೩. ತತಿಯವಗ್ಗೋ

(೨೧) ೧. ಬಲಕಥಾ

೩೫೪. ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಬಲಂ, ಸಾವಕಬಲಂ ತಥಾಗತಬಲನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ತಞ್ಞೇವ ತಥಾಗತಬಲಂ ತಂ ಸಾವಕಬಲಂ, ತಞ್ಞೇವ ಸಾವಕಬಲಂ ತಂ ತಥಾಗತಬಲನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಯಾದಿಸಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ತಾದಿಸಂ ಸಾವಕಬಲಂ, ಯಾದಿಸಂ ಸಾವಕಬಲಂ ತಾದಿಸಂ ತಥಾಗತಬಲನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಯಾದಿಸೋ ತಥಾಗತಸ್ಸ ಪುಬ್ಬಯೋಗೋ ಪುಬ್ಬಚರಿಯಾ ಧಮ್ಮಕ್ಖಾನಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ತಾದಿಸೋ ಸಾವಕಸ್ಸ ಪುಬ್ಬಯೋಗೋ ಪುಬ್ಬಚರಿಯಾ ಧಮ್ಮಕ್ಖಾನಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ತಥಾಗತೋ ಜಿನೋ ಸತ್ಥಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಸಬ್ಬಞ್ಞೂ ಸಬ್ಬದಸ್ಸಾವೀ ಧಮ್ಮಸ್ಸಾಮೀ ಧಮ್ಮಪ್ಪಟಿಸರಣೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಾವಕೋ ಜಿನೋ ಸತ್ಥಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಸಬ್ಬಞ್ಞೂ ಸಬ್ಬದಸ್ಸಾವೀ ಧಮ್ಮಸ್ಸಾಮೀ ಧಮ್ಮಪ್ಪಟಿಸರಣೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ತಥಾಗತೋ ಅನುಪ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದೇತಾ ಅಸಞ್ಜಾತಸ್ಸ ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಸಞ್ಜನೇತಾ ಅನಕ್ಖಾತಸ್ಸ ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಅಕ್ಖಾತಾ ಮಗ್ಗಞ್ಞೂ ಮಗ್ಗವಿದೂ ಮಗ್ಗಕೋವಿದೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಾವಕೋ ಅನುಪ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದೇತಾ ಅಸಞ್ಜಾತಸ್ಸ ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಸಞ್ಜನೇತಾ ಅನಕ್ಖಾತಸ್ಸ ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಅಕ್ಖಾತಾ ಮಗ್ಗಞ್ಞೂ ಮಗ್ಗವಿದೂ ಮಗ್ಗಕೋವಿದೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಇನ್ದ್ರಿಯಪರೋಪರಿಯತ್ತಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಾವಕೋ ಸಬ್ಬಞ್ಞೂ ಸಬ್ಬದಸ್ಸಾವೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೫೫. ಸಾವಕೋ ಠಾನಾಠಾನಂ ಜಾನಾತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಸಾವಕೋ ಠಾನಾಠಾನಂ ಜಾನಾತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಠಾನಾಠಾನಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣ’’ನ್ತಿ.

ಸಾವಕೋ ಅತೀತಾನಾಗತಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾನಂ ಕಮ್ಮಸಮಾದಾನಾನಂ ಠಾನಸೋ ಹೇತುಸೋ ವಿಪಾಕಂ ಜಾನಾತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಸಾವಕೋ ಅತೀತಾನಾಗತಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾನಂ ಕಮ್ಮಸಮಾದಾನಾನಂ ಠಾನಸೋ ಹೇತುಸೋ ವಿಪಾಕಂ ಜಾನಾತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅತೀತಾನಾಗತಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾನಂ ಕಮ್ಮಸಮಾದಾನಾನಂ ಠಾನಸೋ ಹೇತುಸೋ ವಿಪಾಕಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣ’’ನ್ತಿ.

ಸಾವಕೋ ಸಬ್ಬತ್ಥಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಂ ಜಾನಾತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಸಾವಕೋ ಸಬ್ಬತ್ಥಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಂ ಜಾನಾತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಸಬ್ಬತ್ಥಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣ’’ನ್ತಿ.

ಸಾವಕೋ ಅನೇಕಧಾತುಂ ನಾನಾಧಾತುಂ ಲೋಕಂ ಜಾನಾತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಸಾವಕೋ ಅನೇಕಧಾತುಂ ನಾನಾಧಾತುಂ ಲೋಕಂ ಜಾನಾತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅನೇಕಧಾತುಂ ನಾನಾಧಾತುಂ ಲೋಕಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣ’’ನ್ತಿ.

ಸಾವಕೋ ಸತ್ತಾನಂ ನಾನಾಧಿಮುತ್ತಿಕತಂ ಜಾನಾತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಸಾವಕೋ ಸತ್ತಾನಂ ನಾನಾಧಿಮುತ್ತಿಕತಂ ಜಾನಾತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಸತ್ತಾನಂ ನಾನಾಧಿಮುತ್ತಿಕತಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣ’’ನ್ತಿ.

ಸಾವಕೋ ಝಾನವಿಮೋಕ್ಖಸಮಾಧಿಸಮಾಪತ್ತೀನಂ ಸಂಕಿಲೇಸಂ ವೋದಾನಂ ವುಟ್ಠಾನಂ ಜಾನಾತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಸಾವಕೋ ಝಾನವಿಮೋಕ್ಖಸಮಾಧಿಸಮಾಪತ್ತೀನಂ ಸಂಕಿಲೇಸಂ ವೋದಾನಂ ವುಟ್ಠಾನಂ ಜಾನಾತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಝಾನವಿಮೋಕ್ಖಸಮಾಧಿಸಮಾಪತ್ತೀನಂ ಸಂಕಿಲೇಸಂ ವೋದಾನಂ ವುಟ್ಠಾನಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣ’’ನ್ತಿ.

ಸಾವಕೋ ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಾನುಸ್ಸತಿಂ ಜಾನಾತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಸಾವಕೋ ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಾನುಸ್ಸತಿಂ ಜಾನಾತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಾನುಸ್ಸತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣ’’ನ್ತಿ.

ಸಾವಕೋ ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತಂ ಜಾನಾತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಸಾವಕೋ ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತಂ ಜಾನಾತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣ’’ನ್ತಿ.

ನನು ತಥಾಗತಸ್ಸಾಪಿ ಆಸವಾ ಖೀಣಾ ಸಾವಕಸ್ಸಾಪಿ ಆಸವಾ ಖೀಣಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅತ್ಥಿ ಕಿಞ್ಚಿ ನಾನಾಕರಣಂ ತಥಾಗತಸ್ಸ ವಾ ಸಾವಕಸ್ಸ ವಾ ಆಸವಕ್ಖಯೇನ ವಾ ಆಸವಕ್ಖಯಂ ವಿಮುತ್ತಿಯಾ ವಾ ವಿಮುತ್ತೀತಿ? ನತ್ಥಿ. ಹಞ್ಚಿ ನತ್ಥಿ ಕಿಞ್ಚಿ ನಾನಾಕರಣಂ ತಥಾಗತಸ್ಸ ವಾ ಸಾವಕಸ್ಸ ವಾ ಆಸವಕ್ಖಯೇನ ವಾ ಆಸವಕ್ಖಯಂ ವಿಮುತ್ತಿಯಾ ವಾ ವಿಮುತ್ತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣ’’ನ್ತಿ.

೩೫೬. ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಅಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಅಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಅಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಅಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಇನ್ದ್ರಿಯಪರೋಪರಿಯತ್ತಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಅಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಅಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ [ಅಯಮೇತ್ಥ ಸಾಧಾರಣಪಕ್ಖಂ ಸನ್ಧಾಯ ಪಟಿಕ್ಖೇಪೋ (ಟೀಕಾ ಓಲೋಕೇತಬ್ಬಾ)] …ಪೇ….

ಇನ್ದ್ರಿಯಪರೋಪರಿಯತ್ತಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಅಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ…ಪೇ…. ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಅಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಇನ್ದ್ರಿಯಪರೋಪರಿಯತ್ತಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಇನ್ದ್ರಿಯಪರೋಪರಿಯತ್ತಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಸಾವಕಸಾಧಾರಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಬಲಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೩. ತತಿಯವಗ್ಗೋ

(೨೨) ೨. ಅರಿಯನ್ತಿಕಥಾ

೩೫೭. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಮಗ್ಗೋ ಫಲಂ ನಿಬ್ಬಾನಂ, ಸೋತಾಪತ್ತಿಮಗ್ಗೋ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಂ, ಸಕದಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೋ ಸಕದಾಗಾಮಿಫಲಂ, ಅನಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೋ ಅನಾಗಾಮಿಫಲಂ, ಅರಹತ್ತಮಗ್ಗೋ ಅರಹತ್ತಫಲಂ, ಸತಿಪಟ್ಠಾನಂ ಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನಂ ಇದ್ಧಿಪಾದೋ ಇನ್ದ್ರಿಯಂ ಬಲಂ ಬೋಜ್ಝಙ್ಗೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ…. ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ, ಸುಞ್ಞತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ, ಸುಞ್ಞತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದ್ವಿನ್ನಂ ಫಸ್ಸಾನಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ಚಿತ್ತಾನಂ ಸಮೋಧಾನಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ, ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ, ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದ್ವಿನ್ನಂ ಫಸ್ಸಾನಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ಚಿತ್ತಾನಂ ಸಮೋಧಾನಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೫೮. ಸತಿಪಟ್ಠಾನಾ ಅರಿಯಾ ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸತಿಪಟ್ಠಾನಾ ಅರಿಯಾ ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನಾ, ಇದ್ಧಿಪಾದಾ, ಇನ್ದ್ರಿಯಾ, ಬಲಾ, ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಾ ಅರಿಯಾ ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಾ ಅರಿಯಾ ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೫೯. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣ’’ನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸತಿಪಟ್ಠಾನಾ ಅರಿಯಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಾ – ‘‘ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಾ’’ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸತಿಪಟ್ಠಾನಾ ಅರಿಯಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಾ – ‘‘ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣಾ’’ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನಂ…ಪೇ… ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಾ ಅರಿಯಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಾ – ‘‘ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣಾ’’ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೬೦. ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಮಗ್ಗೋ ಫಲಂ ನಿಬ್ಬಾನಂ, ಸೋತಾಪತ್ತಿಮಗ್ಗೋ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಂ…ಪೇ… ಬೋಜ್ಝಙ್ಗೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಸುಞ್ಞಾತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ, ಸುಞ್ಞತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ, ಸುಞ್ಞತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದ್ವಿನ್ನಂ ಫಸ್ಸಾನಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ಚಿತ್ತಾನಂ ಸಮೋಧಾನಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ, ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ, ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಞ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದ್ವಿನ್ನಂ ಫಸ್ಸಾನಂ ದ್ವಿನ್ನಂ ಚಿತ್ತಾನಂ ಸಮೋಧಾನಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೬೧. ಸತಿಪಟ್ಠಾನಾ ಅರಿಯಾ ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಾ…ಪೇ… ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನಂ …ಪೇ… ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಾ ಅರಿಯಾ ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಾ…ಪೇ… ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಾ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸತಿಪಟ್ಠಾನಾ ಅರಿಯಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಾ – ‘‘ಅಪ್ಪಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣಾ’’ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೬೨. ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನಾ…ಪೇ… ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಾ ಅರಿಯಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಾ – ‘‘ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣಾ’’ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಅರಿಯ’’ನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಅರಿಯ’’ನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ …ಪೇ….

ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಅರಿಯ’’ನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಅರಿಯ’’ನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ…ಪೇ…. ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣ’’ನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣ’’ನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಠಾನಾಠಾನೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣ’’ನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸತ್ತಾನಂ ಚುತೂಪಪಾತೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ಸುಞ್ಞತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅನಿಮಿತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ…ಪೇ… ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಆಸವಾನಂ ಖಯೇ ಯಥಾಭೂತಂ ಞಾಣಂ ತಥಾಗತಬಲಂ ಅರಿಯಂ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಅಪ್ಪಣಿಹಿತಾರಮ್ಮಣ’’ನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅರಿಯನ್ತಿಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೩. ತತಿಯವಗ್ಗೋ

(೨೩) ೩. ವಿಮುತ್ತಿಕಥಾ

೩೬೩. ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ರಾಗಸಹಗತಂ ರಾಗಸಹಜಾತಂ ರಾಗಸಂಸಟ್ಠಂ ರಾಗಸಮ್ಪಯುತ್ತಂ ರಾಗಸಹಭು ರಾಗಾನುಪರಿವತ್ತಿ ಅಕುಸಲಂ ಲೋಕಿಯಂ ಸಾಸವಂ ಸಂಯೋಜನಿಯಂ ಗನ್ಥನಿಯಂ ಓಘನಿಯಂ ಯೋಗನಿಯಂ ನೀವರಣಿಯಂ ಪರಾಮಟ್ಠಂ ಉಪಾದಾನಿಯಂ ಸಂಕಿಲೇಸಿಯಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸಫಸ್ಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಫಸ್ಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ರಾಗೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸವೇದನಂ…ಪೇ… ಸಸಞ್ಞಂ…ಪೇ… ಸಚೇತನಂ…ಪೇ… ಸಪಞ್ಞಂ [ಸಸಞ್ಞಂ (ಸೀ. ಕ.)] ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಪಞ್ಞಾ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ರಾಗೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸಫಸ್ಸಂ ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಫಸ್ಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ರಾಗೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸವೇದನಂ ಸರಾಗಂ…ಪೇ… ಸಸಞ್ಞಂ ಸರಾಗಂ…ಪೇ… ಸಚೇತನಂ ಸರಾಗಂ…ಪೇ… ಸಪಞ್ಞಂ ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಪಞ್ಞಾ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ರಾಗೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೬೪. ಸದೋಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದೋಸಸಹಗತಂ ದೋಸಸಹಜಾತಂ ದೋಸಸಂಸಟ್ಠಂ ದೋಸಸಮ್ಪಯುತ್ತಂ ದೋಸಸಹಭು ದೋಸಾನುಪರಿವತ್ತಿ ಅಕುಸಲಂ ಲೋಕಿಯಂ ಸಾಸವಂ…ಪೇ… ಸಂಕಿಲೇಸಿಯಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸಫಸ್ಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಫಸ್ಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸದೋಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ದೋಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸವೇದನಂ…ಪೇ… ಸಸಞ್ಞಂ…ಪೇ… ಸಚೇತನಂ…ಪೇ… ಸಪಞ್ಞಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಪಞ್ಞಾ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸದೋಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ದೋಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸಫಸ್ಸಂ ಸದೋಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಫಸ್ಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸದೋಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ದೋಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸವೇದನಂ ಸದೋಸಂ… ಸಸಞ್ಞಂ ಸದೋಸಂ… ಸಚೇತನಂ ಸದೋಸಂ… ಸಪಞ್ಞಂ ಸದೋಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಪಞ್ಞಾ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದೋಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೬೫. ಸಮೋಹಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಮೋಹಸಹಗತಂ ಮೋಹಸಹಜಾತಂ ಮೋಹಸಂಸಟ್ಠಂ ಮೋಹಸಮ್ಪಯುತ್ತಂ ಮೋಹಸಹಭು ಮೋಹಾನುಪರಿವತ್ತಿ ಅಕುಸಲಂ ಲೋಕಿಯಂ ಸಾಸವಂ…ಪೇ… ಸಂಕಿಲೇಸಿಯಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸಫಸ್ಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಫಸ್ಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಮೋಹಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಮೋಹೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸವೇದನಂ … ಸಸಞ್ಞಂ… ಸಚೇತನಂ… ಸಪಞ್ಞಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಪಞ್ಞಾ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಮೋಹಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಮೋಹೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸಫಸ್ಸಂ ಸಮೋಹಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಫಸ್ಸೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಮೋಹೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸವೇದನಂ ಸಮೋಹಂ… ಸಸಞ್ಞಂ ಸಮೋಹಂ… ಸಚೇತನಂ ಸಮೋಹಂ…ಪೇ… ಸಪಞ್ಞಂ ಸಮೋಹಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಪಞ್ಞಾ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಮೋಹೋ ಚ ಚಿತ್ತಞ್ಚ ಉಭೋ ವಿಮುಚ್ಚನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಸರಾಗಂ ಸದೋಸಂ ಸಮೋಹಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ವೀತರಾಗಂ ವೀತದೋಸಂ ವೀತಮೋಹಂ ನಿಕ್ಕಿಲೇಸಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ತೇನ ಹಿ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಸರಾಗಂ ಸದೋಸಂ ಸಮೋಹಂ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀ’’ತಿ.

ವಿಮುತ್ತಿಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೩. ತತಿಯವಗ್ಗೋ

(೨೪) ೪. ವಿಮುಚ್ಚಮಾನಕಥಾ

೩೬೬. ವಿಮುತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಮಾನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಏಕದೇಸಂ ವಿಮುತ್ತಂ, ಏಕದೇಸಂ ಅವಿಮುತ್ತನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಏಕದೇಸಂ ವಿಮುತ್ತಂ, ಏಕದೇಸಂ ಅವಿಮುತ್ತನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಏಕದೇಸಂ ಸೋತಾಪನ್ನೋ, ಏಕದೇಸಂ ನ ಸೋತಾಪನ್ನೋ, ಏಕದೇಸಂ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಪ್ಪತ್ತೋ ಪಟಿಲದ್ಧೋ ಅಧಿಗತೋ ಸಚ್ಛಿಕತೋ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರತಿ, ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ, ಏಕದೇಸಂ ನ ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ, ಏಕದೇಸಂ ಸತ್ತಕ್ಖತ್ತುಪರಮೋ ಕೋಲಙ್ಕೋಲೋ ಏಕಬೀಜೀ ಬುದ್ಧೇ ಅವೇಚ್ಚಪ್ಪಸಾದೇನ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಧಮ್ಮೇ…ಪೇ… ಸಙ್ಘೇ…ಪೇ… ಅರಿಯಕನ್ತೇಹಿ ಸೀಲೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತೋ, ಏಕದೇಸಂ ಅರಿಯಕನ್ತೇಹಿ ಸೀಲೇಹಿ ನ ಸಮನ್ನಾಗತೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಏಕದೇಸಂ ವಿಮುತ್ತಂ, ಏಕದೇಸಂ ಅವಿಮುತ್ತನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಏಕದೇಸಂ ಸಕದಾಗಾಮೀ, ಏಕದೇಸಂ ನ ಸಕದಾಗಾಮೀ, ಏಕದೇಸಂ ಸಕದಾಗಾಮಿಫಲಪ್ಪತ್ತೋ ಪಟಿಲದ್ಧೋ ಅಧಿಗತೋ ಸಚ್ಛಿಕತೋ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರತಿ, ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ, ಏಕದೇಸಂ ನ ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಏಕದೇಸಂ ವಿಮುತ್ತಂ, ಏಕದೇಸಂ ಅವಿಮುತ್ತನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಏಕದೇಸಂ ಅನಾಗಾಮೀ, ಏಕದೇಸಂ ನ ಅನಾಗಾಮೀ, ಏಕದೇಸಂ ಅನಾಗಾಮಿಫಲಪ್ಪತ್ತೋ ಪಟಿಲದ್ಧೋ ಅಧಿಗತೋ ಸಚ್ಛಿಕತೋ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರತಿ, ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ, ಏಕದೇಸಂ ನ ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ, ಏಕದೇಸಂ ಅನ್ತರಾಪರಿನಿಬ್ಬಾಯೀ, ಉಪಹಚ್ಚಪರಿನಿಬ್ಬಾಯೀ, ಅಸಙ್ಖಾರಪರಿನಿಬ್ಬಾಯೀ, ಸಸಙ್ಖಾರಪರಿನಿಬ್ಬಾಯೀ, ಉದ್ಧಂಸೋತೋಅಕನಿಟ್ಠಗಾಮೀ, ಏಕದೇಸಂ ನ ಉದ್ಧಂಸೋತೋಅಕನಿಟ್ಠಗಾಮೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಏಕದೇಸಂ ವಿಮುತ್ತಂ, ಏಕದೇಸಂ ಅವಿಮುತ್ತನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಏಕದೇಸಂ ಅರಹಾ ಏಕದೇಸಂ ನ ಅರಹಾ, ಏಕದೇಸಂ ಅರಹತ್ತಪ್ಪತ್ತೋ ಪಟಿಲದ್ಧೋ ಅಧಿಗತೋ ಸಚ್ಛಿಕತೋ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರತಿ, ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ, ಏಕದೇಸಂ ನ ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ, ಏಕದೇಸಂ ವೀತರಾಗೋ ವೀತದೋಸೋ ವೀತಮೋಹೋ…ಪೇ… ಏಕದೇಸಂ ಸಚ್ಛಿಕಾತಬ್ಬಂ ಸಚ್ಛಿಕತಂ, ಏಕದೇಸಂ ಸಚ್ಛಿಕಾತಬ್ಬಂ ನ ಸಚ್ಛಿಕತನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ವಿಮುತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಮಾನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣೇ ವಿಮುತ್ತಂ, ಭಙ್ಗಕ್ಖಣೇ ವಿಮುಚ್ಚಮಾನನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೬೭. ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ವಿಮುತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಮಾನ’’ನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ನನು ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ತಸ್ಸ ಏವಂ ಜಾನತೋ ಏವಂ ಪಸ್ಸತೋ ಕಾಮಾಸವಾಪಿ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಭವಾಸವಾಪಿ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ಅವಿಜ್ಜಾಸವಾಪಿ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚತೀ’’ತಿ [ದೀ. ನಿ. ೧.೨೪೮ ಆದಯೋ]! ಅತ್ಥೇವ ಸುತ್ತನ್ತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ತೇನ ಹಿ ವತ್ತಬ್ಬಂ [ತೇನ ಹಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ.), ತೇನ ಹಿ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ (ಕ.)] – ‘‘ವಿಮುತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಮಾನ’’ನ್ತಿ.

ವಿಮುತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಮಾನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ನನು ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ಸೋ ಏವಂ ಸಮಾಹಿತೇ ಚಿತ್ತೇ ಪರಿಸುದ್ಧೇ ಪರಿಯೋದಾತೇ ಅನಙ್ಗಣೇ ವಿಗತೂಪಕ್ಕಿಲೇಸೇ ಮುದುಭೂತೇ ಕಮ್ಮನಿಯೇ ಠಿತೇ ಆನೇಞ್ಜಪ್ಪತ್ತೇ ಆಸವಾನಂ ಖಯಞಾಣಾಯ ಚಿತ್ತಂ ಅಭಿನಿನ್ನಾಮೇತೀ’’ತಿ! ಅತ್ಥೇವ ಸುತ್ತನ್ತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ತೇನ ಹಿ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ವಿಮುತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಮಾನ’’ನ್ತಿ.

ಅತ್ಥಿ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಮಾನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅತ್ಥಿ ಚಿತ್ತಂ ರಜ್ಜಮಾನಂ ದುಸ್ಸಮಾನಂ ಮುಯ್ಹಮಾನಂ ಕಿಲಿಸ್ಸಮಾನನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ನನು ರತ್ತಞ್ಚೇವ ಅರತ್ತಞ್ಚ, ದುಟ್ಠಞ್ಚೇವ ಅದುಟ್ಠಞ್ಚ, ಮೂಳ್ಹಞ್ಚೇವ ಅಮೂಳ್ಹಞ್ಚ, ಛಿನ್ನಞ್ಚೇವ ಅಛಿನ್ನಞ್ಚ, ಭಿನ್ನಞ್ಚೇವ ಅಭಿನ್ನಞ್ಚ, ಕತಞ್ಚೇವ ಅಕತಞ್ಚಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ರತ್ತಞ್ಚೇವ ಅರತ್ತಞ್ಚ, ದುಟ್ಠಞ್ಚೇವ ಅದುಟ್ಠಞ್ಚ, ಮೂಳ್ಹಞ್ಚೇವ ಅಮೂಳ್ಹಞ್ಚ, ಛಿನ್ನಞ್ಚೇವ ಅಛಿನ್ನಞ್ಚ, ಭಿನ್ನಞ್ಚೇವ ಅಭಿನ್ನಞ್ಚ, ಕತಞ್ಚೇವ ಅಕತಞ್ಚ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅತ್ಥಿ ಚಿತ್ತಂ ವಿಮುಚ್ಚಮಾನ’’ನ್ತಿ.

ವಿಮುಚ್ಚಮಾನಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೩. ತತಿಯವಗ್ಗೋ

(೨೫) ೫. ಅಟ್ಠಮಕಕಥಾ

೩೬೮. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಸೋತಾಪನ್ನೋ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಪ್ಪತ್ತೋ ಪಟಿಲದ್ಧೋ ಅಧಿಗತೋ ಸಚ್ಛಿಕತೋ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರತಿ, ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಸೋತಾಪನ್ನೋ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಪ್ಪತ್ತೋ…ಪೇ… ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಾನುಸಯೋ ಪಹೀನೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯೋ… ಸೀಲಬ್ಬತಪರಾಮಾಸೋ ಪಹೀನೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯೋ ಪಹೀನೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಾನುಸಯೋ… ಸೀಲಬ್ಬತಪರಾಮಾಸೋ ಪಹೀನೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಾನುಸಯೋ ಅಪ್ಪಹೀನೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಅಪ್ಪಹೀನನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಾನುಸಯೋ ಅಪ್ಪಹೀನೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಅಪ್ಪಹೀನನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯೋ… ಸೀಲಬ್ಬತಪರಾಮಾಸೋ ಅಪ್ಪಹೀನೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಅಪ್ಪಹೀನನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಸೀಲಬ್ಬತಪರಾಮಾಸೋ ಅಪ್ಪಹೀನೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಅಪ್ಪಹೀನನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೬೯. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಪಹಾನಾಯ ಮಗ್ಗೋ ಭಾವಿತೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಪಹಾನಾಯ ಸತಿಪಟ್ಠಾನಾ ಭಾವಿತಾ…ಪೇ… ಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನಾ…ಪೇ… ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಾ ಭಾವಿತಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ.

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಪಹಾನಾಯ ಮಗ್ಗೋ ಭಾವಿತೋ…ಪೇ… ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಾ ಭಾವಿತಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಪಹಾನಾಯ ಮಗ್ಗೋ ಅಭಾವಿತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಮಗ್ಗೇನ ಪಹೀನಂ ಲೋಕಿಯೇನ ಸಾಸವೇನ…ಪೇ… ಸಂಕಿಲೇಸಿಯೇನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಪಹಾನಾಯ ಸತಿಪಟ್ಠಾನಾ…ಪೇ… ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಾ ಅಭಾವಿತಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಮಗ್ಗೇನ ಪಹೀನಂ ಲೋಕಿಯೇನ ಸಾಸವೇನ…ಪೇ… ಸಂಕಿಲೇಸಿಯೇನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಪಹಾನಾಯ ಮಗ್ಗೋ ಅಭಾವಿತೋ…ಪೇ… ಸತಿಪಟ್ಠಾನಾ…ಪೇ… ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಾ ಅಭಾವಿತಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಮಗ್ಗೇನ ಪಹೀನಂ ಲೋಕಿಯೇನ ಸಾಸವೇನ…ಪೇ… ಸಂಕಿಲೇಸಿಯೇನಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೭೦. ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನ’’ನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಉಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ? ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತಿ. ಹಞ್ಚಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನ’’ನ್ತಿ.

ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನ’’ನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಉಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ? ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತಿ. ಹಞ್ಚಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತಿ, ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಪಹೀನ’’ನ್ತಿ.

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಾನುಸಯೋ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯೋ… ಸೀಲಬ್ಬತಪರಾಮಾಸೋ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯೋ… ಸೀಲಬ್ಬತಪರಾಮಾಸೋ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಗೋತ್ರಭುನೋ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ದಿಟ್ಠಿಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಗೋತ್ರಭುನೋ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಕತ್ವಾ ಪಹೀನನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೩. ತತಿಯವಗ್ಗೋ

(೨೬) ೬. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸಇನ್ದ್ರಿಯಕಥಾ

೩೭೧. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ವೀರಿಯಿನ್ದ್ರಿಯಂ…ಪೇ… ನತ್ಥಿ ಸತಿನ್ದ್ರಿಯಂ…ಪೇ… ನತ್ಥಿ ಸಮಾಧಿನ್ದ್ರಿಯಂ…ಪೇ… ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ವೀರಿಯಂ…ಪೇ… ಅತ್ಥಿ ಸತಿ… ಅತ್ಥಿ ಸಮಾಧಿ… ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಮನೋ, ಅತ್ಥಿ ಮನಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಮನೋ, ಅತ್ಥಿ ಮನಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸೋಮನಸ್ಸಂ, ಅತ್ಥಿ ಸೋಮನಸ್ಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ, ಅತ್ಥಿ ಜೀವಿತಂ, ಅತ್ಥಿ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಜೀವಿತಂ, ಅತ್ಥಿ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ…ಪೇ… ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ನತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಮನೋ, ನತ್ಥಿ ಮನಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ನತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸೋಮನಸ್ಸಂ, ನತ್ಥಿ ಸೋಮನಸ್ಸಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ…ಪೇ… ಅತ್ಥಿ ಜೀವಿತಂ, ನತ್ಥಿ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಮನೋ, ನತ್ಥಿ ಮನಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಅತ್ಥಿ ಸೋಮನಸ್ಸಂ, ನತ್ಥಿ ಸೋಮನಸ್ಸಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಅತ್ಥಿ ಜೀವಿತಂ, ನತ್ಥಿ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಅಸ್ಸದ್ಧೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ವೀರಿಯಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಕುಸೀತೋ ಹೀನವೀರಿಯೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಸತಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಮುಟ್ಠಸ್ಸತಿ ಅಸಮ್ಪಜಾನೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಸಮಾಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಅಸಮಾಹಿತೋ ವಿಬ್ಭನ್ತಚಿತ್ತೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ದುಪ್ಪಞ್ಞೋ ಏಲಮೂಗೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ಸಾ ಚ ಸದ್ಧಾ ನಿಯ್ಯಾನಿಕಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ಸಾ ಚ ಸದ್ಧಾ ನಿಯ್ಯಾನಿಕಾ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯ’’ನ್ತಿ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ವೀರಿಯಂ, ತಞ್ಚ ವೀರಿಯಂ ನಿಯ್ಯಾನಿಕಂ; ಅತ್ಥಿ ಸತಿ, ಸಾ ಚ ಸತಿ ನಿಯ್ಯಾನಿಕಾ; ಅತ್ಥಿ ಸಮಾಧಿ, ಸೋ ಚ ಸಮಾಧಿ ನಿಯ್ಯಾನಿಕೋ; ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ಸಾ ಚ ಪಞ್ಞಾ ನಿಯ್ಯಾನಿಕಾತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ಸಾ ಚ ಪಞ್ಞಾ ನಿಯ್ಯಾನಿಕಾ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯ’’ನ್ತಿ.

೩೭೨. ಸಕದಾಗಾಮಿಫಲಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಸಕದಾಗಾಮಿಫಲಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅನಾಗಾಮಿಫಲಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ… ಅರಹತ್ತಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯಂ…ಪೇ… ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ನತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಕದಾಗಾಮಿಫಲಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ನತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಸಕದಾಗಾಮಿಫಲಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಸದ್ಧಾ, ನತ್ಥಿ ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ…ಪೇ… ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅನಾಗಾಮಿಫಲಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ… ಅರಹತ್ತಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಾ, ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ನತ್ಥಿ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ನನು ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ಪಞ್ಚಿಮಾನಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ! ಕತಮಾನಿ ಪಞ್ಚ? ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯಂ, ವೀರಿಯಿನ್ದ್ರಿಯಂ, ಸತಿನ್ದ್ರಿಯಂ, ಸಮಾಧಿನ್ದ್ರಿಯಂ, ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯಂ – ಇಮಾನಿ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ. ಇಮೇಸಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಂ ಸಮತ್ತಾ ಪರಿಪೂರತ್ತಾ ಅರಹಾ ಹೋತಿ. ತತೋ ಮುದುತರೇಹಿ ಅರಹತ್ತಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನೋ ಹೋತಿ, ತತೋ ಮುದುತರೇಹಿ ಅನಾಗಾಮೀ ಹೋತಿ, ತತೋ ಮುದುತರೇಹಿ ಅನಾಗಾಮಿಫಲಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನೋ ಹೋತಿ, ತತೋ ಮುದುತರೇಹಿ ಸಕದಾಗಾಮೀ ಹೋತಿ, ತತೋ ಮುದುತರೇಹಿ ಸಕದಾಗಾಮಿಫಲಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನೋ ಹೋತಿ, ತತೋ ಮುದುತರೇಹಿ ಸೋತಾಪನ್ನೋ ಹೋತಿ, ತತೋ ಮುದುತರೇಹಿ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಯಸ್ಸ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಾನಿ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಸಬ್ಬೇನ ಸಬ್ಬಂ ಸಬ್ಬಥಾ ಸಬ್ಬಂ ನತ್ಥಿ, ತಮಹಂ ‘ಬಾಹಿರೋ ಪುಥುಜ್ಜನಪಕ್ಖೇ ಠಿತೋ’ತಿ ವದಾಮೀ’’ತಿ [ಸಂ. ನಿ. ೫.೪೮೮]. ಅತ್ಥೇವ ಸುತ್ತನ್ತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಅಟ್ಠಮಕೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಬಾಹಿರೋ ಪುಥುಜ್ಜನಪಕ್ಖೇ ಠಿತೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ತೇನ ಹಿ ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನೀತಿ.

ಅಟ್ಠಮಕಸ್ಸ ಇನ್ದ್ರಿಯಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೩. ತತಿಯವಗ್ಗೋ

(೨೭) ೭. ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಕಥಾ

೩೭೩. ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ, ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಮಂಸಚಕ್ಖುನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಯಾದಿಸಂ ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ತಾದಿಸಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ, ಯಾದಿಸಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ತಾದಿಸಂ ಮಂಸಚಕ್ಖುನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ತಞ್ಞೇವ ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ತಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ, ತಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ತಂ ಮಂಸಚಕ್ಖುನ್ತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಯಾದಿಸೋ ಮಂಸಚಕ್ಖುಸ್ಸ ವಿಸಯೋ ಆನುಭಾವೋ ಗೋಚರೋ ತಾದಿಸೋ ದಿಬ್ಬಸ್ಸ ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ವಿಸಯೋ ಆನುಭಾವೋ ಗೋಚರೋತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಉಪಾದಿಣ್ಣಂ [ಉಪಾದಿನ್ನಂ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ.)] ಹುತ್ವಾ ಅನುಪಾದಿಣ್ಣಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಉಪಾದಿಣ್ಣಂ ಹುತ್ವಾ ಅನುಪಾದಿಣ್ಣಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಕಾಮಾವಚರಂ ಹುತ್ವಾ ರೂಪಾವಚರಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಕಾಮಾವಚರಂ ಹುತ್ವಾ ರೂಪಾವಚರಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ರೂಪಾವಚರಂ ಹುತ್ವಾ ಅರೂಪಾವಚರಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ರೂಪಾವಚರಂ ಹುತ್ವಾ ಅರೂಪಾವಚರಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಪರಿಯಾಪನ್ನಂ ಹುತ್ವಾ ಅಪರಿಯಾಪನ್ನಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

೩೭೪. ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ಪಞ್ಞಾಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ….

ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ಧಮ್ಮುಪತ್ಥದ್ಧಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಹೋತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ದ್ವೇವ ಚಕ್ಖೂನೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ… ದ್ವೇವ ಚಕ್ಖೂನೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ನನು ತೀಣಿ ಚಕ್ಖೂನಿ ವುತ್ತಾನಿ ಭಗವತಾ – ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ, ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ, ಪಞ್ಞಾಚಕ್ಖುನ್ತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ಹಞ್ಚಿ ತೀಣಿ ಚಕ್ಖೂನಿ ವುತ್ತಾನಿ ಭಗವತಾ – ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ, ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ, ಪಞ್ಞಾಚಕ್ಖುಂ, ನೋ ಚ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ದ್ವೇವ ಚಕ್ಖೂನೀ’’ತಿ.

ದ್ವೇವ ಚಕ್ಖೂನೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ನನು ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ತೀಣಿಮಾನಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚಕ್ಖೂನಿ! ಕತಮಾನಿ ತೀಣಿ? ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ, ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ, ಪಞ್ಞಾಚಕ್ಖುನ್ತಿ – ಇಮಾನಿ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತೀಣಿ ಚಕ್ಖೂನೀ’’ತಿ.

‘‘ಮಂಸಚಕ್ಖುಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ, ಪಞ್ಞಾಚಕ್ಖುಂ ಅನುತ್ತರಂ;

ಏತಾನಿ ತೀಣಿ ಚಕ್ಖೂನಿ, ಅಕ್ಖಾಸಿ ಪುರಿಸುತ್ತಮೋ.

‘‘ಮಂಸಚಕ್ಖುಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದೋ, ಮಗ್ಗೋ ದಿಬ್ಬಸ್ಸ ಚಕ್ಖುನೋ;

ಯದಾ ಚ ಞಾಣಂ ಉದಪಾದಿ, ಪಞ್ಞಾಚಕ್ಖುಂ ಅನುತ್ತರಂ;

ತಸ್ಸ ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ಪಟಿಲಾಭಾ, ಸಬ್ಬದುಕ್ಖಾ ಪಮುಚ್ಚತೀ’’ತಿ [ಇತಿವು. ೬೧ ಇತಿವುತ್ತಕೇ].

ಅತ್ಥೇವ ಸುತ್ತನ್ತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ. ತೇನ ಹಿ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ದ್ವೇವ ಚಕ್ಖೂನೀ’’ತಿ.

ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೩. ತತಿಯವಗ್ಗೋ

(೨೮) ೮. ದಿಬ್ಬಸೋತಕಥಾ