២. ទុតិយសិក្ខាបទំ

១០៧២. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ. តេន ខោ បន សមយេន ភិក្ខុនិយោ បាយន្តិំ វុដ្ឋាបេន្តិ. សា បិណ្ឌាយ ចរតិ. មនុស្សា ឯវមាហំសុ – ‘‘ទេថាយ្យាយ ភិក្ខំ, សទុតិយិកា អយ្យា’’តិ. មនុស្សា ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម ភិក្ខុនិយោ បាយន្តិំ វុដ្ឋាបេស្សន្តី’’តិ! អស្សោសុំ ខោ ភិក្ខុនិយោ តេសំ មនុស្សានំ ឧជ្ឈាយន្តានំ ខិយ្យន្តានំ វិបាចេន្តានំ. យា តា ភិក្ខុនិយោ អប្បិច្ឆា…បេ… តា ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម ភិក្ខុនិយោ បាយន្តិំ វុដ្ឋាបេស្សន្តី’’តិ…បេ… សច្ចំ កិរ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុនិយោ បាយន្តិំ វុដ្ឋាបេន្តីតិ? ‘‘សច្ចំ, ភគវា’’តិ. វិគរហិ ពុទ្ធោ ភគវា…បេ… កថញ្ហិ នាម, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុនិយោ បាយន្តិំ វុដ្ឋាបេស្សន្តិ! នេតំ, ភិក្ខវេ, អប្បសន្នានំ វា បសាទាយ…បេ… ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុនិយោ ឥមំ សិក្ខាបទំ ឧទ្ទិសន្តុ –

១០៧៣. ‘‘យា បន ភិក្ខុនី បាយន្តិំ វុដ្ឋាបេយ្យ, បាចិត្តិយ’’ន្តិ.

១០៧៤. យា បនាតិ យា យាទិសា…បេ… ភិក្ខុនីតិ…បេ… អយំ ឥមស្មិំ អត្ថេ អធិប្បេតា ភិក្ខុនីតិ.

បាយន្តី នាម មាតា វា ហោតិ [ហោតុ (ក.)] ធាតិ [ធាតី (សី. ស្យា.)] វា.

វុដ្ឋាបេយ្យាតិ ឧបសម្បាទេយ្យ.

‘‘វុដ្ឋាបេស្សាមី’’តិ គណំ វា អាចរិនិំ វា បត្តំ វា ចីវរំ វា បរិយេសតិ, សីមំ វា សម្មន្នតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. ញត្តិយា ទុក្កដំ. ទ្វីហិ កម្មវាចាហិ ទុក្កដា. កម្មវាចាបរិយោសានេ ឧបជ្ឈាយាយ អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស. គណស្ស ច អាចរិនិយា ច អាបត្តិ ទុក្កដស្ស.

១០៧៥. បាយន្តិយា បាយន្តិសញ្ញា វុដ្ឋាបេតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស. បាយន្តិយា វេមតិកា វុដ្ឋាបេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. បាយន្តិយា អបាយន្តិសញ្ញា វុដ្ឋាបេតិ, អនាបត្តិ. អបាយន្តិយា បាយន្តិសញ្ញា, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. អបាយន្តិយា វេមតិកា, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. អបាយន្តិយា អបាយន្តិសញ្ញា, អនាបត្តិ.

១០៧៦. អនាបត្តិ បាយន្តិំ អបាយន្តិសញ្ញា វុដ្ឋាបេតិ, អបាយន្តិំ អបាយន្តិសញ្ញា វុដ្ឋាបេតិ, ឧម្មត្តិកាយ, អាទិកម្មិកាយាតិ.

ទុតិយសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ.