១២. ធម្មកថិកវគ្គោ

១-២. អវិជ្ជាសុត្តាទិវណ្ណនា

១១៣-១១៤. យាវតាតិ យស្មា. ឥមាយ…បេ… សមន្នាគតោតិ ‘‘ឥទំ ទុក្ខន្តិ យថាភូតំ នប្បជានាតី’’តិអាទិនា នយេន វុត្តាយ ចតូសុ អរិយសច្ចេសុ អញ្ញាណសភាវាយ អវិជ្ជាយ សម្មោហេន សមន្នាគតោ. ឯត្តាវតាតិ ឯត្តកេន ការណេន អវិជ្ជាគតោ សមង្គីភូតេន ឧបគតោ, អវិជ្ជាយ វា ឧបេតោ នាម ហោតិ.

ទុតិយេបីតិ វិជ្ជាសុត្តេ. ‘‘វិជ្ជាវសេន ទេសនា’’តិ អយមេវ វិសេសោតិ អាហ ‘‘ឯសេវ នយោ’’តិ.

អវិជ្ជាសុត្តាទិវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

៣. ធម្មកថិកសុត្តវណ្ណនា

១១៥. បឋមេន ធម្មកថិកោ កថិតោ ‘‘ធម្មំ ទេសេតី’’តិ វុត្តត្តា. ទុតិយេន សេខភូមិ កថិតា ‘‘បដិបន្នោ ហោតី’’តិ វុត្តត្តា, តតិយេន អសេខភូមិ កថិតា ‘‘អនុបាទាវិមុត្តោ ហោតី’’តិ វុត្តត្តា. ធម្មកថិកំ បុច្ឆិតេន ភគវតា. វិសេសេត្វាតិ ធម្មកថិកភាវតោ វិសេសេត្វា ឧក្កំសេត្វា. ទ្វេ ភូមិយោតិ សេក្ខាសេក្ខភូមិយោ.

ធម្មកថិកសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

៤. ទុតិយធម្មកថិកសុត្តវណ្ណនា

១១៦. តីណិ វិស្សជ្ជនានីតិ យថាបុច្ឆំ តីណិ វិស្សជ្ជនានិ.

ទុតិយធម្មកថិកសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

៥-៩. ពន្ធនសុត្តាទិវណ្ណនា

១១៧-១២១. តីរំ វុច្ចតិ វដ្ដំ ឱរិមតីរន្តិ កត្វា. តេនាហ ‘‘អថាយំ ឥតរា បជា, តីរមេវានុធាវតី’’តិ (ធ. ប. ៨៥). បារំ វុច្ចតិ និព្ពានំ សំសារស្ស បារិមន្តិ កត្វា. ពទ្ធោតិ អនុសយប្បហានស្ស អកតត្តា កិលេសពន្ធនេន ពទ្ធោ, សុក្កបក្ខេបិ ទិដ្ឋិសមនុបស្សនាយ រូបាទិពន្ធនស្ស បដិក្ខេបមត្តមេវ វុត្តំ, ន វិមោក្ខន្តិ អធិប្បាយោ. ឥមស្មិំ សុត្តេ វដ្ដទុក្ខំ កថិតន្តិ ‘‘តីរទស្សី បារទស្សី, បរិមុត្តោ សោ ទុក្ខស្មាតិ វទាមី’’តិ អាគតត្តា វដ្ដវិវដ្ដំ កថិកន្តិ វត្តុំ សក្កា.

ឆដ្ឋាទីនិ ឧត្តានត្ថានេវ ហេដ្ឋា វុត្តនយត្តា.

ពន្ធនសុត្តាទិវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

១០. សីលវន្តសុត្តវណ្ណនា

១២២. អាពាធដ្ឋេនាតិ អាទិតោ ឧប្បត្តិតោ បដ្ឋាយ ពាធនដ្ឋេន រុជនដ្ឋេន. អន្តោទោសដ្ឋេនាតិ អព្ភន្តរេ ឯវ ទុស្សនដ្ឋេន កុប្បនដ្ឋេន. ខណនដ្ឋេនាតិ សសនដ្ឋេន. ទុក្ខដ្ឋេនាតិ ទុក្ខមត្តា ទុក្ខភាវេន. ទុក្ខញ្ហិ លោកេ ‘‘អឃ’’ន្តិ វុច្ចតិ អតិវិយ ហននតោ. វិសភាគំ …បេ… បច្ចយដ្ឋេនាតិ យថាបវត្តមានានំ ធាតាទីនំ វិសភាគភូតមហាភូតសមុដ្ឋានស្ស អាពាធស្ស បច្ចយភាវេន. អសកដ្ឋេនាតិ អនត្តនិយតោ. បលុជ្ជនដ្ឋេនាតិ បការតោ ភិជ្ជនដ្ឋេន. សត្តសុញ្ញតដ្ឋេនាតិ សត្តសង្ខាតអត្តសុញ្ញតដ្ឋេន. អត្តាភាវេនាតិ ទិដ្ឋិគតិកបរិកប្បិតស្ស អត្តនោ អភាវេន. សុញ្ញតោ អនត្តតោតិ ឯត្ថ ‘‘បរតោ’’តិ បទស្ស សង្គហោ កាតព្ពោ, តស្មា ‘‘ទ្វីហិ អនត្តមនសិការោ’’តិ វត្តព្ពំ.

សីលវន្តសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

១១. សុតវន្តសុត្តវណ្ណនា

១២៣. តថា ឯកាទសមេតិ ឯត្ថ តថា-សទ្ទេន ‘‘ឧត្តានមេវា’’តិ ឥទំ អាកឌ្ឍតិ. ឥធាតិ ឯកាទសមេ. កម្មដ្ឋានស្ស ឧគ្គហធារណបរិចយមនសិការវសេន បវត្តញាណំ កម្មដ្ឋានសុតវសេន និប្ផជ្ជនតោ ‘‘សុត’’ន្តិ វុត្តំ.

សុតវន្តសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

១២-១៣. កប្បសុត្តាទិវណ្ណនា

១២៤-១២៥. រាហុលោវាទសទិសានីតិ រាហុលោវាទសុត្តេ (ម. និ. ២.១១៣ អាទយោ) អាគតសុត្តសទិសានិ.

កប្បសុត្តាទិវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

ធម្មកថិកវគ្គវណ្ណនា និដ្ឋិតា.