮಂ.
ಸಮತ್ತೋ ವಣ್ಣನಾಕ್ಕಮೇನ ಸಪ್ಪಾಣಕವಗ್ಗೋ ಸತ್ತಮೋ.