೧೦. ಅಞ್ಞತರಇತ್ಥಿವತ್ಥು

ರಮಣೀಯಾನೀತಿ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಅಞ್ಞತರಂ ಇತ್ಥಿಂ ಆರಬ್ಭ ಕಥೇಸಿ.

ಏಕೋ ಕಿರ ಪಿಣ್ಡಪಾತಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕೇ ಕಮ್ಮಟ್ಠಾನಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಏಕಂ ಜಿಣ್ಣಉಯ್ಯಾನಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಸಮಣಧಮ್ಮಂ ಕರೋತಿ. ಏಕಾ ನಗರಸೋಭಿನೀ ಇತ್ಥೀ ಪುರಿಸೇನ ಸದ್ಧಿಂ ‘‘ಅಹಂ ಅಸುಕಟ್ಠಾನಂ ನಾಮ ಗಮಿಸ್ಸಾಮಿ, ತ್ವಂ ತತ್ಥ ಆಗಚ್ಛೇಯ್ಯಾಸೀ’’ತಿ ಸಙ್ಕೇತಂ ಕತ್ವಾ ಅಗಮಾಸಿ. ಸೋ ಪುರಿಸೋ ನಾಗಚ್ಛಿ. ಸಾ ತಸ್ಸ ಆಗಮನಮಗ್ಗಂ ಓಲೋಕೇನ್ತೀ ತಂ ಅದಿಸ್ವಾ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತ್ವಾ ಇತೋ ಚಿತೋ ಚ ವಿಚರಮಾನಾ ತಂ ಉಯ್ಯಾನಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಥೇರಂ ಪಲ್ಲಙ್ಕಂ ಆಭುಜಿತ್ವಾ ನಿಸಿನ್ನಂ ದಿಸ್ವಾ ಇತೋ ಚಿತೋ ಚ ಓಲೋಕಯಮಾನಾ ಅಞ್ಞಂ ಕಞ್ಚಿ ಅದಿಸ್ವಾ ‘‘ಅಯಞ್ಚ ಪುರಿಸೋ ಏವ, ಇಮಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಪಮೋಹೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ತಸ್ಸ ಪುರತೋ ಠತ್ವಾ ಪುನಪ್ಪುನಂ ನಿವತ್ಥಸಾಟಕಂ ಮೋಚೇತ್ವಾ ನಿವಾಸೇತಿ, ಕೇಸೇ ಮುಞ್ಚಿತ್ವಾ ಬನ್ಧತಿ, ಪಾಣಿಂ ಪಹರಿತ್ವಾ ಹಸತಿ. ಥೇರಸ್ಸ ಸಂವೇಗೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ವಾ ಸಕಲಸರೀರಂ ಫರಿ. ಸೋ ‘‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಇದ’’ನ್ತಿ ಚಿನ್ತೇಸಿ. ಸತ್ಥಾಪಿ ‘‘ಮಮ ಸನ್ತಿಕೇ ಕಮ್ಮಟ್ಠಾನಂ ಗಹೇತ್ವಾ ‘ಸಮಣಧಮ್ಮಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ಗತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಕಾ ನು ಖೋ ಪವತ್ತೀ’’ತಿ ಉಪಧಾರೇನ್ತೋ ತಂ ಇತ್ಥಿಂ ದಿಸ್ವಾ ತಸ್ಸಾ ಅನಾಚಾರಕಿರಿಯಂ, ಥೇರಸ್ಸ ಚ ಸಂವೇಗುಪ್ಪತ್ತಿಂ ಞತ್ವಾ ಗನ್ಧಕುಟಿಯಂ ನಿಸಿನ್ನೋವ ತೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಕಥೇಸಿ – ‘‘ಭಿಕ್ಖು, ಕಾಮಗವೇಸಕಾನಂ ಅರಮಣಟ್ಠಾನಮೇವ ವೀತರಾಗಾನಂ ರಮಣಟ್ಠಾನಂ ಹೋತೀ’’ತಿ. ಏವಞ್ಚ ಪನ ವತ್ವಾ ಓಭಾಸಂ ಫರಿತ್ವಾ ತಸ್ಸ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇನ್ತೋ ಇಮಂ ಗಾಥಮಾಹ –

೯೯. ‘‘ರಮಣೀಯಾನಿ ಅರಞ್ಞಾನಿ, ಯತ್ಥ ನ ರಮತೀ ಜನೋ;

ವೀತರಾಗಾ ರಮಿಸ್ಸನ್ತಿ, ನ ತೇ ಕಾಮಗವೇಸಿನೋ’’ತಿ.

ತತ್ಥ ಅರಞ್ಞಾನೀತಿ ಸುಪುಪ್ಫಿತತರುವನಸಣ್ಡಪಟಿಮಣ್ಡಿತಾನಿ ವಿಮಲಸಲಿಲಸಮ್ಪನ್ನಾನಿ ಅರಞ್ಞಾನಿ ನಾಮ ರಮಣೀಯಾನಿ. ಯತ್ಥಾತಿ ಯೇಸು ಅರಞ್ಞೇಸು ವಿಕಸಿತೇಸು ಪದುಮವನೇಸು ಗಾಮಮಕ್ಖಿಕಾ ವಿಯ ಕಾಮಗವೇಸಕೋ ಜನೋ ನ ರಮತಿ. ವೀತರಾಗಾತಿ ವಿಗತರಾಗಾ ಪನ ಖೀಣಾಸವಾ ನಾಮ ಭಮರಮಧುಕರಾ ವಿಯ ಪದುಮವನೇಸು ತಥಾರೂಪೇಸು ಅರಞ್ಞೇಸು ರಮಿಸ್ಸನ್ತಿ. ಕಿಂ ಕಾರಣಾ? ನ ತೇ ಕಾಮಪವೇಸಿನೋ, ಯಸ್ಮಾ ತೇ ಕಾಮಗವೇಸಿನೋ ನ ಹೋನ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ.

ದೇಸನಾವಸಾನೇ ಸೋ ಥೇರೋ ಯಥಾನಿಸಿನ್ನೋವ ಸಹ ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಹಿ ಅರಹತ್ತಂ ಪಾಪುಣಿತ್ವಾ ಆಕಾಸೇನಾಗನ್ತ್ವಾ ಥುತಿಂ ಕರೋನ್ತೋ ತಥಾಗತಸ್ಸ ಪಾದೇ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಅಗಮಾಸೀತಿ.

ಅಞ್ಞತರಇತ್ಥಿವತ್ಥು ದಸಮಂ.

ಅರಹನ್ತವಗ್ಗವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

ಸತ್ತಮೋ ವಗ್ಗೋ.