២. នាថវគ្គោ

១-៤. សេនាសនសុត្តាទិវណ្ណនា

១១-១៤. ទុតិយស្ស បឋមេ នាតិទូរន្តិ គោចរដ្ឋានតោ អឌ្ឍគាវុតតោ ឱរភាគតាយ នាតិទូរំ. នាច្ចាសន្នន្តិ បច្ឆិមេន បមាណេន គោចរដ្ឋានតោ បញ្ចធនុសតិកតាយ ន អតិអាសន្នំ. តាយ ច បន នាតិទូរនាច្ចាសន្នតាយ គោចរដ្ឋានបដិបរិស្សយាទិរហិតមគ្គតាយ ច គមនស្ស ច អាគមនស្ស ច យុត្តរូបត្តា គមនាគមនសម្បន្នំ. ទិវសភាគេ មហាជនសំកិណ្ណតាភាវេន ទិវា អប្បាកិណ្ណំ. អភាវត្ថោ ហិ អយំ អប្ប-សទ្ទោ ‘‘អប្បិច្ឆោ’’តិអាទីសុ វិយ. រត្តិយំ មនុស្សសទ្ទាភាវេន រត្តិំ អប្បសទ្ទំ. សព្ពទាបិ ជនសន្និបាតនិគ្ឃោសាភាវេន អប្បនិគ្ឃោសំ.

អប្បកសិរេនាតិ អកសិរេន សុខេនេវ. សីលាទិគុណានំ ថិរភាវប្បត្តិយា ថេរា. សុត្តគេយ្យាទិ ពហុ សុតំ ឯតេសន្តិ ពហុស្សុតា. តមុគ្គហធារណេន សម្មទេវ គរូនំ សន្តិកេ អាគមិតភាវេន ច អាគតោ បរិយត្តិធម្មសង្ខាតោ អាគមោ ឯតេសន្តិ អាគតាគមា. សុត្តាភិធម្មសង្ខាតស្ស ធម្មស្ស ធារណេន ធម្មធរា. វិនយស្ស ធារណេន វិនយធរា. តេសំ ធម្មវិនយានំ មាតិកាយ ធារណេន មាតិកាធរា. តត្ថ តត្ថ ធម្មបរិបុច្ឆាយ បរិបុច្ឆតិ. អត្ថបរិបុច្ឆាយ បរិបញ្ហតិ វីមំសតិ វិចារេតិ. ឥទំ, ភន្តេ, កថំ, ឥមស្ស កោ អត្ថោតិ បរិបុច្ឆាបរិបញ្ហាការទស្សនំ. អវិវដញ្ចេវ បាឡិយា អត្ថំ បទេសន្តរបាឡិទស្សនេន អាគមតោ វិវរន្តិ. អនុត្តានីកតញ្ច យុត្តិវិភាវនេន ឧត្តានិំ ករោន្តិ. កង្ខាឋានិយេសុ ធម្មេសុ សំសយុប្បត្តិយា ហេតុតាយ គណ្ឋិដ្ឋានភូតេសុ បាឡិប្បទេសេសុ យាថាវតោ វិនិច្ឆយប្បទានេន កង្ខំ បដិវិនោទេន្តិ.

ឯត្ថ ច នាតិទូរំ នាច្ចាសន្នំ គមនាគមនសម្បន្នន្តិ ឯកំ អង្គំ, ទិវា អប្បាកិណ្ណំ, រត្តិំ អប្បសទ្ទំ, អប្បនិគ្ឃោសន្តិ ឯកំ, អប្បឌំសមកសវាតាតបសរីសបសម្ផស្សន្តិ ឯកំ, តស្មិំ ខោ បន សេនាសនេ វិហរន្តស្ស…បេ… បរិក្ខារាតិ ឯកំ, តស្មិំ ខោ បន សេនាសនេ ថេរា…បេ… កង្ខំ បដិវិនោទេន្តីតិ ឯកំ. ឯវំ បញ្ច អង្គានិ វេទិតព្ពានិ. ទុតិយាទីនិ ឧត្តានត្ថានិ.

សេនាសនសុត្តាទិវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

៥-៦. អប្បមាទសុត្តាទិវណ្ណនា

១៥-១៦. បញ្ចមេ ការាបកអប្បមាទោ នាម ‘‘ឥមេ អកុសលា ធម្មា បហាតព្ពា, ឥមេ កុសលា ធម្មា ឧបសម្បាទេតព្ពា’’តិ តំតំបរិវជ្ជេតព្ពវជ្ជនសម្បាទេតព្ពសម្បាទនវសេន បវត្តោ អប្បមាទោ. ឯសាតិ អប្បមាទោ. លោកិយោវ ន លោកុត្តរោ. អយញ្ចាតិ ច ឯសាតិ ច អប្បមាទមេវ វទតិ. តេសន្តិ ចាតុភូមកធម្មានំ. បដិលាភកត្តេនាតិ បដិលាភាបនកត្តេន.

ជង្គលានន្តិ ជង្គលចារីនំ. ជង្គល-សទ្ទោ ចេត្ថ ខរភាវសាមញ្ញេន បថវីបរិយាយោ, ន អនុបដ្ឋានវិទូរទេសវាចី. តេនាហ ‘‘បថវីតលចារីន’’ន្តិ. បទានំ វុច្ចមានត្តា ‘‘សបាទកបាណាន’’ន្តិ វិសេសេត្វា វុត្តំ. សមោធានន្តិ អន្តោគធភាវំ. តេនាហ ‘‘ឱធានំ បក្ខេប’’ន្តិ. ‘‘ឧបក្ខេប’’ន្តិបិ បឋន្តិ, ឧបនេត្វា បក្ខិបិតព្ពន្តិ អត្ថោ. វស្សិកាយ បុប្ផំ វស្សិកំ យថា ‘‘អាមលកិយា ផលំ អាមលក’’ន្តិ. មហាតលស្មិន្តិ ឧបរិបាសាទេ. ឆដ្ឋំ ឧត្តានមេវ.

អប្បមាទសុត្តាទិវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

៧-៨. បឋមនាថសុត្តាទិវណ្ណនា

១៧-១៨. សត្តមេ យេហិ សីលាទីហិ សមន្នាគតោ ភិក្ខុ ធម្មសរណតាយ ធម្មេនេវ នាថតិ អាសីសតិ អភិភវតីតិ នាថោ វុច្ចតិ, តេ តស្ស នាថភាវករា ធម្មា នាថករណាតិ វុត្តាតិ អាហ ‘‘អត្តនោ សនាថភាវករា បតិដ្ឋករាតិ អត្ថោ’’តិ. តត្ថ អត្តនោ បតិដ្ឋករាតិ យស្ស នាថភាវករា, តស្ស អត្តនោ បតិដ្ឋាវិធាយិនោ. អប្បតិដ្ឋោ អនាថោ, សប្បតិដ្ឋោ សនាថោតិ បតិដ្ឋត្ថោ នាថ-សទ្ទោ. កល្យាណគុណយោគតោ កល្យាណាតិ ទស្សេន្តោ ‘‘សីលាទិគុណសម្បន្នា’’តិ អាហ. មិជ្ជនលក្ខណា មេត្តា ឯតស្ស អត្ថីតិ មិត្តោ. សោ វុត្តនយេន កល្យាណោ អស្ស អត្ថីតិ តស្ស អត្ថិតាមត្តំ កល្យាណមិត្តបទេន វុត្តំ. អស្ស តេន សព្ពកាលំ អវិជហិតវាសោតិ តំ ទស្សេតុំ ‘‘កល្យាណសហាយោ’’តិ វុត្តន្តិ អាហ ‘‘តេវស្សា’’តិ. តេ ឯវ កល្យាណមិត្តា អស្ស ភិក្ខុនោ. សហ អយនតោតិ សហ បវត្តនតោ. អសមោធានេ ចិត្តេន, សមោធានេ បន ចិត្តេន ចេវ កាយេន ច សម្បវង្កោ. សុខំ វចោ ឯតស្មិំ អនុកូលគាហិម្ហិ អាទរគារវវតិ បុគ្គលេតិ សុវចោ. តេនាហ ‘‘សុខេន វត្តព្ពោ’’តិអាទិ. ខមោតិ ខន្តោ. តមេវស្ស ខមភាវំ ទស្សេតុំ ‘‘គាឡ្ហេនា’’តិអាទិ វុត្តំ. វាមតោតិ មិច្ឆា, អយោនិសោ វា គណ្ហាតិ. បដិប្ផរតីតិ បដាណិកភាវេន តិដ្ឋតិ. បទក្ខិណំ គណ្ហាតីតិ សម្មា, យោនិសោ វា គណ្ហាតិ.

ឧច្ចាវចានីតិ វិបុលខុទ្ទកានិ. តត្រុបគមនិយាយាតិ តត្រ តត្រ មហន្តេ ខុទ្ទកេ ច កម្មេ សាធនវសេន ឧបាយេន ឧបគច្ឆន្តិយា, តស្ស តស្ស កម្មស្ស និប្ផាទនេ សមត្ថាយាតិ អត្ថោ. តត្រុបាយាយាតិ វា តត្រ តត្រ កម្មេ សាធេតព្ពេ ឧបាយភូតាយ.

ធម្មេ អស្ស កាមោតិ ធម្មកាមោតិ ព្យធិករណានម្បិ ពាហិរត្ថោ សមាសោ ហោតីតិ កត្វា វុត្តំ. កាមេតព្ពតោ វា បិយាយិតព្ពតោ កាមោ, ធម្មោ. ធម្មោ កាមោ អស្សាតិ ធម្មកាមោ. ធម្មោតិ បរិយត្តិធម្មោ អធិប្បេតោតិ អាហ ‘‘តេបិដកំ ពុទ្ធវចនំ បិយាយតីតិ អត្ថោ’’តិ. សមុទាហរណំ កថនំ សមុទាហារោ, បិយោ សមុទាហារោ ឯតស្សាតិ បិយសមុទាហារោ. សយញ្ចាតិ ឯត្ថ ច-សទ្ទេន ‘‘សក្កច្ច’’ន្តិ បទំ អនុកឌ្ឍតិ. តេន សយញ្ច សក្កច្ចំ ទេសេតុកាមោ ហោតីតិ យោជនា. អភិធម្មោ សត្ត បករណានិ ‘‘អធិកោ អភិវិសិដ្ឋោ ច បរិយត្តិធម្មោ’’តិ កត្វា. វិនយោ ឧភតោវិភង្គា វិនយនតោ កាយវាចានំ. អភិវិនយោ ខន្ធកបរិវារា វិសេសតោ អាភិសមាចារិកធម្មកិត្តនតោ. អាភិសមាចារិកធម្មបារិបូរិវសេនេវ ហិ អាទិព្រហ្មចរិយកធម្មបារិបូរី. ធម្មោ ឯវ បិដកទ្វយស្សបិ បរិយត្តិធម្មភាវតោ. មគ្គផលានិ អភិធម្មោ ‘‘និព្ពានធម្មស្ស អភិមុខោ’’តិ កត្វា. កិលេសវូបសមករណំ បុព្ពភាគិយា តិស្សោ សិក្ខា សង្ខេបតោ វិវដ្ដនិស្សិតោ សមថោ វិបស្សនា ច. ឧឡារបាមោជ្ជោតិ ពលវបាមោជ្ជោ. ការណត្ថេតិ និមិត្តត្ថេ. កុសលធម្មនិមិត្តំ ហិស្ស វីរិយារម្ភោ. តេនាហ ‘‘តេសំ អធិគមត្ថាយា’’តិ. កុសលេសុ ធម្មេសូតិ វា និប្ផាទេតព្ពេ ភុម្មំ យថា ‘‘ចេតសោ អវូបសមេ អយោនិសោមនសិការបទដ្ឋាន’’ន្តិ. អដ្ឋមេ នត្ថិ វត្តព្ពំ.

បឋមនាថសុត្តាទិវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

៩. បឋមអរិយាវាសសុត្តវណ្ណនា

១៩. នវមេ អរិយានំ ឯវ អាវាសាតិ អរិយាវាសា អនរិយានំ តាទិសានំ អសម្ភវតោ. អរិយាតិ ចេត្ថ ឧក្កដ្ឋនិទ្ទេសេន ខីណាសវា គហិតា. តេ ច យស្មា តេហិ សព្ពកាលំ អវិជហិតវាសា ឯវ, តស្មា វុត្តំ ‘‘តេ អាវសិំសុ អាវសន្តិ អាវសិស្សន្តី’’តិ. តត្ថ អាវសិំសូតិ និស្សាយ អាវសិំសុ. បញ្ចង្គវិប្បហីនតាទយោ ហិ អរិយានំ អបស្សយា. តេសុ បញ្ចង្គវិប្បហានបច្ចេកសច្ចបនោទនឯសនាឱសដ្ឋានិ, ‘‘សង្ខាយេកំ បដិសេវតិ, អធិវាសេតិ បរិវជ្ជេតិ វិនោទេតី’’តិ (ទី. និ. ៣.៣០៨; ម. និ. ២.១៦៨; អ. និ. ១០.២០) វុត្តេសុ អបស្សេនេសុ វិនោទនញ្ច មគ្គកិច្ចានេវ, ឥតរេ មគ្គេន ច សមិជ្ឈន្តីតិ.

បឋមអរិយាវាសសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

១០. ទុតិយអរិយាវាសសុត្តវណ្ណនា

២០. ទសមេ កស្មា បន ភគវា កុរុសុ វិហរន្តោ ឥមំ សុត្តំ អភាសីតិ អាហ ‘‘យស្មា’’តិអាទិ. កុរុរដ្ឋំ កិរ តទា តន្និវាសិសត្តានំ យោនិសោមនសិការវន្តតាទិនា យេភុយ្យេន សុប្បដិបន្នតាយ បុព្ពេ ច កតបុញ្ញតាពលេន វា តទា ឧតុអាទិសម្បត្តិយុត្តមេវ អហោសិ. កេចិ បន ‘‘បុព្ពេ បវត្តកុរុវត្តធម្មានុដ្ឋានវាសនាយ ឧត្តរកុរុ វិយ យេភុយ្យេន ឧតុអាទិសម្បន្នមេវ ហោតិ. ភគវតោ កាលេ សាតិសយំ ឧតុសប្បាយាទិយុត្តំ រដ្ឋំ អហោសី’’តិ វទន្តិ. តត្ថ ភិក្ខូ ភិក្ខុនិយោ ឧបាសកា ឧបាសិកាយោ ឧតុបច្ចយាទិសម្បន្នត្តា តស្ស រដ្ឋស្ស សប្បាយឧតុបច្ចយសេវនេន និច្ចំ កល្លសរីរា កល្លចិត្តា ច ហោន្តិ. តេ ចិត្តសរីរកល្លតាយ អនុគ្គហិតបញ្ញាពលា គម្ភីរកថំ បដិគ្គហេតុំ សមត្ថា បដិច្ចសមុប្បាទនិស្សិតានំ គម្ភីរបញ្ញានញ្ច ការកា ហោន្តិ. តេនាហ ‘‘កុរុរដ្ឋវាសិនោ ភិក្ខូ គម្ភីរបញ្ញាការកា’’តិអាទិ.

យុត្តប្បយុត្តាតិ សតិបដ្ឋានភាវនាយ យុត្តា ចេវ បយុត្តា ច. តស្មិញ្ហិ (ទី. និ. អដ្ឋ. ២.៣៧៣; ម. និ. អដ្ឋ. ១.១០៦) ជនបទេ ចតស្សោ បរិសា បកតិយាវ សតិបដ្ឋានភាវនានុយោគមនុយុត្តា វិហរន្តិ, អន្តមសោ ទាសកម្មករបរិជនាបិ សតិបដ្ឋានប្បដិសំយុត្តមេវ កថំ កថេន្តិ. ឧទកតិត្ថសុត្តកន្តនដ្ឋានាទីសុបិ និរត្ថកកថា នាម នប្បវត្តតិ. សចេ កាចិ ឥត្ថី, ‘‘អម្ម, ត្វំ កតរំ សតិបដ្ឋានភាវនំ មនសិ ករោសី’’តិ បុច្ឆិតា ‘‘ន កិញ្ចី’’តិ វទតិ, តំ គរហន្តិ ‘‘ធីរត្ថុ តវ ជីវិតំ, ជីវមានាបិ ត្វំ មតសទិសា’’តិ. អថ នំ ‘‘មា ទានិ បុន ឯវមកាសី’’តិ ឱវទិត្វា អញ្ញតរំ សតិបដ្ឋានំ ឧគ្គណ្ហាបេន្តិ. យា បន ‘‘អហំ អសុកំ សតិបដ្ឋានំ នាម មនសិ ករោមី’’តិ វទតិ, តស្សា ‘‘សាធុ សាធូ’’តិ សាធុការំ ទត្វា ‘‘តវ ជីវិតំ សុជីវិតំ, ត្វំ នាម មនុស្សត្តំ បត្តា, តវត្ថាយ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ឧប្បន្នោ’’តិអាទីហិ បសំសន្តិ. ន កេវលញ្ចេត្ថ មនុស្សជាតិកាយេវ សតិបដ្ឋានមនសិការយុត្តា, តេ និស្សាយ វិហរន្តា តិរច្ឆានគតាបិ.

តត្រិទំ វត្ថុ – ឯកោ កិរ នដកោ សុវបោតកំ គហេត្វា សិក្ខាបេន្តោ វិចរតិ. សោ ភិក្ខុនិឧបស្សយំ ឧបនិស្សាយ វសិត្វា គមនកាលេ សុវបោតកំ បមុស្សិត្វា គតោ. តំ សាមណេរិយោ គហេត្វា បដិជគ្គិំសុ, ‘‘ពុទ្ធរក្ខិតោ’’តិ ចស្ស នាមំ អកំសុ. តំ ឯកទិវសំ បុរតោ និសិន្នំ ទិស្វា មហាថេរី អាហ ‘‘ពុទ្ធរក្ខិតា’’តិ. កិំ, អយ្យោតិ. អត្ថិ តេ កោចិ ភាវនាមនសិការោតិ? នត្ថយ្យេតិ. អាវុសោ, បព្ពជិតានំ សន្តិកេ វសន្តេន នាម វិស្សដ្ឋអត្តភាវេន ភវិតុំ ន វដ្ដតិ, កោចិទេវ មនសិការោ ឥច្ឆិតព្ពោ, ត្វំ បន អញ្ញំ ន សក្ខិស្សសិ, ‘‘អដ្ឋិ អដ្ឋី’’តិ សជ្ឈាយំ ករោហីតិ. សោ ថេរិយា ឱវាទេ ឋត្វា ‘‘អដ្ឋិ អដ្ឋី’’តិ សជ្ឈាយន្តោ ចរតិ.

តំ ឯកទិវសំ បាតោវ តោរណគ្គេ និសីទិត្វា ពាលាតបំ តបមានំ ឯកោ សកុណោ នខបញ្ជរេន អគ្គហេសិ. សោ ‘‘កិរិ កិរី’’តិ សទ្ទមកាសិ. សាមណេរិយោ សុត្វា, ‘‘អយ្យេ, ពុទ្ធរក្ខិតោ សកុណេន គហិតោ, មោចេម ន’’ន្តិ លេឌ្ឌុអាទីនិ គហេត្វា អនុពន្ធិត្វា មោចេសុំ. តំ អានេត្វា បុរតោ ឋបិតំ ថេរី អាហ, ‘‘ពុទ្ធរក្ខិត, សកុណេន គហិតកាលេ កិំ ចិន្តេសី’’តិ. អយ្យេ, ន អញ្ញំ ចិន្តេសិំ, ‘‘អដ្ឋិបុញ្ជោវ អដ្ឋិបុញ្ជំ គហេត្វា គច្ឆតិ, កតរស្មិំ ឋានេ វិប្បកិរិស្សតី’’តិ ឯវំ, អយ្យេ, អដ្ឋិបុញ្ជមេវ ចិន្តេសិន្តិ. សាធុ សាធុ, ពុទ្ធរក្ខិត, អនាគតេ ភវក្ខយស្ស តេ បច្ចយោ ភវិស្សតីតិ. ឯវំ តត្ថ តិរច្ឆានគតាបិ សតិបដ្ឋានមនសិការយុត្តា.

ទីឃនិកាយាទីសុ មហានិទានាទីនីតិ ទីឃនិកាយេ មហានិទានំ (ទី. និ. ២.៩៥ អាទយោ) សតិបដ្ឋានំ (ទី. និ. ២.៣៧២ អាទយោ) មជ្ឈិមនិកាយេ សតិបដ្ឋានំ (ម. និ. ១.១០៥ អាទយោ) សារោបមំ (ម. និ. ១.៣០៧ អាទយោ) រុក្ខោបមំ រដ្ឋបាលំ មាគណ្ឌិយំ អានេញ្ជសប្បាយន្តិ (ម. និ. ៣.៦៦ អាទយោ) ឯវមាទីនិ.

ញាណាទយោតិ ញាណញ្ចេវ តំសម្បយុត្តធម្មា ច. តេនាហ ‘‘ញាណន្តិ វុត្តេ’’តិអាទិ. ញាណសម្បយុត្តចិត្តានិ លព្ភន្តិ តេហិ វិនា សម្បជានតាយ អសម្ភវតោ. មហាចិត្តានីតិ អដ្ឋបិ មហាកិរិយចិត្តានិ លព្ភន្តិ ‘‘សតតវិហារា’’តិ វចនតោ ញាណុប្បត្តិបច្ចយរហិតកាលេបិ បវត្តិជោតនតោ. ទស ចិត្តានីតិ អដ្ឋ មហាកិរិយចិត្តានិ ហសិតុប្បាទវោដ្ឋព្ពនចិត្តេហិ សទ្ធិំ ទស ចិត្តានិ លព្ភន្តិ. អរជ្ជនាទុស្សនវសេន បវត្តិ តេសម្បិ សាធារណាតិ. ‘‘ឧបេក្ខកោ វិហរតី’’តិ វចនតោ ឆឡង្គុបេក្ខាវសេន អាគតានំ ឥមេសំ សតតវិហារានំ សោមនស្សំ កថំ លព្ភតីតិ អាហ ‘‘អាសេវនវសេន លព្ភតី’’តិ. កិញ្ចាបិ ខីណាសវោ ឥដ្ឋានិដ្ឋេបិ អារម្មណេ មជ្ឈត្តោ វិយ ពហុលំ ឧបេក្ខកោ វិហរតិ អត្តនោ បរិសុទ្ធបកតិភាវាវិជហនតោ. កទាចិ បន តថា ចេតោភិសង្ខារាភាវេ យំ តំ សភាវតោ ឥដ្ឋំ អារម្មណំ, តត្ថ យាថាវសភាវគ្គហណវសេនបិ អរហតោ ចិត្តំ សោមនស្សសហគតំ ហុត្វា បវត្តតេវ, តញ្ច ខោ បុព្ពាសេវនវសេន. តេន វុត្តំ ‘‘អាសេវនវសេន លព្ភតី’’តិ. អារក្ខកិច្ចំ សាធេតិ សតិវេបុល្លប្បត្តត្តា. ចរតោតិអាទិនា និច្ចសមាទានំ ទស្សេតិ, តំ វិក្ខេបាភាវេន ទដ្ឋព្ពំ.

បព្ពជ្ជូបគតាតិ យំ កិញ្ចិ បព្ពជ្ជំ ឧបគតា, ន សមិតបាបា. ភោវាទិនោតិ ជាតិមត្តព្រាហ្មណេ វទតិ. បាដេក្កសច្ចានីតិ តេហិ តេហិ ទិដ្ឋិគតិកេហិ បាដិយេក្កំ គហិតានិ ‘‘ឥទមេវ សច្ច’’ន្តិ អភិនិវិដ្ឋានិ ទិដ្ឋិសច្ចាទីនិ. តានិបិ ហិ ‘‘ឥទមេវ សច្ច’’ន្តិ គហណំ ឧបាទាយ ‘‘សច្ចានី’’តិ វោហរីយន្តិ. តេនាហ ‘‘ឥទមេវា’’តិអាទិ. នីហដានីតិ អត្តនោ សន្តានតោ នីហរិតានិ អបនីតានិ. គហិតគ្គហណស្សាតិ អរិយមគ្គាធិគមតោ បុព្ពេ គហិតស្ស ទិដ្ឋិគ្គាហស្ស. វិស្សដ្ឋភាវវេវចនានីតិ អរិយមគ្គេន សព្ពសោ បរិច្ចាគភាវស្ស អធិវចនានិ.

នត្ថិ ឯតាសំ វយោ វេកល្លន្តិ អវយាតិ អាហ ‘‘អនូនា’’តិ, អនវសេសោតិ អត្ថោ. ឯសនាតិ កាមេសនាទយោ. មគ្គស្ស កិច្ចនិប្ផត្តិ កថិតា រាគាទីនំ បហីនភាវទីបនតោ. បច្ចវេក្ខណផលំ កថិតន្តិ បច្ចវេក្ខណមុខេន អរិយផលំ កថិតំ. អធិគតេ ហិ អគ្គផលេ សព្ពសោ រាគាទីនំ អនុប្បាទធម្មតំ បជានាតិ, តញ្ច បជាននំ បច្ចវេក្ខណញាណន្តិ.

ទុតិយអរិយាវាសសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

នាថវគ្គវណ្ណនា និដ្ឋិតា.