೧೮. ಪಣ್ಣಾಸನಿಪಾತೋ
[೫೨೬] ೧. ನಿಳಿನಿಕಾಜಾತಕವಣ್ಣನಾ
ಉದ್ದಯ್ಹತೇ ಜನಪದೋತಿ ಇದಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾಪಲೋಭನಂ ಆರಬ್ಬ ಕಥೇಸಿ. ಕಥೇನ್ತೋ ಚ ತಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ‘‘ಕೇನ ಉಕ್ಕಣ್ಠಾಪಿತೋಸೀ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ‘‘ಪುರಾಣದುತಿಯಿಕಾಯಾ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ನ ಏಸಾ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖು, ಇದಾನೇವ ತವ ಅನತ್ಥಕಾರಿಕಾ, ಪುಬ್ಬೇಪಿ ತ್ವಂ ಏತಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ಝಾನಾ ಪರಿಹಾಯಿತ್ವಾ ಮಹಾವಿನಾಸಂ ಪತ್ತೋ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಅತೀತಂ ಆಹರಿ.
ಅತೀತೇ ಬಾರಾಣಸಿಯಂ ಬ್ರಹ್ಮದತ್ತೇ ರಜ್ಜಂ ಕಾರೇನ್ತೇ ಬೋಧಿಸತ್ತೋ ಉದಿಚ್ಚಬ್ರಾಹ್ಮಣಮಹಾಸಾಲಕುಲೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ವಯಪ್ಪತ್ತೋ ಉಗ್ಗಹಿತಸಿಪ್ಪೋ ಇಸಿಪಬ್ಬಜ್ಜಂ ಪಬ್ಬಿಜಿತ್ವಾ ಝಾನಾಭಿಞ್ಞಾ ನಿಬ್ಬತ್ತೇತ್ವಾ ಹಿಮವನ್ತಪದೇಸೇ ವಾಸಂ ಕಪ್ಪೇಸಿ. ಅಲಮ್ಬುಸಾಜಾತಕೇ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ತಂ ಪಟಿಚ್ಚ ಏಕಾ ಮಿಗೀ ಗಬ್ಭಂ ಪಟಿಲಭಿತ್ವಾ ಪುತ್ತಂ ವಿಜಾಯಿ, ‘‘ಇಸಿಸಿಙ್ಗೋ’’ತ್ವೇವಸ್ಸ ನಾಮಂ ಅಹೋಸಿ. ಅಥ ನಂ ಪಿತಾ ವಯಪ್ಪತ್ತಂ ಪಬ್ಬಾಜೇತ್ವಾ ಕಸಿಣಪರಿಕಮ್ಮಂ ಉಗ್ಗಣ್ಹಾಪೇಸಿ. ಸೋ ನಚಿರಸ್ಸೇವ ಝಾನಾಭಿಞ್ಞಾ ಉಪ್ಪಾದೇತ್ವಾ ಝಾನಸುಖೇನ ಕೀಳಿ, ಘೋರತಪೋ ಪರಮಧಿತಿನ್ದ್ರಿಯೋ ಅಹೋಸಿ. ತಸ್ಸ ಸೀಲತೇಜೇನ ಸಕ್ಕಸ್ಸ ಭವನಂ ಕಮ್ಪಿ. ಸಕ್ಕೋ ಆವಜ್ಜೇನ್ತೋ ತಂ ಕಾರಣಂ ಞತ್ವಾ ‘‘ಉಪಾಯೇನಸ್ಸ ಸೀಲಂ ಭಿನ್ದಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ತೀಣಿ ಸಂವಚ್ಛರಾನಿ ಸಕಲಕಾಸಿರಟ್ಠೇ ವುಟ್ಠಿಂ ನಿವಾರೇಸಿ, ರಟ್ಠಂ ಅಗ್ಗಿದಡ್ಢಂ ವಿಯ ಅಹೋಸಿ. ಸಸ್ಸೇ ಅಸಮ್ಪಜ್ಜಮಾನೇ ದುಬ್ಭಿಕ್ಖಪೀಳಿತಾ ಮನುಸ್ಸಾ ಸನ್ನಿಪತಿತ್ವಾ ರಾಜಙ್ಗಣೇ ಉಪಕ್ಕೋಸಿಂಸು. ಅಥ ನೇ ರಾಜಾ ವಾತಪಾನೇ ಠಿತೋ ‘‘ಕಿಂ ಏತ’’ನ್ತಿ ಪುಚ್ಛಿ. ‘‘ಮಹಾರಾಜ, ತೀಣಿ ಸಂವಚ್ಛರಾನಿ ದೇವಸ್ಸ ಅವಸ್ಸನ್ತತ್ತಾ ಸಕಲರಟ್ಠಂ ಉದ್ದಯ್ಹತಿ, ಮನುಸ್ಸಾ ದುಕ್ಖಿತಾ, ದೇವಂ ವಸ್ಸಾಪೇಹಿ, ದೇವಾ’’ತಿ. ರಾಜಾ ಸೀಲಂ ಸಮಾದಿಯಿತ್ವಾ ಉಪೋಸಥಂ ಉಪವಸನ್ತೋಪಿ ವಸ್ಸಂ ವಸ್ಸಾಪೇತುಂ ನಾಸಕ್ಖಿ.
ತಸ್ಮಿಂ ಕಾಲೇ ಸಕ್ಕೋ ಅಡ್ಢರತ್ತಸಮಯೇ ತಸ್ಸ ಸಿರಿಗಬ್ಭಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಏಕೋಭಾಸಂ ಕತ್ವಾ ವೇಹಾಸೇ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ರಾಜಾ ತಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಕೋಸಿ ತ್ವ’’ನ್ತಿ ಪುಚ್ಛಿ. ‘‘ಸಕ್ಕೋಹಮಸ್ಮೀ’’ತಿ. ‘‘ಕೇನತ್ಥೇನಾಗತೋಸೀ’’ತಿ? ‘‘ವಸ್ಸತಿ ತೇ, ಮಹಾರಾಜ, ರಟ್ಠೇ ದೇವೋ’’ತಿ? ‘‘ನ ವಸ್ಸತೀ’’ತಿ. ‘‘ಜಾನಾಸಿ ಪನಸ್ಸ ಅವಸ್ಸನಕಾರಣ’’ನ್ತಿ? ‘‘ನ ಜಾನಾಮಿ, ಸಕ್ಕಾ’’ತಿ. ‘‘ಮಹಾರಾಜ, ಹಿಮವನ್ತಪದೇಸೇ ಇಸಿಸಿಙ್ಗೋ ನಾಮ ತಾಪಸೋ ಪಟಿವಸತಿ ಘೋರತಪೋ ಪರಮಧಿತಿನ್ದ್ರಿಯೋ. ಸೋ ನಿಬದ್ಧಂ ದೇವೇ ವಸ್ಸನ್ತೇ ಕುಜ್ಝಿತ್ವಾ ಆಕಾಸಂ ಓಲೋಕೇಸಿ, ತಸ್ಮಾ ದೇವೋ ನ ವಸ್ಸತೀ’’ತಿ. ‘‘ಇದಾನಿ ಪನೇತ್ಥ ಕಿಂ ಕಾತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ? ‘‘ತಸ್ಸ ತಪೇ ಭಿನ್ನೇ ದೇವೋ ವಸ್ಸಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ. ‘‘ಕೋ ಪನಸ್ಸ ತಪಂ ಭಿನ್ದಿತುಂ ಸಮತ್ಥೋ’’ತಿ? ‘‘ಧೀತಾ ತೇ, ಮಹಾರಾಜ, ನಿಳಿನಿಕಾ ಸಮತ್ಥಾ, ತಂ ಪಕ್ಕೋಸಾಪೇತ್ವಾ ‘ಅಸುಕಟ್ಠಾನಂ ನಾಮ ಗನ್ತ್ವಾ ತಾಪಸಸ್ಸ ತಪಂ ಭಿನ್ದಾಹೀ’ತಿ ಪೇಸೇಹೀ’’ತಿ. ಏವಂ ಸೋ ರಾಜಾನಂ ಅನುಸಾಸಿತ್ವಾ ಸಕಟ್ಠಾನಮೇವ ಅಗಮಾಸಿ. ರಾಜಾ ಪುನದಿವಸೇ ಅಮಚ್ಚೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಮನ್ತೇತ್ವಾ ಧೀತರಂ ಪಕ್ಕೋಸಾಪೇತ್ವಾ ಪಠಮಂ ಗಾಥಮಾಹ –
೧. ‘‘ಉದ್ದಯ್ಹತೇ ಜನಪದೋ, ರಟ್ಠಞ್ಚಾಪಿ ವಿನಸ್ಸತಿ;
ಏಹಿ ನಿಳಿನಿಕೇ ಗಚ್ಛ, ತಂ ಮೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಮಾನಯಾ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ತಂ ಮೇತಿ ತಂ ಮಮ ಅನತ್ಥಕಾರಿಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಅತ್ತನೋ ವಸಂ ಆನೇಹಿ, ಕಿಲೇಸರತಿವಸೇನಸ್ಸ ಸೀಲಂ ಭಿನ್ದಾಹೀತಿ.
ತಂ ಸುತ್ವಾ ಸಾ ದುತಿಯಂ ಗಾಥಮಾಹ –
೨. ‘‘ನಾಹಂ ದುಕ್ಖಕ್ಖಮಾ ರಾಜ, ನಾಹಂ ಅದ್ಧಾನಕೋವಿದಾ;
ಕಥಂ ಅಹಂ ಗಮಿಸ್ಸಾಮಿ, ವನಂ ಕುಞ್ಜರಸೇವಿತ’’ನ್ತಿ.
ತತ್ಥ ದುಕ್ಖಕ್ಖಮಾತಿ ಅಹಂ, ಮಹಾರಾಜ, ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಖಮಾ ನ ಹೋಮಿ, ಅದ್ಧಾನಮ್ಪಿ ನ ಜಾನಾಮಿ, ಸಾಹಂ ಕಥಂ ಗಮಿಸ್ಸಾಮೀತಿ.
ತತೋ ರಾಜಾ ದ್ವೇ ಗಾಥಾಯೋ ಅಭಾಸಿ –
೩. ‘‘ಫೀತಂ ಜನಪದಂ ಗನ್ತ್ವಾ, ಹತ್ಥಿನಾ ಚ ರಥೇನ ಚ;
ದಾರುಸಙ್ಘಾಟಯಾನೇನ, ಏವಂ ಗಚ್ಛ ನಿಳಿನಿಕೇ.
೪. ‘‘ಹತ್ಥಿಅಸ್ಸರಥೇ ಪತ್ತೀ, ಗಚ್ಛೇವಾದಾಯ ಖತ್ತಿಯೇ;
ತವೇವ ವಣ್ಣರೂಪೇನ, ವಸಂ ತಮಾನಯಿಸ್ಸಸೀ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ದಾರುಸಙ್ಘಾಟಯಾನೇನಾತಿ, ಅಮ್ಮ, ನಿಳಿನಿಕೇ ನ ತ್ವಂ ಪದಸಾ ಗಮಿಸ್ಸಸಿ, ಫೀತಂ ಪನ ಸುಭಿಕ್ಖಂ ಖೇಮಂ ಅತ್ತನೋ ಜನಪದಂ ಹತ್ಥಿವಾಹನೇಹಿ ಚ ರಥವಾಹನೇಹಿ ಚ ಗನ್ತ್ವಾ ತತೋ ಪರಮ್ಪಿ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಪಟಿಚ್ಛನ್ನೇನ ವಯ್ಹಾದಿನಾ ಉದಕಟ್ಠಾನೇ ನಾವಾಸಙ್ಖಾತೇನ ದಾರುಸಙ್ಘಾಟಯಾನೇನ ಗಚ್ಛ. ವಣ್ಣರೂಪೇನಾತಿ ಏವಂ ಅಕಿಲಮಮಾನಾ ಗನ್ತ್ವಾ ತವ ವಣ್ಣೇನ ಚೇವ ರೂಪಸಮ್ಪದಾಯ ಚ ತಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಅತ್ತನೋ ವಸಂ ಆನಯಿಸ್ಸಸೀತಿ.
ಏವಂ ಸೋ ಧೀತರಾ ಸದ್ಧಿಂ ಅಕಥೇತಬ್ಬಮ್ಪಿ ರಟ್ಠಪರಿಪಾಲನಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ಕಥೇಸಿ. ಸಾಪಿ ‘‘ಸಾಧೂ’’ತಿ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿ. ಅಥಸ್ಸಾ ಸಬ್ಬಂ ದಾತಬ್ಬಯುತ್ತಕಂ ದತ್ವಾ ಅಮಚ್ಚೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಉಯ್ಯೋಜೇಸಿ. ಅಮಚ್ಚಾ ತಂ ಆದಾಯ ಪಚ್ಚನ್ತಂ ಪತ್ವಾ ತತ್ಥ ಖನ್ಧಾವಾರಂ ನಿವಾಸಾಪೇತ್ವಾ ರಾಜಧೀತರಂ ಉಕ್ಖಿಪಾಪೇತ್ವಾ ವನಚರಕೇನ ದೇಸಿತೇನ ಮಗ್ಗೇನ ಹಿಮವನ್ತಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯೇ ತಸ್ಸ ಅಸ್ಸಮಪದಸ್ಸ ಸಮೀಪಂ ಪಾಪುಣಿಂಸು. ತಸ್ಮಿಂ ಖಣೇ ಬೋಧಿಸತ್ತೋ ಪುತ್ತಂ ಅಸ್ಸಮಪದೇ ನಿವಾಸಾಪೇತ್ವಾ ಸಯಂ ಫಲಾಫಲತ್ಥಾಯ ಅರಞ್ಞಂ ಪವಿಟ್ಠೋ ಹೋತಿ. ವನಚರಕೋ ಸಯಂ ಅಸ್ಸಮಂ ಅಗನ್ತ್ವಾ ತಸ್ಸ ಪನ ದಸ್ಸನಟ್ಠಾನೇ ಠತ್ವಾ ನಿಳಿನಿಕಾಯ ತಂ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ದ್ವೇ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ –
೫. ‘‘ಕದಲೀಧಜಪಞ್ಞಾಣೋ, ಆಭುಜೀಪರಿವಾರಿತೋ;
ಏಸೋ ಪದಿಸ್ಸತಿ ರಮ್ಮೋ, ಇಸಿಸಿಙ್ಗಸ್ಸ ಅಸ್ಸಮೋ.
೬. ‘‘ಏಸೋ ಅಗ್ಗಿಸ್ಸ ಸಙ್ಖಾತೋ, ಏಸೋ ಧೂಮೋ ಪದಿಸ್ಸತಿ;
ಮಞ್ಞೇ ನೋ ಅಗ್ಗಿಂ ಹಾಪೇತಿ, ಇಸಿಸಿಙ್ಗೋ ಮಹಿದ್ಧಿಕೋ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಕದಲೀಸಙ್ಖಾತಾ ಧಜಾ ಪಞ್ಞಾಣಂ ಅಸ್ಸಾತಿ ಕದಲೀಧಜಪಞ್ಞಾಣೋ. ಆಭುಜೀಪರಿವಾರಿತೋತಿ ಭುಜಪತ್ತವನಪರಿಕ್ಖಿತ್ತೋ. ಸಙ್ಖಾತೋತಿ ಏಸೋ ಅಗ್ಗಿ ಅಸ್ಸ ಇಸಿಸಿಙ್ಗಸ್ಸ ಝಾನೇನ ಸಙ್ಖಾತೋ ಪಚ್ಚಕ್ಖಗತೋ ಜಲತಿ. ಮಞ್ಞೇ ನೋ ಅಗ್ಗಿನ್ತಿ ಅಗ್ಗಿಂ ನೋ ಹಾಪೇತಿ ಜುಹತಿ ಪರಿಚರತೀತಿ ಮಞ್ಞಾಮಿ.
ಅಮಚ್ಚಾಪಿ ಬೋಧಿಸತ್ತಸ್ಸ ಅರಞ್ಞಂ ಪವಿಟ್ಠವೇಲಾಯ ಅಸ್ಸಮಂ ಪರಿವಾರೇತ್ವಾ ಆರಕ್ಖಂ ಠಪೇತ್ವಾ ರಾಜಧೀತರಂ ಇಸಿವೇಸಂ ಗಾಹಾಪೇತ್ವಾ ಸುವಣ್ಣಚೀರಕೇನ ನಿವಾಸನಪಾರುಪನಂ ಕತ್ವಾ ಸಬ್ಬಾಲಙ್ಕಾರೇಹಿ ಅಲಙ್ಕರಿತ್ವಾ ತನ್ತುಬದ್ಧಂ ಚಿತ್ತಗೇಣ್ಡುಕಂ ಗಾಹಾಪೇತ್ವಾ ಅಸ್ಸಮಪದಂ ಪೇಸೇತ್ವಾ ಸಯಂ ಬಹಿ ರಕ್ಖನ್ತಾ ಅಟ್ಠಂಸು. ಸಾ ತೇನ ಗೇಣ್ಡುಕೇನ ಕೀಳನ್ತೀ ಚಙ್ಕಮಕೋಟಿಯಂ ಓತರಿ. ತಸ್ಮಿಂ ಖಣೇ ಇಸಿಸಿಙ್ಗೋ ಪಣ್ಣಸಾಲದ್ವಾರೇ ಪಾಸಾಣಫಲಕೇ ನಿಸಿನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಸೋ ತಂ ಆಗಚ್ಛನ್ತಿಂ ದಿಸ್ವಾ ಭೀತತಸಿತೋ ಉಟ್ಠಾಯ ಪಣ್ಣಸಾಲಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ಸಾಪಿಸ್ಸ ಪಣ್ಣಸಾಲದ್ವಾರಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಕೀಳಿಯೇವ. ಸತ್ಥಾ ತಞ್ಚ ತತೋ ಉತ್ತರಿ ಚ ಅತ್ಥಂ ಪಕಾಸೇನ್ತೋ ತಿಸ್ಸೋ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ –
೭. ‘‘ತಞ್ಚ ದಿಸ್ವಾನ ಆಯನ್ತಿಂ, ಆಮುತ್ತಮಣಿಕುಣ್ಡಲಂ;
ಇಸಿಸಿಙ್ಗೋ ಪಾವಿಸಿ ಭೀತೋ, ಅಸ್ಸಮಂ ಪಣ್ಣಛಾದನಂ.
೮. ‘‘ಅಸ್ಸಮಸ್ಸ ಚ ಸಾ ದ್ವಾರೇ, ಗೇಣ್ಡುಕೇನಸ್ಸ ಕೀಳತಿ;
ವಿದಂಸಯನ್ತೀ ಅಙ್ಗಾನಿ, ಗುಯ್ಹಂ ಪಕಾಸಿತಾನಿ ಚ.
೯. ‘‘ತಞ್ಚ ದಿಸ್ವಾನ ಕೀಳನ್ತಿಂ, ಪಣ್ಣಸಾಲಗತೋ ಜಟೀ;
ಅಸ್ಸಮಾ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾನ, ಇದಂ ವಚನಮಬ್ರವೀ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಗೇಣ್ಡುಕೇನಸ್ಸಾತಿ ಅಸ್ಸ ಇಸಿಸಿಙ್ಗಸ್ಸ ಅಸ್ಸಮದ್ವಾರೇ ಗೇಣ್ಡುಕೇನ ಕೀಳತಿ. ವಿದಂಸಯನ್ತೀತಿ ದಸ್ಸೇನ್ತೀ. ಗುಯ್ಹಂ ಪಕಾಸಿತಾನಿ ಚಾತಿ ಗುಯ್ಹಞ್ಚ ರಹಸ್ಸಙ್ಗಂ ಪಕಾಸಿತಾನಿ ಚ ಪಾಕಟಾನಿ ಮುಖಹತ್ಥಾದೀನಿ. ಅಬ್ರವೀತಿ ಸೋ ಕಿರ ಪಣ್ಣಸಾಲಾಯ ಠತ್ವಾ ಚಿನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಸಚಾಯಂ ಯಕ್ಖೋ ಭವೇಯ್ಯ, ಪಣ್ಣಸಾಲಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಮಂ ಮುರುಮುರಾಪೇತ್ವಾ ಖಾದೇಯ್ಯ, ನಾಯಂ ಯಕ್ಖೋ, ತಾಪಸೋ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ಅಸ್ಸಮಾ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ಪುಚ್ಛನ್ತೋ ಗಾಥಮಾಹ –
೧೦. ‘‘ಅಮ್ಭೋ ಕೋ ನಾಮ ಸೋ ರುಕ್ಖೋ, ಯಸ್ಸ ತೇವಂಗತಂ ಫಲಂ;
ದೂರೇಪಿ ಖಿತ್ತಂ ಪಚ್ಚೇತಿ, ನ ತಂ ಓಹಾಯ ಗಚ್ಛತೀ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಯಸ್ಸ ತೇವಂಗತಂ ಫಲನ್ತಿ ಯಸ್ಸ ತವ ರುಕ್ಖಸ್ಸ ಏವಂಗತಿಕಂ ಮನೋರಮಂ ಫಲಂ. ಕೋ ನಾಮ ಸೋ ರುಕ್ಖೋತಿ ಚಿತ್ರಗೇಣ್ಡುಕಸ್ಸ ಅದಿಟ್ಠಪುಬ್ಬತ್ತಾ ‘‘ರುಕ್ಖಫಲೇನ ತೇನ ಭವಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ ಮಞ್ಞಮಾನೋ ಏವಂ ಪುಚ್ಛತಿ.
ಅಥಸ್ಸ ಸಾ ರುಕ್ಖಂ ಆಚಿಕ್ಖನ್ತೀ ಗಾಥಮಾಹ –
೧೧. ‘‘ಅಸ್ಸಮಸ್ಸ ಮಮ ಬ್ರಹ್ಮೇ, ಸಮೀಪೇ ಗನ್ಧಮಾದನೇ;
ಬಹವೋ ತಾದಿಸಾ ರುಕ್ಖಾ, ಯಸ್ಸ ತೇವಂಗತಂ ಫಲಂ;
ದೂರೇಪಿ ಖಿತ್ತಂ ಪಚ್ಚೇತಿ, ನ ಮಂ ಓಹಾಯ ಗಚ್ಛತೀ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಸಮೀಪೇ ಗನ್ಧಮಾದನೇತಿ ಗನ್ಧಮಾದನಪಬ್ಬತೇ ಮಮ ಅಸ್ಸಮಸ್ಸ ಸಮೀಪೇ. ಯಸ್ಸ ತೇವಂಗತನ್ತಿ ಯಸ್ಸ ಏವಂಗತಂ, ತ-ಕಾರೋ ಬ್ಯಞ್ಜನಸನ್ಧಿಕರೋತಿ.
ಇತಿ ಸಾ ಮುಸಾವಾದಂ ಅಭಾಸಿ. ಇತರೋಪಿ ಸದ್ದಹಿತ್ವಾ ‘‘ತಾಪಸೋ ಏಸೋ’’ತಿ ಸಞ್ಞಾಯ ಪಟಿಸನ್ಥಾರಂ ಕರೋನ್ತೋ ಗಾಥಮಾಹ –
೧೨. ‘‘ಏತೂ ಭವಂ ಅಸ್ಸಮಿಮಂ ಅದೇತು, ಪಜ್ಜಞ್ಚ ಭಕ್ಖಞ್ಚ ಪಟಿಚ್ಛ ದಮ್ಮಿ;
ಇದಮಾಸನಂ ಅತ್ರ ಭವಂ ನಿಸೀದತು, ಇತೋ ಭವಂ ಮೂಲಫಲಾನಿ ಭುಞ್ಜತೂ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಅಸ್ಸಮಿಮನ್ತಿ ಅಸ್ಸಮಂ ಇಮಂ ಭವಂ ಪವಿಸತು. ಅದೇತೂತಿ ಯಥಾಸನ್ನಿಹಿತಂ ಆಹಾರಂ ಪರಿಭುಞ್ಜತು. ಪಜ್ಜನ್ತಿ ಪಾದಬ್ಭಞ್ಜನಂ. ಭಕ್ಖನ್ತಿ ಮಧುರಫಲಾಫಲಂ. ಪಟಿಚ್ಛಾತಿ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹ. ಇದಮಾಸನನ್ತಿ ಪವಿಟ್ಠಕಾಲೇ ಏವಮಾಹ.
ತಸ್ಸಾ ಪಣ್ಣಸಾಲಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಕಟ್ಠತ್ಥರಣೇ ನಿಸೀದನ್ತಿಯಾ ಸುವಣ್ಣಚೀರಕೇ ದ್ವಿಧಾ ಗತೇ ಸರೀರಂ ಅಪ್ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಂ ಅಹೋಸಿ. ತಾಪಸೋ ಮಾತುಗಾಮಸರೀರಸ್ಸ ಅದಿಟ್ಠಪುಬ್ಬತ್ತಾ ತಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ವಣ್ಣೋ ಏಸೋ’’ತಿ ಸಞ್ಞಾಯ ಏವಮಾಹ –
೧೩. ‘‘ಕಿಂ ತೇ ಇದಂ ಊರೂನಮನ್ತರಸ್ಮಿಂ, ಸುಪಿಚ್ಛಿತಂ ಕಣ್ಹರಿವಪ್ಪಕಾಸತಿ;
ಅಕ್ಖಾಹಿ ಮೇ ಪುಚ್ಛಿತೋ ಏತಮತ್ಥಂ, ಕೋಸೇ ನು ತೇ ಉತ್ತಮಙ್ಗಂ ಪವಿಟ್ಠ’’ನ್ತಿ.
ತತ್ಥ ಸುಪಿಚ್ಛಿತನ್ತಿ ದ್ವಿನ್ನಂ ಊರೂನಂ ಸಮಾಗಮಕಾಲೇ ಸುಫುಸಿತಂ ಸಿಪ್ಪಿಪುಟಮುಖಸಣ್ಠಾನಂ. ಸುಭಲಕ್ಖಣೇನ ಹಿ ಅಸಮನ್ನಾಗತಾಯ ತಂ ಠಾನಂ ಆವಾಟಧಾತುಕಂ ಹೋತಿ, ಸಮನ್ನಾಗತಾಯ ಅಬ್ಭುನ್ನತಂ ಸಿಪ್ಪಿಪುಟಮುಖಸಣ್ಠಾನಂ. ಕಣ್ಹರಿವಪ್ಪಕಾಸತೀತಿ ಉಭೋಸು ಪಸ್ಸೇಸು ಕಾಳಕಂ ವಿಯ ಖಾಯತಿ. ಕೋಸೇ ನು ತೇ ಉತ್ತಮಙ್ಗಂ ಪವಿಟ್ಠನ್ತಿ ತವ ಉತ್ತಮಙ್ಗಂ ಲಿಙ್ಗಸಣ್ಠಾನಂ ನ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ಕಿಂ ನು ತಂ ತವ ಸರೀರಸಙ್ಖಾತೇ ಕೋಸೇ ಪವಿಟ್ಠನ್ತಿ ಪುಚ್ಛತಿ.
ಅಥ ನಂ ಸಾ ವಞ್ಚಯನ್ತೀ ಗಾಥಾದ್ವಯಮಾಹ –
೧೪. ‘‘ಅಹಂ ವನೇ ಮೂಲಫಲೇಸನಂ ಚರಂ, ಆಸಾದಯಿಂ ಅಚ್ಛಂ ಸುಘೋರರೂಪಂ;
ಸೋ ಮಂ ಪತಿತ್ವಾ ಸಹಸಾಜ್ಝಪತ್ತೋ, ಪನುಜ್ಜ ಮಂ ಅಬ್ಬಹಿ ಉತ್ತಮಙ್ಗಂ.
೧೫. ‘‘ಸ್ವಾಯಂ ವಣೋ ಖಜ್ಜತಿ ಕಣ್ಡುವಾಯತಿ, ಸಬ್ಬಞ್ಚ ಕಾಲಂ ನ ಲಭಾಮಿ ಸಾತಂ;
ಪಹೋ ಭವಂ ಕಣ್ಡುಮಿಮಂ ವಿನೇತುಂ, ಕುರುತಂ ಭವಂ ಯಾಚಿತೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣತ್ಥ’’ನ್ತಿ.
ತತ್ಥ ಆಸಾದಯಿನ್ತಿ ಘಟ್ಟೇಸಿಂ, ಆಗಚ್ಛನ್ತಂ ದಿಸ್ವಾ ಲೇಡ್ಡುನಾ ಪಹರಿನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪತಿತ್ವಾತಿ ಉಪಧಾವಿತ್ವಾ. ಸಹಸಾಜ್ಝಪ್ಪತ್ತೋತಿ ಮಮಂ ಸಹಸಾ ಅಜ್ಝಪ್ಪತ್ತೋ ಸಮ್ಪತ್ತೋ. ಪನುಜ್ಜಾತಿ ಅಥ ಮಂ ಪೋತೇತ್ವಾ. ಅಬ್ಬಹೀತಿ ಮುಖೇನ ಮಮ ಉತ್ತಮಙ್ಗಂ ಲುಞ್ಚಿತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ, ತತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಠಾನೇ ವಣೋ ಜಾತೋ. ಸ್ವಾಯನ್ತಿ ಸೋ ಅಯಂ ತತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಮಯ್ಹಂ ವಣೋ ಖಜ್ಜತಿ ಚೇವ ಕಣ್ಡುವಞ್ಚ ಕರೋತಿ, ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ಸಾಹಂ ಸಬ್ಬಕಾಲಂ ಕಾಯಿಕಚೇತಸಿಕಸುಖಂ ನ ಲಭಾಮಿ. ಪಹೋತಿ ಪಹು ಸಮತ್ಥೋ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣತ್ಥನ್ತಿ ಭವಂ ಮಯಾ ಯಾಚಿತೋ ಇಮಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ಸ ಅತ್ಥಂ ಕರೋತು, ಇದಂ ಮೇ ದುಕ್ಖಂ ಹರಾಹೀತಿ ವದತಿ.
ಸೋ ತಸ್ಸಾ ಮುಸಾವಾದಂ ‘‘ಸಭಾವೋ’’ತಿ ಸದ್ದಹಿತ್ವಾ ‘‘ಸಚೇ ತೇ ಏವಂ ಸುಖಂ ಹೋತಿ, ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ತಂ ಪದೇಸಂ ಓಲೋಕೇತ್ವಾ ಅನನ್ತರಂ ಗಾಥಮಾಹ –
೧೬. ‘‘ಗಮ್ಭೀರರೂಪೋ ತೇ ವಣೋ ಸಲೋಹಿತೋ, ಅಪೂತಿಕೋ ವಣಗನ್ಧೋ ಮಹಾ ಚ;
ಕರೋಮಿ ತೇ ಕಿಞ್ಚಿ ಕಸಾಯಯೋಗಂ, ಯಥಾ ಭವಂ ಪರಮಸುಖೀ ಭವೇಯ್ಯಾ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಸಲೋಹಿತೋತಿ ರತ್ತೋಭಾಸೋ. ಅಪೂತಿಕೋತಿ ಪೂತಿಮಂಸರಹಿತೋ. ವಣಗನ್ಧೋತಿ ಥೋಕಂ ದುಗ್ಗನ್ಧೋ. ಕಸಾಯಯೋಗನ್ತಿ ಅಹಂ ಕೇಚಿ ರುಕ್ಖಕಸಾಯೇ ಗಹೇತ್ವಾ ತವ ಏಕಂ ಕಸಾಯಯೋಗಂ ಕರೋಮೀತಿ.
ತತೋ ನಿಳಿನಿಕಾ ಗಾಥಮಾಹ
೧೭. ‘‘ನ ಮನ್ತಯೋಗಾ ನ ಕಸಾಯಯೋಗಾ, ನ ಓಸಧಾ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿ ಕಮನ್ತಿ;
ಯಂ ತೇ ಮುದು ತೇನ ವಿನೇಹಿ ಕಣ್ಡುಂ, ಯಥಾ ಅಹಂ ಪರಮಸುಖೀ ಭವೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿ.
ತತ್ಥ ಕಮನ್ತೀತಿ, ಭೋ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿ, ಇಮಸ್ಮಿಂ ಮಮ ವಣೇ ನೇವ ಮನ್ತಯೋಗಾ, ನ ಕಸಾಯಯೋಗಾ, ನ ಪುಪ್ಫಫಲಾದೀನಿ ಓಸಧಾನಿ ಕಮನ್ತಿ, ಅನೇಕವಾರಂ ಕತೇಹಿಪಿ ತೇಹಿ ಏತಸ್ಸ ಫಾಸುಕಭಾವೋ ನ ಭೂತಪುಬ್ಬೋ. ಯಂ ಪನ ತೇ ಏತಂ ಮುದು ಅಙ್ಗಜಾತಂ, ತೇನ ಘಟ್ಟಿಯಮಾನಸ್ಸೇವ ತಸ್ಸ ಕಣ್ಡು ನ ಹೋತಿ, ತಸ್ಮಾ ತೇನ ವಿನೇಹಿ ಕಣ್ಡುನ್ತಿ.
ಸೋ ‘‘ಸಚ್ಚಂ ಏಸೋ ಭಣತೀ’’ತಿ ಸಲ್ಲಕ್ಖೇತ್ವಾ ‘‘ಮೇಥುನಸಂಸಗ್ಗೇನ ಸೀಲಂ ಭಿಜ್ಜತಿ, ಝಾನಂ ಅನ್ತರಧಾಯತೀ’’ತಿ ಅಜಾನನ್ತೋ ಮಾತುಗಾಮಸ್ಸ ಅದಿಟ್ಠಪುಬ್ಬತ್ತಾ ಮೇಥುನಧಮ್ಮಸ್ಸ ಚ ಅಜಾನನಭಾವೇನ ‘‘ಭೇಸಜ್ಜ’’ನ್ತಿ ವದನ್ತಿಯಾ ತಾಯ ಮೇಥುನಂ ಪಟಿಸೇವಿ. ತಾವದೇವಸ್ಸ ಸೀಲಂ ಭಿಜ್ಜಿ, ಝಾನಂ ಪರಿಹಾಯಿ. ಸೋ ದ್ವೇ ತಯೋ ವಾರೇ ಸಂಸಗ್ಗಂ ಕತ್ವಾ ಕಿಲನ್ತೋ ಹುತ್ವಾ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ಸರಂ ಓರುಯ್ಹ ನ್ಹತ್ವಾ ಪಟಿಪ್ಪಸ್ಸದ್ಧದರಥೋ ಆಗನ್ತ್ವಾ ಪಣ್ಣಸಾಲಾಯಂ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಪುನಪಿ ತಂ ‘‘ತಾಪಸೋ’’ತಿ ಮಞ್ಞಮಾನೋ ವಸನಟ್ಠಾನಂ ಪುಚ್ಛನ್ತೋ ಗಾಥಮಾಹ –
೧೮. ‘‘ಇತೋ ನು ಭೋತೋ ಕತಮೇನ ಅಸ್ಸಮೋ, ಕಚ್ಚಿ ಭವಂ ಅಭಿರಮಸಿ ಅರಞ್ಞೇ;
ಕಚ್ಚಿ ನು ತೇ ಮೂಲಫಲಂ ಪಹೂತಂ, ಕಚ್ಚಿ ಭವನ್ತಂ ನ ವಿಹಿಂಸನ್ತಿ ವಾಳಾ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಕತಮೇನಾತಿ ಇತೋ ಕತಮೇನ ದಿಸಾಭಾಗೇನ ಭೋತೋ ಅಸ್ಸಮೋ. ಭವನ್ತಿ ಆಲಪನಮೇತಂ.
ತತೋ ನಿಳಿನಿಕಾ ಚತಸ್ಸೋ ಗಾಥಾಯೋ ಅಭಾಸಿ –
೧೯. ‘‘ಇತೋ ಉಜುಂ ಉತ್ತರಾಯಂ ದಿಸಾಯಂ, ಖೇಮಾ ನದೀ ಹಿಮವತಾ ಪಭಾವೀ;
ತಸ್ಸಾ ತೀರೇ ಅಸ್ಸಮೋ ಮಯ್ಹ ರಮ್ಮೋ, ಅಹೋ ಭವಂ ಅಸ್ಸಮಂ ಮಯ್ಹಂ ಪಸ್ಸೇ.
೨೦. ‘‘ಅಮ್ಬಾ ಚ ಸಾಲಾ ತಿಲಕಾ ಚ ಜಮ್ಬುಯೋ, ಉದ್ದಾಲಕಾ ಪಾಟಲಿಯೋ ಚ ಫುಲ್ಲಾ;
ಸಮನ್ತತೋ ಕಿಮ್ಪುರಿಸಾಭಿಗೀತಂ, ಅಹೋ ಭವಂ ಅಸ್ಸಮಂ ಮಯ್ಹಂ ಪಸ್ಸೇ.
೨೧. ‘‘ತಾಲಾ ಚ ಮೂಲಾ ಚ ಫಲಾ ಚ ಮೇತ್ಥ, ವಣ್ಣೇನ ಗನ್ಧೇನ ಉಪೇತರೂಪಂ;
ತಂ ಭೂಮಿಭಾಗೇಹಿ ಉಪೇತರೂಪಂ, ಅಹೋ ಭವಂ ಅಸ್ಸಮಂ ಮಯ್ಹಂ ಪಸ್ಸೇ.
೨೨. ‘‘ಫಲಾ ಚ ಮೂಲಾ ಚ ಪಹೂತಮೇತ್ಥ, ವಣ್ಣೇನ ಗನ್ಧೇನ ರಸೇನುಪೇತಾ;
ಆಯನ್ತಿ ಚ ಲುದ್ದಕಾ ತಂ ಪದೇಸಂ, ಮಾ ಮೇ ತತೋ ಮೂಲಫಲಂ ಅಹಾಸು’’ನ್ತಿ.
ತತ್ಥ ಉತ್ತರಾಯನ್ತಿ ಉತ್ತರಾಯ. ಖೇಮಾತಿ ಏವಂನಾಮಿಕಾ ನದೀ. ಹಿಮವತಾ ಪಭಾವೀತಿ ಹಿಮವನ್ತತೋ ಪವತ್ತತಿ. ಅಹೋತಿ ಪತ್ಥನತ್ಥೇ ನಿಪಾತೋ. ಉದ್ದಾಲಕಾತಿ ವಾತಘಾತಕಾ. ಕಿಮ್ಪುರಿಸಾಭಿಗೀತನ್ತಿ ಸಮನ್ತತೋ ಪರಿವಾರೇತ್ವಾ ಮಧುರಸದ್ದೇನ ಗಾಯನ್ತೇಹಿ ಕಿಮ್ಪುರಿಸೇಹಿ ಅಭಿಗೀತಂ. ತಾಲಾ ಚ ಮೂಲಾ ಚ ಫಲಾ ಚ ಮೇತ್ಥಾತಿ ಏತ್ಥ ಮಮ ಅಸ್ಸಮೇ ಪಾಸಾದಿಕಾ ತಾಲರುಕ್ಖಾ ಚ ತೇಸಞ್ಞೇವ ವಣ್ಣಗನ್ಧಾದಿಸಮ್ಪನ್ನಾ ಕನ್ದಸಙ್ಖಾತಾ ಮೂಲಾ ಚ ಫಲಾ ಚ. ಪಹೂತಮೇತ್ಥಾತಿ ನಾನಾರುಕ್ಖಫಲಾ ಚ ರುಕ್ಖವಲ್ಲಿಮೂಲಾ ಚ ಪಹೂತಾ ಏತ್ಥ. ಮಾ ಮೇ ತತೋತಿ ತಂ ಮಮ ಅಸ್ಸಮಪದಂ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಲುದ್ದಕಾ ಆಗಚ್ಛನ್ತಿ, ಮಯಾ ಚೇತ್ಥ ಆಹರಿತ್ವಾ ಠಪಿತಂ ಬಹು ಮಧುರಸಮೂಲಫಲಾಫಲಂ ಅತ್ಥಿ, ತೇ ಮಯಿ ಚಿರಾಯನ್ತೇ ಮೂಲಫಲಾಫಲಂ ಹರೇಯ್ಯುಂ. ತೇ ತತೋ ಮಮ ಮೂಲಫಲಾಫಲಂ ಮಾ ಹರಿಂಸು, ತಸ್ಮಾ ಸಚೇಪಿ ಮಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಆಗನ್ತುಕಾಮೋ, ಏಹಿ, ನೋ ಚೇ, ಅಹಂ ಗಮಿಸ್ಸಾಮೀತಿ ಆಹ.
ತಂ ಸುತ್ವಾ ತಾಪಸೋ ಯಾವ ಪಿತು ಆಗಮನಾ ಅಧಿವಾಸಾಪೇತುಂ ಗಾಥಮಾಹ –
೨೩. ‘‘ಪಿತಾ ಮಮಂ ಮೂಲಫಲೇಸನಂ ಗತೋ, ಇದಾನಿ ಆಗಚ್ಛತಿ ಸಾಯಕಾಲೇ;
ಉಭೋವ ಗಚ್ಛಾಮಸೇ ಅಸ್ಸಮಂ ತಂ, ಯಾವ ಪಿತಾ ಮೂಲಫಲತೋ ಏತೂ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಉಭೋವ ಗಚ್ಛಾಮಸೇತಿ ಮಮ ಪಿತು ಆರೋಚೇತ್ವಾ ಉಭೋವ ಗಮಿಸ್ಸಾಮ.
ತತೋ ಸಾ ಚಿನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಅಯಂ ತಾವ ಅರಞ್ಞೇವ ವಡ್ಢಿತಭಾವೇನ ಮಮ ಇತ್ಥಿಭಾವಂ ನ ಜಾನಾತಿ, ಪಿತಾ ಪನಸ್ಸ ಮಂ ದಿಸ್ವಾವ ಜಾನಿತ್ವಾ ‘ತ್ವಂ ಇಧ ಕಿಂ ಕರೋಸೀ’ತಿ ಕಾಜಕೋಟಿಯಾ ಪಹರಿತ್ವಾ ಸೀಸಮ್ಪಿ ಮೇ ಭಿನ್ದೇಯ್ಯ, ತಸ್ಮಿಂ ಅನಾಗತೇಯೇವ ಮಯಾ ಗನ್ತುಂ ವಟ್ಟತಿ, ಆಗಮನಕಮ್ಮಮ್ಪಿ ಮೇ ನಿಟ್ಠಿತ’’ನ್ತಿ. ಸಾ ತಸ್ಸ ಆಗಮನೂಪಾಯಂ ಆಚಿಕ್ಖನ್ತೀ ಇತರಂ ಗಾಥಮಾಹ –
೨೪. ‘‘ಅಞ್ಞೇ ಬಹೂ ಇಸಯೋ ಸಾಧುರೂಪಾ, ರಾಜೀಸಯೋ ಅನುಮಗ್ಗೇ ವಸನ್ತಿ;
ತೇಯೇವ ಪುಚ್ಛೇಸಿ ಮಮಸ್ಸಮಂ ತಂ, ತೇ ತಂ ನಯಿಸ್ಸನ್ತಿ ಮಮಂ ಸಕಾಸೇ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ರಾಜೀಸಯೋತಿ, ಸಮ್ಮ, ಮಯಾ ನ ಸಕ್ಕಾ ಚಿರಾಯಿತುಂ, ಅಞ್ಞೇ ಪನ ಸಾಧುಸಭಾವಾ ರಾಜಿಸಯೋ ಚ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಸಯೋ ಚ ಅನುಮಗ್ಗೇ ಮಮ ಅಸ್ಸಮಮಗ್ಗಪಸ್ಸೇ ವಸನ್ತಿ, ಅಹಂ ತೇಸಂ ಆಚಿಕ್ಖಿತ್ವಾ ಗಮಿಸ್ಸಾಮಿ, ತ್ವಂ ತೇ ಪುಚ್ಛೇಯ್ಯಾಸಿ, ತೇ ತಂ ಮಮ ಸನ್ತಿಕಂ ನಯಿಸ್ಸನ್ತೀತಿ.
ಏವಂ ಸಾ ಅತ್ತನೋ ಪಲಾಯನೂಪಾಯಂ ಕತ್ವಾ ಪಣ್ಣಸಾಲತೋ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ತಂ ಓಲೋಕೇನ್ತಮೇವ ‘‘ತ್ವಂ ನಿವತ್ತಾ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಆಗಮನಮಗ್ಗೇನೇವ ಅಮಚ್ಚಾನಂ ಸನ್ತಿಕಂ ಅಗಮಾಸಿ. ತೇ ತಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಖನ್ಧಾವಾರಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ಬಾರಾಣಸಿಂ ಪಾಪುಣಿಂಸು. ಸಕ್ಕೋಪಿ ತಂ ದಿವಸಮೇವ ತುಸ್ಸಿತ್ವಾ ಸಕಲರಟ್ಠೇ ದೇವಂ ವಸ್ಸಾಪೇಸಿ, ತತೋ ಸುಭಿಕ್ಖಂ ಜನಪದಂ ಅಹೋಸಿ. ಇಸಿಸಿಙ್ಗತಾಪಸಸ್ಸಪಿ ತಾಯ ಪಕ್ಕನ್ತಮತ್ತಾಯ ಏವ ಕಾಯೇ ಡಾಹೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ. ಸೋ ಕಮ್ಪನ್ತೋ ಪಣ್ಣಸಾಲಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ವಾಕಚೀರಂ ಪಾರುಪಿತ್ವಾ ಸೋಚನ್ತೋ ನಿಪಜ್ಜಿ. ಬೋಧಿಸತ್ತೋ ಸಾಯಂ ಆಗನ್ತ್ವಾ ಪುತ್ತಂ ಅಪಸ್ಸನ್ತೋ ‘‘ಕಹಂ ನು ಖೋ ಗತೋ’’ತಿ ಕಾಜಂ ಓತಾರೇತ್ವಾ ಪಣ್ಣಸಾಲಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ತಂ ನಿಪನ್ನಕಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ತಾತ, ಕಿಂ ಕರೋಸೀ’’ತಿ ಪಿಟ್ಠಿಂ ಪರಿಮಜ್ಜನ್ತೋ ತಿಸ್ಸೋ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ –
೨೫. ‘‘ನ ತೇ ಕಟ್ಠಾನಿ ಭಿನ್ನಾನಿ, ನ ತೇ ಉದಕಮಾಭತಂ;
ಅಗ್ಗೀಪಿ ತೇ ನ ಹಾಪಿತೋ, ಕಿಂ ನು ಮನ್ದೋವ ಝಾಯಸಿ.
೨೬. ‘‘ಭಿನ್ನಾನಿ ಕಟ್ಠಾನಿ ಹುತೋ ಚ ಅಗ್ಗಿ, ತಪನೀಪಿ ತೇ ಸಮಿತಾ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ;
ಪೀಠಞ್ಚ ಮಯ್ಹಂ ಉದಕಞ್ಚ ಹೋತಿ, ರಮಸಿ ತುವಂ ಬ್ರಹ್ಮಭೂತೋ ಪುರತ್ಥಾ.
೨೭. ‘‘ಅಭಿನ್ನಕಟ್ಠೋಸಿ ಅನಾಭತೋದಕೋ, ಅಹಾಪಿತಗ್ಗೀಸಿ ಅಸಿದ್ಧಭೋಜನೋ;
ನ ಮೇ ತುವಂ ಆಲಪಸೀ ಮಮಜ್ಜ, ನಟ್ಠಂ ನು ಕಿಂ ಚೇತಸಿಕಞ್ಚ ದುಕ್ಖ’’ನ್ತಿ.
ತತ್ಥ ಭಿನ್ನಾನೀತಿ ಅರಞ್ಞತೋ ಉದ್ಧಟಾನಿ. ನ ಹಾಪಿತೋತಿ ನ ಜಲಿತೋ. ಭಿನ್ನಾನೀತಿ ಪುಬ್ಬೇ ತಯಾ ಮಮಾಗಮನವೇಲಾಯ ಕಟ್ಠಾನಿ ಉದ್ಧಟಾನೇವ ಹೋನ್ತಿ. ಹುತೋ ಚ ಅಗ್ಗೀತಿ ಅಗ್ಗಿ ಚ ಹುತೋ ಹೋತಿ. ತಪನೀತಿ ವಿಸಿಬ್ಬನಅಗ್ಗಿಸಙ್ಖಾತಾ ತಪನೀಪಿ ತೇ ಸಮಿತಾವ ಸಯಮೇವ ಸಂವಿದಹಿತಾವ ಹೋತಿ. ಪೀಠನ್ತಿ ಮಮ ಆಸನತ್ಥಾಯ ಪೀಠಞ್ಚ ಪಞ್ಞತ್ತಮೇವ ಹೋತಿ. ಉದಕಞ್ಚಾತಿ ಪಾದಧೋವನಉದಕಮ್ಪಿ ಉಪಟ್ಠಾಪಿತಮೇವ ಹೋತಿ. ಬ್ರಹ್ಮಭೂತೋತಿ ತುವಮ್ಪಿ ಇತೋ ಪುರತ್ಥಾ ಸೇಟ್ಠಭೂತೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅಸ್ಸಮೇ ಅಭಿರಮಸಿ. ಅಭಿನ್ನಕಟ್ಠೋಸೀತಿ ಸೋ ದಾನಿ ಅಜ್ಜ ಅನುದ್ಧಟಕಟ್ಠೋಸಿ. ಅಸಿದ್ಧಭೋಜನೋತಿ ನ ತೇ ಕಿಞ್ಚಿ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಕನ್ದಮೂಲಂ ವಾ ಪಣ್ಣಂ ವಾ ಸೇದಿತಂ. ಮಮಜ್ಜಾತಿ, ಮಮ ಪುತ್ತ, ಅಜ್ಜ ನ ಮೇ ತ್ವಂ ಆಲಪಸಿ. ನಟ್ಠಂ ನು ಕಿನ್ತಿ ಕಿಂ ನು ತೇ ನಟ್ಠಂ ವಾ, ಕಿಂ ಚೇತಸಿಕಂ ವಾ ದುಕ್ಖಂ, ಅಕ್ಖಾಹಿ ಮೇ ನಿಪನ್ನಕಾರಣನ್ತಿ ಪುಚ್ಛತಿ.
ಸೋ ಪಿತು ವಚನಂ ಸುತ್ವಾ ತಂ ಕಾರಣಂ ಕಥೇನ್ತೋ ಆಹ –
೨೮. ‘‘ಇಧಾಗಮಾ ಜಟಿಲೋ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ, ಸುದಸ್ಸನೇಯ್ಯೋ ಸುತನೂ ವಿನೇತಿ;
ನೇವಾತಿದೀಘೋ ನ ಪನಾತಿರಸ್ಸೋ, ಸುಕಣ್ಹಕಣ್ಹಚ್ಛದನೇಹಿ ಭೋತೋ.
೨೯. ‘‘ಅಮಸ್ಸುಜಾತೋ ಅಪುರಾಣವಣ್ಣೀ, ಆಧಾರರೂಪಞ್ಚ ಪನಸ್ಸ ಕಣ್ಠೇ;
ದ್ವೇ ಯಮಾ ಗಣ್ಡಾ ಉರೇ ಸುಜಾತಾ, ಸುವಣ್ಣತಿನ್ದುಕನಿಭಾ ಪಭಸ್ಸರಾ.
೩೦. ‘‘ಮುಖಞ್ಚ ತಸ್ಸ ಭುಸದಸ್ಸನೇಯ್ಯಂ, ಕಣ್ಣೇಸು ಲಮ್ಬನ್ತಿ ಚ ಕುಞ್ಚಿತಗ್ಗಾ;
ತೇ ಜೋತರೇ ಚರತೋ ಮಾಣವಸ್ಸ, ಸುತ್ತಞ್ಚ ಯಂ ಸಂಯಮನಂ ಜಟಾನಂ.
೩೧. ‘‘ಅಞ್ಞಾ ಚ ತಸ್ಸ ಸಂಯಮಾನಿ ಚತಸ್ಸೋ, ನೀಲಾ ಪೀತಾ ಲೋಹಿತಿಕಾ ಚ ಸೇತಾ;
ತಾ ಪಿಂಸರೇ ಚರತೋ ಮಾಣವಸ್ಸ, ತಿರಿಟಿಸಙ್ಘಾರಿವ ಪಾವುಸಮ್ಹಿ.
೩೨. ‘‘ನ ಮಿಖಲಂ ಮುಞ್ಜಮಯಂ ಧಾರೇತಿ, ನ ಸನ್ಥರೇ ನೋ ಪನ ಪಬ್ಬಜಸ್ಸ;
ತಾ ಜೋತರೇ ಜಘನನ್ತರೇ ವಿಲಗ್ಗಾ, ಸತೇರತಾ ವಿಜ್ಜುರಿವನ್ತಲಿಕ್ಖೇ.
೩೩. ‘‘ಅಖೀಲಕಾನಿ ಚ ಅವಣ್ಟಕಾನಿ, ಹೇಟ್ಠಾ ನಭ್ಯಾ ಕಟಿಸಮೋಹಿತಾನಿ;
ಅಘಟ್ಟಿತಾ ನಿಚ್ಚಕೀಳಂ ಕರೋನ್ತಿ, ಹಂ ತಾತ ಕಿಂರುಕ್ಖಫಲಾನಿ ತಾನಿ.
೩೪. ‘‘ಜಟಾ ಚ ತಸ್ಸ ಭುಸದಸ್ಸನೇಯ್ಯಾ, ಪರೋಸತಂ ವೇಲ್ಲಿತಗ್ಗಾ ಸುಗನ್ಧಾ;
ದ್ವೇಧಾ ಸಿರೋ ಸಾಧು ವಿಭತ್ತರೂಪೋ, ಅಹೋ ನು ಖೋ ಮಯ್ಹ ತಥಾ ಜಟಾಸ್ಸು.
೩೫. ‘‘ಯದಾ ಚ ಸೋ ಪಕಿರತಿ ತಾ ಜಟಾಯೋ, ವಣ್ಣೇನ ಗನ್ಧೇನ ಉಪೇತರೂಪಾ;
ನೀಲುಪ್ಪಲಂ ವಾತಸಮೇರಿತಂವ, ತಥೇವ ಸಂವಾತಿ ಪನಸ್ಸಮೋ ಅಯಂ.
೩೬. ‘‘ಪಙ್ಕೋ ಚ ತಸ್ಸ ಭುಸದಸ್ಸನೇಯ್ಯೋ, ನೇತಾದಿಸೋ ಯಾದಿಸೋ ಮಯ್ಹಂ ಕಾಯೇ;
ಸೋ ವಾಯತಿ ಏರಿತೋ ಮಾಲುತೇನ, ವನಂ ಯಥಾ ಅಗ್ಗಗಿಮ್ಹೇ ಸುಫುಲ್ಲಂ.
೩೭. ‘‘ನಿಹನ್ತಿ ಸೋ ರುಕ್ಖಫಲಂ ಪಥಬ್ಯಾ, ಸುಚಿತ್ತರೂಪಂ ರುಚಿರಂ ದಸ್ಸನೇಯ್ಯಂ;
ಖಿತ್ತಞ್ಚ ತಸ್ಸ ಪುನರೇಹಿ ಹತ್ಥಂ, ಹಂ ತಾತ ಕಿಂರುಕ್ಖಫಲಂ ನು ಖೋ ತಂ.
೩೮. ‘‘ದನ್ತಾ ಚ ತಸ್ಸ ಭುಸದಸ್ಸನೇಯ್ಯಾ, ಸುದ್ಧಾ ಸಮಾ ಸಙ್ಖವರೂಪಪನ್ನಾ;
ಮನೋ ಪಸಾದೇನ್ತಿ ವಿವರಿಯಮಾನಾ, ನ ಹಿ ನೂನ ಸೋ ಸಾಕಮಖಾದಿ ತೇಹಿ.
೩೯. ‘‘ಅಕಕ್ಕಸಂ ಅಗ್ಗಳಿತಂ ಮುಹುಂ ಮುದುಂ, ಉಜುಂ ಅನುದ್ಧತಂ ಅಚಪಲಮಸ್ಸ ಭಾಸಿತಂ;
ರುದಂ ಮನುಞ್ಞಂ ಕರವೀಕಸುಸ್ಸರಂ, ಹದಯಙ್ಗಮಂ ರಞ್ಜಯತೇವ ಮೇ ಮನೋ.
೪೦. ‘‘ಬಿನ್ದುಸ್ಸರೋ ನಾತಿವಿಸಟ್ಠವಾಕ್ಯೋ, ನ ನೂನ ಸಜ್ಝಾಯಮತಿಪ್ಪಯುತ್ತೋ;
ಇಚ್ಛಾಮಿ ಭೋ ತಂ ಪುನದೇವ ದಟ್ಠುಂ, ಮಿತ್ತೋ ಹಿ ಮೇ ಮಾಣವೋಹು ಪುರತ್ಥಾ.
೪೧. ‘‘ಸುಸನ್ಧಿ ಸಬ್ಬತ್ಥ ವಿಮಟ್ಠಿಮಂ ವಣಂ, ಪುಥೂ ಸುಜಾತಂ ಖರಪತ್ತಸನ್ನಿಭಂ;
ತೇನೇವ ಮಂ ಉತ್ತರಿಯಾನ ಮಾಣವೋ, ವಿವರಿತಂ ಊರುಂ ಜಘನೇನ ಪಿಳಯಿ.
೪೨. ‘‘ತಪನ್ತಿ ಆಭನ್ತಿ ವಿರೋಚರೇ ಚ, ಸತೇರತಾ ವಿಜ್ಜುರಿವನ್ತಲಿಕ್ಖೇ;
ಬಾಹಾ ಮುದೂ ಅಞ್ಜನಲೋಮಸಾದಿಸಾ, ವಿಚಿತ್ರವಟ್ಟಙ್ಗುಲಿಕಾಸ್ಸ ಸೋಭರೇ.
೪೩. ‘‘ಅಕಕ್ಕಸಙ್ಗೋ ನ ಚ ದೀಘಲೋಮೋ, ನಖಾಸ್ಸ ದೀಘಾ ಅಪಿ ಲೋಹಿತಗ್ಗಾ;
ಮುದೂಹಿ ಬಾಹಾಹಿ ಪಲಿಸ್ಸಜನ್ತೋ, ಕಲ್ಯಾಣರೂಪೋ ರಮಯಂ ಉಪಟ್ಠಹಿ.
೪೪. ‘‘ದುಮಸ್ಸ ತೂಲೂಪನಿಭಾ ಪಭಸ್ಸರಾ, ಸುವಣ್ಣಕಮ್ಬುತಲವಟ್ಟಸುಚ್ಛವಿ;
ಹತ್ಥಾ ಮುದೂ ತೇಹಿ ಮಂ ಸಮ್ಫುಸಿತ್ವಾ, ಇತೋ ಗತೋ ತೇನ ಮಂ ದಹನ್ತಿ ತಾತ.
೪೫. ‘‘ನ ನೂನ ಸೋ ಖಾರಿವಿಧಂ ಅಹಾಸಿ, ನ ನೂನ ಸೋ ಕಟ್ಠಾನಿ ಸಯಂ ಅಭಞ್ಜಿ;
ನ ನೂನ ಸೋ ಹನ್ತಿ ದುಮೇ ಕುಠಾರಿಯಾ, ನ ಹಿಸ್ಸ ಹತ್ಥೇಸು ಖಿಲಾನಿ ಅತ್ಥಿ.
೪೬. ‘‘ಅಚ್ಛೋ ಚ ಖೋ ತಸ್ಸ ವಣಂ ಅಕಾಸಿ, ಸೋ ಮಂಬ್ರವಿ ‘ಸುಖಿತಂ ಮಂ ಕರೋಹಿ’;
ತಾಹಂ ಕರಿಂ ತೇನ ಮಮಾಸಿ ಸೋಖ್ಯಂ, ಸೋ ಚಬ್ರವಿ ‘ಸುಖಿತೋಸ್ಮೀ’ತಿ ಬ್ರಹ್ಮೇ.
೪೭. ‘‘ಅಯಞ್ಚ ತೇ ಮಾಲುವಪಣ್ಣಸನ್ಥತಾ, ವಿಕಿಣ್ಣರೂಪಾವ ಮಯಾ ಚ ತೇನ ಚ;
ಕಿಲನ್ತರೂಪಾ ಉದಕೇ ರಮಿತ್ವಾ, ಪುನಪ್ಪುನಂ ಪಣ್ಣಕುಟಿಂ ವಜಾಮ.
೪೮. ‘‘ನ ಮಜ್ಜ ಮನ್ತಾ ಪಟಿಭನ್ತಿ ತಾತ, ನ ಅಗ್ಗಿಹುತ್ತಂ ನಪಿ ಯಞ್ಞತನ್ತಂ;
ನ ಚಾಪಿ ತೇ ಮೂಲಫಲಾನಿ ಭುಞ್ಜೇ, ಯಾವ ನ ಪಸ್ಸಾಮಿ ತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಂ.
೪೯. ‘‘ಅದ್ಧಾ ಪಜಾನಾಸಿ ತುವಮ್ಪಿ ತಾತ, ಯಸ್ಸಂ ದಿಸಂ ವಸತೇ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ;
ತಂ ಮಂ ದಿಸಂ ಪಾಪಯ ತಾತ ಖಿಪ್ಪಂ, ಮಾ ತೇ ಅಹಂ ಅಮರಿಮಸ್ಸಮಮ್ಹಿ.
೫೦. ‘‘ವಿಚಿತ್ರಫುಲ್ಲಞ್ಹಿ ವನಂ ಸುತಂ ಮಯಾ, ದಿಜಾಭಿಘುಟ್ಠಂ ದಿಜಸಙ್ಘಸೇವಿತಂ;
ತಂ ಮಂ ವನಂ ಪಾಪಯ ತಾತ ಖಿಪ್ಪಂ, ಪುರಾ ತೇ ಪಾಣಂ ವಿಜಹಾಮಿ ಅಸ್ಸಮೇ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಇಧಾಗಮಾತಿ, ತಾತ, ಇಮಂ ಅಸ್ಸಮಪದಂ ಆಗತೋ. ಸುದಸ್ಸನೇಯ್ಯೋತಿ ಸುಟ್ಠು ದಸ್ಸನೇಯ್ಯೋ. ಸುತನೂತಿ ಸುಟ್ಠು ತನುಕೋ ನಾತಿಕಿಸೋ ನಾತಿಥೂಲೋ. ವಿನೇತೀತಿ ಅತ್ತನೋ ಸರೀರಪ್ಪಭಾಯ ಅಸ್ಸಮಪದಂ ಏಕೋಭಾಸಂ ವಿಯ ವಿನೇತಿ ಪೂರೇತಿ. ಸುಕಣ್ಹಕಣ್ಹಚ್ಛದನೇಹಿ ಭೋತೋತಿ, ತಾತ, ತಸ್ಸ ಭೋತೋ ಸುಕಣ್ಹೇಹಿ ಕಣ್ಹಚ್ಛದನೇಹಿ ಭಮರವಣ್ಣೇಹಿ ಕೇಸೇಹಿ ಸುಕಣ್ಹಸೀಸಂ ಸುಮಜ್ಜಿತಮಣಿಮಯಂ ವಿಯ ಖಾಯತಿ. ಅಮಸ್ಸೂಜಾತೋತಿ ನ ತಾವಸ್ಸ ಮಸ್ಸು ಜಾಯತಿ, ತರುಣೋಯೇವ. ಅಪುರಾಣವಣ್ಣೀತಿ ಅಚಿರಪಬ್ಬಜಿತೋ. ಆಧಾರರೂಪಞ್ಚ ಪನಸ್ಸ ಕಣ್ಠೇತಿ ಕಣ್ಠೇ ಚ ಪನಸ್ಸ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಭಿಕ್ಖಾಭಾಜನಟ್ಠಪನಂ ಪತ್ತಾಧಾರಸದಿಸಂ ಪಿಳನ್ಧನಂ ಅತ್ಥೀತಿ ಮುತ್ತಾಹಾರಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದತಿ. ಗಣ್ಡಾತಿ ಥನೇ ಸನ್ಧಾಯಾಹ. ಉರೇ ಸುಜಾತಾತಿ ಉರಮ್ಹಿ ಸುಜಾತಾ. ‘‘ಉರತೋ’’ತಿಪಿ ಪಾಠೋ. ಪಭಸ್ಸರಾತಿ ಪಭಾಸಮ್ಪನ್ನಾ. ‘‘ಪಭಾಸರೇ’’ತಿಪಿ ಪಾಠೋ, ಓಭಾಸನ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ.
ಭುಸದಸ್ಸನೇಯ್ಯನ್ತಿ ಅತಿವಿಯ ದಸ್ಸನೀಯಂ. ಕುಞ್ಚಿತಗ್ಗಾತಿ ಸೀಹಕುಣ್ಡಲಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದತಿ. ಸುತ್ತಞ್ಚಾತಿ ಯಂ ತಸ್ಸ ಜಟಾಬನ್ಧನಸುತ್ತಂ, ತಮ್ಪಿ ಜೋತತಿ ಪಭಂ ಮುಞ್ಚತಿ. ‘‘ಸಂಯಮಾನಿ ಚತಸ್ಸೋ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ಮಣಿಸುವಣ್ಣಪವಾಳರಜತಮಯಾನಿ ಚತ್ತಾರಿ ಪಿಳನ್ಧನಾನಿ ದಸ್ಸೇತಿ. ತಾ ಪಿಂಸರೇತಿ ತಾನಿ ಪಿಳನ್ಧನಾನಿ ಪಾವುಸಮ್ಹಿ ಪವುಟ್ಠೇ ದೇವೇ ತಿರಿಟಿಸಙ್ಘಾ ವಿಯ ವಿರವನ್ತಿ. ಮಿಖಲನ್ತಿ ಮೇಖಲಂ, ಅಯಮೇವ ವಾ ಪಾಠೋ. ಇದಂ ನಿವತ್ಥಕಞ್ಚನಚೀರಕಂ ಸನ್ಧಾಯಾಹ. ನ ಸನ್ಥರೇತಿ ನ ವಾಕೇ. ಇದಂ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ – ತಾತ, ಯಥಾ ಮಯಂ ತಿಣಮಯಂ ವಾ ವಾಕಮಯಂ ವಾ ಚೀರಕಂ ಧಾರೇಮ, ನ ತಥಾ ಸೋ, ಸೋ ಪನ ಸುವಣ್ಣಚೀರಕಂ ಧಾರೇತೀತಿ. ಅಖೀಲಕಾನೀತಿ ಅತಚಾನಿ ನಿಪ್ಪಣ್ಣಾನಿ. ಕಟಿಸಮೋಹಿತಾನೀತಿ ಕಟಿಯಂ ಬದ್ಧಾನಿ. ನಿಚ್ಚಕೀಳಂ ಕರೋನ್ತೀತಿ ಅಘಟ್ಟಿತಾನಿಪಿ ನಿಚ್ಚಕಾಲಂ ಕೀಳಾಯನ್ತಿ. ಹಂ, ತಾತಾತಿ ಹಮ್ಭೋ, ತಾತ. ಕಿಂ ರುಕ್ಖಫಲಾನಿ ತಾನೀತಿ ತಾನಿ ತಸ್ಸ ಮಾಣವಸ್ಸ ಸುತ್ತಾರುಳ್ಹಾನಿ ಕಟಿಯಂ ಬದ್ಧಾನಿ ಕತರರುಕ್ಖಫಲಾನಿ ನಾಮಾತಿ ಮಣಿಸಙ್ಘಾಟಿಂ ಸನ್ಧಾಯಾಹ.
ಜಟಾತಿ ಜಟಾಮಣ್ಡಲಾಕಾರೇನ ಬದ್ಧರತನಮಿಸ್ಸಕಕೇಸವಟ್ಟಿಯೋ ಸನ್ಧಾಯಾಹ. ವೇಲ್ಲಿತಗ್ಗಾತಿ ಕುಞ್ಚಿತಗ್ಗಾ. ದ್ವೇಧಾಸಿರೋತಿ ತಸ್ಸ ಸೀಸಂ ದ್ವೇಧಾ ಕತ್ವಾ ಬದ್ಧಾನಂ ಜಟಾನಂ ವಸೇನ ಸುಟ್ಠು ವಿಭತ್ತರೂಪಂ. ತಥಾತಿ ಯಥಾ ತಸ್ಸ ಮಾಣವಸ್ಸ ಜಟಾ, ತಥಾ ತುಮ್ಹೇಹಿ ಮಮ ನ ಬದ್ಧಾ, ಅಹೋ ವತ ಮಮಪಿ ತಥಾ ಅಸ್ಸೂತಿ ಪತ್ಥೇನ್ತೋ ಆಹ. ಉಪೇತರೂಪಾತಿ ಉಪೇತಸಭಾವಾ. ವಾತಸಮೇರಿತಂವಾತಿ ಯಥಾ ನಾಮ ನೀಲುಪ್ಪಲಂ ವಾತೇನ ಸಮೀರಿತಂ, ತಥೇವ ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ವನಸಣ್ಡೇ ಅಸ್ಸಮೋ ಸಂವಾತಿ. ನೇತಾದಿಸೋತಿ, ತಾತ, ಯಾದಿಸೋ ಮಮ ಕಾಯೇ ಪಙ್ಕೋ, ನೇತಾದಿಸೋ ತಸ್ಸ ಸರೀರೇ. ಸೋ ಹಿ ದಸ್ಸನೀಯೋ ಚೇವ ಸುಗನ್ಧೋ ಚ. ಅಗ್ಗಗಿಮ್ಹೇತಿ ವಸನ್ತಸಮಯೇ.
ನಿಹನ್ತೀತಿ ಪಹರತಿ. ಕಿಂ ರುಕ್ಖಫಲಂ ನು ಖೋ ತನ್ತಿ ಕತರರುಕ್ಖಸ್ಸ ನು ಖೋ ತಂ ಫಲಂ. ಸಙ್ಖವರೂಪಪನ್ನಾತಿ ಸುಧೋತಸಙ್ಖಪಟಿಭಾಗಾ. ನ ಹಿ ನೂನ ಸೋ ಸಾಕಮಖಾದಿ ತೇಹೀತಿ ನ ನೂನ ಸೋ ಮಾಣವೋ ಮಯಂ ವಿಯ ತೇಹಿ ದನ್ತೇಹಿ ರುಕ್ಖಪಣ್ಣಾನಿ ಚೇವ ಮೂಲಫಲಾಫಲಾನಿ ಚ ಖಾದಿ. ಅಮ್ಹಾಕಞ್ಹಿ ತಾನಿ ಖಾದನ್ತಾನಂ ಸಬಲಾ ಪಣ್ಣವಣ್ಣಾ ದನ್ತಾತಿ ದೀಪೇತಿ.
ಅಕಕ್ಕಸನ್ತಿ, ತಾತ, ತಸ್ಸ ಭಾಸಿತಂ ಅಫರುಸಂ ಅಗಳಿತಂ, ಪುನಪ್ಪುನಂ ವದನ್ತಸ್ಸಾಪಿ ಮಧುರತಾಯ ಮುಹುಂ ಮುದುಂ, ಅಪಮುಸ್ಸತಾಯ ಉಜುಂ, ಅವಿಕ್ಖಿತ್ತತಾಯ ಅನುದ್ಧಟಂ, ಪತಿಟ್ಠಿತತಾಯ ಅಚಪಲಂ. ರುದನ್ತಿ ಭಾಸಮಾನಸ್ಸ ಸರಸಙ್ಖಾತಂ ರುದಮ್ಪಿ ಮನೋಹರಂ ಕರವೀಕಸ್ಸ ವಿಯ ಸುಸ್ಸರಂ ಸುಮಧುರಂ. ರಞ್ಜಯತೇವಾತಿ ಮಮ ಮನೋ ರಞ್ಜತಿಯೇವ. ಬಿನ್ದುಸ್ಸರೋತಿ ಪಿಣ್ಡಿತಸ್ಸರೋ. ಮಾಣವೋಹೂತಿ ಸೋ ಹಿ ಮಾಣವೋ ಪುರತ್ಥಾ ಮಮ ಮಿತ್ತೋ ಅಹು.
ಸುಸನ್ಧಿ ಸಬ್ಬತ್ಥ ವಿಮಟ್ಠಿಮಂ ವಣನ್ತಿ ತಾತ ತಸ್ಸ ಮಾಣವಸ್ಸ ಊರೂನಂ ಅನ್ತರೇ ಏಕಂ ವಣಂ ಅತ್ಥಿ, ತಂ ಸುಸನ್ಧಿ ಸುಫುಸಿತಂ ಸಿಪ್ಪಿಪುಟಮುಖಸದಿಸಂ, ಸಬ್ಬತ್ಥ ವಿಮಟ್ಠಂ ಸಮನ್ತತೋ ಮಟ್ಠಂ. ಪುಥೂತಿ ಮಹನ್ತಂ. ಸುಜಾತನ್ತಿ ಸುಸಣ್ಠಿತಂ. ಖರಪತ್ತಸನ್ನಿಭನ್ತಿ ಸುಪುಪ್ಫಿತಪದುಮಮಕುಳಸನ್ನಿಭಂ. ಉತ್ತರಿಯಾನಾತಿ ಉತ್ತರಿತ್ವಾ ಅವತ್ಥರಿತ್ವಾ. ಪಿಳಯೀತಿ ಪೀಳೇಸಿ. ತಪನ್ತೀತಿ ತಸ್ಸ ಮಾಣವಸ್ಸ ಸರೀರತೋ ನಿಚ್ಛರನ್ತಾ ಸುವಣ್ಣವಣ್ಣರಂಸಿಯೋ ಜಲನ್ತಿ ಓಭಾಸನ್ತಿ ವಿರೋಚನ್ತಿ ಚ. ಬಾಹಾತಿ ಬಾಹಾಪಿಸ್ಸ ಮುದೂ. ಅಞ್ಜನಲೋಮಸಾದಿಸಾತಿ ಅಞ್ಜನಸದಿಸೇಹಿ ಲೋಮೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತಾ. ವಿಚಿತ್ರವಟ್ಟಙ್ಗುಲಿಕಾಸ್ಸ ಸೋಭರೇತಿ ಹತ್ಥಾಪಿಸ್ಸ ವರಲಕ್ಖಣವಿಚಿತ್ರಾಹಿ ಪವಾಲಙ್ಕುರಸದಿಸಾಹಿ ವಟ್ಟಙ್ಗುಲೀಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಸೋಭನ್ತಿ.
ಅಕಕ್ಕಸಙ್ಗೋತಿ ಕಚ್ಛುಪೀಳಕಾದಿರಹಿತಅಙ್ಗಪಚ್ಚಙ್ಗೋ. ರಮಯಂ ಉಪಟ್ಠಹೀತಿ ಮಂ ರಮಯನ್ತೋ ಉಪಟ್ಠಹಿ ಪರಿಚರಿ. ತೂಲೂಪನಿಭಾತಿ ಮುದುಭಾವಸ್ಸ ಉಪಮಾ. ಸುವಣ್ಣಕಮ್ಬುತಲವಟ್ಟಸುಚ್ಛವೀತಿ ಸುವಣ್ಣಮಯಂ ಆದಾಸತಲಂ ವಿಯ ವಟ್ಟಾ ಚ ಸುಚ್ಛವಿ ಚ, ಪರಿಮಣ್ಡಲತಲಾ ಚೇವ ಸುನ್ದರಚ್ಛವಿ ಚಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸಮ್ಫುಸಿತ್ವಾತಿ ಸುಟ್ಠು ಫುಸಿತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಹತ್ಥಸಮ್ಫಸ್ಸಂ ಮಮ ಸರೀರೇ ಫರಾಪೇತ್ವಾ. ಇತೋ ಗತೋತಿ ಮಮ ಓಲೋಕೇನ್ತಸ್ಸೇವ ಇತೋ ಗತೋ. ತೇನ ಮಂ ದಹನ್ತೀತಿ ತೇನ ತಸ್ಸ ಹತ್ಥಸಮ್ಫಸ್ಸೇನ ಇದಾನಿ ಮಂ ದಹನ್ತಿ. ತಥಾ ಹಿ ತಸ್ಸ ಗತಕಾಲತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಮಮ ಸರೀರೇ ಡಾಹೋ ಉಟ್ಠಿತೋ, ತೇನಮ್ಹಿ ದೋಮನಸ್ಸಪ್ಪತ್ತೋ ನಿಪನ್ನೋತಿ.
ನ ನೂನ ಸೋ ಖಾರಿವಿಧನ್ತಿ, ತಾತ, ನೂನ ಸೋ ಮಾಣವೋ ನ ಖಾರಿಭಾರಂ ಉಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ವಿಚರಿ. ಖಿಲಾನೀತಿ ಕಿಲಾನಿ, ‘‘ಅಯಮೇವ ವಾ ಪಾಠೋ. ಸೋಖ್ಯನ್ತಿ ಸುಖಂ. ಮಾಲುವಪಣ್ಣಸನ್ಥತಾ ವಿಕಿಣ್ಣರೂಪಾವಾತಿ, ತಾತ, ಅಯಂ ತವ ಮಾಲುವಪಣ್ಣಸನ್ಥತಾ ಅಜ್ಜ ಮಯಾ ಚ ತೇನ ಚ ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಂ ಪರಾಮಸನಾಲಿಙ್ಗನವಸೇನ ಪರಿವತ್ತನ್ತೇಹಿ ವಿಕಿಣ್ಣಾ ವಿಯ ಆಕುಲಬ್ಯಾಕುಲಾ ಜಾತಾ. ಪುನಪ್ಪುನಂ ಪಣ್ಣಕುಟಿಂ ವಜಾಮಾತಿ, ತಾತ, ಅಹಞ್ಚ ಸೋ ಚ ಅಭಿರಮಿತ್ವಾ ಕಿಲನ್ತರೂಪಾ ಪಣ್ಣಸಾಲತೋ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ಉದಕಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ರಮಿತ್ವಾ ವಿಗತದರಥಾ ಪುನಪ್ಪುನಂ ಇಮಮೇವ ಕುಟಿಂ ಪವಿಸಾಮಾತಿ ವದತಿ.
ನ ಮಜ್ಜ ಮನ್ತಾತಿ ಅಜ್ಜ ಮಮ ತಸ್ಸ ಗತಕಾಲತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ನೇವ ಮನ್ತಾ ಪಟಿಭನ್ತಿ ನ ಉಪಟ್ಠಹನ್ತಿ ನ ರುಚ್ಚನ್ತಿ. ನ ಅಗ್ಗಿಹುತ್ತಂ ನಪಿ ಯಞ್ಞತನ್ತನ್ತಿ ಮಹಾಬ್ರಹ್ಮುನೋ ಆರಾಧನತ್ಥಾಯ ಕತ್ತಬ್ಬಹೋಮವಿಧೂಪನಾದಿಯಞ್ಞಕಿರಿಯಾಪಿ ಮೇ ನ ಪಟಿಭಾತಿ ನ ಉಪಟ್ಠಾತಿ ನ ರುಚ್ಚತಿ. ನ ಚಾಪಿ ತೇತಿ ತಯಾ ಆಭತಮೂಲಫಲಾಫಲಾನಿಪಿ ನ ಭುಞ್ಜಾಮಿ. ಯಸ್ಸಂ ದಿಸನ್ತಿ ಯಸ್ಸಂ ದಿಸಾಯಂ. ವನನ್ತಿ ತಸ್ಸ ಮಾಣವಸ್ಸ ಅಸ್ಸಮಂ ಪರಿವಾರೇತ್ವಾ ಠಿತವನನ್ತಿ.
ತಸ್ಸೇವಂ ವಿಲಪನ್ತಸ್ಸ ತಂ ವಿಲಾಪಂ ಸುತ್ವಾ ಮಹಾಸತ್ತೋ ‘‘ಏಕಾಯ ಇತ್ಥಿಯಾ ಇಮಸ್ಸ ಸೀಲಂ ಭಿನ್ನಂ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ಞತ್ವಾ ತಂ ಓವದನ್ತೋ ಛ ಗಾಥಾಯೋ ಅಭಾಸಿ –
೫೧. ‘‘ಇಮಸ್ಮಾಹಂ ಜೋತಿರಸೇ ವನಮ್ಹಿ, ಗನ್ಧಬ್ಬದೇವಚ್ಛರಸಙ್ಘಸೇವಿತೇ;