೨. ನತ್ಥಿ ಅರಹತೋ ಅಕಾಲಮಚ್ಚೂತಿಕಥಾವಣ್ಣನಾ
೭೮೦. ಇದಾನಿ ನತ್ಥಿ ಅರಹತೋ ಅಕಾಲಮಚ್ಚೂತಿಕಥಾ ನಾಮ ಹೋತಿ. ತತ್ಥ ‘‘ನಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಞ್ಚೇತನಿಕಾನಂ ಕಮ್ಮಾನಂ ಕತಾನಂ ಉಪಚಿತಾನಂ ಅಪಟಿಸಂವೇದಿತ್ವಾ ಬ್ಯನ್ತೀಭಾವಂ ವದಾಮೀ’’ತಿ (ಅ. ನಿ. ೧೦.೨೧೭) ಸುತ್ತಸ್ಸ ಅತ್ಥಂ ಅಯೋನಿಸೋ ಗಹೇತ್ವಾ ‘‘ಅರಹತಾ ನಾಮ ಸಬ್ಬಕಮ್ಮವಿಪಾಕಂ ಪಟಿಸಂವೇದಯಿತ್ವಾವ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿತಬ್ಬಂ, ತಸ್ಮಾ ನತ್ಥಿ, ಅರಹತೋ ಅಕಾಲಮಚ್ಚೂ’’ತಿ ಯೇಸಂ ಲದ್ಧಿ, ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ರಾಜಗಿರಿಕಾನಞ್ಚೇವ ಸಿದ್ಧತ್ಥಿಕಾನಞ್ಚ; ತೇ ಸನ್ಧಾಯ ಪುಚ್ಛಾ ಸಕವಾದಿಸ್ಸ, ಪಟಿಞ್ಞಾ ಇತರಸ್ಸ. ಅಥ ನಂ ‘‘ಸಚೇ ತಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಅಕಾಲಮಚ್ಚು, ಅರಹನ್ತಘಾತಕೇನ ನಾಮ ನ ಭವಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ ಚೋದೇತುಂ ನತ್ಥಿ ಅರಹನ್ತಘಾತಕೋತಿ ಆಹ. ಇತರೋ ಆನನ್ತರಿಯಕಮ್ಮಸ್ಸ ಚೇವ ತಾದಿಸಾನಞ್ಚ ಪುಗ್ಗಲಾನಂ ಸಬ್ಭಾವತೋ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ.
೭೮೧. ವಿಸಂ ನ ಕಮೇಯ್ಯಾತಿ ಪಞ್ಹೇ ‘‘ಯಾವ ಪುಬ್ಬೇ ಕತಕಮ್ಮಂ ಪರಿಕ್ಖಯಂ ನ ಗಚ್ಛತಿ, ತಾವ ನ ಕಮತೀ’’ತಿ ಲದ್ಧಿಯಾ ಪಟಿಕ್ಖಿಪತಿ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಯಥಾಪಾಳಿಮೇವ ನಿಯ್ಯಾತಿ.
೭೮೨. ನಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇತಿ ಸುತ್ತಂ ಇದಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ – ಸಞ್ಚೇತನಿಕಾನಂ ಕಮ್ಮಾನಂ ಕತಾನಂ ವಿಪಾಕಂ ಅಪಟಿಸಂವೇದಿತ್ವಾ ಅವಿನ್ದಿತ್ವಾ ಅನನುಭವಿತ್ವಾ ಬ್ಯನ್ತೀಭಾವಂ ತೇಸಂ ಕಮ್ಮಾನಂ ಪರಿವಟುಮಪರಿಚ್ಛಿನ್ನಭಾವಂ ನ ವದಾಮಿ, ತಞ್ಚ ಖೋ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮವೇದನೀಯಾನಂ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ, ನ ತತೋ ಪರಂ, ಉಪಪಜ್ಜವೇದನೀಯಾನಂ ಅನನ್ತರಂ ಉಪಪತ್ತಿಂ ಉಪಪಜ್ಜಿತ್ವಾವ ನ ತತೋ ಪರಂ, ಅಪರಾಪರಿಯವೇದನೀಯಾನಂ ಯದಾ ವಿಪಾಕೋಕಾಸಂ ಲಭನ್ತಿ, ತಥಾರೂಪೇ ಅಪರಾಪರೇ ವಾ ಪರಿಯಾಯೇ. ಏವಂ ಸಬ್ಬಥಾಪಿ ಸಂಸಾರಪವತ್ತೇ ಸತಿ ಲದ್ಧವಿಪಾಕವಾರೇ ಕಮ್ಮೇ ನ ವಿಜ್ಜತೇಸೋ ಜಗತಿಪ್ಪದೇಸೋ, ಯತ್ಥಟ್ಠಿತೋ ಮುಚ್ಚೇಯ್ಯ ಪಾಪಕಮ್ಮಾತಿ. ಏವಂ ಸನ್ತೇ ಯದೇತಂ ‘‘ಅಲದ್ಧವಿಪಾಕವಾರಮ್ಪಿ ಕಮ್ಮಂ ಅವಸ್ಸಂ ಅರಹತೋ ಪಟಿಸಂವೇದಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ ಕಪ್ಪನಾವಸೇನ ‘‘ನತ್ಥಿ ಅರಹತೋ ಅಕಾಲಮಚ್ಚೂ’’ತಿ ಲದ್ಧಿಪತಿಟ್ಠಾಪನಂ ಕತಂ, ತಂ ದುಕ್ಕಟಮೇವಾತಿ.
ನತ್ಥಿ ಅರಹತೋ ಅಕಾಲಮಚ್ಚೂತಿಕಥಾವಣ್ಣನಾ.