೧೦. ಭರಿಯಾಸುತ್ತಂ

೬೩. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಮಾದಾಯ ಯೇನ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಗಹಪತಿಸ್ಸ ನಿವೇಸನಂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪಞ್ಞತ್ತೇ ಆಸನೇ ನಿಸೀದಿ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಗಹಪತಿಸ್ಸ ನಿವೇಸನೇ ಮನುಸ್ಸಾ ಉಚ್ಚಾಸದ್ದಾ ಮಹಾಸದ್ದಾ ಹೋನ್ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕೋ ಗಹಪತಿ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಖೋ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಂ ಗಹಪತಿಂ ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಕಿಂ ನು ತೇ, ಗಹಪತಿ, ನಿವೇಸನೇ ಮನುಸ್ಸಾ ಉಚ್ಚಾಸದ್ದಾ ಮಹಾಸದ್ದಾ ಕೇವಟ್ಟಾ ಮಞ್ಞೇ ಮಚ್ಛವಿಲೋಪೇ’’ತಿ? ‘‘ಅಯಂ, ಭನ್ತೇ, ಸುಜಾತಾ ಘರಸುಣ್ಹಾ ಅಡ್ಢಕುಲಾ ಆನೀತಾ. ಸಾ ನೇವ ಸಸ್ಸುಂ ಆದಿಯತಿ, ನ ಸಸುರಂ ಆದಿಯತಿ, ನ ಸಾಮಿಕಂ ಆದಿಯತಿ, ಭಗವನ್ತಮ್ಪಿ ನ ಸಕ್ಕರೋತಿ ನ ಗರುಂ ಕರೋತಿ ನ ಮಾನೇತಿ ನ ಪೂಜೇತೀ’’ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಸುಜಾತಂ ಘರಸುಣ್ಹಂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಏಹಿ, ಸುಜಾತೇ’’ತಿ! ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಸುಜಾತಾ ಘರಸುಣ್ಹಾ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುತ್ವಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಖೋ ಸುಜಾತಂ ಘರಸುಣ್ಹಂ ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಸತ್ತ ಖೋ ಇಮಾ, ಸುಜಾತೇ, ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾಯೋ. ಕತಮಾ ಸತ್ತ? ವಧಕಸಮಾ, ಚೋರೀಸಮಾ, ಅಯ್ಯಸಮಾ, ಮಾತಾಸಮಾ, ಭಗಿನೀಸಮಾ, ಸಖೀಸಮಾ, ದಾಸೀಸಮಾ. ಇಮಾ ಖೋ, ಸುಜಾತೇ, ಸತ್ತ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾಯೋ. ತಾಸಂ ತ್ವಂ ಕತಮಾ’’ತಿ? ‘‘ನ ಖೋ ಅಹಂ [ನಾಹಂ (ಸ್ಯಾ.)], ಭನ್ತೇ, ಇಮಸ್ಸ ಭಗವತಾ ಸಂಖಿತ್ತೇನ ಭಾಸಿತಸ್ಸ ವಿತ್ಥಾರೇನ ಅತ್ಥಂ ಆಜಾನಾಮಿ. ಸಾಧು ಮೇ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವಾ ತಥಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತು ಯಥಾಹಂ ಇಮಸ್ಸ ಭಗವತಾ ಸಂಖಿತ್ತೇನ ಭಾಸಿತಸ್ಸ ವಿತ್ಥಾರೇನ ಅತ್ಥಂ ಜಾನೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿ. ‘‘ತೇನ ಹಿ, ಸುಜಾತೇ, ಸುಣಾಹಿ, ಸಾಧುಕಂ ಮನಸಿ ಕರೋಹಿ; ಭಾಸಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಸುಜಾತಾ ಘರಸುಣ್ಹಾ ಭಗವತೋ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸಿ. ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಪದುಟ್ಠಚಿತ್ತಾ ಅಹಿತಾನುಕಮ್ಪಿನೀ,

ಅಞ್ಞೇಸು ರತ್ತಾ ಅತಿಮಞ್ಞತೇ ಪತಿಂ;

ಧನೇನ ಕೀತಸ್ಸ ವಧಾಯ ಉಸ್ಸುಕಾ,

ಯಾ ಏವರೂಪಾ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾ;

‘ವಧಾ ಚ ಭರಿಯಾ’ತಿ ಚ ಸಾ ಪವುಚ್ಚತಿ.

‘‘ಯಂ ಇತ್ಥಿಯಾ ವಿನ್ದತಿ ಸಾಮಿಕೋ ಧನಂ,

ಸಿಪ್ಪಂ ವಣಿಜ್ಜಞ್ಚ ಕಸಿಂ ಅಧಿಟ್ಠಹಂ;

ಅಪ್ಪಮ್ಪಿ ತಸ್ಸ ಅಪಹಾತುಮಿಚ್ಛತಿ,

ಯಾ ಏವರೂಪಾ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾ;

‘ಚೋರೀ ಚ ಭರಿಯಾ’ತಿ ಚ ಸಾ ಪವುಚ್ಚತಿ.

‘‘ಅಕಮ್ಮಕಾಮಾ ಅಲಸಾ ಮಹಗ್ಘಸಾ,

ಫರುಸಾ ಚ ಚಣ್ಡೀ ದುರುತ್ತವಾದಿನೀ;

ಉಟ್ಠಾಯಕಾನಂ ಅಭಿಭುಯ್ಯ ವತ್ತತಿ,

ಯಾ ಏವರೂಪಾ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾ;

‘ಅಯ್ಯಾ ಚ ಭರಿಯಾ’ತಿ ಚ ಸಾ ಪವುಚ್ಚತಿ.

‘‘ಯಾ ಸಬ್ಬದಾ ಹೋತಿ ಹಿತಾನುಕಮ್ಪಿನೀ,

ಮಾತಾವ ಪುತ್ತಂ ಅನುರಕ್ಖತೇ ಪತಿಂ;

ತತೋ ಧನಂ ಸಮ್ಭತಮಸ್ಸ ರಕ್ಖತಿ,

ಯಾ ಏವರೂಪಾ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾ;

‘ಮಾತಾ ಚ ಭರಿಯಾ’ತಿ ಚ ಸಾ ಪವುಚ್ಚತಿ.

‘‘ಯಥಾಪಿ ಜೇಟ್ಠಾ ಭಗಿನೀ ಕನಿಟ್ಠಕಾ [ಕಣಿಟ್ಠಾ (ಸೀ.), ಕನಿಟ್ಠಾ (ಸ್ಯಾ.)],

ಸಗಾರವಾ ಹೋತಿ ಸಕಮ್ಹಿ ಸಾಮಿಕೇ;

ಹಿರೀಮನಾ ಭತ್ತುವಸಾನುವತ್ತಿನೀ,

ಯಾ ಏವರೂಪಾ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾ;‘ಭಗಿನೀ ಚ ಭರಿಯಾ’ತಿ ಚ ಸಾ ಪವುಚ್ಚತಿ.

‘‘ಯಾಚೀಧ ದಿಸ್ವಾನ ಪತಿಂ ಪಮೋದತಿ,

ಸಖೀ ಸಖಾರಂವ ಚಿರಸ್ಸಮಾಗತಂ;

ಕೋಲೇಯ್ಯಕಾ ಸೀಲವತೀ ಪತಿಬ್ಬತಾ,

ಯಾ ಏವರೂಪಾ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾ;

‘ಸಖೀ ಚ ಭರಿಯಾ’ತಿ ಚ ಸಾ ಪವುಚ್ಚತಿ.

‘‘ಅಕ್ಕುದ್ಧಸನ್ತಾ ವಧದಣ್ಡತಜ್ಜಿತಾ,

ಅದುಟ್ಠಚಿತ್ತಾ ಪತಿನೋ ತಿತಿಕ್ಖತಿ;

ಅಕ್ಕೋಧನಾ ಭತ್ತುವಸಾನುವತ್ತಿನೀ,

ಯಾ ಏವರೂಪಾ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾ;

‘ದಾಸೀ ಚ ಭರಿಯಾ’ತಿ ಚ ಸಾ ಪವುಚ್ಚತಿ.

‘‘ಯಾಚೀಧ ಭರಿಯಾ ವಧಕಾತಿ ವುಚ್ಚತಿ,

‘ಚೋರೀ ಚ ಅಯ್ಯಾ’ತಿ ಚ ಯಾ ಪವುಚ್ಚತಿ;

ದುಸ್ಸೀಲರೂಪಾ ಫರುಸಾ ಅನಾದರಾ,

ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ನಿರಯಂ ವಜನ್ತಿ ತಾ.

‘‘ಯಾಚೀಧ ಮಾತಾ ಭಗಿನೀ ಸಖೀತಿ ಚ,

‘ದಾಸೀ ಚ ಭರಿಯಾ’ತಿ ಚ ಸಾ ಪವುಚ್ಚತಿ;

ಸೀಲೇ ಠಿತತ್ತಾ ಚಿರರತ್ತಸಂವುತಾ,

ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಸುಗತಿಂ ವಜನ್ತಿ ತಾ’’ತಿ.

‘‘ಇಮಾ ಖೋ, ಸುಜಾತೇ, ಸತ್ತ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಭರಿಯಾಯೋ. ತಾಸಂ ತ್ವಂ ಕತಮಾ’’ತಿ? ‘‘ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಮಂ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವಾ ದಾಸೀಸಮಂ ಸಾಮಿಕಸ್ಸ ಭರಿಯಂ ಧಾರೇತೂ’’ತಿ. ದಸಮಂ.