១៦៩. ហត្ថិមំសាទិបដិក្ខេបកថា

២៨១. តេន ខោ បន សមយេន រញ្ញោ ហត្ថី មរន្តិ. មនុស្សា ទុព្ភិក្ខេ ហត្ថិមំសំ បរិភុញ្ជន្តិ, ភិក្ខូនំ បិណ្ឌាយ ចរន្តានំ ហត្ថិមំសំ ទេន្តិ. ភិក្ខូ ហត្ថិមំសំ បរិភុញ្ជន្តិ. មនុស្សា ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម សមណា សក្យបុត្តិយា ហត្ថិមំសំ បរិភុញ្ជិស្សន្តិ. រាជង្គំ ហត្ថី, សចេ រាជា ជានេយ្យ, ន នេសំ អត្តមនោ អស្សា’’តិ. ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ. ន, ភិក្ខវេ, ហត្ថិមំសំ បរិភុញ្ជិតព្ពំ. យោ បរិភុញ្ជេយ្យ, អាបត្តិ ទុក្កដស្សាតិ.

តេន ខោ បន សមយេន រញ្ញោ អស្សា មរន្តិ. មនុស្សា ទុព្ភិក្ខេ អស្សមំសំ បរិភុញ្ជន្តិ, ភិក្ខូនំ បិណ្ឌាយ ចរន្តានំ អស្សមំសំ ទេន្តិ. ភិក្ខូ អស្សមំសំ បរិភុញ្ជន្តិ. មនុស្សា ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម សមណា សក្យបុត្តិយា អស្សមំសំ បរិភុញ្ជិស្សន្តិ. រាជង្គំ អស្សា, សចេ រាជា ជានេយ្យ, ន នេសំ អត្តមនោ អស្សា’’តិ. ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ. ន, ភិក្ខវេ, អស្សមំសំ បរិភុញ្ជិតព្ពំ. យោ បរិភុញ្ជេយ្យ, អាបត្តិ ទុក្កដស្សាតិ.

តេន ខោ បន សមយេន មនុស្សា ទុព្ភិក្ខេ សុនខមំសំ បរិភុញ្ជន្តិ, ភិក្ខូនំ បិណ្ឌាយ ចរន្តានំ សុនខមំសំ ទេន្តិ. ភិក្ខូ សុនខមំសំ បរិភុញ្ជន្តិ. មនុស្សា ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម សមណា សក្យបុត្តិយា សុនខមំសំ បរិភុញ្ជិស្សន្តិ, ជេគុច្ឆោ សុនខោ បដិកូលោ’’តិ. ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ. ន, ភិក្ខវេ, សុនខមំសំ បរិភុញ្ជិតព្ពំ. យោ បរិភុញ្ជេយ្យ, អាបត្តិ ទុក្កដស្សាតិ.

តេន ខោ បន សមយេន មនុស្សា ទុព្ភិក្ខេ អហិមំសំ បរិភុញ្ជន្តិ, ភិក្ខូនំ បិណ្ឌាយ ចរន្តានំ អហិមំសំ ទេន្តិ. ភិក្ខូ អហិមំសំ បរិភុញ្ជន្តិ. មនុស្សា ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម សមណា សក្យបុត្តិយា អហិមំសំ បរិភុញ្ជិស្សន្តិ, ជេគុច្ឆោ អហិ បដិកូលោ’’តិ. សុបស្សោបិ [សុផស្សោ (សី.)] នាគរាជា យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ, ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ អដ្ឋាសិ. ឯកមន្តំ ឋិតោ ខោ សុបស្សោ នាគរាជា ភគវន្តំ ឯតទវោច – ‘‘សន្តិ, ភន្តេ, នាគា អស្សទ្ធា អប្បសន្នា. តេ អប្បមត្តកេហិបិ ភិក្ខូ វិហេឋេយ្យុំ. សាធុ, ភន្តេ, អយ្យា អហិមំសំ ន បរិភុញ្ជេយ្យុ’’ន្តិ. អថ ខោ ភគវា សុបស្សំ នាគរាជានំ ធម្មិយា កថាយ សន្ទស្សេសិ…បេ… បទក្ខិណំ កត្វា បក្កាមិ. អថ ខោ ភគវា ឯតស្មិំ និទានេ ឯតស្មិំ បករណេ ធម្មិំ កថំ កត្វា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ន, ភិក្ខវេ, អហិមំសំ បរិភុញ្ជិតព្ពំ. យោ បរិភុញ្ជេយ្យ, អាបត្តិ ទុក្កដស្សា’’តិ.

តេន ខោ បន សមយេន លុទ្ទកា សីហំ ហន្ត្វា សីហមំសំ [មំសំ (ក.)] បរិភុញ្ជន្តិ, ភិក្ខូនំ បិណ្ឌាយ ចរន្តានំ សីហមំសំ ទេន្តិ. ភិក្ខូ សីហមំសំ បរិភុញ្ជិត្វា អរញ្ញេ វិហរន្តិ. សីហា សីហមំសគន្ធេន ភិក្ខូ បរិបាតេន្តិ. ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ. ន, ភិក្ខវេ, សីហមំសំ បរិភុញ្ជិតព្ពំ. យោ បរិភុញ្ជេយ្យ, អាបត្តិ ទុក្កដស្សាតិ.

តេន ខោ បន សមយេន លុទ្ទកា ព្យគ្ឃំ ហន្ត្វា…បេ… ទីបិំ ហន្ត្វា…បេ… អច្ឆំ ហន្ត្វា…បេ… តរច្ឆំ ហន្ត្វា តរច្ឆមំសំ បរិភុញ្ជន្តិ, ភិក្ខូនំ បិណ្ឌាយ ចរន្តានំ តរច្ឆមំសំ ទេន្តិ. ភិក្ខូ តរច្ឆមំសំ បរិភុញ្ជិត្វា អរញ្ញេ វិហរន្តិ. តរច្ឆា តរច្ឆមំសគន្ធេន ភិក្ខូ បរិបាតេន្តិ. ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ. ន, ភិក្ខវេ, តរច្ឆមំសំ បរិភុញ្ជិតព្ពំ. យោ បរិភុញ្ជេយ្យ, អាបត្តិ ទុក្កដស្សាតិ.

ហត្ថិមំសាទិបដិក្ខេបកថា និដ្ឋិតា.

សុប្បិយភាណវារោ និដ្ឋិតោ ទុតិយោ.