១. សម្មុខាវិនយោ

១៨៥. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ. តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ អសម្មុខីភូតានំ ភិក្ខូនំ កម្មានិ ករោន្តិ – តជ្ជនីយម្បិ, និយស្សម្បិ, បព្ពាជនីយម្បិ, បដិសារណីយម្បិ, ឧក្ខេបនីយម្បិ. យេ តេ ភិក្ខូ អប្បិច្ឆា…បេ… តេ ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ អសម្មុខីភូតានំ ភិក្ខូនំ កម្មានិ ករិស្សន្តិ – តជ្ជនីយម្បិ, និយស្សម្បិ, បព្ពាជនីយម្បិ, បដិសារណីយម្បិ, ឧក្ខេបនីយម្បី’’តិ! អថ ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ…បេ… ‘‘សច្ចំ កិរ, ភិក្ខវេ, ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ អសម្មុខីភូតានំ ភិក្ខូនំ កម្មានិ ករោន្តិ – តជ្ជនីយម្បិ, និយស្សម្បិ, បព្ពាជនីយម្បិ, បដិសារណីយម្បិ, ឧក្ខេបនីយម្បី’’តិ? ‘‘សច្ចំ ភគវា’’តិ. វិគរហិ ពុទ្ធោ ភគវា – ‘‘អននុច្ឆវិកំ, ភិក្ខវេ, តេសំ មោឃបុរិសានំ អននុលោមិកំ អប្បតិរូបំ អស្សាមណកំ អកប្បិយំ អករណីយំ. កថញ្ហិ នាម តេ, ភិក្ខវេ, មោឃបុរិសា អសម្មុខីភូតានំ ភិក្ខូនំ កម្មានិ ករិស្សន្តិ – តជ្ជនីយម្បិ, និយស្សម្បិ, បព្ពាជនីយម្បិ, បដិសារណីយម្បិ, ឧក្ខេបនីយម្បិ! នេតំ, ភិក្ខវេ, អប្បសន្នានំ វា បសាទាយ…បេ… វិគរហិត្វា…បេ… ធម្មិំ កថំ កត្វា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ន, ភិក្ខវេ, អសម្មុខីភូតានំ ភិក្ខូនំ កម្មំ កាតព្ពំ – តជ្ជនីយំ វា, និយស្សំ វា, បព្ពាជនីយំ វា, បដិសារណីយំ វា, ឧក្ខេបនីយំ វា. យោ ករេយ្យ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស.

១៨៦. ‘‘អធម្មវាទី បុគ្គលោ អធម្មវាទី សម្ពហុលា អធម្មវាទី សង្ឃោ. ធម្មវាទី បុគ្គលោ ធម្មវាទី សម្ពហុលា ធម្មវាទី សង្ឃោ.

កណ្ហបក្ខនវកំ

១៨៧. ‘‘អធម្មវាទី បុគ្គលោ ធម្មវាទិំ បុគ្គលំ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, អធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយបតិរូបកេន.

‘‘អធម្មវាទី បុគ្គលោ ធម្មវាទី សម្ពហុលេ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហថ, ឥមំ រោចេថាតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, អធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយបតិរូបកេន.

‘‘អធម្មវាទី បុគ្គលោ ធម្មវាទិំ សង្ឃំ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ [ឥមំ គណ្ហថ, ឥមំ រោចេថាតិ (ក.)]. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, អធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយបតិរូបកេន.

‘‘អធម្មវាទី សម្ពហុលា ធម្មវាទិំ បុគ្គលំ សញ្ញាបេន្តិ និជ្ឈាបេន្តិ បេក្ខេន្តិ អនុបេក្ខេន្តិ ទស្សេន្តិ អនុទស្សេន្តិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, អធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយបតិរូបកេន.

‘‘អធម្មវាទី សម្ពហុលា ធម្មវាទី សម្ពហុលេ សញ្ញាបេន្តិ និជ្ឈាបេន្តិ បេក្ខេន្តិ អនុបេក្ខេន្តិ ទស្សេន្តិ អនុទស្សេន្តិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហថ, ឥមំ រោចេថាតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, អធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយបតិរូបកេន.

‘‘អធម្មវាទី សម្ពហុលា ធម្មវាទិំ សង្ឃំ សញ្ញាបេន្តិ និជ្ឈាបេន្តិ បេក្ខេន្តិ អនុបេក្ខេន្តិ ទស្សេន្តិ អនុទស្សេន្តិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, អធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយបតិរូបកេន.

‘‘អធម្មវាទី សង្ឃោ ធម្មវាទិំ បុគ្គលំ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, អធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយបតិរូបកេន.

‘‘អធម្មវាទី សង្ឃោ ធម្មវាទី សម្ពហុលេ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហថ, ឥមំ រោចេថាតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, អធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយបតិរូបកេន.

‘‘អធម្មវាទី សង្ឃោ ធម្មវាទិំ សង្ឃំ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, អធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយបតិរូបកេន.

កណ្ហបក្ខនវកំ និដ្ឋិតំ.

សុក្កបក្ខនវកំ

១៨៨. ‘‘ធម្មវាទី បុគ្គលោ អធម្មវាទិំ បុគ្គលំ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, ធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយេន.

‘‘ធម្មវាទី បុគ្គលោ អធម្មវាទី សម្ពហុលេ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហថ, ឥមំ រោចេថាតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, ធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយេន.

‘‘ធម្មវាទី បុគ្គលោ អធម្មវាទិំ សង្ឃំ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, ធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយេន.

‘‘ធម្មវាទី សម្ពហុលា អធម្មវាទិំ បុគ្គលំ សញ្ញាបេន្តិ និជ្ឈាបេន្តិ បេក្ខេន្តិ អនុបេក្ខេន្តិ ទស្សេន្តិ អនុទស្សេន្តិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, ធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយេន.

‘‘ធម្មវាទី សម្ពហុលា អធម្មវាទី សម្ពហុលេ សញ្ញាបេន្តិ និជ្ឈាបេន្តិ បេក្ខេន្តិ អនុបេក្ខេន្តិ ទស្សេន្តិ អនុទស្សេន្តិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហថ, ឥមំ រោចេថាតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, ធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយេន.

‘‘ធម្មវាទី សម្ពហុលា អធម្មវាទិំ សង្ឃំ សញ្ញាបេន្តិ និជ្ឈាបេន្តិ បេក្ខេន្តិ អនុបេក្ខេន្តិ ទស្សេន្តិ អនុទស្សេន្តិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, ធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយេន.

‘‘ធម្មវាទី សង្ឃោ អធម្មវាទិំ បុគ្គលំ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, ធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយេន.

‘‘ធម្មវាទី សង្ឃោ អធម្មវាទី សម្ពហុលេ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហថ, ឥមំ រោចេថាតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, ធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយេន.

‘‘ធម្មវាទី សង្ឃោ អធម្មវាទិំ សង្ឃំ សញ្ញាបេតិ និជ្ឈាបេតិ បេក្ខេតិ អនុបេក្ខេតិ ទស្សេតិ អនុទស្សេតិ – អយំ ធម្មោ, អយំ វិនយោ, ឥទំ សត្ថុសាសនំ, ឥមំ គណ្ហាហិ, ឥមំ រោចេហីតិ. ឯវញ្ចេតំ អធិករណំ វូបសម្មតិ, ធម្មេន វូបសម្មតិ សម្មុខាវិនយេនា’’តិ.

សុក្កបក្ខនវកំ និដ្ឋិតំ.