ನಮೋ ತಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಅರಹತೋ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಸ್ಸ

ವುತ್ತೋದಯಂ

೧. ಸಞ್ಞಾಪರಿಭಾಸಾನಿದ್ದೇಸ-ಪಠಮಪರಿಚ್ಛೇದ

ರತನತ್ತಯಪ್ಪಣಾಮ

೧. ನಮ’ತ್ಥು ಜನ ಸನ್ತಾನ, ತಮ ಸನ್ತಾನ ಭೇದಿನೋ;

ಧಮ್ಮು’ಜ್ಜಲನ್ತ ರುಚಿನೋ, ಮುನಿನ್ದೋ’ದಾತ ರೋಚಿನೋ.

ನಿಮಿತ್ತ

೨. ಪಿಙ್ಗಲಾ’ಚರಿಯಾದೀಹಿ, ಛನ್ದಂ ಯ ಮುದಿತಂ ಪುರಾ;

ಸುದ್ಧಮಾಗಧಿಕಾನಂ ತಂ, ನ ಸಾಧೇತಿ ಯಥಿಚ್ಛಿತಂ [ಯ’ದಿಚ್ಛಿತಂ ಯತಿ’ಚ್ಛಿತಂ (ಕ.)].

ಗನ್ಥಪರಿಮಾಣ

೩. ತತೋ ಮಾಗಧಭಾಸಾಯ, ಮತ್ತಾ,ವಣ್ಣ,ವಿಭೇದನಂ;

ಲಕ್ಖ್ಯ ಲಕ್ಖಣ ಸಂಯುತ್ತಂ, ಪಸನ್ನ’ತ್ಥ,ಪದ,ಕ್ಕಮಂ.

ಅಭಿಧಾನಾದಿ

೪. ಇದಂ ವುತ್ತೋದಯಂ ನಾಮ, ಲೋಕಿಯ’ಚ್ಛನ್ದನಿಸ್ಸಿತಂ;

ಆರಭಿಸ್ಸ’ಮಹಂ ದಾನಿ, ತೇಸಂ ಸುಖವಿಬುದ್ಧಿಯಾ.

ಗಣಸಙ್ಕೇತಸಞ್ಞಾ

೫. ಸಬ್ಬಗ್ಲಾ ಮ್ನಾ,’ದಿಗಲಹೂ, ಭ್ಯಾ’,ಮಜ್ಝ’ನ್ತ ಗರೂ ಜಸಾ;

ಮಜ್ಝ’ನ್ತಲಾ ರ,ತೇ’ತೇ’ಟ್ಠ, ಗಣಾ ಗೋ ಗರು,ಲೋ ಲಹು.

ಗಣನಿಯಮ

೬. ಭ,ಜ,ಸಾ ಸಬ್ಬಗ,ಲಹೂ, ಪಞ್ಚಿ’ಮೇ ಸಣ್ಠಿತಾ ಗಣಾ;

ಅರಿಯಾದಿಮ್ಹಿ ವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಾ, ಗಣೋ ಇಧ ಚತು’ಕ್ಕಲೋ.

ಗರು,ಲಹುಸರೂಪ

೭. ಸಂಯೋಗಾ’ದಿ ಚ, ದೀಘೋ ಚ, ನಿಗ್ಗಹೀತಪರೋ ಚ, ಯೋ;

ಗರು, ವಙ್ಕೋ, ಪಾದನ್ತೋ,ವಾ, ರಸ್ಸೋ’ಞ್ಞೋ ಮತ್ತಿಕೋ ಲು’ಜು.

೮. ಪರೇ ಪಾದಾದಿಸಂಯೋಗೇ, ಯೋ ಪುಬ್ಬೋ ಗರುಕ’ಕ್ಖರೋ;

ಲಹು ಸ ಕ್ವಚಿ ವಿಞ್ಞೇಯ್ಯೋ, ತದುದಾಹರಣಂ ಯಥಾ.

೯. ದಸ್ಸನರಸಾ’ನುಭಾವನೇ, ನಿಬದ್ಧಗೇಧಾ ಜಿನಸ್ಸ’ಯಂ ಜನತಾ;

ವಿಮ್ಹಯಜನನೀ ಸಞ್ಞತ, ಕ್ರಿಯಾ ನು ಕಂ ನಾ’ನುರಞ್ಜಯತಿ.

೧೦. ವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಾ ಲೋಕತೋ ಸಞ್ಞಾ, ಸಮುದ್ದೋ,ಸು,ರಸಾದಿನಂ;

ಪಾದೋಞೇಯ್ಯೋ ಚತುತ್ಥಂ’ಸೋ, ಪದಚ್ಛೇದೋ ಯತೀ ಭವೇ.

೧೧. ಸಮ,ಮಡ್ಢಸಮಂ, ವುತ್ತಂ, ವಿಸಮಂ ಚಾ’ಪರಂ ತಿಧಾ;

ಸಮಾ ಲಕ್ಖಣತೋ ಪಾದಾ, ಚತ್ತಾರೋ ಯಸ್ಸ ತಂ ಸಮಂ.

೧೨. ಯಸ್ಸ’ನ್ತಿಮೇನ ದುತಿಯೋ, ತತಿಯೇನಾ’ದಿಮೋ ಸಮೋ;

ತ’ದಡ್ಢಸಮ, ಮಞ್ಞಂ ತು, ಭಿನ್ನ ಲಕ್ಖಣ ಪಾದಿಕಂ.

೧೩. ಪಾದ’ಮೇಕಕ್ಖರಾ’ರಬ್ಭ, ಯಾವ ಛಬ್ಬೀಸತ’ಕ್ಖರಾ;

ಭವೇ ಪಾದೇಹಿ ತಂ ಛನ್ದಂ, ನಾನಾನಾಮೋ’ದಿತಂ ತತೋ.

೧೪. ದಣ್ಡಕಾ ಚಣ್ಡವುಟ್ಠ್ಯಾ’ದಿ, ಪಾದೇಹಿ ಛಹಿ, ತೀಹಿ ತು;

‘ಗಾಥಾ’ತಿ ಚ ಪರತ್ಥೇ’ವಂ, ಛನ್ದೋ ಸಞ್ಞಾ ಪಕಾಸಿತಾ.

೧೫. ಅನನ್ತರೋ’ದಿತಂ ಚ’ಞ್ಞ, ಮೇತಂ ಸಾಮಞ್ಞ ನಾಮತೋ;

‘ಗಾಥಾ’ಇಚ್ಚೇವ ನಿದ್ದಿಟ್ಠಂ, ಮುನಿನ್ದವಚನೇ ಪನ.

೧೬. ವಿಸೇಸನಾಮತೋ ಕಿಞ್ಚಿ, ಗಹೇತ್ವಾ ಸಬ್ಬಥೋ’ಚಿತಂ;

ದಸ್ಸಯಿಸ್ಸಾಮ’ಹಂ ತೇ’ತ್ಥ, ನಾಮಾನಾ’ವಿ ಭವಿಸ್ಸರೇ.

ಇತಿ ವುತ್ತೋದಯೇ ಛನ್ದಸಿ ಸಞ್ಞಾಪರಿಭಾಸಾ ನಿದ್ದೇಸೋ ನಾಮ

ಪಠಮೋ ಪರಿಚ್ಛೇದೋ.

೨. ಮತ್ತಾವುತ್ತಿನಿದ್ದೇಸ-ದುತಿಯಪರಿಚ್ಛೇದ

ಗಣನಿಯಮ

೧೭. ಛಟ್ಠೋ’ಖಿಲಲಹು,ಜೋ ವಾ,

ಗಯುತಾ’ಞ್ಞೇ,ಛ’ಗ್ಗಣಾ,ನ ಜೋ ವಿಸಮೇ,;

ಅರಿಯಾಯ’ನ್ತಡ್ಢೇ ಲೋ, ಛಟ್ಠೋ,’ನ್ತೇ ಗೋ,ಗಣಾ ಛ’ಞ್ಞೇ.

ಯತಿನಿಯಮ

೧೮. ಪಠಮಡ್ಢೇ ಛಟ್ಠೋ ಚೇ,

ಸಬ್ಬಲಹೇ,’ತ್ಥಾ’ದಿಲಹುನಿ ಭವತಿಯತಿ;

ತಪ್ಪರಕೋ,ನ್ತೇಪಿ, ಸಚೇ, ಚರಿಮೇಪಿ, ಭವತಿ ಚತುತ್ಥೋ’ನ್ತೇ.

೧೯. ಅರಿಯಾಸಾಮಞ್ಞಂ ಚೇ, ಪುಬ್ಬೋ’ದಿತ ಲಕ್ಖಣಂ ಭವೇ ಯಸ್ಸಾ.

೨೦. ಆದಿಮ’ಮಥ ಪಾದಯುಗಂ, ಯಸ್ಸಾ ತ್ಯಂ’ಸೇಹಿ ಸಾ ಪಥ್ಯಾ.

೨೧. ಯತ್ಥ ಗಣತ್ತಯ ಮುಲ್ಲಙ್ಘಿ,

ಯೋ’ಭಯತ್ಥಾ’ದಿಮೋ ಭವೇ ವಿಪುಲಾ.

೨೨. ಗರುಮಜ್ಝಗೋ ಜಕಾರೋ, ಚತುತ್ಥಕೋ ದುತಿಯಕೋ ಚಪಲಾ.

೨೩. ಚಪಲಾ’ಗತಾ’ಖಿಲಂ ಚೇ, ದಲಾ’ದಿಮಂ ಲಕ್ಖಣಂ ಭಜತಿ ಯಸ್ಸಾ;

ಪಥ್ಯಾಲಕ್ಖಣ’ಮಞ್ಞಂ, ಮುಖಚಪಲಾ ನಾಮ ಸಾ ಭವತಿ.

೨೪. ಪಥ್ಯಾಯ ಲಕ್ಖಣಂ ಚೇ, ಪಠಮಡ್ಢೇ ಲಕ್ಖಣಂ ತು ಚಪಲಾಯ;

ದುತಿಯೇ ದಲೇ’ಥ ಯಸ್ಸಾ, ಪಕಿತ್ತಿತಾ ಸಾ ಜಘನಚಪಲಾ.

ಅರಿಯಾಜಾತಿಯೋ.

೨೫. ಸಬ್ಬಂಪಠಮದಲೇ ಯದಿ, ಲಕ್ಖಣ’ಮರಿಯಾಯ ವುತ್ತ’ಮುಭಯೇಸು;

ಯಸ್ಸಾ ದಲೇಸು ಯುತ್ತಂ,

ವುತ್ತಾ ಸಾ ಗೀತಿ ವುತ್ತ ಯತಿ ಲಲಿತಾ.

೨೬. ಅರಿಯಾಯಂ ದುತಿಯ’ಡ್ಢೇ, ಗದಿತಾ’ಖಿಲಲಕ್ಖಣಂ ಯಂ ತಂ;

ಭವತಿ ದಲೇಸು’ಭಯೇಸುಪಿ,

ಯದಿ ಯಸ್ಸಾ ಸಾ’ಯ ಮುಪಗೀತಿ.

೨೭. ಅರಿಯಾಯ’ಡ್ಢದ್ವಿತಯಂ, ಪುಬ್ಬೋದಿತ ಲಕ್ಖಣೋ’ಪೇತಂ;

ವಿಪರಿಯಯೇನಾ’ಭಿಹಿತಂ,

ಯಸ್ಸಾ ಸಮ್ಭವತಿ ಚೇ’ಹ ಸೋ’ಗ್ಗೀತಿ.

೨೮. ಅರಿಯಾಪುಬ್ಬ’ಡ್ಢಂ ಯದಿ, ಗರುನೇ’ಕೇನಾ’ಧಿಕೇನ ನಿಧನೇ ಯುತ್ತಂ;

ಯದಿ ಪುಬ್ಬ’ಡ್ಢಸಮಾನಂ, ದಲ ಮಿತರಂ ಚೋ’ದಿತಾ’ಯ’ಮರಿಯಾಗೀತಿ.

ಗೀತಿಜಾತಿಯೋ.

೨೯. ವಿಸಮೇ ಛ ಸಿಯುಂ ಕಲಾ ಮುಖೇ,

ಸಮೇ ತ್ವ’ಟ್ಠ, ರ,ಲ,ಗಾ, ತತೋ’ಪರಿ;

ವೇತಾಲೀಯಂ ತ ಮುಚ್ಚತೇ, ಲಹು ಛಕ್ಕಂ ನ ನಿರನ್ತರಂ ಸಮೇ.

೩೦. ವೇತಾಲೀಯೋಪಮಂ ಮುಖೇ ತಂ,

ಓಪಚ್ಛನ್ದಸಕಂ ರ,ಯಾ ಯ’ದನ್ತೇ.

೩೧. ಆಪಾತಲಿಕಾ ಕಥಿತಾ’ಯಂ, ಭಗಗಾ’ನ್ತೇ ಯದಿ ಪುಬ್ಬಮಿವ’ಞ್ಞಂ.

೩೨. ಯದಾ’ದಿತೋ ದಕ್ಖಿಣನ್ತಿಕಾ,

ಠಿತೇ’ತ್ಥ ಪಾದೇಸ್ವಾ’ಖಿಲೇಸು ಜೋ.

೩೩. ‘ಉದಿಚ್ಚವುತ್ತೀ’ತಿ ವುಚ್ಚತೇ,

ಜೋ ಚಾ’ದೋ ವಿಸಮೇಸು ಸಣ್ಠಿತೋ.

೩೪. ಪುಬ್ಬತ್ಥ, ಸಮೇಸು ಚೇ ಗ, ಜಾ, ‘ಪಚ್ಚವುತ್ತಿ’ ರುದಿತಾ’ತಿ ಸಣ್ಠಿತಾ.

೩೫. ಸಮಾಸಮಾ’ತ್ರಾ’ದಿನಂ ಸಮಾ,

ಸಂಯುತಾ ಭವತಿ ತಂ ಪವತ್ತಕಂ.

೩೬. ಅಸ್ಸ ಸಾ ಸಮ ಕತಾ’ ಪರನ್ತಿಕಾ.

೩೭. ತದ’ಞ್ಞಜಾ ಚಾರುಹಾಸಿನೀ.

ವೇತಾಲೀಯಜಾತಿಯೋ.

೩೮. ದ್ವಿಕ ವಿಹತ ವಸು ಲಹು ಅಚಲಧಿತಿ ರಿ’ಹ.

೩೯. ಮತ್ತಾಸಮಕಂ ನವಮೋ ಲ್ಗ’ನ್ತೇ.

೪೦. ಜೋ ನ್ಲಾ’ ಥವಾ’ಣ್ಣವಾ ವಿಸಿಲೋಕೋ.

೪೧. ತದ್ವಯತೋ ವಾನವಾಸಿಕಾ’ಖ್ಯಾ.

೪೨. ಪಞ್ಚ,ಟ್ಠ,ನವಸು ಯದಿ ಲೋ ಚಿತ್ರಾ.

೪೩. ಗ,ಲ್ಯಾ’ಟ್ಠಹಿ ಚೇ’ಸಾ ವು’ಪಚಿತ್ರಾ.

೪೪. ಯ’ಮತೀತ ಲಕ್ಖಣ ವಿಸೇಸ ಯುತಂ, (ಚಿತ್ರಾ)

ಮತ್ತಾ ಸಮಾ’ದಿ ಪಾದಾ’ಭಿಹಿತಂ; (ವಿಸಿಲೋಕ)

ಅನಿಯತ ವುತ್ತ ಪರಿಮಾಣ ಸಹಿತಂ, (ವಾನವಾಸಿಕಾ)

ಪಥಿತಂ ಜನೇಸು ಪಾದಾಕುಲಕಂ. (ವಿಸಿಲೋಕ)

ಮತ್ತಾಸಮಕ ಜಾತಿಯೋ.

೪೫. ವಿನಾ ವಣ್ಣೇಹಿ ಮತ್ತಾ ಗಾ, ವಿನಾ ವಣ್ಣಾ ಗರೂಹಿ ತು;

ವಿನಾ ಲಹೂಹಿ ಗರವೋ, ದಲೇ ಪಥ್ಯಾದಿನೋ ಮತಾ.

ಇತಿ ವುತ್ತೋದಯೇ ಛನ್ದಸಿ ಮತ್ತಾವುತ್ತಿನಿದ್ದೇಸೋ ನಾಮ

ದುತಿಯೋ ಪರಿಚ್ಛೇದೋ.

೩. ಸಮವುತ್ತಿನಿದ್ದೇಸ-ತತಿಯಪರಿಚ್ಛೇದ

೪೬. ತ್ಯಾ’ ಚೇ ತನುಮಜ್ಝಾ.

ಗಾಯತ್ತೀ.

೪೭. ಕುಮಾರ ಲಲಿತಾ ಜ್ಸ್ಗಾ.

ಉಣ್ಹಿಕಾ.

೪೮. ಚಿತ್ರಪದಾ ಯದಿ ಭಾ ಗಾ.

೪೯. ಮೋ ಮೋ ಗೋ ಗೋ ವಿಜ್ಜುಮ್ಮಾಲಾ.

೫೦. ಭಾ ತ, ಲ, ಗಾ ಮಾಣವಕಂ.

೫೧. ಗ್ಲಾ ಸಮಾನಿಕಾ ರ,ಜಾ ಚ.

೫೨. ಪಮಾಣಿಕಾ ಜ, ರಾ ಲ, ಗಾ.

ಅನುಟ್ಠುಭಾ.

೫೩. ರಾ ನ,ಸಾ ಯದಿ ಹಲಮುಖೀ.

೫೪. ಭುಜಗ ಸುಸು ಸಟಾ ನಾ ಮೋ.

ಬ್ರಹತೀ.

೫೫. ಮ್ಸಾಜ್ಗಾ ಸುದ್ಧವಿರಾಜಿತಂ ಮತಂ.

೫೬. ಮ್ನಾ ಯೋ ಗೋ ಯದಿ ಪಣವೋ ಖ್ಯಾತೋ.

೫೭. ಮ್ಭಾ ಸ,ಗಯುತ್ತಾ ರುಮ್ಮವತೀ ಸಾ.

೫೮. ಞೇಯ್ಯಾ ಮತ್ತಾ ಮ, ಭ, ಸ, ಗಯುತ್ತಾ.

೫೯. ಚಮ್ಪಕಮಾಲಾ ಚೇ ಭ, ಮ, ಸಾ ಗೋ [ಇದಂ ನಾಮನ್ತರಞಾಪನತ್ಥಮೇವ ಪುನ ವುತ್ತಂ (ಟೀ.)].

೬೦. ನ, ರ, ಜ, ಗೇಹಿ ಸಾ ಮನೋರಮಾ.

೬೧. ಉಬ್ಭಾಸಕಂ ತಂ ಚೇ ತೋ ಮ, ರಾ ಲ್ಚ.

೬೨. ತೋ ಜಾ ಗರುನಾ’ಯ’ಮುಪಟ್ಠಿತಾ.

ಪನ್ತಿ.

೬೩. ಇನ್ದಾದಿಕಾ ತಾ ವಜಿರಾ ಜ, ಗಾ ಗೋ.

೬೪. ಉಪಾದಿಕಾ ಸಾ’ವ ಜ,ತಾ ಜ,ಗಾ ಗೋ.

೬೫. ಅನನ್ತರೋ’ದೀರಿತ ಲಕ್ಖಣಾ ಚೇ, (ಉಪೇನ್ದವಜಿರ)

ಪಾದಾ ವಿಮಿಸ್ಸಾ ಉಪಜಾತಿಯೋ ತಾ; (ಇನ್ದವಜಿರ)

ಏವಂ ಕಿಲ’ಞ್ಞಾಸುಪಿ ಮಿಸ್ಸಿತಾಸು, (ಇನ್ದವಜಿರ)

ವದನ್ತಿ ಜಾತಿಸ್ವಿದ’ ಮೇವ ನಾಮಂ. (ಉಪೇನ್ದವಜಿರ)

೬೬. ನ, ಜ, ಜ, ಲ, ಗಾ ಗದಿತಾ ಸುಮುಖೀ.

೬೭. ದೋಧಕ ಮಿಚ್ಛತಿ ಚೇ ಭ,ಭ,ಭಾ ಗಾ.

೬೮. ವೇದ,ಸ್ಸೇಹಿ,ಧ್ತಾ ತ್ಗಗಾ,ಸಾಲಿನೀ ಸಾ.

೬೯. ವಾತೋಮ್ಮೀ ಸಾ, ಯತಿ ಸಾ ಮ್ಭಾ ತ, ಗಾ ಗೋ.

೭೦. ಭಾ ತ, ನ, ಗಾ ಗೋ’ಸು, ರಸ ಸಿರೀ ಸಾ.

೭೧. ರೋ ನ, ರಾ ಇಹ ರಥೋದ್ಧತಾ ಲ, ಗಾ.

೭೨. ಸ್ವಾಗತೇ’ತಿ ರ, ನ, ಭಾ ಗರುಕಾ ದ್ವೇ.

೭೩. ನ,ನ,ರ,ಲಹು,ಗರೂಹಿ ಭದ್ದಿಕಾ.

ತಿಟ್ಠುಭಾ.

೭೪. ವದನ್ತಿ ವಂಸಟ್ಠಮಿ’ದಂ ಜ, ತಾ ಜ, ರಾ.

೭೫. ಸಾ ಇನ್ದವಂಸಾ ಖಲು ಯತ್ಥ ತಾ ಜ,ರಾ.

೭೬. ಇಧ ತೋಟಕ ಮಮ್ಬುಧಿ,ಸೇಹಿ ಮಿತಂ.

೭೭. ದುತವಿಲಮ್ಬಿತ ಮಾಹ ನ, ಭಾ ಭ,ರಾ.

೭೮. ವಸು ಯುಗ ವಿರತೀ ನಾ,ಮ್ಯಾ’ ಪುಟೋ’ಯಂ.

೭೯. ನ, ಯ, ಸಹಿತಾ ನ್ಯಾ’ ಕುಸುಮವಿಚಿತ್ತಾ.