៥. សម្មប្បធានសំយុត្តំ

១. គង្គាបេយ្យាលវគ្គោ

១-១២. បាចីនាទិសុត្តទ្វាទសកំ

៦៥១-៦៦២. សាវត្ថិនិទានំ. តត្រ ខោ ភគវា ឯតទវោច – ‘‘ចត្តារោមេ, ភិក្ខវេ, សម្មប្បធានា. កតមេ ចត្តារោ? ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ អនុប្បន្នានំ បាបកានំ អកុសលានំ ធម្មានំ អនុប្បាទាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. ឧប្បន្នានំ បាបកានំ អកុសលានំ ធម្មានំ បហានាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. អនុប្បន្នានំ កុសលានំ ធម្មានំ ឧប្បាទាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. ឧប្បន្នានំ កុសលានំ ធម្មានំ ឋិតិយា អសម្មោសាយ ភិយ្យោភាវាយ វេបុល្លាយ ភាវនាយ បារិបូរិយា ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, ចត្តារោ សម្មប្បធានាតិ’’.

‘‘សេយ្យថាបិ, ភិក្ខវេ, គង្គា នទី បាចីននិន្នា បាចីនបោណា បាចីនបព្ភារា; ឯវមេវ ខោ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ភាវេន្តោ ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ពហុលីករោន្តោ និព្ពាននិន្នោ ហោតិ និព្ពានបោណោ និព្ពានបព្ភារោ. កថញ្ច, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ភាវេន្តោ ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ពហុលីករោន្តោ និព្ពាននិន្នោ ហោតិ និព្ពានបោណោ និព្ពានបព្ភារោ? ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ អនុប្បន្នានំ បាបកានំ អកុសលានំ ធម្មានំ អនុប្បាទាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. ឧប្បន្នានំ បាបកានំ អកុសលានំ ធម្មានំ បហានាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. អនុប្បន្នានំ កុសលានំ ធម្មានំ ឧប្បាទាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. ឧប្បន្នានំ កុសលានំ ធម្មានំ ឋិតិយា អសម្មោសាយ ភិយ្យោភាវាយ វេបុល្លាយ ភាវនាយ បារិបូរិយា ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ភាវេន្តោ ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ពហុលីករោន្តោ និព្ពាននិន្នោ ហោតិ និព្ពានបោណោ និព្ពានបព្ភារោ’’តិ. ទ្វាទសមំ. (សម្មប្បធានសំយុត្តស្ស គង្គាបេយ្យាលី សម្មប្បធានវសេន វិត្ថារេតព្ពា).

គង្គាបេយ្យាលវគ្គោ បឋមោ.

តស្សុទ្ទានំ –

ឆ បាចីនតោ និន្នា, ឆ និន្នា ច សមុទ្ទតោ;

ទ្វេតេ ឆ ទ្វាទស ហោន្តិ, វគ្គោ តេន បវុច្ចតីតិ.

២. អប្បមាទវគ្គោ

(អប្បមាទវគ្គោ សម្មប្បធានវសេន វិត្ថារេតព្ពោ).

តស្សុទ្ទានំ –

តថាគតំ បទំ កូដំ, មូលំ សារេន វស្សិកំ;

រាជា ចន្ទិមសូរិយា, វត្ថេន ទសមំ បទន្តិ.

៣. ពលករណីយវគ្គោ

១-១២. ពលករណីយាទិសុត្តទ្វាទសកំ

៦៧៣-៦៨៤. ‘‘សេយ្យថាបិ, ភិក្ខវេ, យេ កេចិ ពលករណីយា កម្មន្តា កយិរន្តិ, សព្ពេ តេ បថវិំ និស្សាយ បថវិយំ បតិដ្ឋាយ ឯវមេតេ ពលករណីយា កម្មន្តា កយិរន្តិ; ឯវមេវ ខោ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ សីលំ និស្សាយ សីលេ បតិដ្ឋាយ ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ភាវេតិ, ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ពហុលីករោតិ. កថញ្ច, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ សីលំ និស្សាយ សីលេ បតិដ្ឋាយ ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ភាវេតិ, ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ពហុលីករោតិ? ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ អនុប្បន្នានំ បាបកានំ អកុសលានំ ធម្មានំ អនុប្បាទាយ ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ…បេ… ឧប្បន្នានំ កុសលានំ ធម្មានំ ឋិតិយា អសម្មោសាយ ភិយ្យោភាវាយ វេបុល្លាយ ភាវនាយ បារិបូរិយា ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ សីលំ និស្សាយ សីលេ បតិដ្ឋាយ ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ភាវេតិ, ចត្តារោ សម្មប្បធានេ ពហុលីករោតី’’តិ. (ឯវំ ពលករណីយវគ្គោ សម្មប្បធានវសេន វិត្ថារេតព្ពោ). ទ្វាទសមំ.

ពលករណីយវគ្គោ តតិយោ.

តស្សុទ្ទានំ –

ពលំ ពីជញ្ច នាគោ ច, រុក្ខោ កុម្ភេន សូកិយា;

អាកាសេន ច ទ្វេ មេឃា, នាវា អាគន្តុកា នទីតិ.

៤. ឯសនាវគ្គោ

១-១០. ឯសនាទិសុត្តទសកំ

៦៨៥-៦៩៤. ‘‘តិស្សោ ឥមា, ភិក្ខវេ, ឯសនា. កតមា តិស្សោ? កាមេសនា, ភវេសនា, ព្រហ្មចរិយេសនា – ឥមា ខោ, ភិក្ខវេ, តិស្សោ ឯសនា. ឥមាសំ ខោ, ភិក្ខវេ, តិស្សន្នំ ឯសនានំ អភិញ្ញាយ បរិញ្ញាយ បរិក្ខយាយ បហានាយ ចត្តារោ សម្មប្បធានា ភាវេតព្ពា. កតមេ ចត្តារោ? ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ អនុប្បន្នានំ…បេ… ឧប្បន្នានំ កុសលានំ ធម្មានំ ឋិតិយា អសម្មោសាយ ភិយ្យោភាវាយ វេបុល្លាយ ភាវនាយ បារិបូរិយា ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. ឥមាសំ ខោ, ភិក្ខវេ, តិស្សន្នំ ឯសនានំ អភិញ្ញាយ បរិញ្ញាយ បរិក្ខយាយ បហានាយ ឥមេ ចត្តារោ សម្មប្បធានា ភាវេតព្ពា’’តិ. (វិត្ថារេតព្ពំ). ទសមំ.

ឯសនាវគ្គោ ចតុត្ថោ.

តស្សុទ្ទានំ –

ឯសនា វិធា អាសវោ, ភវោ ច ទុក្ខតា តិស្សោ;

ខិលំ មលញ្ច នីឃោ ច, វេទនា តណ្ហា តសិនា ចាតិ.

៥. ឱឃវគ្គោ

១-១០. ឱឃាទិសុត្តទសកំ

៦៩៥-៧០៤. ‘‘បញ្ចិមានិ, ភិក្ខវេ, ឧទ្ធម្ភាគិយានិ សំយោជនានិ. កតមានិ បញ្ច? រូបរាគោ, អរូបរាគោ, មានោ, ឧទ្ធច្ចំ, អវិជ្ជា – ឥមានិ ខោ, ភិក្ខវេ, បញ្ចុទ្ធម្ភាគិយានិ សំយោជនានិ. ឥមេសំ ខោ, ភិក្ខវេ, បញ្ចន្នំ ឧទ្ធម្ភាគិយានំ សំយោជនានំ អភិញ្ញាយ បរិញ្ញាយ បរិក្ខយាយ បហានាយ ចត្តារោ សម្មប្បធានា ភាវេតព្ពា. កតមេ ចត្តារោ? ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ អនុប្បន្នានំ…បេ… ឧប្បន្នានំ កុសលានំ ធម្មានំ ឋិតិយា អសម្មោសាយ ភិយ្យោភាវាយ វេបុល្លាយ ភាវនាយ បារិបូរិយា ឆន្ទំ ជនេតិ វាយមតិ វីរិយំ អារភតិ ចិត្តំ បគ្គណ្ហាតិ បទហតិ. ឥមេសំ ខោ, ភិក្ខវេ, បញ្ចន្នំ ឧទ្ធម្ភាគិយានំ សំយោជនានំ អភិញ្ញាយ បរិញ្ញាយ បរិក្ខយាយ បហានាយ ឥមេ ចត្តារោ សម្មប្បធានា ភាវេតព្ពា’’តិ. (វិត្ថារេតព្ពា). ទសមំ.

ឱឃវគ្គោ បញ្ចមោ.

តស្សុទ្ទានំ –

ឱឃោ យោគោ ឧបាទានំ, គន្ថា អនុសយេន ច;

កាមគុណា នីវរណា, ខន្ធា ឱរុទ្ធម្ភាគិយាតិ.

សម្មប្បធានសំយុត្តំ បញ្ចមំ.