೧೮. ಲಕ್ಖಣೇ

ಲಕ್ಖೀಯತ್ಯನೇನಾತಿ ಲಕ್ಖಣಂ ಸಙ್ಕೇತೋ, ಕಿನ್ತಂ ಕಮಣ್ಡಲುಪ್ಪಭುತಿ, ಅತ್ಥೇ ಕಾರಿಯಸ್ಸಾಸಮ್ಭವಾ ತಂವಾಚೀಹಿ ವಿಭತ್ತೀತಿ ಮಞ್ಞಮಾನೇನ ಯಂವಿವರಣಂ ಕತಂ ‘ಲಕ್ಖಣೇ ವತ್ತಮಾನತೋ’ತಿ, ತಮುಲ್ಲಙ್ಗಿಯಾತ್ಥಂ ವದತಿ ‘ಯೋ ಅತ್ಥೋ’ಇಚ್ಚಾದಿ, ವತ್ತಮಾನತೋತಿ ವಿಞ್ಞಾಯತಿ… ನಾಮಸ್ಮಾ ಪಚ್ಚಯವಿಧಾನಪ್ಪ ಸಙ್ಗತೋ, ಉಪಾತ್ತೋತಿ ಗಹಿತೋ. ಕಞ್ಚಿಪ್ಪಣರಮಾಪನ್ನಸ್ಸ ಲಕ್ಖಣೇ ತತಿಯಾ ಯಥಾ ಸಿಯಾ ‘ರುಕ್ಖಮ್ಪತಿ ವಿಜ್ಜೋತನ’ಮಿಚ್ಚತ್ರ ಲಕ್ಖಣಮತ್ತೇ ಮಾ ಭವೀತಿ ಪಾಣಿನೀಯೇಹಿ ‘‘ಇತ್ಥಮ್ಭೂತಲಕ್ಖಣೇ’’ತಿ (೨-೩-೨೧) ಇತ್ಥಮ್ಭೂತಗ್ಗಹಣಂ ಕತಂ, ತಮ್ಮನಸಿ ನಿಧಾಯ ಚೋದಯಮಾಹ–‘ನನ್ವಿ’ಚ್ಚಾದಿ, ಇತ್ಥಮ್ಭೂತಸ್ಸ ಲಕ್ಖಣನ್ತಿ ಛಟ್ಠೀಸಮಾಸೋ, ಆಪನ್ನಸ್ಸಾತಿ ಭೂತಸ್ಸ, ಸಾಮಞ್ಞಸ್ಸ ಭೇದಕೋ ವಿಸೇಸೋ ಪಕಾರೋ ವುಚ್ಚತೇ, ತಥಾಹಿ ‘ತಿದಣ್ಡಕೇನ ಪರಿಬ್ಬಾಜಕಮದ್ದಕ್ಖೀ’ತಿ ಮನುಸ್ಸತ್ತಸಾಮಞ್ಞಸ್ಸ ಪರಿಬ್ಬಾಜಕತ್ತಮ್ಪಕಾರೋ, ತಮ್ಪರಿಬ್ಬಾಜಕೋ ಪತ್ತೋ, ತಸ್ಸ ತಿದಣ್ಡಕಂ ಲಕ್ಖಣಂ. ಉಪಲಕ್ಖಣತ್ತೇತಿ ಇಮಿನಾ ಇತ್ಥಮ್ಭೂತಸ್ಸ ಲಕ್ಖಣತ್ತಾಭಾವಮಾಹ, ಉಪಲಕ್ಖಣನ್ತಿ ಸಙ್ಕೇತೋ. ನಯಿದಮತ್ಥಿಚ್ಚಾದಿ ಪರಿಹಾರೋ, ರುಕ್ಖಮ್ಪತಿ ವಿಜ್ಜೋತನನ್ತಿ ಏತ್ಥ ಕಸ್ಸಚಿ ಇತ್ಥಮ್ಭೂತಸ್ಸಾಭಾವಾ ಇತ್ಥಮ್ಭೂತಗ್ಗಹಣೇ ಪಯೋಜನಂ ನ ದಿಸ್ಸತಿ ತನ್ನಿವತ್ತನತೋ, ರುಕ್ಖಮ್ಪತಿ ವಿಜ್ಜೋತತೇತಿ ಏತ್ಥತು ಇತ್ಥಮ್ಭೂತಸ್ಸ ವಿಜ್ಜುಸಙ್ಖಾತಸ್ಸ ಅತ್ಥಸ್ಸ ಸಬ್ಭಾವಾ ತತಿಯಾಪ್ಪತ್ತಿಯಂ ತಂನಿವತ್ತಿಯಾ ಯಥಾವುತ್ತಂ ಞಾಯಮನ್ತರೇನ ನಾಞ್ಞಂ ಕಿಞ್ಚಿ ಪಟಿಸರಣಮತ್ಥೀತಿ ಸಞ್ಞಾಪಯಮಾಹ-‘ಅವಸ್ಸ’ಮಿಚ್ಚಾದಿ, ಅಞ್ಞಥಾತಿ ಏವಮನಬ್ಭುಪಗಮ್ಮ ‘ಇತ್ಥಮ್ಭೂತಲಕ್ಖಣೇ’ತಿ ವಚನೇ ಕರೀಯಮಾನೇ ಸತಿ, ಇತ್ಥಮ್ಭೂತವಾದಿನೋ ಉತ್ತರಮಾಸಙ್ಕಿಯಾಹ-‘ನಚಾ’ತಿಆದಿ, ವತ್ತುನ್ತಿ ವಚನಸೇಸೋ, ಚೋ-ವಧಾರಣೇ, ನೇವ ಸಕ್ಕಾತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ, ದುತಿಯಾವಿಧಾನಸಾಮತ್ಥಿಯಾತಿ ‘‘ಪತಿಪರೀಹಿ ಭಾಗೇ ಚಾ’’ತಿ (೨-೯) ಕಸ್ಮಾ ನ ಸಕ್ಕಾತಿ ಆಹ-‘ಅತ್ಥಿ’ಚ್ಚಾದಿ, ಅಸತಿ ಹಿ ಪಯೋಜನೇ ಸಾಮತ್ಥಿಯನ್ತಿ ಭಾವೋ. ಅಥ ಕಮಣ್ಡಲು ಪಾಣಿಮ್ಹಿ ಅಸ್ಸಾತಿ ಆದೋ ತತಿಯಾ ಕಸ್ಮಾ ನ ಸಿಯಾ ತ್ಯಾಹ-‘ಕಮಣ್ಡಲು’ಇಚ್ಚಾದಿ, ಕಮಣ್ಡಲುಸ್ಸ ಸೇತಸ್ಸ ಚ ಉಪಲಕ್ಖಣ ಭಾವೇನಾನುಪಾದಾನತೋತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ, ಇಮಿನಾ ಉಪಾದಾತುನೋ ಸವಚಸಿ ಸತನ್ತತಮಾಹ, ವಿಸಿಟ್ಠಾವಯವಾಧೇಯ್ಯೇನಾತಿ ಪಾಣಿ ಕಮಣ್ಡಲುನಾ ವಿಸಿಟ್ಠೋವಯವೋ, ತಸ್ಸಾಧೇಯ್ಯೋ ಕಮಣ್ಡಲು ತೇನಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಯೇನಾಙ್ಗೇನ ವಿಕತೇನ ಅಙ್ಗಿನೋ ವಿಕಾರೋ ಲಕ್ಖೀಯತೇ ತತೋ ತತಿಯಾ ಯಥಾಸಿಯಾತಿ ಪರೇಹಿ ‘‘ಯೇನಾಙ್ಗವಿಕಾರೋ’’ತಿ (೨-೩-೨೦) ಆರದ್ಧಂ, ತದಾಹ-‘ಯೇನೇ’ಚ್ಚಾದಿ, ತತ್ಥ ಯಸದ್ದೇನ ವಿಕತಾವಯವೋ ಹೇತುತ್ತೇನ ನಿದ್ದಿಟ್ಠೋ ಅಙ್ಗಸದ್ದೋ ಚ ಸಮುದಾಯವಚನೋ ಉಪಾತ್ತೋ ತೇನಾಹ-‘ಯೇನೇಚ್ಚಾದಿ, ನನುಚ ಕಾಣಾದೀನಂ ನಿಯತಗುಣೀನಮಭಿಧಾಯಿತ್ತಾ ಅಕ್ಖಿಸದ್ದಸ್ಸ ಪಯೋಗೋ ನ ಯುತ್ತೋ ಬ್ಯಾವತ್ತಿಯಾಭಾವಾತಿ, ನೇಸ ದೋಸೋ, ಲೋಕಿಯೋ-ಯಂ ಸದ್ದಸ್ಸ ವೋಹಾರೋ, ಲೋಕಸ್ಸ ಚ ಸದ್ದಪ್ಪಯೋಗೇ ಗುರುಲಘುಮ್ಪತ್ಯದಯೋ ನತ್ಥಿ, ತಥಾಹಿ ಲೋಕೇನ ‘ಸೀಸಪಾತಿ’ಪಿ ವುಚ್ಚತೇ, ರುಕ್ಖೋ ಸೀಸಪಾತಿಪಿ, ಯಸ್ಸ ತು ತತ್ಥಾದರೋ, ಸೋ-ಕ್ಖಿಸದ್ದಂ ಪಯುಜ್ಜತೇವ, ಅಥವಾ ಸಾಮಞ್ಞುಪಕ್ಕಮೇ ವಿಸೇಸೋ ಪಯೋಗಮರಹತಿ, ಅಕ್ಖಿ(ನಾತಿ) ಹಿ ವುತ್ತೇ ಸನ್ದೇಹೋ ಸಿಯಾ ‘ಕಿಮಸ್ಸ ವತ್ತುಮಿಚ್ಛಿತ’ನ್ತಿ ತತೋ ಕಾಣೋತಿ ವುಚ್ಚತೇ, ನಾಕ್ಖಿನಾ ನಿರೂಪಯತಿ ಸೋಭನೋತಿ, ಕಿಞ್ಚರಹಿ ಕಾಣೋತಿ, ಅಕ್ಖಿಕಾಣಮಸ್ಸೇತ್ಯಾದೋ ಕಸ್ಮಾ ನ ಸಿಯಾತಿ ಆಸಙ್ಕಿಯ‘ಕಮಣ್ಡಲು ಪಾಣಿಮ್ಹಿ ಅಸ್ಸಾ’ತ್ಯತ್ರ ಯೋ ವುತ್ತೋ ಪರಿಹಾರೋ, ತ ಮೇತ್ಥೋಪದಿಸನ್ತೋ ಆಹ-‘ಹೇಟ್ಠಾ ವಿಯ ಅಪ್ಪಸಙ್ಗೋ’ತಿ.