(೧೯೨) ೭. ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮಕಥಾ

೮೪೭. ಅತ್ಥಿ ಪುಥುಜ್ಜನಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮತಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಮಾತುಘಾತಕೋ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯತೋ, ಪಿತುಘಾತಕೋ…ಪೇ… ಅರಹನ್ತಘಾತಕೋ…ಪೇ… ರುಹಿರುಪ್ಪಾದಕೋ …ಪೇ… ಸಙ್ಘಭೇದಕೋ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯತೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೮೪೮. ಅತ್ಥಿ ಪುಥುಜ್ಜನಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮತಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅತ್ಥಿ ಪುಥುಜ್ಜನಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮತಾ’’ತಿ.

ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ನುಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಪಹೀನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಪಹೀನಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸೋತಾಪತ್ತಿಮಗ್ಗೇನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಸಕದಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೇನ …ಪೇ… ಅನಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೇನ…ಪೇ… ಅರಹತ್ತಮಗ್ಗೇನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಕತಮೇನ ಮಗ್ಗೇನಾತಿ? ಅಕುಸಲೇನ ಮಗ್ಗೇನಾತಿ. ಅಕುಸಲೋ ಮಗ್ಗೋ ನಿಯ್ಯಾನಿಕೋ ಖಯಗಾಮೀ ಬೋಧಗಾಮೀ ಅನಾಸವೋ…ಪೇ… ಅಸಂಕಿಲೇಸಿಕೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ನನು ಅಕುಸಲೋ ಮಗ್ಗೋ ಅನಿಯ್ಯಾನಿಕೋ…ಪೇ… ಸಂಕಿಲೇಸಿಕೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಅಕುಸಲೋ ಮಗ್ಗೋ ಅನಿಯ್ಯಾನಿಕೋ…ಪೇ… ಸಂಕಿಲೇಸಿಕೋ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ಅಕುಸಲೇನ ಮಗ್ಗೇನ ಪಹೀನಾ’’ತಿ.

೮೪೯. ಸಸ್ಸತದಿಟ್ಠಿಯಾ ನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಉಚ್ಛೇದದಿಟ್ಠಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಸಸ್ಸತದಿಟ್ಠಿಯಾ ನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಉಚ್ಛೇದದಿಟ್ಠಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅತ್ಥಿ ಪುಥುಜ್ಜನಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮತಾ’’ತಿ.

ಸಸ್ಸತದಿಟ್ಠಿಯಾ ನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಉಚ್ಛೇದದಿಟ್ಠಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಪಹೀನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಪಹೀನಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸೋತಾಪತ್ತಿಮಗ್ಗೇನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಸಕದಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೇನ…ಪೇ… ಅನಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೇನ…ಪೇ… ಅರಹತ್ತಮಗ್ಗೇನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಕತಮೇನ ಮಗ್ಗೇನಾತಿ? ಅಕುಸಲೇನ ಮಗ್ಗೇನ. ಅಕುಸಲೋ ಮಗ್ಗೋ…ಪೇ… ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಸಸ್ಸತದಿಟ್ಠಿಯಾ ನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಉಚ್ಛೇದದಿಟ್ಠಿ ಅಕುಸಲೇನ ಮಗ್ಗೇನ ಪಹೀನಾ’’ತಿ.

೮೫೦. ಉಚ್ಛೇದದಿಟ್ಠಿಯಾ ನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಸಸ್ಸತದಿಟ್ಠಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಉಚ್ಛೇದದಿಟ್ಠಿಯಾ ನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಸಸ್ಸತದಿಟ್ಠಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅತ್ಥಿ ಪುಥುಜ್ಜನಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮತಾ’’ತಿ.

ಉಚ್ಛೇದದಿಟ್ಠಿಯಾ ನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಸಸ್ಸತದಿಟ್ಠಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಪಹೀನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಪಹೀನಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸೋತಾಪತ್ತಿಮಗ್ಗೇನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ …ಪೇ… ಸಕದಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೇನ…ಪೇ… ಅನಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೇನ…ಪೇ… ಅರಹತ್ತಮಗ್ಗೇನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಕತಮೇನ ಮಗ್ಗೇನಾತಿ? ಅಕುಸಲೇನ ಮಗ್ಗೇನಾತಿ. ಅಕುಸಲೋ ಮಗ್ಗೋ…ಪೇ… ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಉಚ್ಛೇದದಿಟ್ಠಿಯಾ ನಿಯತಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಸಸ್ಸತದಿಟ್ಠಿ ಅಕುಸಲೇನ ಮಗ್ಗೇನ ಪಹೀನಾ’’ತಿ.

೮೫೧. ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಅತ್ಥಿ ಪುಥುಜ್ಜನಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮತಾ’’ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ನನು ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏಕಚ್ಚೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಹೋತಿ ಏಕನ್ತಕಾಳಕೇಹಿ ಅಕುಸಲೇಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ, ಸೋ [ಏವಂ ಖೋ ಭಿಕ್ಖವೇ ಪುಗ್ಗಲೋ (ಅ. ನಿ. ೭.೧೫)] ಸಕಿಂ ನಿಮುಗ್ಗೋ ನಿಮುಗ್ಗೋವ ಹೋತೀ’’ತಿ [ಅ. ನಿ. ೭.೧೫]! ಅತ್ಥೇವ ಸುತ್ತನ್ತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ತೇನ ಹಿ ಅತ್ಥಿ ಪುಥುಜ್ಜನಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮತಾತಿ.

೮೫೨. ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏಕಚ್ಚೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಹೋತಿ ಏಕನ್ತಕಾಳಕೇಹಿ ಅಕುಸಲೇಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ, ಸೋ ಸಕಿಂ ನಿಮುಗ್ಗೋ ನಿಮುಗ್ಗೋವ ಹೋತೀ’’ತಿ ಕತ್ವಾ ತೇನ ಚ ಕಾರಣೇನ ಅತ್ಥಿ ಪುಥುಜ್ಜನಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮತಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏಕಚ್ಚೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಉಮ್ಮುಜ್ಜಿತ್ವಾ ನಿಮುಜ್ಜತೀ’’ತಿ [ಅ. ನಿ. ೭.೧೫]! ಅತ್ಥೇವ ಸುತ್ತನ್ತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಬ್ಬಕಾಲಂ ಉಮ್ಮುಜ್ಜಿತ್ವಾ ನಿಮುಜ್ಜತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏಕಚ್ಚೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಹೋತಿ ಏಕನ್ತಕಾಳಕೇಹಿ ಅಕುಸಲೇಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ, ಸೋ ಸಕಿಂ ನಿಮುಗ್ಗೋ ನಿಮುಗ್ಗೋವ ಹೋತೀ’’ತಿ – ಕತ್ವಾ ತೇನ ಚ ಕಾರಣೇನ ಅತ್ಥಿ ಪುಥುಜ್ಜನಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮತಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏಕಚ್ಚೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಉಮ್ಮುಜ್ಜಿತ್ವಾ ಠಿತೋ ಹೋತಿ, ಉಮ್ಮುಜ್ಜಿತ್ವಾ ವಿಪಸ್ಸತಿ ವಿಲೋಕೇತಿ, ಉಮ್ಮುಜ್ಜಿತ್ವಾ ಪತರತಿ, ಉಮ್ಮುಜ್ಜಿತ್ವಾ ಪತಿಗಾಧಪ್ಪತ್ತೋ ಹೋತೀ’’ತಿ [ಅ. ನಿ. ೭.೧೫]! ಅತ್ಥೇವ ಸುತ್ತನ್ತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಬ್ಬಕಾಲಂ ಉಮ್ಮುಜ್ಜಿತ್ವಾ ಪತಿಗಾಧಪ್ಪತ್ತೋ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಚ್ಚನ್ತನಿಯಾಮಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.