៣. នគ្គវគ្គោ
១. នគ្គសិក្ខាបទវណ្ណនា
នគ្គវគ្គស្ស បឋមេ នគ្គាតិ អនិវត្ថា វា អបារុតា វា. ឯវញ្ហិ នហាយន្តិយា សព្ពប្បយោគេសុ ទុក្កដំ, នហានបរិយោសានេ បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ សម្ពហុលា ភិក្ខុនិយោ អារព្ភ ឯវំ នហានវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, ឧទកសាដិកចីវរេ អច្ឆិន្នេ វា នដ្ឋេ វា, ‘‘មហគ្ឃំ ឥទំ ទិស្វា ចោរាបិ ហរេយ្យុ’’ន្តិ ឯវរូបាសុ អាបទាសុ វា នហាយន្តិយា, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. នគ្គតា, អនុញ្ញាតការណាភាវោ, នហានបរិយោសានន្តិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ ឯឡកលោមសទិសានីតិ.
នគ្គសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
២. ឧទកសាដិកសិក្ខាបទវណ្ណនា
ទុតិយេ សាវត្ថិយំ ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខុនិយោ អារព្ភ អប្បមាណិកាយោ ឧទកសាដិកាយោ ធារណវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សេសមេត្ថ សព្ពំ រតនវគ្គេ និសីទនសិក្ខាបទេ វុត្តនយេនេវ វេទិតព្ពន្តិ.
ឧទកសាដិកសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៣. ចីវរសិព្ពនសិក្ខាបទវណ្ណនា
តតិយេ វិសិព្ពេត្វាតិ ទុស្សិព្ពិតំ បុនសិព្ពនត្ថាយ វិសិព្ពេត្វា. អនន្តរាយិកិនីតិ ទសសុ អន្តរាយេសុ ឯកេកស្មិម្បិ អសតិ. អញ្ញត្រ ចតូហបញ្ចាហាតិ វិសិព្ពិតទិវសតោ បញ្ច ទិវសេ អតិក្កាមេត្វា ‘‘នេវ សិព្ពិស្សាមិ, ន សិព្ពាបនាយ ឧស្សុក្កំ ករិស្សាមី’’តិ ធុរំ និក្ខិត្តមត្តេ បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ថុល្លនន្ទំ អារព្ភ ចីវរំ វិសិព្ពេត្វា ន សិព្ពនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, តិកបាចិត្តិយំ, អនុបសម្បន្នាយ តិកទុក្កដំ, តថា ឧភិន្នម្បិ អញ្ញស្មិំ បរិក្ខារេ. យា បន អន្តរាយិកិនី វា ហោតិ, បរិយេសិត្វា វា កិញ្ចិ ន លភតិ, ករោន្តី វា បញ្ចាហំ អតិក្កាមេតិ, តស្សា ច, គិលានាយ ច, អាបទាសុ ច, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. និវាសនបារុបនុបគចីវរតា, ឧបសម្បន្នាយ សន្តកតា, សិព្ពនត្ថាយ វិសិព្ពនំ វា វិសិព្ពាបនំ វា, អញ្ញត្រ អនុញ្ញាតការណា បញ្ចាហាតិក្កមោ, ធុរនិក្ខេបោតិ ឥមានេត្ថ បញ្ច អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ សមនុភាសនសទិសានីតិ.
ចីវរសិព្ពនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៤. សង្ឃាដិចារសិក្ខាបទវណ្ណនា
ចតុត្ថេ បញ្ច អហានិ បញ្ចាហំ, បញ្ចាហមេវ បញ្ចាហិកំ. សង្ឃាដីនំ ចារោ សង្ឃាដិចារោ, បរិភោគវសេន វា ឱតាបនវសេន វា សង្ឃដិតដ្ឋេន ‘សង្ឃាដី’តិ លទ្ធនាមំ តិចីវរំ, ឧទកសាដិកា, សំកច្ចិកាតិ ឥមេសំ បញ្ចន្នំ ចីវរានំ បរិវត្តនន្តិ អត្ថោ. អតិក្កាមេយ្យ បាចិត្តិយន្តិ ឆដ្ឋេ អរុណុគ្គមនេ ឯកស្មិំ ចីវរេ វុត្តនយេន អបរិវត្តិតេ ឯកា អាបត្តិ, បញ្ចសុ បញ្ច.
សាវត្ថិយំ សម្ពហុលា ភិក្ខុនិយោ អារព្ភ ចីវរំ និក្ខិបិត្វា សន្តរុត្តរេន ជនបទចារិកំ បក្កមនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, តិកបាចិត្តិយំ, បញ្ចាហានតិក្កន្តេ ទ្វិកទុក្កដំ. តស្មិំ បន អនតិក្កន្តសញ្ញាយ, បញ្ចមំ ទិវសំ បញ្ច ចីវរានិ និវាសេន្តិយា វា បារុបន្តិយា វា ឱតាបេន្តិយា វា, គិលានាយ, ‘‘ឥទំ មេ ចីវរំ មហគ្ឃំ ឦទិសេ ចោរភយេ ន សក្កា ធារេតុ’’ន្តិ ឯវរូបាសុ អាបទាសុ, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. បញ្ចន្នំ ចីវរានំ អញ្ញតរតា, បញ្ចាហាតិក្កមោ, អនុញ្ញាតការណាភាវោ, អបរិវត្តនន្តិ ឥមានេត្ថ ចត្តារិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ កថិនសទិសានីតិ.
សង្ឃាដិចារសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៥. ចីវរសង្កមនីយសិក្ខាបទវណ្ណនា
បញ្ចមេ ចីវរសង្កមនីយន្តិ សង្កមេតព្ពំ ចីវរំ, អញ្ញិស្សា សន្តកំ អនាបុច្ឆា គហិតំ បុន បដិទាតព្ពំ បញ្ចន្នំ អញ្ញតរំ ចីវរន្តិ អត្ថោ. ធារេយ្យាតិ សចេ តំ និវាសេតិ វា បារុបតិ វា បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ អញ្ញតរំ ភិក្ខុនិំ អារព្ភ ភិក្ខុនិយា ចីវរំ អាទាយ អនាបុច្ឆា បារុបនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, តិកបាចិត្តិយំ, អនុបសម្បន្នាយ តិកទុក្កដំ. យា បន តាយ វា ទិន្នំ, តំ វា អាបុច្ឆា, អច្ឆិន្ននដ្ឋចីវរិកា វា ហុត្វា, ‘‘ឥទំ មេ ចីវរំ មហគ្ឃំ ឦទិសេ ចោរភយេ ន សក្កា ធារេតុ’’ន្តិ ឯវរូបាសុ អាបទាសុ វា ធារេតិ, តស្សា, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. ចីវរសង្កមនីយតា, ឧបសម្បន្នាយ សន្តកតា, អនុញ្ញាតការណាភាវោ, ធារណន្តិ ឥមានេត្ថ ចត្តារិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ បឋមកថិនសទិសានិ, ឥទំ បន កិរិយាកិរិយន្តិ.
ចីវរសង្កមនីយសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៦. គណចីវរសិក្ខាបទវណ្ណនា
ឆដ្ឋេ គណស្សាតិ ភិក្ខុនិសង្ឃស្ស. ចីវរលាភន្តិ វិកប្បនុបគម្បិ បច្ឆិមំ លភិតព្ពំ ចីវរំ. អន្តរាយំ ករេយ្យាតិ យថា តេ ទាតុកាមា ន ទេន្តិ, ឯវំ បរក្កមេយ្យ. បាចិត្តិយន្តិ សចេ តស្សា វចនេន តេ ន ទេន្តិ, ភិក្ខុនិយា បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ថុល្លនន្ទំ អារព្ភ គណស្ស ចីវរលាភន្តរាយករណវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, អញ្ញស្មិំ បរិក្ខារេ ទុក្កដំ, សម្ពហុលានំ បន ឯកភិក្ខុនិយា វា ចីវរលាភេបិ ទុក្កដមេវ. ‘‘សមគ្ឃកាលេ ទស្សថា’’តិ ឯវំ អានិសំសំ ទស្សេត្វា និវារេន្តិយា, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. វិកប្បនុបគបច្ឆិមតា, សង្ឃស្ស បរិណតភាវោ, វិនា អានិសំសទស្សនេន អន្តរាយករណន្តិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ អទិន្នាទានសទិសានីតិ.
គណចីវរសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៧. បដិពាហនសិក្ខាបទវណ្ណនា
សត្តមេ ធម្មិកំ ចីវរវិភង្គន្តិ សមគ្គេន សង្ឃេន សន្និបតិត្វា ករីយមានំ ចីវរវិភង្គ. បដិពាហេយ្យាតិ បដិសេធេយ្យ, ឯវំ បដិសេធេន្តិយា បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ថុល្លនន្ទំ អារព្ភ ធម្មិកំ ចីវរវិភង្គំ បដិពាហនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, ធម្មិកេ វេមតិកាយ, អធម្មិកេ ធម្មិកសញ្ញាយ ចេវ វេមតិកាយ ច ទុក្កដំ. ឧភយត្ថ អធម្មិកសញ្ញាយ, អានិសំសំ ទស្សេត្វា បដិពាហន្តិយា, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. ចីវរវិភង្គស្ស ធម្មិកតា, ធម្មិកសញ្ញិតា, វិនា អានិសំសេន បដិពាហនន្តិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ អទិន្នាទានសទិសានេវាតិ.
បដិពាហនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៨. ចីវរទានសិក្ខាបទវណ្ណនា
អដ្ឋមេ សមណចីវរន្តិ កប្បកតំ និវាសនបារុបនុបគំ, ឯវរូបំ ឋបេត្វា បញ្ច សហធម្មិកេ មាតាបិតរោ ច យស្ស កស្សចិ គហដ្ឋស្ស វា បព្ពជិតស្ស វា បរិច្ចជិត្វា ទេន្តិយា បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ថុល្លនន្ទំ អារព្ភ អគារិកស្ស សមណចីវរទានវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, ភិក្ខុនោ ទុក្កដំ. មាតាបិតូនំ បរិច្ចជិត្វាបិ, អញ្ញេសំ តាវកាលិកមេវ ទេន្តិយា, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. សមណចីវរតា, ឋបេត្វា សហធម្មិកេ ច មាតាបិតរោ ច អញ្ញេសំ ទានំ, អតាវកាលិកតាតិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ សញ្ចរិត្តសទិសានីតិ.
ចីវរទានសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៩. កាលអតិក្កមនសិក្ខាបទវណ្ណនា
នវមេ ទុព្ពលចីវរបច្ចាសាយាតិ ទុព្ពលាយ ចីវរបច្ចាសាយ, ‘‘សចេ សក្កោម ទស្សាមា’’តិ ឯត្តកមត្តំ សុត្វា ឧប្បាទិតាយ អាសាយាតិ អត្ថោ. ចីវរកាលសមយំ អតិក្កាមេយ្យាតិ វស្សំវុដ្ឋភិក្ខុនីហិ កាលចីវរេ ភាជិយមានេ ‘‘អាគមេយ្យាថ, អយ្យេ, អត្ថិ សង្ឃស្ស ចីវរបច្ចាសា’’តិ វត្វា តំ ចីវរវិភង្គំ ចីវរកាលំ អតិក្កាមេយ្យ, តស្សា អនត្ថតេ កថិនេ វស្សានស្ស បច្ឆិមមាសំ, អត្ថតេ កថិនេ កថិនុព្ភារទិវសំ អតិក្កាមេន្តិយា បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ថុល្លនន្ទំ អារព្ភ ទុព្ពលចីវរបច្ចាសាយ ចីវរកាលសមយំ អតិក្កមនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, ទុព្ពលចីវរេ វេមតិកាយ, អទុព្ពលចីវរេ ទុព្ពលចីវរសញ្ញាយ ចេវ វេមតិកាយ ច ទុក្កដំ. ឧភយត្ថ អទុព្ពលចីវរសញ្ញាយ, កិញ្ចាបិ ‘ន សក្កោមា’តិ វទន្តិ, ‘‘ឥទានិ បន តេសំ កប្បាសោ វា ឧប្បជ្ជិស្សតិ, សទ្ធោ វា បុរិសោ អាគមិស្សតិ, តស្មិំ អាគតេ អទ្ធា ទស្សន្តី’’តិ ឯវំ អានិសំសំ ទស្សេត្វា និវារេន្តិយា, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. ទុព្ពលចីវរតា, ទុព្ពលសញ្ញិតា, វិនា អានិសំសេន និវារណន្តិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ អទិន្នាទានសទិសានីតិ.
កាលអតិក្កមនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
១០. កថិនុទ្ធារសិក្ខាបទវណ្ណនា
ទសមេ ធម្មិកំ កថិនុទ្ធារន្តិ សព្ពាសំ ភិក្ខុនីនំ អកាលចីវរំ ទាតុកាមេន ឧបាសកេន យត្តកោ អត្ថារមូលិកោ អានិសំសោ, តតោ អធិកំ វា សមកំ វា ទត្វា យាចិតេន សមគ្គេន ភិក្ខុនិសង្ឃេន យំ កថិនំ ញត្តិទុតិយកម្មេន អន្តរា ឧទ្ធរីយតិ, តស្ស សោ ឧទ្ធារោ ‘ធម្មិកោ’តិ វុច្ចតិ, ឯវរូបំ កថិនុទ្ធារន្តិ អត្ថោ. បដិពាហេយ្យាតិ និវារេយ្យ, តស្ស ឯវរូបំ កថិនុទ្ធារំ និវារេន្តិយា បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ថុល្លនន្ទំ អារព្ភ កថិនុទ្ធារំ បដិពាហនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សេសំ សត្តមេ វុត្តនយេនេវ វេទិតព្ពន្តិ.
កថិនុទ្ធារសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
នគ្គវគ្គោ តតិយោ.