೯. ಅಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನಕಥಾವಣ್ಣನಾ
೯೧೭-೯೧೮. ಇದಾನಿ ಅಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನಕಥಾ ನಾಮ ಹೋತಿ. ತತ್ಥ –
‘‘ದುಕ್ಖಮೇವ ಹಿ ಸಮ್ಭೋತಿ, ದುಕ್ಖಂ ತಿಟ್ಠತಿ ವೇತಿ ಚ;
ನಾಞ್ಞತ್ರ ದುಕ್ಖಾ ಸಮ್ಭೋತಿ, ನಾಞ್ಞಂ ದುಕ್ಖಾ ನಿರುಜ್ಝತೀ’’ತಿ. (ಸಂ. ನಿ. ೧.೧೭೧) –
ವಚನಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ದುಕ್ಖಞ್ಞೇವ ಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನಂ, ಸೇಸಾ ಖನ್ಧಾಯತನಧಾತುಇನ್ದ್ರಿಯಧಮ್ಮಾ ಅಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನಾತಿ ಯೇಸಂ ಲದ್ಧಿ, ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ಏಕಚ್ಚಾನಂ ಉತ್ತರಪಥಕಾನಞ್ಚೇವ ಹೇತುವಾದಾನಞ್ಚ; ತೇ ಸನ್ಧಾಯ ರೂಪಂ ಅಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನನ್ತಿ ಪುಚ್ಛಾ ಸಕವಾದಿಸ್ಸ, ಪಟಿಞ್ಞಾ ಇತರಸ್ಸ. ಅಥ ನಂ ‘‘ಸಚೇ ರೂಪಂ ಅಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನಂ, ನ ಅನಿಚ್ಚಾದಿಸಭಾವಂ ಸಿಯಾ’’ತಿ ಚೋದೇತುಂ ರೂಪಂ ನ ಅನಿಚ್ಚನ್ತಿಆದಿಮಾಹ. ಇತರೋ ತಥಾರೂಪಂ ರೂಪಂ ಅಪಸ್ಸನ್ತೋ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ. ಸಕವಾದೀ ನನು ರೂಪಂ ಅನಿಚ್ಚನ್ತಿಆದಿ ವಚನೇನ ತಸ್ಸ ಏಕಂ ಲದ್ಧಿಂ ಪಟಿಸೇಧೇತ್ವಾ ದುತಿಯಂ ಪುಚ್ಛನ್ತೋ ದುಕ್ಖಞ್ಞೇವ ಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನನ್ತಿಆದಿಮಾಹ. ಅಥಸ್ಸ ತಮ್ಪಿ ಲದ್ಧಿಂ ಪಟಿಸೇಧೇತುಂ ನ ಯದನಿಚ್ಚನ್ತಿಆದಿಮಾಹ. ತತ್ರಾಯಂ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ – ನ ಕೇವಲಞ್ಹಿ ಪಠಮಸಚ್ಚಮೇವ ದುಕ್ಖಂ. ಯಂ ಪನ ಕಿಞ್ಚಿ ಅನಿಚ್ಚಂ, ತಂ ದುಕ್ಖಮೇವ. ರೂಪಞ್ಚ ಅನಿಚ್ಚಂ, ತಸ್ಮಾ ತಮ್ಪಿ ಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನಂ. ಇತಿ ಯಂ ತ್ವಂ ವದೇಸಿ ‘‘ರೂಪಂ ಅಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನಂ, ದುಕ್ಖಞ್ಞೇವ ಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನ’’ನ್ತಿ, ತಂ ನೋ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ ‘‘ದುಕ್ಖಞ್ಞೇವ ಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನ’’ನ್ತಿ. ವೇದನಾದಿಮೂಲಿಕಾದೀಸುಪಿ ಯೋಜನಾಸು ಏಸೇವ ನಯೋ. ಧಮ್ಮಾಯತನಧಮ್ಮಧಾತೂಸು ಪನ ಠಪೇತ್ವಾ ನಿಬ್ಬಾನಂ ಸೇಸಧಮ್ಮಾನಂ ವಸೇನ ಅನಿಚ್ಚತಾ ವೇದಿತಬ್ಬಾ. ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಅನಿಚ್ಚಾನೇವಾತಿ.
ಅಪರಿನಿಪ್ಫನ್ನಕಥಾವಣ್ಣನಾ.
ತೇವೀಸತಿಮೋ ವಗ್ಗೋ.
ನಿಗಮನಕಥಾ
ಏತ್ತಾವತಾ ಚ –
ಪಣ್ಣಾಸಕೇಹಿ ಚತೂಹಿ, ತೀಹಿ ವಗ್ಗೇಹಿ ಚೇವ ಚ;
ಸಙ್ಗಹೇತ್ವಾ ಕಥಾ ಸಬ್ಬಾ, ಊನತಿಸತಭೇದನಾ.
ಕಥಾವತ್ಥುಪ್ಪಕರಣಂ, ಕಥಾಮಗ್ಗೇಸು ಕೋವಿದೋ;
ಯಂ ಜಿನೋ ದೇಸಯಿ ತಸ್ಸ, ನಿಟ್ಠಿತಾ ಅತ್ಥವಣ್ಣನಾ.
ಇಮಂ ತೇರಸಮತ್ತೇಹಿ, ಭಾಣವಾರೇಹಿ ತನ್ತಿಯಾ;
ಚಿರಟ್ಠಿತತ್ಥಂ ಧಮ್ಮಸ್ಸ, ಸಙ್ಖರೋನ್ತೇನ ಯಂ ಮಯಾ.
ಯಂ ಪತ್ತಂ ಕುಸಲಂ ತೇನ, ಲೋಕೋಯಂ ಸನರಾಮರೋ;
ಧಮ್ಮರಾಜಸ್ಸ ಸದ್ಧಮ್ಮ-ರಸಮೇವಾಧಿಗಚ್ಛತೂತಿ.
ಕಥಾವತ್ಥು-ಅಟ್ಠಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
ನಮೋ ತಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಅರಹತೋ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಸ್ಸ