೧೦. ವೇಲಾಮಸುತ್ತಂ

೨೦. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ಅಥ ಖೋ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕೋ ಗಹಪತಿ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಖೋ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಂ ಗಹಪತಿಂ ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಅಪಿ ನು ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಕುಲೇ ದಾನಂ ದೀಯತೀ’’ತಿ? ‘‘ದೀಯತಿ ಮೇ, ಭನ್ತೇ, ಕುಲೇ ದಾನಂ; ತಞ್ಚ ಖೋ ಲೂಖಂ ಕಣಾಜಕಂ ಬಿಳಙ್ಗದುತಿಯ’’ನ್ತಿ. ‘‘ಲೂಖಞ್ಚೇಪಿ [ಲೂಖಂ ವಾಪಿ (ಸ್ಯಾ.), ಲೂಖಞ್ಚಾಪಿ (ಕ.)], ಗಹಪತಿ, ದಾನಂ ದೇತಿ ಪಣೀತಂ ವಾ; ತಞ್ಚ ಅಸಕ್ಕಚ್ಚಂ ದೇತಿ, ಅಚಿತ್ತೀಕತ್ವಾ [ಅಚಿತ್ತಿಂ ಕತ್ವಾ (ಕ.), ಅಪಚಿತ್ತಿಂ ಕತ್ವಾ (ಸ್ಯಾ.), ಅಚಿತ್ತಿಕತ್ವಾ (ಪೀ.)] ದೇತಿ, ಅಸಹತ್ಥಾ ದೇತಿ, ಅಪವಿದ್ಧಂ [ಅಪವಿಟ್ಠಂ (ಸ್ಯಾ.)] ದೇತಿ, ಅನಾಗಮನದಿಟ್ಠಿಕೋ ದೇತಿ. ಯತ್ಥ ಯತ್ಥ ತಸ್ಸ ತಸ್ಸ ದಾನಸ್ಸ ವಿಪಾಕೋ ನಿಬ್ಬತ್ತತಿ, ನ ಉಳಾರಾಯ ಭತ್ತಭೋಗಾಯ ಚಿತ್ತಂ ನಮತಿ, ನ ಉಳಾರಾಯ ವತ್ಥಭೋಗಾಯ ಚಿತ್ತಂ ನಮತಿ, ನ ಉಳಾರಾಯ ಯಾನಭೋಗಾಯ ಚಿತ್ತಂ ನಮತಿ, ನ ಉಳಾರೇಸು ಪಞ್ಚಸು ಕಾಮಗುಣೇಸು ಭೋಗಾಯ ಚಿತ್ತಂ ನಮತಿ. ಯೇಪಿಸ್ಸ ತೇ ಹೋನ್ತಿ ಪುತ್ತಾತಿ ವಾ ದಾರಾತಿ ವಾ ದಾಸಾತಿ ವಾ ಪೇಸ್ಸಾತಿ ವಾ ಕಮ್ಮಕರಾತಿ ವಾ, ತೇಪಿ ನ ಸುಸ್ಸೂಸನ್ತಿ ನ ಸೋತಂ ಓದಹನ್ತಿ ನ ಅಞ್ಞಾ ಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಪೇನ್ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಏವಞ್ಹೇತಂ [ಏವಞ್ಚೇತಂ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)], ಗಹಪತಿ, ಹೋತಿ ಅಸಕ್ಕಚ್ಚಂ ಕತಾನಂ ಕಮ್ಮಾನಂ ವಿಪಾಕೋ’’.

‘‘ಲೂಖಞ್ಚೇಪಿ, ಗಹಪತಿ, ದಾನಂ ದೇತಿ ಪಣೀತಂ ವಾ; ತಞ್ಚ ಸಕ್ಕಚ್ಚಂ ದೇತಿ, ಚಿತ್ತೀಕತ್ವಾ ದೇತಿ, ಸಹತ್ಥಾ ದೇತಿ, ಅನಪವಿದ್ಧಂ ದೇತಿ, ಆಗಮನದಿಟ್ಠಿಕೋ ದೇತಿ. ಯತ್ಥ ಯತ್ಥ ತಸ್ಸ ತಸ್ಸ ದಾನಸ್ಸ ವಿಪಾಕೋ ನಿಬ್ಬತ್ತತಿ, ಉಳಾರಾಯ ಭತ್ತಭೋಗಾಯ ಚಿತ್ತಂ ನಮತಿ, ಉಳಾರಾಯ ವತ್ಥಭೋಗಾಯ ಚಿತ್ತಂ ನಮತಿ, ಉಳಾರಾಯ ಯಾನಭೋಗಾಯ ಚಿತ್ತಂ ನಮತಿ, ಉಳಾರೇಸು ಪಞ್ಚಸು ಕಾಮಗುಣೇಸು ಭೋಗಾಯ ಚಿತ್ತಂ ನಮತಿ. ಯೇಪಿಸ್ಸ ತೇ ಹೋನ್ತಿ ಪುತ್ತಾತಿ ವಾ ದಾರಾತಿ ವಾ ದಾಸಾತಿ ವಾ ಪೇಸ್ಸಾತಿ ವಾ ಕಮ್ಮಕರಾತಿ ವಾ, ತೇಪಿ ಸುಸ್ಸೂಸನ್ತಿ ಸೋತಂ ಓದಹನ್ತಿ ಅಞ್ಞಾ ಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಪೇನ್ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಏವಞ್ಹೇತಂ, ಗಹಪತಿ, ಹೋತಿ ಸಕ್ಕಚ್ಚಂ ಕತಾನಂ ಕಮ್ಮಾನಂ ವಿಪಾಕೋ.

‘‘ಭೂತಪುಬ್ಬಂ, ಗಹಪತಿ, ವೇಲಾಮೋ ನಾಮ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಅಹೋಸಿ. ಸೋ ಏವರೂಪಂ ದಾನಂ ಅದಾಸಿ ಮಹಾದಾನಂ. ಚತುರಾಸೀತಿ ಸುವಣ್ಣಪಾತಿಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅದಾಸಿ ರೂಪಿಯಪೂರಾನಿ, ಚತುರಾಸೀತಿ ರೂಪಿಯಪಾತಿಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅದಾಸಿ ಸುವಣ್ಣಪೂರಾನಿ, ಚತುರಾಸೀತಿ ಕಂಸಪಾತಿಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅದಾಸಿ ಹಿರಞ್ಞಪೂರಾನಿ, ಚತುರಾಸೀತಿ ಹತ್ಥಿಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅದಾಸಿ ಸೋವಣ್ಣಾಲಙ್ಕಾರಾನಿ ಸೋವಣ್ಣಧಜಾನಿ ಹೇಮಜಾಲಪ್ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಾನಿ [ಹೇಮಜಾಲಸಞ್ಛನ್ನಾನಿ (ಸೀ. ಪೀ.)], ಚತುರಾಸೀತಿ ರಥಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅದಾಸಿ ಸೀಹಚಮ್ಮಪರಿವಾರಾನಿ ಬ್ಯಗ್ಘಚಮ್ಮಪರಿವಾರಾನಿ ದೀಪಿಚಮ್ಮಪರಿವಾರಾನಿ ಪಣ್ಡುಕಮ್ಬಲಪರಿವಾರಾನಿ ಸೋವಣ್ಣಾಲಙ್ಕಾರಾನಿ ಸೋವಣ್ಣಧಜಾನಿ ಹೇಮಜಾಲಪ್ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಾನಿ, ಚತುರಾಸೀತಿ ಧೇನುಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅದಾಸಿ ದುಕೂಲಸನ್ಧನಾನಿ [ದುಕೂಲಸನ್ದಸ್ಸನಾನಿ (ಸೀ.), ದುಕೂಲಸಣ್ಠನಾನಿ (ಸ್ಯಾ.), ದುಕೂಲಸನ್ಥನಾನಿ (ಪೀ.), ದುಹಸನ್ದನಾನಿ (ದೀ. ನಿ. ೨.೨೬೩), ದುಕೂಲಸನ್ದನಾನಿ (ತತ್ಥ ಪಾಠನ್ತರಂ)] ಕಂಸೂಪಧಾರಣಾನಿ, ಚತುರಾಸೀತಿ ಕಞ್ಞಾಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅದಾಸಿ ಆಮುತ್ತಮಣಿಕುಣ್ಡಲಾಯೋ [ಆಮುಕ್ಕಮಣಿಕುಣ್ಡಲಾಯೋ (?)], ಚತುರಾಸೀತಿ ಪಲ್ಲಙ್ಕಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅದಾಸಿ ಗೋನಕತ್ಥತಾನಿ ಪಟಿಕತ್ಥತಾನಿ ಪಟಲಿಕತ್ಥತಾನಿ ಕದಲಿಮಿಗಪವರಪಚ್ಚತ್ಥರಣಾನಿ ಸಉತ್ತರಚ್ಛದಾನಿ ಉಭತೋಲೋಹಿತಕೂಪಧಾನಾನಿ, ಚತುರಾಸೀತಿ ವತ್ಥಕೋಟಿಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅದಾಸಿ ಖೋಮಸುಖುಮಾನಂ ಕೋಸೇಯ್ಯಸುಖುಮಾನಂ ಕಮ್ಬಲಸುಖುಮಾನಂ ಕಪ್ಪಾಸಿಕಸುಖುಮಾನಂ, ಕೋ ಪನ ವಾದೋ ಅನ್ನಸ್ಸ ಪಾನಸ್ಸ ಖಜ್ಜಸ್ಸ ಭೋಜ್ಜಸ್ಸ ಲೇಯ್ಯಸ್ಸ ಪೇಯ್ಯಸ್ಸ, ನಜ್ಜೋ ಮಞ್ಞೇ ವಿಸ್ಸನ್ದನ್ತಿ [ವಿಸ್ಸನ್ದತಿ (ಸೀ. ಪೀ.)].

‘‘ಸಿಯಾ ಖೋ ಪನ ತೇ, ಗಹಪತಿ, ಏವಮಸ್ಸ – ‘ಅಞ್ಞೋ ನೂನ ತೇನ ಸಮಯೇನ ವೇಲಾಮೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಅಹೋಸಿ, ಸೋ [ಯೋ (?)] ತಂ ದಾನಂ ಅದಾಸಿ ಮಹಾದಾನ’ನ್ತಿ. ನ ಖೋ ಪನೇತಂ, ಗಹಪತಿ, ಏವಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಅಹಂ ತೇನ ಸಮಯೇನ ವೇಲಾಮೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಅಹೋಸಿಂ. ಅಹಂ ತಂ ದಾನಂ ಅದಾಸಿಂ ಮಹಾದಾನಂ. ತಸ್ಮಿಂ ಖೋ ಪನ, ಗಹಪತಿ, ದಾನೇ ನ ಕೋಚಿ ದಕ್ಖಿಣೇಯ್ಯೋ ಅಹೋಸಿ, ನ ತಂ ಕೋಚಿ ದಕ್ಖಿಣಂ ವಿಸೋಧೇತಿ.

‘‘ಯಂ, ಗಹಪತಿ, ವೇಲಾಮೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ದಾನಂ ಅದಾಸಿ ಮಹಾದಾನಂ, ಯೋ ಚೇಕಂ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಇದಂ ತತೋ ಮಹಪ್ಫಲತರಂ.

( ) [(ಯಞ್ಚ ಗಹಪತಿ ವೇಲಾಮೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ದಾನಂ ಅದಾಸಿ ಮಹಾದಾನಂ) (ಸೀ. ಪೀ.)] ‘‘ಯೋ ಚ ಸತಂ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಾನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚೇಕಂ ಸಕದಾಗಾಮಿಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಇದಂ ತತೋ ಮಹಪ್ಫಲತರಂ.

( ) [(ಯಞ್ಚ ಗಹಪತಿ ವೇಲಾಮೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ದಾನಂ ಅದಾಸಿ ಮಹಾದಾನಂ) (ಸೀ. ಪೀ.)] ‘‘ಯೋ ಚ ಸತಂ ಸಕದಾಗಾಮೀನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚೇಕಂ ಅನಾಗಾಮಿಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ…ಪೇ… ಯೋ ಚ ಸತಂ ಅನಾಗಾಮೀನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚೇಕಂ ಅರಹನ್ತಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಸತಂ ಅರಹನ್ತಾನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚೇಕಂ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ … ಯೋ ಚ ಸತಂ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಾನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚ ತಥಾಗತಂ ಅರಹನ್ತಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಚಾತುದ್ದಿಸಂ ಸಙ್ಘಂ ಉದ್ದಿಸ್ಸ ವಿಹಾರಂ ಕಾರಾಪೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ ಬುದ್ಧಞ್ಚ ಧಮ್ಮಞ್ಚ ಸಙ್ಘಞ್ಚ ಸರಣಂ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ ಸಿಕ್ಖಾಪದಾನಿ ಸಮಾದಿಯೇಯ್ಯ – ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವೇರಮಣಿಂ, ಅದಿನ್ನಾದಾನಾ ವೇರಮಣಿಂ, ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರಾ ವೇರಮಣಿಂ, ಮುಸಾವಾದಾ ವೇರಮಣಿಂ, ಸುರಾಮೇರಯಮಜ್ಜಪಮಾದಟ್ಠಾನಾ ವೇರಮಣಿಂ, ಯೋ ಚ ಅನ್ತಮಸೋ ಗನ್ಧೋಹನಮತ್ತಮ್ಪಿ [ಗನ್ಧೂಹನಮತ್ತಮ್ಪಿ (ಸೀ.), ಗದ್ದೂಹನಮತ್ತಮ್ಪಿ (ಸ್ಯಾ. ಪೀ.) ಮ. ನಿ. ೩.೨೧೧] ಮೇತ್ತಚಿತ್ತಂ ಭಾವೇಯ್ಯ, ( ) [(ಯೋ ಚ ಅಚ್ಛರಾಸಙ್ಘಾತಮತ್ತಮ್ಪಿ ಅನಿಚ್ಚಸಞ್ಞಂ ಭಾವೇಯ್ಯ) (ಕ.)] ಇದಂ ತತೋ ಮಹಪ್ಫಲತರಂ.

‘‘ಯಞ್ಚ, ಗಹಪತಿ, ವೇಲಾಮೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ದಾನಂ ಅದಾಸಿ ಮಹಾದಾನಂ, ಯೋ ಚೇಕಂ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಸತಂ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಾನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚೇಕಂ ಸಕದಾಗಾಮಿಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಸತಂ ಸಕದಾಗಾಮೀನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚೇಕಂ ಅನಾಗಾಮಿಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಸತಂ ಅನಾಗಾಮೀನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚೇಕಂ ಅರಹನ್ತಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಸತಂ ಅರಹನ್ತಾನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚೇಕಂ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಸತಂ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಾನಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚ ತಥಾಗತಂ ಅರಹನ್ತಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಭೋಜೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚ ಚಾತುದ್ದಿಸಂ ಸಙ್ಘಂ ಉದ್ದಿಸ್ಸ ವಿಹಾರಂ ಕಾರಾಪೇಯ್ಯ… ಯೋ ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ ಬುದ್ಧಞ್ಚ ಧಮ್ಮಞ್ಚ ಸಙ್ಘಞ್ಚ ಸರಣಂ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ ಸಿಕ್ಖಾಪದಾನಿ ಸಮಾದಿಯೇಯ್ಯ – ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವೇರಮಣಿಂ… ಸುರಾಮೇರಯಮಜ್ಜಪಮಾದಟ್ಠಾನಾ ವೇರಮಣಿಂ, ಯೋ ಚ ಅನ್ತಮಸೋ ಗನ್ಧೋಹನಮತ್ತಮ್ಪಿ ಮೇತ್ತಚಿತ್ತಂ ಭಾವೇಯ್ಯ, ಯೋ ಚ ಅಚ್ಛರಾಸಙ್ಘಾತಮತ್ತಮ್ಪಿ ಅನಿಚ್ಚಸಞ್ಞಂ ಭಾವೇಯ್ಯ, ಇದಂ ತತೋ ಮಹಪ್ಫಲತರ’’ನ್ತಿ. ದಸಮಂ.

ಸೀಹನಾದವಗ್ಗೋ ದುತಿಯೋ.