៣. ទុដ្ឋុល្លវាចាសិក្ខាបទវណ្ណនា

តតិយេ ឱតិណ្ណតា ច វិបរិណតចិត្តតា ច ទុដ្ឋុល្លវាចស្សាទរាគវសេន វេទិតព្ពា. មាតុគាមន្តិ ទុដ្ឋុល្លាទុដ្ឋុល្លសំលក្ខណសមត្ថំ មនុស្សិត្ថិំ. ទុដ្ឋុល្លាហិវាចាហីតិ វច្ចមគ្គបស្សាវមគ្គេមេថុនធម្មប្បដិសំយុត្តាហិ វាចាហិ. ឱភាសេយ្យាតិ អវភាសេយ្យ, វណ្ណាវណ្ណយាចនអាយាចនបុច្ឆនបដិបុច្ឆនអាចិក្ខណានុសាសនអក្កោសនវសេន នានប្បការំ អសទ្ធម្មវចនំ វទេយ្យ. យថា តន្តិ ឯត្ថ ន្តិ និបាតមត្តំ, យថា យុវា យុវតិន្តិ អត្ថោ. ឯតេន ឱភាសនេ និរាសង្កភាវំ ទស្សេតិ. មេថុនុបសំហិតាហីតិឥទំ ទុដ្ឋុល្លវាចាយ សិខាបត្តលក្ខណទស្សនំ. សង្ឃាទិសេសោតិ ទ្វិន្នំ មគ្គានំ វសេន វណ្ណាវណ្ណេហិ វា មេថុនយាចនាទីហិ វា ‘‘សិខរណីសិ, សំភិន្នាសិ, ឧភតោព្យញ្ជនកាសី’’តិ ឥមេសុ តីសុ អញ្ញតរេន អក្កោសវចនេន វា មាតុគាមំ ឱភាសន្តស្ស សង្ឃាទិសេសោ នាម អាបត្តិនិកាយោ ហោតីតិ.

សាវត្ថិយំ ឧទាយិត្ថេរំ អារព្ភ ទុដ្ឋុល្លវាចាហិ ឱភាសនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, អសាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, ឥត្ថិយា ឥត្ថិសញ្ញិនោ អន្តមសោ ហត្ថមុទ្ទាយបិ វុត្តនយេន ឱភាសន្តស្ស សចេ សា តមត្ថំ តស្មិំយេវ ខណេ ជានាតិ, សង្ឃាទិសេសោ. បណ្ឌកេ ថុល្លច្ចយំ. តស្មិំយេវ ឥត្ថិសញ្ញិនោ ទុក្កដំ. បុនប្បុនំ ឱភាសន្តស្ស, សម្ពហុលា ច ឥត្ថិយោ ឯកវាចាយ ឱភាសន្តស្ស វាចាគណនាយ ចេវ ឥត្ថិគណនាយ ច អាបត្តិយោ. សចេ យំ ឥត្ថិំ ឱភាសតិ, សា ន ជានាតិ, ថុល្លច្ចយំ. អធក្ខកំ ឧព្ភជាណុមណ្ឌលំ អាទិស្ស វណ្ណាទិភណនេបិ ថុល្លច្ចយំ. បណ្ឌកេ ទុក្កដំ, ឧព្ភក្ខកំ អធោជាណុមណ្ឌលំ កាយប្បដិពទ្ធញ្ច អាទិស្ស វណ្ណាទិភណនេ សព្ពត្ថ ទុក្កដំ. អត្ថធម្មអនុសាសនិបុរេក្ខារានំ ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. សីលវិបត្តិ, មនុស្សិត្ថី, ឥត្ថិសញ្ញិតា, ទុដ្ឋុល្លវាចស្សាទរាគោ, តេន រាគេន ឱភាសនំ, តង្ខណវិជាននន្តិ ឥមានេត្ថ បញ្ច អង្គានិ. អទិន្នាទានសមុដ្ឋានំ, កិរិយំ, សញ្ញាវិមោក្ខំ, សចិត្តកំ, លោកវជ្ជំ, កាយកម្មំ, វចីកម្មំ, អកុសលចិត្តំ, ទ្វិវេទនន្តិ.

ទុដ្ឋុល្លវាចាសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.