៥. ឧទកូបមាសុត្តវណ្ណនា

១៥. បញ្ចមេ ឯកន្តកាឡកេហីតិ នត្ថិកវាទអហេតុកវាទអកិរិយវាទសង្ខាតេហិ និយតមិច្ឆាទិដ្ឋិធម្មេហិ. តេនាហ ‘‘និយតមិច្ឆាទិដ្ឋិំ សន្ធាយ វុត្ត’’ន្តិ. ឯវំ បុគ្គលោតិ ឥមិនា ការណេន ឯកវារំ និមុគ្គោ និមុគ្គោយេវ សោ ហោតិ. ឯតស្ស ហិ បុន ភវតោ វុដ្ឋានំ នាម នត្ថីតិ វទន្តិ មក្ខលិគោសាលាទយោ វិយ. ហេដ្ឋា ហេដ្ឋា នរកគ្គីនំយេវ អាហារោ. សាធុ សទ្ធា កុសលេសូតិ កុសលធម្មេសុ សទ្ធា នាម សាហុ លទ្ធកាតិ ឧម្មុជ្ជតិ, សោ តាវត្តកេនេវ កុសលេន ឧម្មុជ្ជតិ នាម. សាធុ ហិរីតិអាទីសុបិ ឯសេវ នយោ. ចង្កវារេតិ រជកានំ ខារបរិស្សាវនេ, សុរាបរិស្សាវនេ វា. ឯវំ បុគ្គលោតិ ‘‘ឯវំ សាធុ សទ្ធា’’តិ ឥមេសំ សទ្ធាទីនំ វសេន ឯកវារំ ឧម្មុជ្ជិត្វា តេសំ បរិហានិយា បុន និមុជ្ជតិយេវ ទេវទត្តាទយោ វិយ. ទេវទត្តោ ហិ អដ្ឋ សមាបត្តិយោ បញ្ច ច អភិញ្ញាយោ និព្ពត្តេត្វាបិ បុន ពុទ្ធានំ បដិបក្ខតាយ តេហិ គុណេហិ បរិហីនោ រុហិរុប្បាទកម្មំ សង្ឃភេទកម្មញ្ច កត្វា កាយស្ស ភេទា ទុតិយចិត្តវារេន ចុតិចិត្តមនន្តរា និរយេ និព្ពត្តោ. កោកាលិកោ ទ្វេ អគ្គសាវកេ ឧបវទិត្វា បទុមនិរយេ និព្ពត្តោ.

នេវ ហាយតិ នោ វឌ្ឍតីតិ អប្បហោនកកាលេបិ ន ហាយតិ, បហោនកកាលេបិ ន វឌ្ឍតិ. ឧភយម្បិ បនេតំ អគារិកេនបិ អនគារិកេនបិ ទីបេតព្ពំ. ឯកច្ចោ ហិ អគារិកោ អប្បហោនកកាលេ បក្ខិកភត្តំ វស្សិកំ វា ឧបនិពន្ធាបេសិ, សោ បច្ឆា បហោនកកាលេបិ បក្ខិកភត្តាទិមត្តមេវ បវត្តេតិ. អនគារិកោបិ អាទិម្ហិ អប្បហោនកកាលេ ឧទ្ទេសំ ធុតង្គំ វា គណ្ហាតិ, មេធាវី ពលវីរិយសម្បត្តិយា បហោនកកាលេ តតោ ឧត្តរិំ ន ករោតិ. ឯវំ បុគ្គលោតិ ឯវំ ឥមាយ សទ្ធាទីនំ ឋិតិយា បុគ្គលោ ឧម្មុជ្ជិត្វា ឋិតោ នាម ហោតិ. ឧម្មុជ្ជិត្វា បតរតីតិ សកទាគាមិបុគ្គលោ កិលេសតនុតាយ ឧដ្ឋហិត្វា គន្តព្ពទិសាភិមុខោ តរតិ នាម.

បដិគាធប្បត្តោ ហោតីតិ អនាគាមិបុគ្គលំ សន្ធាយ វទតិ. ឥមេ បន សត្ត បុគ្គលា ឧទកោបមេន ទីបិតា. សត្ត កិរ ជង្ឃវាណិជា អទ្ធានមគ្គប្បដិបន្នា អន្តរាមគ្គេ ឯកំ បុណ្ណនទិំ បាបុណិំសុ. តេសុ បឋមំ ឱតិណ្ណោ ឧទកភីរុកោ បុរិសោ ឱតិណ្ណដ្ឋានេយេវ និមុជ្ជិត្វា បុន សណ្ឋាតុំ នាសក្ខិ, អវស្សំវ មច្ឆកច្ឆបភត្តំ ជាតោ. ទុតិយោ ឱតិណ្ណដ្ឋានេ និមុជ្ជិត្វា សកិំ ឧដ្ឋហិត្វា បុន និមុគ្គោ ឧដ្ឋាតុំ នាសក្ខិ, អន្តោយេវ មច្ឆកច្ឆបភត្តំ ជាតោ. តតិយោ និមុជ្ជិត្វា ឧដ្ឋិតោ មជ្ឈេ នទិយា ឋត្វា នេវ ឱរតោ អាគន្តុំ, ន បារំ គន្តុំ អសក្ខិ. ចតុត្ថោ ឧដ្ឋាយ ឋិតោ ឧត្តរណតិត្ថំ ឱលោកេសិ. បញ្ចមោ ឧត្តរណតិត្ថំ ឱលោកេត្វា បតរតិ. ឆដ្ឋោ តំ ទិស្វា បារិមតីរំ គន្ត្វា កដិប្បមាណេ ឧទកេ ឋិតោ. សត្តមោ បារិមតីរំ គន្ត្វា គន្ធចុណ្ណាទីហិ ន្ហត្វា វរវត្ថាទីនិ និវាសេត្វា សុរភិវិលេបនំ វិលិម្បិត្វា នីលុប្បលមាលាទីនិ បិលន្ធិត្វា នានាលង្ការប្បដិមណ្ឌិតោ មហានគរំ បវិសិត្វា បាសាទមារុហិត្វា ឧត្តមភោជនំ ភុញ្ជតិ.

តត្ថ ជង្ឃវាណិជា វិយ ឥមេ សត្ត បុគ្គលា, នទី វិយ វដ្ដំ, បឋមស្ស ឧទកភីរុកស្ស បុរិសស្ស ឱតិណ្ណដ្ឋានេយេវ និមុជ្ជនំ វិយ មិច្ឆាទិដ្ឋិកស្ស វដ្ដេ និមុជ្ជនំ, ឧម្មុជ្ជិត្វា និមុជ្ជនបុរិសោ វិយ សទ្ធាទីនំ ឧប្បត្តិមត្ថកេន ឧម្មុជ្ជិត្វា តាសំ ហានិយា និមុគ្គបុគ្គលោ, មជ្ឈេ នទិយា ឋត្វា វិយ សទ្ធាទីនំ ឋិតិយា ឋិតិបុគ្គលោ, ឧត្តរណតិត្ថំ ឱលោកេន្តោ វិយ សោតាបន្នោ, បតរន្តបុរិសោ វិយ កិលេសកាមាវដ្ដតាយ បតរន្តោ សកទាគាមី, តរិត្វា កដិមត្តេ ឧទកេ ឋិតបុរិសោ វិយ អនាវដ្ដធម្មត្តា អនាគាមី, ន្ហត្វា បារិមតីរំ ឧត្តរិត្វា ថលេ ឋិតបុរិសោ វិយ ចត្តារោ ឱឃេ អតិក្កមិត្វា និព្ពានថលេ ឋិតោ ខីណាសវព្រាហ្មណោ, ថលេ ឋិតបុរិសស្ស នគរំ បវិសិត្វា បាសាទំ អារុយ្ហ ឧត្តមភោជនភុញ្ជនំ វិយ ខីណាសវស្ស និព្ពានារម្មណសមាបត្តិំ អប្បេត្វា វីតិនាមនំ វេទិតព្ពំ.

ឧទកូបមាសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.