១. នខសិខាសុត្តវណ្ណនា
៧៤. សុខុមាតិ តរុណា បរិត្តា កេសគ្គមត្តភាវតោ. យថា កេសា ទីឃសោ ទ្វង្គុលមត្តាយ សព្ពស្មិំ កាលេ ឯតប្បមាណាវ, ន តច្ឆិន្ទនំ, ឯវំ នខគ្គាបិ កេសគ្គមត្តាវ, ន តេសំ ឆិន្ទនំ អវឌ្ឍនតោ. បរតោតិ ‘‘សហស្សិមំ សតសហស្សិម’’ន្តិ វុត្តដ្ឋានេ. អភិសមេត្វាតិ បដិវិជ្ឈិត្វា, តស្មា អភិសមេតាវិនោ បដិវិទ្ធសច្ចស្សាតិ អត្ថោ. កាមំ បុរិមបទំ ទុក្ខក្ខន្ធស្ស អតីតភាវំ ឧបាទាយបិ វត្តុំ យុត្តំ. បុរេតរំយេវ បន វុត្តភាវំ ឧបាទាយ វុត្តន្តិ ទស្សេតុំ ‘‘បុរិមំ ទុក្ខក្ខន្ធ’’ន្តិអាទិ វុត្តំ. បុរិមំ នាម បច្ឆិមំ អបេក្ខិត្វា. បុរិមបច្ឆិមតា ហិ តំ តំ ឧបាទាយ វុច្ចតីតិ ឥធាធិប្បេតំ បុរិមំ នីហរិត្វា ទស្សេតុំ ‘‘កតមំ បនា’’តិអាទិ វុត្តំ. ‘‘អតីតម្បិ បរិក្ខីណ’’ន្តិ ឥធាធិប្បេតំ បរិក្ខីណមេវ វិភាវេតុំ ‘‘កតមំ បន បរិក្ខីណ’’ន្តិអាទិ វុត្តំ. សោតាបន្នស្ស ទុក្ខក្ខយោ ឥធ ចោទិតោតិ តំ ទស្សេតុំ ‘‘បឋមមគ្គស្ស អភាវិតត្តា ឧប្បជ្ជេយ្យា’’តិ វត្វា ឥទានិ តំ សរូបតោ ទស្សេតុំ បុន ‘‘កតម’’ន្តិអាទិ វុត្តំ. សត្តសុ អត្តភាវេសុ យំ អបាយេ ឧប្បជ្ជេយ្យ អដ្ឋមំ បដិសន្ធិំ អាទិំ កត្វា យត្ថ កត្ថចិ អបាយេសុ ចាតិ យំ ទុក្ខំ ឧប្បជ្ជេយ្យ, តំ សព្ពំ បរិក្ខីណន្តិ ទដ្ឋព្ពំ. អស្សាតិ សោតាបន្នស្ស, យំ បរិមាណំ, តតោ ឧទ្ធញ្ច ឧបបាតំ អត្ថីតិ អធិប្បាយោ. មហា អត្ថោ គុណោ មហត្ថោ, សោ ឯតស្ស អត្ថីតិ មហត្ថិយោ ក-ការស្ស យ-ការំ កត្វា. តេនាហ ‘‘មហតោ អត្ថស្ស និប្ផាទកោ’’តិ.
នខសិខាសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.