೩೭. ಪಠಮಾ

ಪಠಮಾತ್ಥಮತ್ತೇತಿ ಏತ್ತಕೇ ವುತ್ತೇಪಿ ವಾಕ್ಯತ್ಥೋ ಪದತ್ಥೋ ವಾ ನ ವಿಞ್ಞಾಯತೇ ನಾಮಗ್ಗಹಣಾನುವತ್ತಿತೋತಿ ದಸ್ಸೇತುಮಾಹ-‘ದ್ವೇದ್ವೇಕಾನೇಕಾದಿ ಸುತ್ತತೋ’ತಿಆದಿ, ನಾಮೇನಾತ್ಥೋ ಪಟಿಪಾದಿಯಮಾನೋ ನಾಮಸಙ್ಖಾತೇ-ತ್ತನಿ ಅಭಿಧೇಯ್ಯತ್ತೇನಾಜ್ಝಾರೋಪ್ಯ ಪಟಿಪಾದಯತ್ಯನಪೇಕ್ಖಿತ ವಿಭತ್ತಿವಿಸೇಸನ್ತಿ ಆಹ-‘ಅಭಿಧೀಯತಿ’ಚ್ಚಾದಿ, ಪಕತಿರೂಪೇನಾತಿ ನಾಮೇನ, ತಸ್ಸ ಅಭಿಧೇಯ್ಯಸ್ಸ, ಮತ್ತಸದ್ದಸ್ಸಾತಿಆದಿನಾ ಸಾಮಞ್ಞನ್ತೀದಂ ಮತ್ತಸದ್ದಸ್ಸತ್ಥವಚನನ್ತಿ ದಸ್ಸೇತಿ, ಇದಂ ವುತ್ತಂ ಹೋತೀತಿ ನಾಮಸ್ಸಾಭಿಧೇಯ್ಯಮತ್ತೇತಿ ಇಮಿನಾ ಇದಂ ವಕ್ಖಮಾನಂ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ. ‘‘ಪಾಟಿಪದಿಕತ್ಥಲಿಙ್ಗಪರಿಮಾಣವಚನಮತ್ತೇ ಪಠಮಾ’’ತಿ (೨-೩-೪೬) ಲಿಙ್ಗಾದೀಸು ಭೇದೇನ ಪಠಮಾವಿಧಾನಮ್ಪಟಿಪನ್ನಾ, ತದಾಹ-‘ಲಿಙ್ಗಪರಿಮಾಣೇ’ಚ್ಚಾದಿ, ಲಿಙ್ಗಂ ಇತ್ಥಿಪುನ್ನಪುಂಸಕಾನಿ, ಪರಿಮಾಣಂ ಪರಿಚ್ಛೇದೋ, ಸಙ್ಖ್ಯಾ ಏಕತ್ತಬಹುತ್ತಾನಿ, ತಬ್ಬನ್ತೋಪಿ ಸದ್ದತ್ಥೋಏವಾತಿ ಲಿಙ್ಗಾದಿವನ್ತೋಪಿ ಸರೂಪಾ ಬ್ಯತಿರಿತ್ತೋ ಸದ್ದತ್ಥೋ ಏವ, ಉಚ್ಚತ್ತನೀಚತ್ತಸಾಮಞ್ಞಮ್ಪುರೋಧಾಯ ಪವತ್ತಿಯಾ ಉಚ್ಚನೀಚಸದ್ದೇಹಿ ಪಠಮಾ ಹೋತೇವ, ತಂಯುತ್ತಸ್ಸಾಪಿ ಸದ್ದತ್ಥಭಾವತೋ ‘ಉಚ್ಚಂ ಘರಾನಿ’ತ್ಯಾದೀನಿಪಿ ಉಚ್ಚತ್ತಂ ಗುಣಂ ನಿಮಿತ್ತಂ ಕತ್ವಾ ಸೋಯಮಿತ್ಯಭೇದಸಮ್ಬನ್ಧ ಘರೇಸು ವತ್ತನ್ತೀತಿ. ಪಲಮ್ಬತೇ ಅಜ್ಝಾಗಚ್ಛತಿತ್ಯಾದೋ ‘‘ಅಸಙ್ಖ್ಯೇಹಿ ಸಬ್ಬಾಸಂ’’ತಿ (೨-೧೧೯) ಲೋಪವಿಧಾನಸಾಮತ್ಥಿಯಾ ಪಾದೀಹ್ಯನತ್ಥಕೇಹಿಪಿ ಪಠಮಾ ಸಿದ್ಧಾಯೇವ.