(೯) ೪. ಥೇರವಗ್ಗೋ

೧. ವಾಹನಸುತ್ತಂ

೮೧. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ಚಮ್ಪಾಯಂ ವಿಹರತಿ ಗಗ್ಗರಾಯ ಪೋಕ್ಖರಣಿಯಾ ತೀರೇ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ವಾಹನೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ವಾಹನೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕತಿಹಿ ನು ಖೋ, ಭನ್ತೇ, ಧಮ್ಮೇಹಿ ತಥಾಗತೋ ನಿಸ್ಸಟೋ ವಿಸಂಯುತ್ತೋ ವಿಪ್ಪಮುತ್ತೋ ವಿಮರಿಯಾದೀಕತೇನ ಚೇತಸಾ ವಿಹರತೀ’’ತಿ?

‘‘ದಸಹಿ ಖೋ, ವಾಹನ, ಧಮ್ಮೇಹಿ ತಥಾಗತೋ ನಿಸ್ಸಟೋ ವಿಸಂಯುತ್ತೋ ವಿಪ್ಪಮುತ್ತೋ ವಿಮರಿಯಾದೀಕತೇನ ಚೇತಸಾ ವಿಹರತಿ. ಕತಮೇಹಿ ದಸಹಿ? ರೂಪೇನ ಖೋ, ವಾಹನ, ತಥಾಗತೋ ನಿಸ್ಸಟೋ ವಿಸಂಯುತ್ತೋ ವಿಪ್ಪಮುತ್ತೋ ವಿಮರಿಯಾದೀಕತೇನ ಚೇತಸಾ ವಿಹರತಿ, ವೇದನಾಯ ಖೋ, ವಾಹನ…ಪೇ… ಸಞ್ಞಾಯ ಖೋ, ವಾಹನ… ಸಙ್ಖಾರೇಹಿ ಖೋ, ವಾಹನ… ವಿಞ್ಞಾಣೇನ ಖೋ, ವಾಹನ… ಜಾತಿಯಾ ಖೋ, ವಾಹನ… ಜರಾಯ ಖೋ, ವಾಹನ… ಮರಣೇನ ಖೋ, ವಾಹನ… ದುಕ್ಖೇಹಿ ಖೋ, ವಾಹನ… ಕಿಲೇಸೇಹಿ ಖೋ, ವಾಹನ, ತಥಾಗತೋ ನಿಸ್ಸಟೋ ವಿಸಂಯುತ್ತೋ ವಿಪ್ಪಮುತ್ತೋ ವಿಮರಿಯಾದೀಕತೇನ ಚೇತಸಾ ವಿಹರತಿ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ವಾಹನ, ಉಪ್ಪಲಂ ವಾ ಪದುಮಂ ವಾ ಪುಣ್ಡರೀಕಂ ವಾ ಉದಕೇ ಜಾತಂ ಉದಕೇ ಸಂವಡ್ಢಂ ಉದಕಾ ಪಚ್ಚುಗ್ಗಮ್ಮ ಠಿತಂ ಅನುಪಲಿತ್ತಂ ಉದಕೇನ; ಏವಮೇವಂ ಖೋ, ವಾಹನ, ಇಮೇಹಿ ದಸಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ ತಥಾಗತೋ ನಿಸ್ಸಟೋ ವಿಸಂಯುತ್ತೋ ವಿಪ್ಪಮುತ್ತೋ ವಿಮರಿಯಾದೀಕತೇನ ಚೇತಸಾ ವಿಹರತೀ’’ತಿ. ಪಠಮಂ.

೨. ಆನನ್ದಸುತ್ತಂ

೮೨. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಆನನ್ದೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಖೋ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಆನನ್ದಂ ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಅಸ್ಸದ್ಧೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ದುಸ್ಸೀಲೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಅಪ್ಪಸ್ಸುತೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ದುಬ್ಬಚೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಪಾಪಮಿತ್ತೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಕುಸೀತೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಮುಟ್ಠಸ್ಸತಿ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಅಸನ್ತುಟ್ಠೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಪಾಪಿಚ್ಛೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಕೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಇಮೇಹಿ ದಸಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಸದ್ಧೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಸೀಲವಾ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಬಹುಸ್ಸುತೋ ಸುತಧರೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಸುವಚೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಕಲ್ಯಾಣಮಿತ್ತೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಆರದ್ಧವೀರಿಯೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಉಪಟ್ಠಿತಸ್ಸತಿ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಸನ್ತುಟ್ಠೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಅಪ್ಪಿಚ್ಛೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಸಮ್ಮಾದಿಟ್ಠಿಕೋ ಸಮಾನೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೋ ವತಾನನ್ದ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಇಮೇಹಿ ದಸಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತೀ’’ತಿ. ದುತಿಯಂ.

೩. ಪುಣ್ಣಿಯಸುತ್ತಂ

೮೩. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಪುಣ್ಣಿಯೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಪುಣ್ಣಿಯೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕೋ ನು ಖೋ, ಭನ್ತೇ, ಹೇತು ಕೋ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನ ಅಪ್ಪೇಕದಾ ತಥಾಗತಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಪಟಿಭಾತಿ ಅಪ್ಪೇಕದಾ ನಪ್ಪಟಿಭಾತೀ’’ತಿ?

‘‘ಸದ್ಧೋ ಚ, ಪುಣ್ಣಿಯ, ಭಿಕ್ಖು ಹೋತಿ, ನೋ ಚ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತಾ; ನೇವ ತಾವ ತಥಾಗತಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಪಟಿಭಾತಿ. ಯತೋ ಚ ಖೋ, ಪುಣ್ಣಿಯ, ಭಿಕ್ಖು ಸದ್ಧೋ ಚ ಹೋತಿ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತಾ ಚ, ಏವಂ ತಥಾಗತಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಪಟಿಭಾತಿ.

‘‘ಸದ್ಧೋ ಚ, ಪುಣ್ಣಿಯ, ಭಿಕ್ಖು ಹೋತಿ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತಾ ಚ, ನೋ ಚ ಪಯಿರುಪಾಸಿತಾ…ಪೇ… ಪಯಿರುಪಾಸಿತಾ ಚ, ನೋ ಚ ಪರಿಪುಚ್ಛಿತಾ… ಪರಿಪುಚ್ಛಿತಾ ಚ, ನೋ ಚ ಓಹಿತಸೋತೋ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣಾತಿ… ಓಹಿತಸೋತೋ ಚ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣಾತಿ, ನೋ ಚ ಸುತ್ವಾ ಧಮ್ಮಂ ಧಾರೇತಿ… ಸುತ್ವಾ ಚ ಧಮ್ಮಂ ಧಾರೇತಿ, ನೋ ಚ ಧಾತಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಅತ್ಥಂ ಉಪಪರಿಕ್ಖತಿ… ಧಾತಾನಞ್ಚ ಧಮ್ಮಾನಂ ಅತ್ಥಂ ಉಪಪರಿಕ್ಖತಿ ನೋ ಚ ಅತ್ಥಮಞ್ಞಾಯ ಧಮ್ಮಮಞ್ಞಾಯ ಧಮ್ಮಾನುಧಮ್ಮಪ್ಪಟಿಪನ್ನೋ ಹೋತಿ… ಅತ್ಥಮಞ್ಞಾಯ ಧಮ್ಮಮಞ್ಞಾಯ ಧಮ್ಮಾನುಧಮ್ಮಪ್ಪಟಿಪನ್ನೋ ಚ ಹೋತಿ, ನೋ ಚ ಕಲ್ಯಾಣವಾಚೋ ಹೋತಿ ಕಲ್ಯಾಣವಾಕ್ಕರಣೋ ಪೋರಿಯಾ ವಾಚಾಯ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ವಿಸ್ಸಟ್ಠಾಯ ಅನೇಲಗಳಾಯ ಅತ್ಥಸ್ಸ ವಿಞ್ಞಾಪನಿಯಾ… ಕಲ್ಯಾಣವಾಚೋ ಚ ಹೋತಿ ಕಲ್ಯಾಣವಾಕ್ಕರಣೋ ಪೋರಿಯಾ ವಾಚಾಯ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ವಿಸ್ಸಟ್ಠಾಯ ಅನೇಲಗಳಾಯ ಅತ್ಥಸ್ಸ ವಿಞ್ಞಾಪನಿಯಾ, ನೋ ಚ ಸನ್ದಸ್ಸಕೋ ಹೋತಿ ಸಮಾದಪಕೋ ಸಮುತ್ತೇಜಕೋ ಸಮ್ಪಹಂಸಕೋ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀನಂ, ನೇವ ತಾವ ತಥಾಗತಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಪಟಿಭಾತಿ.

‘‘ಯತೋ ಚ ಖೋ, ಪುಣ್ಣಿಯ, ಭಿಕ್ಖು ಸದ್ಧೋ ಚ ಹೋತಿ, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತಾ ಚ, ಪಯಿರುಪಾಸಿತಾ ಚ, ಪರಿಪುಚ್ಛಿತಾ ಚ, ಓಹಿತಸೋತೋ ಚ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣಾತಿ, ಸುತ್ವಾ ಚ ಧಮ್ಮಂ ಧಾರೇತಿ, ಧಾತಾನಞ್ಚ ಧಮ್ಮಾನಂ ಅತ್ಥಂ ಉಪಪರಿಕ್ಖತಿ, ಅತ್ಥಮಞ್ಞಾಯ ಧಮ್ಮಮಞ್ಞಾಯ ಧಮ್ಮಾನುಧಮ್ಮಪ್ಪಟಿಪನ್ನೋ ಚ ಹೋತಿ, ಕಲ್ಯಾಣವಾಚೋ ಚ ಹೋತಿ ಕಲ್ಯಾಣವಾಕ್ಕರಣೋ ಪೋರಿಯಾ ವಾಚಾಯ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ವಿಸ್ಸಟ್ಠಾಯ ಅನೇಲಗಳಾಯ ಅತ್ಥಸ್ಸ ವಿಞ್ಞಾಪನಿಯಾ, ಸನ್ದಸ್ಸಕೋ ಚ ಹೋತಿ ಸಮಾದಪಕೋ ಸಮುತ್ತೇಜಕೋ ಸಮ್ಪಹಂಸಕೋ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀನಂ – ಏವಂ ತಥಾಗತಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಪಟಿಭಾತಿ. ಇಮೇಹಿ ಖೋ, ಪುಣ್ಣಿಯ, ದಸಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತಾ [ಸಮನ್ನಾಗತೋ (ಕ.)] [ಏಕನ್ತಂ ತಥಾಗತಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಪಟಿಭಾತೀತಿ (ಸ್ಯಾ.)] ಏಕನ್ತಪಟಿಭಾನಾ [ಏಕನ್ತಪಟಿಭಾನಂ (ಸೀ.)] ತಥಾಗತಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಹೋತೀ’’ತಿ [ಏಕನ್ತಂ ತಥಾಗತಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಪಟಿಭಾತೀತಿ (ಸ್ಯಾ.)]. ತತಿಯಂ.

೪. ಬ್ಯಾಕರಣಸುತ್ತಂ

೮೪. ತತ್ರ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೋ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಆವುಸೋ ಭಿಕ್ಖವೇ’’ತಿ. ‘‘ಆವುಸೋ’’ತಿ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಯಸ್ಮತೋ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಸ್ಸ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸುಂ. ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೋ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಇಧಾವುಸೋ, ಭಿಕ್ಖು ಅಞ್ಞಂ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ – ‘ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾತಿ ಪಜಾನಾಮೀ’ತಿ. ತಮೇನಂ ತಥಾಗತೋ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ವಾ ಝಾಯೀ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೋ ಸಮನುಯುಞ್ಜತಿ ಸಮನುಗ್ಗಾಹತಿ ಸಮನುಭಾಸತಿ. ಸೋ ತಥಾಗತೇನ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೇನ ವಾ ಝಾಯಿನಾ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೇನ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೇನ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೇನ ಸಮನುಯುಞ್ಜಿಯಮಾನೋ ಸಮನುಗ್ಗಾಹಿಯಮಾನೋ ಸಮನುಭಾಸಿಯಮಾನೋ ಇರೀಣಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ವಿಚಿನಂ [ವಿಸಿನಂ (ಸೀ. ಅಟ್ಠ.)] ಆಪಜ್ಜತಿ ಅನಯಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ಬ್ಯಸನಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ಅನಯಬ್ಯಸನಂ ಆಪಜ್ಜತಿ.

‘‘ತಮೇನಂ ತಥಾಗತೋ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ವಾ ಝಾಯೀ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೋ ಏವಂ ಚೇತಸಾ ಚೇತೋ ಪರಿಚ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಅಞ್ಞಂ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ – ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾತಿ ಪಜಾನಾಮೀ’ತಿ?

‘‘ತಮೇನಂ ತಥಾಗತೋ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ವಾ ಝಾಯೀ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೋ ಏವಂ ಚೇತಸಾ ಚೇತೋ ಪರಿಚ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ –

‘ಕೋಧನೋ ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಕೋಧಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಕೋಧಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಉಪನಾಹೀ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಉಪನಾಹಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಉಪನಾಹಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಮಕ್ಖೀ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಮಕ್ಖಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಮಕ್ಖಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಪಳಾಸೀ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಪಳಾಸಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಪಳಾಸಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಇಸ್ಸುಕೀ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಇಸ್ಸಾಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಇಸ್ಸಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಮಚ್ಛರೀ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಮಚ್ಛೇರಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಮಚ್ಛೇರಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಸಠೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಸಾಠೇಯ್ಯಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಸಾಠೇಯ್ಯಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಮಾಯಾವೀ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಮಾಯಾಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಮಾಯಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಪಾಪಿಚ್ಛೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಇಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಇಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಸತಿ [ಮುಟ್ಠಸ್ಸತಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಉತ್ತರಿ ಕರಣೀಯೇ ಓರಮತ್ತಕೇನ ವಿಸೇಸಾಧಿಗಮೇನ ಅನ್ತರಾ ವೋಸಾನಂ ಆಪನ್ನೋ. ಅನ್ತರಾ ವೋಸಾನಗಮನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ’.

‘‘ಸೋ ವತಾವುಸೋ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಇಮೇ ದಸ ಧಮ್ಮೇ ಅಪ್ಪಹಾಯ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ. ಸೋ ವತಾವುಸೋ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಇಮೇ ದಸ ಧಮ್ಮೇ ಪಹಾಯ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ವುದ್ಧಿಂ ವಿರೂಳ್ಹಿಂ ವೇಪುಲ್ಲಂ ಆಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’ತಿ ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತೀ’’ತಿ. ಚತುತ್ಥಂ.

೫. ಕತ್ಥೀಸುತ್ತಂ

೮೫. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಚುನ್ದೋ ಚೇತೀಸು ವಿಹರತಿ ಸಹಜಾತಿಯಂ. ತತ್ರ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಚುನ್ದೋ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಆವುಸೋ ಭಿಕ್ಖವೇ’’ತಿ. ‘‘ಆವುಸೋ’’ತಿ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಯಸ್ಮತೋ ಮಹಾಚುನ್ದಸ್ಸ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸುಂ. ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಚುನ್ದೋ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಇಧಾವುಸೋ, ಭಿಕ್ಖು ಕತ್ಥೀ ಹೋತಿ ವಿಕತ್ಥೀ ಅಧಿಗಮೇಸು – ‘ಅಹಂ ಪಠಮಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ದುತಿಯಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ತತಿಯಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ಚತುತ್ಥಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ವಿಞ್ಞಾಣಞ್ಚಾಯತನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ಆಕಿಞ್ಚಞ್ಞಾಯತನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ನೇವಸಞ್ಞಾನಾಸಞ್ಞಾಯತನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ಸಞ್ಞಾವೇದಯಿತನಿರೋಧಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪೀ’ತಿ.

‘‘ತಮೇನಂ ತಥಾಗತೋ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ವಾ ಝಾಯೀ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೋ ಸಮನುಯುಞ್ಜತಿ ಸಮನುಗ್ಗಾಹತಿ ಸಮನುಭಾಸತಿ. ಸೋ ತಥಾಗತೇನ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೇನ ವಾ ಝಾಯಿನಾ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೇನ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೇನ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೇನ ಸಮನುಯುಞ್ಜಿಯಮಾನೋ ಸಮನುಗ್ಗಾಹಿಯಮಾನೋ ಸಮನುಭಾಸಿಯಮಾನೋ ಇರೀಣಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ವಿಚಿನಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ಅನಯಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ಬ್ಯಸನಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ಅನಯಬ್ಯಸನಂ ಆಪಜ್ಜತಿ.

‘‘ತಮೇನಂ ತಥಾಗತೋ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ವಾ ಝಾಯೀ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೋ ಏವಂ ಚೇತಸಾ ಚೇತೋ ಪರಿಚ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಕತ್ಥೀ ಹೋತಿ ವಿಕತ್ಥೀ ಅಧಿಗಮೇಸು – ಅಹಂ ಪಠಮಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ…ಪೇ… ಅಹಂ ಸಞ್ಞಾವೇದಯಿತನಿರೋಧಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪೀ’ತಿ.

‘ದೀಘರತ್ತಂ ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಖಣ್ಡಕಾರೀ ಛಿದ್ದಕಾರೀ ಸಬಲಕಾರೀ ಕಮ್ಮಾಸಕಾರೀ ನ ಸನ್ತತಕಾರೀ ನ ಸನ್ತತವುತ್ತಿ ಸೀಲೇಸು. ದುಸ್ಸೀಲೋ ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ. ದುಸ್ಸಿಲ್ಯಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಅಸ್ಸದ್ಧೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಅಸ್ಸದ್ಧಿಯಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಅಪ್ಪಸ್ಸುತೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಅನಾಚಾರೋ; ಅಪ್ಪಸಚ್ಚಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ದುಬ್ಬಚೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ದೋವಚಸ್ಸತಾ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಪಾಪಮಿತ್ತೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಪಾಪಮಿತ್ತತಾ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಕುಸೀತೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಕೋಸಜ್ಜಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಮುಟ್ಠಸ್ಸತಿ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಮುಟ್ಠಸ್ಸಚ್ಚಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಕುಹಕೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಕೋಹಞ್ಞಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ದುಬ್ಭರೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ದುಬ್ಭರತಾ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ದುಪ್ಪಞ್ಞೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ದುಪ್ಪಞ್ಞತಾ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ’.

‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಆವುಸೋ, ಸಹಾಯಕೋ ಸಹಾಯಕಂ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಯದಾ ತೇ, ಸಮ್ಮ, ಧನೇನ [ಬನ್ಧೋ (ಕ.)] ಧನಕರಣೀಯಂ ಅಸ್ಸ, ಯಾಚೇಯ್ಯಾಸಿ ಮಂ [ಯಾಚಿಸ್ಸಸಿ ಮಂ (ಸೀ.), ಪವೇದೇಯ್ಯಾಸಿ ಮಂ (ಸ್ಯಾ.), ಪರಾಜೇಯ್ಯಾಪಿ ಮಂ (ಕ.)] ಧನಂ. ದಸ್ಸಾಮಿ ತೇ ಧನ’ನ್ತಿ. ಸೋ ಕಿಞ್ಚಿದೇವ ಧನಕರಣೀಯೇ ಸಮುಪ್ಪನ್ನೇ ಸಹಾಯಕೋ ಸಹಾಯಕಂ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅತ್ಥೋ ಮೇ, ಸಮ್ಮ, ಧನೇನ. ದೇಹಿ ಮೇ ಧನ’ನ್ತಿ. ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ತೇನ ಹಿ, ಸಮ್ಮ, ಇಧ ಖನಾಹೀ’ತಿ. ಸೋ ತತ್ರ ಖನನ್ತೋ ನಾಧಿಗಚ್ಛೇಯ್ಯ. ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಲಿಕಂ ಮಂ, ಸಮ್ಮ, ಅವಚ; ತುಚ್ಛಕಂ ಮಂ, ಸಮ್ಮ, ಅವಚ – ಇಧ ಖನಾಹೀ’ತಿ. ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನಾಹಂ ತಂ, ಸಮ್ಮ, ಅಲಿಕಂ ಅವಚಂ, ತುಚ್ಛಕಂ ಅವಚಂ. ತೇನ ಹಿ, ಸಮ್ಮ, ಇಧ ಖನಾಹೀ’ತಿ. ಸೋ ತತ್ರಪಿ ಖನನ್ತೋ ನಾಧಿಗಚ್ಛೇಯ್ಯ. ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಲಿಕಂ ಮಂ, ಸಮ್ಮ, ಅವಚ, ತುಚ್ಛಕಂ ಮಂ, ಸಮ್ಮ, ಅವಚ – ಇಧ ಖನಾಹೀ’ತಿ. ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನಾಹಂ ತಂ, ಸಮ್ಮ, ಅಲಿಕಂ ಅವಚಂ, ತುಚ್ಛಕಂ ಅವಚಂ. ತೇನ ಹಿ, ಸಮ್ಮ, ಇಧ ಖನಾಹೀ’ತಿ. ಸೋ ತತ್ರಪಿ ಖನನ್ತೋ ನಾಧಿಗಚ್ಛೇಯ್ಯ. ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಲಿಕಂ ಮಂ, ಸಮ್ಮ, ಅವಚ, ತುಚ್ಛಕಂ ಮಂ, ಸಮ್ಮ, ಅವಚ – ಇಧ ಖನಾಹೀ’ತಿ. ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನಾಹಂ ತಂ, ಸಮ್ಮ, ಅಲಿಕಂ ಅವಚಂ, ತುಚ್ಛಕಂ ಅವಚಂ. ಅಪಿ ಚ ಅಹಮೇವ ಉಮ್ಮಾದಂ ಪಾಪುಣಿಂ ಚೇತಸೋ ವಿಪರಿಯಾಯ’ನ್ತಿ.

‘‘ಏವಮೇವಂ ಖೋ, ಆವುಸೋ, ಭಿಕ್ಖು ಕತ್ಥೀ ಹೋತಿ ವಿಕತ್ಥೀ ಅಧಿಗಮೇಸು – ‘ಅಹಂ ಪಠಮಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ದುತಿಯಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ತತಿಯಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ಚತುತ್ಥಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ಆಕಾಸಾನಞ್ಚಾಯತನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ವಿಞ್ಞಾಣಞ್ಚಾಯತನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ಆಕಿಞ್ಚಞ್ಞಾಯತನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ನೇವಸಞ್ಞಾನಾಸಞ್ಞಾಯತನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪಿ, ಅಹಂ ಸಞ್ಞಾವೇದಯಿತನಿರೋಧಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪೀ’ತಿ.

‘‘ತಮೇನಂ ತಥಾಗತೋ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ವಾ ಝಾಯೀ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೋ ಏವಂ ಚೇತಸಾ ಚೇತೋ ಪರಿಚ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಕತ್ಥೀ ಹೋತಿ ವಿಕತ್ಥೀ ಅಧಿಗಮೇಸು – ಅಹಂ ಪಠಮಂ ಝಾನಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ…ಪೇ… ಅಹಂ ಸಞ್ಞಾವೇದಯಿತನಿರೋಧಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಾಮಿಪಿ ವುಟ್ಠಹಾಮಿಪೀ’ತಿ.

‘‘ತಮೇನಂ ತಥಾಗತೋ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ವಾ ಝಾಯೀ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೋ ಚೇತಸಾ ಚೇತೋ ಪರಿಚ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ –

‘ದೀಘರತ್ತಂ ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಖಣ್ಡಕಾರೀ ಛಿದ್ದಕಾರೀ ಸಬಲಕಾರೀ ಕಮ್ಮಾಸಕಾರೀ, ನ ಸನ್ತತಕಾರೀ ನ ಸನ್ತತವುತ್ತಿ ಸೀಲೇಸು. ದುಸ್ಸೀಲೋ ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ದುಸ್ಸಿಲ್ಯಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

೬. ಅಧಿಮಾನಸುತ್ತಂ

೮೬. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಕಸ್ಸಪೋ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ ಕಲನ್ದಕನಿವಾಪೇ. ತತ್ರ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಕಸ್ಸಪೋ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಆವುಸೋ ಭಿಕ್ಖವೇ’’ತಿ. ‘‘ಆವುಸೋ’’ತಿ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಯಸ್ಮತೋ ಮಹಾಕಸ್ಸಪಸ್ಸ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸುಂ. ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಕಸ್ಸಪೋ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಇಧಾವುಸೋ, ಭಿಕ್ಖು ಅಞ್ಞಂ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ – ‘ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾತಿ ಪಜಾನಾಮೀ’ತಿ. ತಮೇನಂ ತಥಾಗತೋ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ವಾ ಝಾಯೀ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೋ ಸಮನುಯುಞ್ಜತಿ ಸಮನುಗ್ಗಾಹತಿ ಸಮನುಭಾಸತಿ. ಸೋ ತಥಾಗತೇನ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೇನ ವಾ ಝಾಯಿನಾ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೇನ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೇನ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೇನ ಸಮನುಯುಞ್ಜಿಯಮಾನೋ ಸಮನುಗ್ಗಾಹಿಯಮಾನೋ ಸಮನುಭಾಸಿಯಮಾನೋ ಇರೀಣಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ವಿಚಿನಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ಅನಯಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ಬ್ಯಸನಂ ಆಪಜ್ಜತಿ ಅನಯಬ್ಯಸನಂ ಆಪಜ್ಜತಿ.

‘ಅಧಿಮಾನಿಕೋ ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಅಧಿಮಾನಸಚ್ಚೋ, ಅಪ್ಪತ್ತೇ ಪತ್ತಸಞ್ಞೀ, ಅಕತೇ ಕತಸಞ್ಞೀ, ಅನಧಿಗತೇ ಅಧಿಗತಸಞ್ಞೀ. ಅಧಿಮಾನೇನ ಅಞ್ಞಂ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ – ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾತಿ ಪಜಾನಾಮೀ’ತಿ.

‘‘ತಮೇನಂ ತಥಾಗತೋ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ವಾ ಝಾಯೀ ಸಮಾಪತ್ತಿಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಕುಸಲೋ ಪರಚಿತ್ತಪರಿಯಾಯಕುಸಲೋ ಏವಂ ಚೇತಸಾ ಚೇತೋ ಪರಿಚ್ಚ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ನಿಸ್ಸಾಯ ಅಧಿಮಾನಿಕೋ ಅಧಿಮಾನಸಚ್ಚೋ, ಅಪ್ಪತ್ತೇ ಪತ್ತಸಞ್ಞೀ, ಅಕತೇ ಕತಸಞ್ಞೀ, ಅನಧಿಗತೇ ಅಧಿಗತಸಞ್ಞೀ. ಅಧಿಮಾನೇನ ಅಞ್ಞಂ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ – ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾತಿ ಪಜಾನಾಮೀ’ತಿ.

‘ಬಹುಸ್ಸುತೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಸುತಧರೋ ಸುತಸನ್ನಿಚಯೋ, ಯೇ ತೇ ಧಮ್ಮಾ ಆದಿಕಲ್ಯಾಣಾ ಮಜ್ಝೇಕಲ್ಯಾಣಾ ಪರಿಯೋಸಾನಕಲ್ಯಾಣಾ ಸಾತ್ಥಂ ಸಬ್ಯಞ್ಜನಂ ಕೇವಲಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಅಭಿವದನ್ತಿ, ತಥಾರೂಪಾಸ್ಸ ಧಮ್ಮಾ ಬಹುಸ್ಸುತಾ ಹೋನ್ತಿ ಧಾತಾ ವಚಸಾ ಪರಿಚಿತಾ ಮನಸಾನುಪೇಕ್ಖಿತಾ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸುಪ್ಪಟಿವಿದ್ಧಾ. ತಸ್ಮಾ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಅಧಿಮಾನಿಕೋ ಅಧಿಮಾನಸಚ್ಚೋ, ಅಪ್ಪತ್ತೇ ಪತ್ತಸಞ್ಞೀ, ಅಕತೇ ಕತಸಞ್ಞೀ, ಅನಧಿಗತೇ ಅಧಿಗತಸಞ್ಞೀ. ಅಧಿಮಾನೇನ ಅಞ್ಞಂ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ – ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾತಿ ಪಜಾನಾಮೀ’ತಿ.

‘ಅಭಿಜ್ಝಾಲು ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಅಭಿಜ್ಝಾಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಅಭಿಜ್ಝಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಬ್ಯಾಪನ್ನೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಬ್ಯಾಪಾದಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಬ್ಯಾಪಾದಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಥಿನಮಿದ್ಧೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಥಿನಮಿದ್ಧಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಥಿನಮಿದ್ಧಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಉದ್ಧತೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ಉದ್ಧಚ್ಚಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ಉದ್ಧಚ್ಚಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ವಿಚಿಕಿಚ್ಛೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ; ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಿತೇನ ಚೇತಸಾ ಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ. ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಪರಿಯುಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಕಮ್ಮಾರಾಮೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಕಮ್ಮರತೋ ಕಮ್ಮಾರಾಮತಂ ಅನುಯುತ್ತೋ. ಕಮ್ಮಾರಾಮತಾ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಭಸ್ಸಾರಾಮೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಭಸ್ಸರತೋ ಭಸ್ಸಾರಾಮತಂ ಅನುಯುತ್ತೋ. ಭಸ್ಸಾರಾಮತಾ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ನಿದ್ದಾರಾಮೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ನಿದ್ದಾರತೋ ನಿದ್ದಾರಾಮತಂ ಅನುಯುತ್ತೋ. ನಿದ್ದಾರಾಮತಾ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಸಙ್ಗಣಿಕಾರಾಮೋ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಸಙ್ಗಣಿಕರತೋ ಸಙ್ಗಣಿಕಾರಾಮತಂ ಅನುಯುತ್ತೋ. ಸಙ್ಗಣಿಕಾರಾಮತಾ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ.

‘ಸತಿ ಖೋ ಪನ ಅಯಮಾಯಸ್ಮಾ ಉತ್ತರಿ ಕರಣೀಯೇ ಓರಮತ್ತಕೇನ ವಿಸೇಸಾಧಿಗಮೇನ ಅನ್ತರಾ ವೋಸಾನಂ ಆಪನ್ನೋ. ಅನ್ತರಾ ವೋಸಾನಗಮನಂ ಖೋ ಪನ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪರಿಹಾನಮೇತಂ’.

೭. ನಪ್ಪಿಯಸುತ್ತಂ

೮೭. ತತ್ರ ಖೋ ಭಗವಾ ಕಾಲಙ್ಕತಂ ಭಿಕ್ಖುಂ [ಕಲನ್ದಕಂ ಭಿಕ್ಖುಂ (ಸೀ.), ಕಾಳಕಭಿಕ್ಖುಂ (ಸ್ಯಾ.)] ಆರಬ್ಭ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಭಿಕ್ಖವೋ’’ತಿ. ‘‘ಭದನ್ತೇ’’ತಿ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸುಂ. ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಧಿಕರಣಿಕೋ ಹೋತಿ, ಅಧಿಕರಣಸಮಥಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಧಿಕರಣಿಕೋ ಹೋತಿ ಅಧಿಕರಣಸಮಥಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ನ ಸಿಕ್ಖಾಕಾಮೋ ಹೋತಿ, ಸಿಕ್ಖಾಸಮಾದಾನಸ್ಸ [ಸಿಕ್ಖಾಕಾಮಸ್ಸ (ಕ.)] ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ನ ಸಿಕ್ಖಾಕಾಮೋ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾಸಮಾದಾನಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಪಾಪಿಚ್ಛೋ ಹೋತಿ, ಇಚ್ಛಾವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಪಾಪಿಚ್ಛೋ ಹೋತಿ ಇಚ್ಛಾವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಕೋಧನೋ ಹೋತಿ, ಕೋಧವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಕೋಧನೋ ಹೋತಿ ಕೋಧವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಮಕ್ಖೀ ಹೋತಿ, ಮಕ್ಖವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಮಕ್ಖೀ ಹೋತಿ ಮಕ್ಖವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸಠೋ ಹೋತಿ, ಸಾಠೇಯ್ಯವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸಠೋ ಹೋತಿ ಸಾಠೇಯ್ಯವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಮಾಯಾವೀ ಹೋತಿ, ಮಾಯಾವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಮಾಯಾವೀ ಹೋತಿ ಮಾಯಾವಿನಯಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಧಮ್ಮಾನಂ ನ ನಿಸಾಮಕಜಾತಿಕೋ ಹೋತಿ, ಧಮ್ಮನಿಸನ್ತಿಯಾ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಧಮ್ಮಾನಂ ನ ನಿಸಾಮಕಜಾತಿಕೋ ಹೋತಿ ಧಮ್ಮನಿಸನ್ತಿಯಾ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ನ ಪಟಿಸಲ್ಲೀನೋ ಹೋತಿ, ಪಟಿಸಲ್ಲಾನಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ನ ಪಟಿಸಲ್ಲೀನೋ ಹೋತಿ ಪಟಿಸಲ್ಲಾನಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀನಂ ನ ಪಟಿಸನ್ಥಾರಕೋ [ಪಟಿಸನ್ಧಾರಕೋ (ಕ.)] ಹೋತಿ, ಪಟಿಸನ್ಥಾರಕಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀನಂ ನ ಪಟಿಸನ್ಥಾರಕೋ ಹೋತಿ ಪಟಿಸನ್ಥಾರಕಸ್ಸ ನ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ನ ಪಿಯತಾಯ ನ ಗರುತಾಯ ನ ಭಾವನಾಯ ನ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ನ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಏವರೂಪಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನೋ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಏವಂ ಇಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ – ‘ಅಹೋ ವತ ಮಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ಸಕ್ಕರೇಯ್ಯುಂ ಗರುಂ ಕರೇಯ್ಯುಂ [ಗರುಕರೇಯ್ಯುಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ಮಾನೇಯ್ಯುಂ ಪೂಜೇಯ್ಯು’ನ್ತಿ, ಅಥ ಖೋ ನಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ನ ಚೇವ ಸಕ್ಕರೋನ್ತಿ ನ ಗರುಂ ಕರೋನ್ತಿ [ಗರುಕರೋನ್ತಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ನ ಮಾನೇನ್ತಿ ನ ಪೂಜೇನ್ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ತಥಾಹಿಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಞ್ಞೂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ತೇ ಪಾಪಕೇ ಅಕುಸಲೇ ಧಮ್ಮೇ ಅಪ್ಪಹೀನೇ ಸಮನುಪಸ್ಸನ್ತಿ.

‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಸ್ಸಖಳುಙ್ಕಸ್ಸ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಏವಂ ಇಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ – ‘ಅಹೋ ವತ ಮಂ ಮನುಸ್ಸಾ ಆಜಾನೀಯಟ್ಠಾನೇ ಠಪೇಯ್ಯುಂ, ಆಜಾನೀಯಭೋಜನಞ್ಚ ಭೋಜೇಯ್ಯುಂ, ಆಜಾನೀಯಪರಿಮಜ್ಜನಞ್ಚ ಪರಿಮಜ್ಜೇಯ್ಯು’ನ್ತಿ, ಅಥ ಖೋ ನಂ ಮನುಸ್ಸಾ ನ ಚೇವ ಆಜಾನೀಯಟ್ಠಾನೇ ಠಪೇನ್ತಿ ನ ಚ ಆಜಾನೀಯಭೋಜನಂ ಭೋಜೇನ್ತಿ ನ ಚ ಆಜಾನೀಯಪರಿಮಜ್ಜನಂ ಪರಿಮಜ್ಜನ್ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ತಥಾಹಿಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಞ್ಞೂ ಮನುಸ್ಸಾ ತಾನಿ ಸಾಠೇಯ್ಯಾನಿ ಕೂಟೇಯ್ಯಾನಿ ಜಿಮ್ಹೇಯ್ಯಾನಿ ವಙ್ಕೇಯ್ಯಾನಿ ಅಪ್ಪಹೀನಾನಿ ಸಮನುಪಸ್ಸನ್ತಿ. ಏವಮೇವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏವರೂಪಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಏವಂ ಇಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ – ‘ಅಹೋ ವತ ಮಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ಸಕ್ಕರೇಯ್ಯುಂ ಗರುಂ ಕರೇಯ್ಯುಂ ಮಾನೇಯ್ಯುಂ ಪೂಜೇಯ್ಯು’ನ್ತಿ, ಅಥ ಖೋ ನಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ನ ಚೇವ ಸಕ್ಕರೋನ್ತಿ ನ ಗರುಂ ಕರೋನ್ತಿ ನ ಮಾನೇನ್ತಿ ನ ಪೂಜೇನ್ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ತಥಾಹಿಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಞ್ಞೂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ತೇ ಪಾಪಕೇ ಅಕುಸಲೇ ಧಮ್ಮೇ ಅಪ್ಪಹೀನೇ ಸಮನುಪಸ್ಸನ್ತಿ.

‘‘ಇಧ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ನ ಅಧಿಕರಣಿಕೋ ಹೋತಿ, ಅಧಿಕರಣಸಮಥಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ನ ಅಧಿಕರಣಿಕೋ ಹೋತಿ ಅಧಿಕರಣಸಮಥಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ಪಿಯತಾಯ ಗರುತಾಯ ಭಾವನಾಯ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸಿಕ್ಖಾಕಾಮೋ ಹೋತಿ, ಸಿಕ್ಖಾಸಮಾದಾನಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸಿಕ್ಖಾಕಾಮೋ ಹೋತಿ ಸಿಕ್ಖಾಸಮಾದಾನಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ಪಿಯತಾಯ ಗರುತಾಯ ಭಾವನಾಯ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಪ್ಪಿಚ್ಛೋ ಹೋತಿ, ಇಚ್ಛಾವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಪ್ಪಿಚ್ಛೋ ಹೋತಿ ಇಚ್ಛಾವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ…ಪೇ… ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಕ್ಕೋಧನೋ ಹೋತಿ, ಕೋಧವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಕ್ಕೋಧನೋ ಹೋತಿ ಕೋಧವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ…ಪೇ… ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಮಕ್ಖೀ ಹೋತಿ, ಮಕ್ಖವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಮಕ್ಖೀ ಹೋತಿ ಮಕ್ಖವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ…ಪೇ… ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಸಠೋ ಹೋತಿ, ಸಾಠೇಯ್ಯವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಸಠೋ ಹೋತಿ ಸಾಠೇಯ್ಯವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ…ಪೇ… ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಮಾಯಾವೀ ಹೋತಿ, ಮಾಯಾವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಮಾಯಾವೀ ಹೋತಿ ಮಾಯಾವಿನಯಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ…ಪೇ… ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಧಮ್ಮಾನಂ ನಿಸಾಮಕಜಾತಿಕೋ ಹೋತಿ, ಧಮ್ಮನಿಸನ್ತಿಯಾ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಧಮ್ಮಾನಂ ನಿಸಾಮಕಜಾತಿಕೋ ಹೋತಿ ಧಮ್ಮನಿಸನ್ತಿಯಾ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ…ಪೇ… ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಪಟಿಸಲ್ಲೀನೋ ಹೋತಿ, ಪಟಿಸಲ್ಲಾನಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಪಟಿಸಲ್ಲೀನೋ ಹೋತಿ ಪಟಿಸಲ್ಲಾನಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ…ಪೇ… ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಪುನ ಚಪರಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀನಂ ಪಟಿಸನ್ಥಾರಕೋ ಹೋತಿ, ಪಟಿಸನ್ಥಾರಕಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ. ಯಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀನಂ ಪಟಿಸನ್ಥಾರಕೋ ಹೋತಿ ಪಟಿಸನ್ಥಾರಕಸ್ಸ ವಣ್ಣವಾದೀ, ಅಯಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮೋ ಪಿಯತಾಯ ಗರುತಾಯ ಭಾವನಾಯ ಸಾಮಞ್ಞಾಯ ಏಕೀಭಾವಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ.

‘‘ಏವರೂಪಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನೋ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ನ ಏವಂ ಇಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ – ‘ಅಹೋ ವತ ಮಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ಸಕ್ಕರೇಯ್ಯುಂ ಗರುಂ ಕರೇಯ್ಯುಂ ಮಾನೇಯ್ಯುಂ ಪೂಜೇಯ್ಯು’ನ್ತಿ, ಅಥ ಖೋ ನಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ಸಕ್ಕರೋನ್ತಿ ಗರುಂ ಕರೋನ್ತಿ ಮಾನೇನ್ತಿ ಪೂಜೇನ್ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ತಥಾಹಿಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಞ್ಞೂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ತೇ ಪಾಪಕೇ ಅಕುಸಲೇ ಧಮ್ಮೇ ಪಹೀನೇ ಸಮನುಪಸ್ಸನ್ತಿ.

‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭದ್ದಸ್ಸ ಅಸ್ಸಾಜಾನೀಯಸ್ಸ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ನ ಏವಂ ಇಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ – ‘ಅಹೋ ವತ ಮಂ ಮನುಸ್ಸಾ ಆಜಾನೀಯಟ್ಠಾನೇ ಠಪೇಯ್ಯುಂ, ಆಜಾನೀಯಭೋಜನಞ್ಚ ಭೋಜೇಯ್ಯುಂ, ಆಜಾನೀಯಪರಿಮಜ್ಜನಞ್ಚ ಪರಿಮಜ್ಜೇಯ್ಯು’ನ್ತಿ, ಅಥ ಖೋ ನಂ ಮನುಸ್ಸಾ ಆಜಾನೀಯಟ್ಠಾನೇ ಚ ಠಪೇನ್ತಿ ಆಜಾನೀಯಭೋಜನಞ್ಚ ಭೋಜೇನ್ತಿ ಆಜಾನೀಯಪರಿಮಜ್ಜನಞ್ಚ ಪರಿಮಜ್ಜನ್ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ತಥಾಹಿಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಞ್ಞೂ ಮನುಸ್ಸಾ ತಾನಿ ಸಾಠೇಯ್ಯಾನಿ ಕೂಟೇಯ್ಯಾನಿ ಜಿಮ್ಹೇಯ್ಯಾನಿ ವಙ್ಕೇಯ್ಯಾನಿ ಪಹೀನಾನಿ ಸಮನುಪಸ್ಸನ್ತಿ.

‘‘ಏವಮೇವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏವರೂಪಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ನ ಏವಂ ಇಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ – ‘ಅಹೋ ವತ ಮಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ಸಕ್ಕರೇಯ್ಯುಂ ಗರುಂ ಕರೇಯ್ಯುಂ ಮಾನೇಯ್ಯುಂ ಪೂಜೇಯ್ಯು’ನ್ತಿ, ಅಥ ಖೋ ನಂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ಸಕ್ಕರೋನ್ತಿ ಗರುಂ ಕರೋನ್ತಿ ಮಾನೇನ್ತಿ ಪೂಜೇನ್ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ತಥಾಹಿಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಞ್ಞೂ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ತೇ ಪಾಪಕೇ ಅಕುಸಲೇ ಧಮ್ಮೇ ಪಹೀನೇ ಸಮನುಪಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ. ಸತ್ತಮಂ.

೮. ಅಕ್ಕೋಸಕಸುತ್ತಂ

೮೮. ‘‘ಯೋ ಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಕ್ಕೋಸಕಪರಿಭಾಸಕೋ ಅರಿಯೂಪವಾದೀ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀನಂ ಠಾನಮೇತಂ ಅವಕಾಸೋ [ಅಟ್ಠಾನಮೇತಂ ಅನವಕಾಸೋ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.)] ಯಂ ಸೋ ದಸನ್ನಂ ಬ್ಯಸನಾನಂ ಅಞ್ಞತರಂ ಬ್ಯಸನಂ ನಿಗಚ್ಛೇಯ್ಯ [ನ ನಿಗಚ್ಛೇಯ್ಯ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಪೀ.)]. ಕತಮೇಸಂ ದಸನ್ನಂ? ಅನಧಿಗತಂ ನಾಧಿಗಚ್ಛತಿ, ಅಧಿಗತಾ ಪರಿಹಾಯತಿ, ಸದ್ಧಮ್ಮಸ್ಸ ನ ವೋದಾಯನ್ತಿ, ಸದ್ಧಮ್ಮೇಸು ವಾ ಅಧಿಮಾನಿಕೋ ಹೋತಿ ಅನಭಿರತೋ ವಾ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರತಿ, ಅಞ್ಞತರಂ ವಾ ಸಂಕಿಲಿಟ್ಠಂ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪಜ್ಜತಿ, ಗಾಳ್ಹಂ ವಾ ರೋಗಾತಙ್ಕಂ ಫುಸತಿ, ಉಮ್ಮಾದಂ ವಾ ಪಾಪುಣಾತಿ ಚಿತ್ತಕ್ಖೇಪಂ, ಸಮ್ಮೂಳ್ಹೋ ಕಾಲಂ ಕರೋತಿ, ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಅಪಾಯಂ ದುಗ್ಗತಿಂ ವಿನಿಪಾತಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪಜ್ಜತಿ. ಯೋ ಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅಕ್ಕೋಸಕಪರಿಭಾಸಕೋ ಅರಿಯೂಪವಾದೀ ಸಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀನಂ, ಠಾನಮೇತಂ ಅವಕಾಸೋ ಯಂ ಸೋ ಇಮೇಸಂ ದಸನ್ನಂ ಬ್ಯಸನಾನಂ ಅಞ್ಞತರಂ ಬ್ಯಸನಂ ನಿಗಚ್ಛೇಯ್ಯಾ’’ತಿ. ಅಟ್ಠಮಂ.

೯. ಕೋಕಾಲಿಕಸುತ್ತಂ

೮೯. [ಸಂ. ನಿ. ೧.೧೮೧; ಸು. ನಿ. ಕೋಕಾಲಿಕಸುತ್ತ] ಅಥ ಖೋ ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಪಾಪಿಚ್ಛಾ, ಭನ್ತೇ, ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಾ, ಪಾಪಿಕಾನಂ ಇಚ್ಛಾನಂ ವಸಂ ಗತಾ’’ತಿ. ‘‘ಮಾ ಹೇವಂ, ಕೋಕಾಲಿಕ, ಮಾ ಹೇವಂ, ಕೋಕಾಲಿಕ! ಪಸಾದೇಹಿ, ಕೋಕಾಲಿಕ, ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೇಸು ಚಿತ್ತಂ. ಪೇಸಲಾ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಾ’’ತಿ.

ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಮೇ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವಾ ಸದ್ಧಾಯಿಕೋ ಪಚ್ಚಯಿಕೋ, ಅಥ ಖೋ ಪಾಪಿಚ್ಛಾವ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಾ, ಪಾಪಿಕಾನಂ ಇಚ್ಛಾನಂ ವಸಂ ಗತಾ’’ತಿ. ‘‘ಮಾ ಹೇವಂ, ಕೋಕಾಲಿಕ, ಮಾ ಹೇವಂ, ಕೋಕಾಲಿಕ! ಪಸಾದೇಹಿ, ಕೋಕಾಲಿಕ, ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೇಸು ಚಿತ್ತಂ. ಪೇಸಲಾ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಾ’’ತಿ.

ತತಿಯಮ್ಪಿ ಖೋ ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಮೇ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವಾ ಸದ್ಧಾಯಿಕೋ ಪಚ್ಚಯಿಕೋ, ಅಥ ಖೋ ಪಾಪಿಚ್ಛಾವ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಾ, ಪಾಪಿಕಾನಂ ಇಚ್ಛಾನಂ ವಸಂ ಗತಾ’’ತಿ. ‘‘ಮಾ ಹೇವಂ, ಕೋಕಾಲಿಕ, ಮಾ ಹೇವಂ, ಕೋಕಾಲಿಕ! ಪಸಾದೇಹಿ, ಕೋಕಾಲಿಕ, ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೇಸು ಚಿತ್ತಂ. ಪೇಸಲಾ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಾ’’ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಅಚಿರಪಕ್ಕನ್ತಸ್ಸ ಚ ಕೋಕಾಲಿಕಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಸಾಸಪಮತ್ತೀಹಿ ಪೀಳಕಾಹಿ ಸಬ್ಬೋ ಕಾಯೋ ಫುಟೋ ಅಹೋಸಿ. ಸಾಸಪಮತ್ತಿಯೋ ಹುತ್ವಾ ಮುಗ್ಗಮತ್ತಿಯೋ ಅಹೇಸುಂ, ಮುಗ್ಗಮತ್ತಿಯೋ ಹುತ್ವಾ ಕಲಾಯಮತ್ತಿಯೋ ಅಹೇಸುಂ, ಕಲಾಯಮತ್ತಿಯೋ ಹುತ್ವಾ ಕೋಲಟ್ಠಿಮತ್ತಿಯೋ ಅಹೇಸುಂ, ಕೋಲಟ್ಠಿಮತ್ತಿಯೋ ಹುತ್ವಾ ಕೋಲಮತ್ತಿಯೋ ಅಹೇಸುಂ, ಕೋಲಮತ್ತಿಯೋ ಹುತ್ವಾ ಆಮಲಕಮತ್ತಿಯೋ ಅಹೇಸುಂ, ಆಮಲಕಮತ್ತಿಯೋ ಹುತ್ವಾ (ತಿಣ್ಡುಕಮತ್ತಿಯೋ ಅಹೇಸುಂ, ತಿಣ್ಡುಕಮತ್ತಿಯೋ ಹುತ್ವಾ,) [ಸಂ. ನಿ. ೧.೧೮೧; ಸು. ನಿ. ಕೋಕಾಲಿಕಸುತ್ತ ನತ್ಥಿ] ಬೇಳುವಸಲಾಟುಕಮತ್ತಿಯೋ ಅಹೇಸುಂ, ಬೇಳುವಸಲಾಟುಕಮತ್ತಿಯೋ ಹುತ್ವಾ ಬಿಲ್ಲಮತ್ತಿಯೋ ಅಹೇಸುಂ, ಬಿಲ್ಲಮತ್ತಿಯೋ ಹುತ್ವಾ ಪಭಿಜ್ಜಿಂಸು, ಪುಬ್ಬಞ್ಚ ಲೋಹಿತಞ್ಚ ಪಗ್ಘರಿಂಸು. ಸೋ ಸುದಂ ಕದಲಿಪತ್ತೇಸು ಸೇತಿ ಮಚ್ಛೋವ ವಿಸಗಿಲಿತೋ.

ಅಥ ಖೋ ತುರೂ ಪಚ್ಚೇಕಬ್ರಹ್ಮಾ [ತುದುಪ್ಪಚ್ಚೇಕಬ್ರಹ್ಮಾ (ಸೀ. ಪೀ.), ತುದಿ ಪಚ್ಚೇಕಬ್ರಹ್ಮಾ (ಸ್ಯಾ.), ತುರಿ ಪಚ್ಚೇಕಬ್ರಹ್ಮಾ (ಕ.) ಸಂ. ನಿ. ೧.೧೮೦] ಯೇನ ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ವೇಹಾಸೇ ಠತ್ವಾ ಕೋಕಾಲಿಕಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಪಸಾದೇಹಿ, ಕೋಕಾಲಿಕ, ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೇಸು ಚಿತ್ತಂ. ಪೇಸಲಾ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಾ’’ತಿ. ‘‘ಕೋಸಿ ತ್ವಂ, ಆವುಸೋ’’ತಿ? ‘‘ಅಹಂ ತುರೂ ಪಚ್ಚೇಕಬ್ರಹ್ಮಾ’’ತಿ. ‘‘ನನು ತ್ವಂ, ಆವುಸೋ, ಭಗವತಾ ಅನಾಗಾಮೀ ಬ್ಯಾಕತೋ, ಅಥ ಕಿಞ್ಚರಹಿ ಇಧಾಗತೋ? ಪಸ್ಸ ಯಾವಞ್ಚ ತೇ ಇದಂ ಅಪರದ್ಧ’’ನ್ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ತುರೂ ಪಚ್ಚೇಕಬ್ರಹ್ಮಾ ಕೋಕಾಲಿಕಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ಗಾಥಾಹಿ ಅಜ್ಝಭಾಸಿ –

‘‘ಪುರಿಸಸ್ಸ ಹಿ ಜಾತಸ್ಸ, ಕುಠಾರೀ ಜಾಯತೇ ಮುಖೇ;

ಯಾಯ ಛಿನ್ದತಿ ಅತ್ತಾನಂ, ಬಾಲೋ ದುಬ್ಭಾಸಿತಂ ಭಣಂ.

‘‘ಯೋ ನಿನ್ದಿಯಂ ಪಸಂಸತಿ, ತಂ ವಾ ನಿನ್ದತಿ ಯೋ ಪಸಂಸಿಯೋ;

ವಿಚಿನಾತಿ ಮುಖೇನ ಸೋ ಕಲಿಂ, ಕಲಿನಾ ತೇನ ಸುಖಂ ನ ವಿನ್ದತಿ.

‘‘ಅಪ್ಪಮತ್ತಕೋ ಅಯಂ ಕಲಿ, ಯೋ ಅಕ್ಖೇಸು ಧನಪರಾಜಯೋ;

ಸಬ್ಬಸ್ಸಾಪಿ ಸಹಾಪಿ ಅತ್ತನಾ, ಅಯಮೇವ ಮಹತ್ತರೋ ಕಲಿ;

ಯೋ ಸುಗತೇಸು ಮನಂ ಪದೂಸಯೇ.

‘‘ಸತಂ ಸಹಸ್ಸಾನಂ ನಿರಬ್ಬುದಾನಂ, ಛತ್ತಿಂಸತಿ ಪಞ್ಚ ಚ ಅಬ್ಬುದಾನಿ;

ಯಮರಿಯಗರಹೀ ನಿರಯಂ ಉಪೇತಿ, ವಾಚಂ ಮನಞ್ಚ ಪಣಿಧಾಯ ಪಾಪಕ’’ನ್ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ತೇನೇವ ಆಬಾಧೇನ ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ಕಾಲಙ್ಕತೋ ಚ ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಪದುಮಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪಜ್ಜತಿ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೇಸು ಚಿತ್ತಂ ಆಘಾತೇತ್ವಾ.

ಅಥ ಖೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸಹಮ್ಪತಿ ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಾಯ ರತ್ತಿಯಾ ಅಭಿಕ್ಕನ್ತವಣ್ಣೋ ಕೇವಲಕಪ್ಪಂ ಜೇತವನಂ ಓಭಾಸೇತ್ವಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ಠಿತೋ ಖೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸಹಮ್ಪತಿ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕೋಕಾಲಿಕೋ, ಭನ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖು ಕಾಲಙ್ಕತೋ. ಕಾಲಙ್ಕತೋ ಚ, ಭನ್ತೇ, ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಪದುಮಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪನ್ನೋ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೇಸು ಚಿತ್ತಂ ಆಘಾತೇತ್ವಾ’’ತಿ. ಇದಮವೋಚ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸಹಮ್ಪತಿ. ಇದಂ ವತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ತತ್ಥೇವನ್ತರಧಾಯಿ.

ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ತಸ್ಸಾ ರತ್ತಿಯಾ ಅಚ್ಚಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಇಮಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ರತ್ತಿಂ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸಹಮ್ಪತಿ ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಾಯ ರತ್ತಿಯಾ ಅಭಿಕ್ಕನ್ತವಣ್ಣೋ ಕೇವಲಕಪ್ಪಂ ಜೇತವನಂ ಓಭಾಸೇತ್ವಾ ಯೇನಾಹಂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಮಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ಠಿತೋ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸಹಮ್ಪತಿ ಮಂ ಏತದವೋಚ – ‘ಕೋಕಾಲಿಕೋ, ಭನ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖು ಕಾಲಙ್ಕತೋ; ಕಾಲಙ್ಕತೋ ಚ, ಭನ್ತೇ, ಕೋಕಾಲಿಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಪದುಮಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪನ್ನೋ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೇಸು ಚಿತ್ತಂ ಆಘಾತೇತ್ವಾ’ತಿ. ಇದಮವೋಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸಹಮ್ಪತಿ. ಇದಂ ವತ್ವಾ ಮಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ತತ್ಥೇವನ್ತರಧಾಯೀ’’ತಿ.