១១. សក្កសំយុត្តំ
១. បឋមវគ្គោ
១. សុវីរសុត្តំ
២៤៧. ឯវំ មេ សុតំ – ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ. តត្រ ខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ភិក្ខវោ’’តិ. ‘‘ភទន្តេ’’តិ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ បច្ចស្សោសុំ. ភគវា ឯតទវោច –
‘‘ភូតបុព្ពំ, ភិក្ខវេ, អសុរា ទេវេ អភិយំសុ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សុវីរំ ទេវបុត្តំ អាមន្តេសិ – ‘ឯតេ, តាត សុវីរ, អសុរា ទេវេ អភិយន្តិ. គច្ឆ, តាត សុវីរ, អសុរេ បច្ចុយ្យាហី’តិ. ‘ឯវំ ភទ្ទន្តវា’តិ ខោ, ភិក្ខវេ, សុវីរោ ទេវបុត្តោ សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស បដិស្សុត្វា បមាទំ អាបាទេសិ [អាហរេសិ (កត្ថចិ) នវង្គុត្តរេ សីហនាទសុត្តេបិ]. ទុតិយម្បិ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សុវីរំ ទេវបុត្តំ អាមន្តេសិ – ‘ឯតេ, តាត សុវីរ, អសុរា ទេវេ អភិយន្តិ. គច្ឆ, តាត សុវីរ, អសុរេ បច្ចុយ្យាហី’តិ. ‘ឯវំ ភទ្ទន្តវា’តិ ខោ, ភិក្ខវេ, សុវីរោ ទេវបុត្តោ សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស បដិស្សុត្វា ទុតិយម្បិ បមាទំ អាបាទេសិ. តតិយម្បិ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សុវីរំ ទេវបុត្តំ អាមន្តេសិ – ‘ឯតេ, តាត សុវីរ, អសុរា ទេវេ អភិយន្តិ. គច្ឆ, តាត សុវីរ, អសុរេ បច្ចុយ្យាហី’តិ. ‘ឯវំ ភទ្ទន្តវា’តិ ខោ, ភិក្ខវេ, សុវីរោ ទេវបុត្តោ សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស បដិស្សុត្វា តតិយម្បិ បមាទំ អាបាទេសិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សុវីរំ ទេវបុត្តំ គាថាយ អជ្ឈភាសិ –
‘‘អនុដ្ឋហំ អវាយាមំ, សុខំ យត្រាធិគច្ឆតិ;
សុវីរ តត្ថ គច្ឆាហិ, មញ្ច តត្ថេវ បាបយា’’តិ.
‘‘អលស្វស្ស [អលស’ស្ស (សី. បី.), អលស្វាយំ (ស្យា. កំ.)] អនុដ្ឋាតា, ន ច កិច្ចានិ ការយេ;
សព្ពកាមសមិទ្ធស្ស, តំ មេ សក្ក វរំ ទិសា’’តិ.
‘‘យត្ថាលសោ អនុដ្ឋាតា, អច្ចន្តំ សុខមេធតិ;
សុវីរ តត្ថ គច្ឆាហិ, មញ្ច តត្ថេវ បាបយា’’តិ.
‘‘អកម្មុនា [អកម្មនា (សី. បី.)] ទេវសេដ្ឋ, សក្ក វិន្ទេមុ យំ សុខំ;
អសោកំ អនុបាយាសំ, តំ មេ សក្ក វរំ ទិសា’’តិ.
‘‘សចេ អត្ថិ អកម្មេន, កោចិ ក្វចិ ន ជីវតិ;
និព្ពានស្ស ហិ សោ មគ្គោ, សុវីរ តត្ថ គច្ឆាហិ;
មញ្ច តត្ថេវ បាបយា’’តិ.
‘‘សោ ហិ នាម, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សកំ បុញ្ញផលំ ឧបជីវមានោ ទេវានំ តាវតិំសានំ ឥស្សរិយាធិបច្ចំ រជ្ជំ ការេន្តោ ឧដ្ឋានវីរិយស្ស វណ្ណវាទី ភវិស្សតិ. ឥធ ខោ តំ, ភិក្ខវេ, សោភេថ, យំ តុម្ហេ ឯវំ ស្វាក្ខាតេ ធម្មវិនយេ បព្ពជិតា សមានា ឧដ្ឋហេយ្យាថ ឃដេយ្យាថ វាយមេយ្យាថ អប្បត្តស្ស បត្តិយា អនធិគតស្ស អធិគមាយ, អសច្ឆិកតស្ស សច្ឆិកិរិយាយា’’តិ.
២. សុសីមសុត្តំ
២៤៨. សាវត្ថិយំ. តត្រ ខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ភិក្ខវោ’’តិ. ‘‘ភទន្តេ’’តិ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ បច្ចស្សោសុំ. ភគវា ឯតទវោច –
‘‘ភូតបុព្ពំ, ភិក្ខវេ, អសុរា ទេវេ អភិយំសុ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សុសីមំ [សុសិមំ (ស្យា. កំ. ក.)] ទេវបុត្តំ អាមន្តេសិ – ‘ឯតេ, តាត សុសីម, អសុរា ទេវេ អភិយន្តិ. គច្ឆ, តាត សុសីម, អសុរេ បច្ចុយ្យាហី’តិ. ‘ឯវំ ភទ្ទន្តវា’តិ ខោ, ភិក្ខវេ, សុសីមោ ទេវបុត្តោ សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស បដិស្សុត្វា បមាទំ អាបាទេសិ. ទុតិយម្បិ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សុសីមំ ទេវបុត្តំ អាមន្តេសិ…បេ… ទុតិយម្បិ បមាទំ អាបាទេសិ. តតិយម្បិ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សុសីមំ ទេវបុត្តំ អាមន្តេសិ…បេ… តតិយម្បិ បមាទំ អាបាទេសិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សុសីមំ ទេវបុត្តំ គាថាយ អជ្ឈភាសិ –
‘‘អនុដ្ឋហំ អវាយាមំ, សុខំ យត្រាធិគច្ឆតិ;
សុសីម តត្ថ គច្ឆាហិ, មញ្ច តត្ថេវ បាបយា’’តិ.
‘‘អលស្វស្ស អនុដ្ឋាតា, ន ច កិច្ចានិ ការយេ;
សព្ពកាមសមិទ្ធស្ស, តំ មេ សក្ក វរំ ទិសា’’តិ.
‘‘យត្ថាលសោ អនុដ្ឋាតា, អច្ចន្តំ សុខមេធតិ;
សុសីម តត្ថ គច្ឆាហិ, មញ្ច តត្ថេវ បាបយា’’តិ.
‘‘អកម្មុនា ទេវសេដ្ឋ, សក្ក វិន្ទេមុ យំ សុខំ;
អសោកំ អនុបាយាសំ, តំ មេ សក្ក វរំ ទិសា’’តិ.
‘‘សចេ អត្ថិ អកម្មេន, កោចិ ក្វចិ ន ជីវតិ;
និព្ពានស្ស ហិ សោ មគ្គោ, សុសីម តត្ថ គច្ឆាហិ;
មញ្ច តត្ថេវ បាបយា’’តិ.
‘‘សោ ហិ នាម, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សកំ បុញ្ញផលំ ឧបជីវមានោ ទេវានំ តាវតិំសានំ ឥស្សរិយាធិបច្ចំ រជ្ជំ ការេន្តោ ឧដ្ឋានវីរិយស្ស វណ្ណវាទី ភវិស្សតិ. ឥធ ខោ តំ, ភិក្ខវេ, សោភេថ, យំ តុម្ហេ ឯវំ ស្វាក្ខាតេ ធម្មវិនយេ បព្ពជិតា សមានា ឧដ្ឋហេយ្យាថ ឃដេយ្យាថ វាយមេយ្យាថ អប្បត្តស្ស បត្តិយា, អនធិគតស្ស អធិគមាយ, អសច្ឆិកតស្ស សច្ឆិកិរិយាយា’’តិ.
៣. ធជគ្គសុត្តំ
២៤៩. សាវត្ថិយំ. តត្រ ខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ភិក្ខវោ’’តិ. ‘‘ភទន្តេ’’តិ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ បច្ចស្សោសុំ. ភគវា ឯតទវោច –
‘‘ភូតបុព្ពំ, ភិក្ខវេ, ទេវាសុរសង្គាមោ សមុបព្យូឡ្ហោ អហោសិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ ទេវេ តាវតិំសេ អាមន្តេសិ –
‘សចេ, មារិសា, ទេវានំ សង្គាមគតានំ ឧប្បជ្ជេយ្យ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, មមេវ តស្មិំ សមយេ ធជគ្គំ ឧល្លោកេយ្យាថ. មមញ្ហិ វោ ធជគ្គំ ឧល្លោកយតំ យំ ភវិស្សតិ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, សោ បហីយិស្សតិ’.
‘នោ ចេ មេ ធជគ្គំ ឧល្លោកេយ្យាថ, អថ បជាបតិស្ស ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកេយ្យាថ. បជាបតិស្ស ហិ វោ ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកយតំ យំ ភវិស្សតិ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, សោ បហីយិស្សតិ’.
‘នោ ចេ បជាបតិស្ស ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកេយ្យាថ, អថ វរុណស្ស ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកេយ្យាថ. វរុណស្ស ហិ វោ ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកយតំ យំ ភវិស្សតិ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, សោ បហីយិស្សតិ’.
‘នោ ចេ វរុណស្ស ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកេយ្យាថ, អថ ឦសានស្ស ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកេយ្យាថ. ឦសានស្ស ហិ វោ ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកយតំ យំ ភវិស្សតិ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, សោ បហីយិស្សតី’’’តិ.
‘‘តំ ខោ បន, ភិក្ខវេ, សក្កស្ស វា ទេវានមិន្ទស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកយតំ, បជាបតិស្ស វា ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកយតំ, វរុណស្ស វា ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកយតំ, ឦសានស្ស វា ទេវរាជស្ស ធជគ្គំ ឧល្លោកយតំ យំ ភវិស្សតិ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, សោ បហីយេថាបិ នោបិ បហីយេថ [នោ បហីយេថ (ក.)].
‘‘តំ កិស្ស ហេតុ? សក្កោ ហិ, ភិក្ខវេ, ទេវានមិន្ទោ អវីតរាគោ អវីតទោសោ អវីតមោហោ ភីរុ ឆម្ភី ឧត្រាសី បលាយីតិ.
‘‘អហញ្ច ខោ, ភិក្ខវេ, ឯវំ វទាមិ – ‘សចេ តុម្ហាកំ, ភិក្ខវេ, អរញ្ញគតានំ វា រុក្ខមូលគតានំ វា សុញ្ញាគារគតានំ វា ឧប្បជ្ជេយ្យ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, មមេវ តស្មិំ សមយេ អនុស្សរេយ្យាថ – ឥតិបិ សោ ភគវា អរហំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ វិជ្ជាចរណសម្បន្នោ សុគតោ លោកវិទូ អនុត្តរោ បុរិសទម្មសារថិ សត្ថា ទេវមនុស្សានំ ពុទ្ធោ ភគវា’តិ. មមញ្ហិ វោ, ភិក្ខវេ, អនុស្សរតំ យំ ភវិស្សតិ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, សោ បហីយិស្សតិ.
‘‘នោ ចេ មំ អនុស្សរេយ្យាថ, អថ ធម្មំ អនុស្សរេយ្យាថ – ‘ស្វាក្ខាតោ ភគវតា ធម្មោ សន្ទិដ្ឋិកោ អកាលិកោ ឯហិបស្សិកោ ឱបនេយ្យិកោ បច្ចត្តំ វេទិតព្ពោ វិញ្ញូហី’តិ. ធម្មញ្ហិ វោ, ភិក្ខវេ, អនុស្សរតំ យំ ភវិស្សតិ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, សោ បហីយិស្សតិ.
‘‘នោ ចេ ធម្មំ អនុស្សរេយ្យាថ, អថ សង្ឃំ អនុស្សរេយ្យាថ – ‘សុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោ ឧជុប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោ ញាយប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោ សាមីចិប្បដិបន្នោ ភគវតោ សាវកសង្ឃោ, យទិទំ ចត្តារិ បុរិសយុគានិ អដ្ឋ បុរិសបុគ្គលា ឯស ភគវតោ សាវកសង្ឃោ, អាហុនេយ្យោ បាហុនេយ្យោ ទក្ខិណេយ្យោ អញ្ជលិករណីយោ អនុត្តរំ បុញ្ញក្ខេត្តំ លោកស្សា’តិ. សង្ឃញ្ហិ វោ, ភិក្ខវេ, អនុស្សរតំ យំ ភវិស្សតិ ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា លោមហំសោ វា, សោ បហីយិស្សតិ.
‘‘តំ កិស្ស ហេតុ? តថាគតោ ហិ, ភិក្ខវេ, អរហំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ វីតរាគោ វីតទោសោ វីតមោហោ អភីរុ អច្ឆម្ភី អនុត្រាសី អបលាយី’’តិ. ឥទមវោច ភគវា. ឥទំ វត្វាន សុគតោ អថាបរំ ឯតទវោច សត្ថា –
‘‘អរញ្ញេ រុក្ខមូលេ វា, សុញ្ញាគារេវ ភិក្ខវោ;
អនុស្សរេថ [អនុស្សរេយ្យាថ (ក.) បទសិទ្ធិ បន ចិន្តេតព្ពា] សម្ពុទ្ធំ, ភយំ តុម្ហាក នោ សិយា.
‘‘នោ ចេ ពុទ្ធំ សរេយ្យាថ, លោកជេដ្ឋំ នរាសភំ;
អថ ធម្មំ សរេយ្យាថ, និយ្យានិកំ សុទេសិតំ.
‘‘នោ ចេ ធម្មំ សរេយ្យាថ, និយ្យានិកំ សុទេសិតំ;
អថ សង្ឃំ សរេយ្យាថ, បុញ្ញក្ខេត្តំ អនុត្តរំ.
‘‘ឯវំ ពុទ្ធំ សរន្តានំ, ធម្មំ សង្ឃញ្ច ភិក្ខវោ;
ភយំ វា ឆម្ភិតត្តំ វា, លោមហំសោ ន ហេស្សតី’’តិ.
៤. វេបចិត្តិសុត្តំ
២៥០. សាវត្ថិនិទានំ. ‘‘ភូតបុព្ពំ, ភិក្ខវេ, ទេវាសុរសង្គាមោ សមុបព្យូឡ្ហោ អហោសិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិ អសុរិន្ទោ អសុរេ អាមន្តេសិ – ‘សចេ, មារិសា, ទេវានំ អសុរសង្គាមេ សមុបព្យូឡ្ហេ អសុរា ជិនេយ្យុំ ទេវា បរាជិនេយ្យុំ [បរាជេយ្យុំ (សី. បី.)], យេន នំ សក្កំ ទេវានមិន្ទំ កណ្ឋបញ្ចមេហិ ពន្ធនេហិ ពន្ធិត្វា មម សន្តិកេ អានេយ្យាថ អសុរបុរ’ន្តិ. សក្កោបិ ខោ, ភិក្ខវេ, ទេវានមិន្ទោ ទេវេ តាវតិំសេ អាមន្តេសិ – ‘សចេ, មារិសា, ទេវានំ អសុរសង្គាមេ សមុបព្យូឡ្ហេ ទេវា ជិនេយ្យុំ អសុរា បរាជិនេយ្យុំ, យេន នំ វេបចិត្តិំ អសុរិន្ទំ កណ្ឋបញ្ចមេហិ ពន្ធនេហិ ពន្ធិត្វា មម សន្តិកេ អានេយ្យាថ សុធម្មសភ’’’ន្តិ. តស្មិំ ខោ បន, ភិក្ខវេ, សង្គាមេ ទេវា ជិនិំសុ, អសុរា បរាជិនិំសុ [បរាជិំសុ (សី. បី.)]. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, ទេវា តាវតិំសា វេបចិត្តិំ អសុរិន្ទំ កណ្ឋបញ្ចមេហិ ពន្ធនេហិ ពន្ធិត្វា សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស សន្តិកេ អានេសុំ សុធម្មសភំ. តត្រ សុទំ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិ អសុរិន្ទោ កណ្ឋបញ្ចមេហិ ពន្ធនេហិ ពទ្ធោ សក្កំ ទេវានមិន្ទំ សុធម្មសភំ បវិសន្តញ្ច និក្ខមន្តញ្ច អសព្ភាហិ ផរុសាហិ វាចាហិ អក្កោសតិ បរិភាសតិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, មាតលិ សង្គាហកោ សក្កំ ទេវានមិន្ទំ គាថាហិ អជ្ឈភាសិ –
‘‘ភយា នុ មឃវា សក្ក, ទុព្ពល្យា នោ តិតិក្ខសិ;
សុណន្តោ ផរុសំ វាចំ, សម្មុខា វេបចិត្តិនោ’’តិ.
‘‘នាហំ ភយា ន ទុព្ពល្យា, ខមាមិ វេបចិត្តិនោ;
កថញ្ហិ មាទិសោ វិញ្ញូ, ពាលេន បដិសំយុជេ’’តិ.
‘‘ភិយ្យោ ពាលា បភិជ្ជេយ្យុំ, នោ ចស្ស បដិសេធកោ;
តស្មា ភុសេន ទណ្ឌេន, ធីរោ ពាលំ និសេធយេ’’តិ.
‘‘ឯតទេវ អហំ មញ្ញេ, ពាលស្ស បដិសេធនំ;
បរំ សង្កុបិតំ ញត្វា, យោ សតោ ឧបសម្មតី’’តិ.
‘‘ឯតទេវ តិតិក្ខាយ, វជ្ជំ បស្សាមិ វាសវ;
យទា នំ មញ្ញតិ ពាលោ, ភយា ម្យាយំ តិតិក្ខតិ;
អជ្ឈារុហតិ ទុម្មេធោ, គោវ ភិយ្យោ បលាយិន’’ន្តិ.
‘‘កាមំ មញ្ញតុ វា មា វា, ភយា ម្យាយំ តិតិក្ខតិ;
សទត្ថបរមា អត្ថា, ខន្ត្យា ភិយ្យោ ន វិជ្ជតិ.
‘‘យោ ហវេ ពលវា សន្តោ, ទុព្ពលស្ស តិតិក្ខតិ;
តមាហុ បរមំ ខន្តិំ, និច្ចំ ខមតិ ទុព្ពលោ.
‘‘អពលំ តំ ពលំ អាហុ, យស្ស ពាលពលំ ពលំ;
ពលស្ស ធម្មគុត្តស្ស, បដិវត្តា ន វិជ្ជតិ.
‘‘តស្សេវ តេន បាបិយោ, យោ កុទ្ធំ បដិកុជ្ឈតិ;
កុទ្ធំ អប្បដិកុជ្ឈន្តោ, សង្គាមំ ជេតិ ទុជ្ជយំ.
‘‘ឧភិន្នមត្ថំ ចរតិ, អត្តនោ ច បរស្ស ច;
បរំ សង្កុបិតំ ញត្វា, យោ សតោ ឧបសម្មតិ.
‘‘ឧភិន្នំ តិកិច្ឆន្តានំ, អត្តនោ ច បរស្ស ច;
ជនា មញ្ញន្តិ ពាលោតិ, យេ ធម្មស្ស អកោវិទា’’តិ.
‘‘សោ ហិ នាម, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ សកំ បុញ្ញផលំ ឧបជីវមានោ ទេវានំ តាវតិំសានំ ឥស្សរិយាធិបច្ចំ រជ្ជំ ការេន្តោ ខន្តិសោរច្ចស្ស វណ្ណវាទី ភវិស្សតិ. ឥធ ខោ តំ, ភិក្ខវេ, សោភេថ យំ តុម្ហេ ឯវំ ស្វាក្ខាតេ ធម្មវិនយេ បព្ពជិតា សមានា ខមា ច ភវេយ្យាថ សោរតា ចា’’តិ.
៥. សុភាសិតជយសុត្តំ
២៥១. សាវត្ថិនិទានំ. ‘‘ភូតបុព្ពំ, ភិក្ខវេ, ទេវាសុរសង្គាមោ សមុបព្យូឡ្ហោ អហោសិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិ អសុរិន្ទោ សក្កំ ទេវានមិន្ទំ ឯតទវោច – ‘ហោតុ, ទេវានមិន្ទ, សុភាសិតេន ជយោ’តិ. ‘ហោតុ, វេបចិត្តិ, សុភាសិតេន ជយោ’តិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, ទេវា ច អសុរា ច បារិសជ្ជេ ឋបេសុំ – ‘ឥមេ នោ សុភាសិតទុព្ភាសិតំ អាជានិស្សន្តី’តិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិំ អសុរិន្ទោ សក្កំ ទេវានមិន្ទំ ឯតទវោច – ‘ភណ, ទេវានមិន្ទ, គាថ’ន្តិ. ឯវំ វុត្តេ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ វេបចិត្តិ អសុរិន្ទំ ឯតទវោច – ‘តុម្ហេ ខ្វេត្ថ, វេបចិត្តិ, បុព្ពទេវា. ភណ, វេបចិត្តិ, គាថ’ន្តិ. ឯវំ វុត្តេ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិ អសុរិន្ទោ ឥមំ គាថំ អភាសិ –
‘‘ភិយ្យោ ពាលា បភិជ្ជេយ្យុំ, នោ ចស្ស បដិសេធកោ;
តស្មា ភុសេន ទណ្ឌេន, ធីរោ ពាលំ និសេធយេ’’តិ.
‘‘ភាសិតាយ ខោ បន, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិនា អសុរិន្ទេន គាថាយ អសុរា អនុមោទិំសុ, ទេវា តុណ្ហី អហេសុំ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិ អសុរិន្ទោ សក្កំ ទេវានមិន្ទំ ឯតទវោច – ‘ភណ, ទេវានមិន្ទ, គាថ’ន្តិ. ឯវំ វុត្តេ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ ឥមំ គាថំ អភាសិ –
‘‘ឯតទេវ អហំ មញ្ញេ, ពាលស្ស បដិសេធនំ;
បរំ សង្កុបិតំ ញត្វា, យោ សតោ ឧបសម្មតី’’តិ.
‘‘ភាសិតាយ ខោ បន, ភិក្ខវេ, សក្កេន ទេវានមិន្ទេន គាថាយ, ទេវា អនុមោទិំសុ, អសុរា តុណ្ហី អហេសុំ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ វេបចិត្តិំ អសុរិន្ទំ ឯតទវោច – ‘ភណ, វេបចិត្តិ, គាថ’ន្តិ. ឯវំ វុត្តេ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិ អសុរិន្ទោ ឥមំ គាថំ អភាសិ –
‘‘ឯតទេវ តិតិក្ខាយ, វជ្ជំ បស្សាមិ វាសវ;
យទា នំ មញ្ញតិ ពាលោ, ភយា ម្យាយំ តិតិក្ខតិ;
អជ្ឈារុហតិ ទុម្មេធោ, គោវ ភិយ្យោ បលាយិន’’ន្តិ.
‘‘ភាសិតាយ ខោ បន, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិនា អសុរិន្ទេន គាថាយ អសុរា អនុមោទិំសុ, ទេវា តុណ្ហី អហេសុំ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិ អសុរិន្ទោ សក្កំ ទេវានមិន្ទំ ឯតទវោច – ‘ភណ, ទេវានមិន្ទ, គាថ’ន្តិ. ឯវំ វុត្តេ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ ឥមា គាថាយោ អភាសិ –
‘‘កាមំ មញ្ញតុ វា មា វា, ភយា ម្យាយំ តិតិក្ខតិ;
សទត្ថបរមា អត្ថា, ខន្ត្យា ភិយ្យោ ន វិជ្ជតិ.
‘‘យោ ហវេ ពលវា សន្តោ, ទុព្ពលស្ស តិតិក្ខតិ;
តមាហុ បរមំ ខន្តិំ, និច្ចំ ខមតិ ទុព្ពលោ.
‘‘អពលំ តំ ពលំ អាហុ, យស្ស ពាលពលំ ពលំ;
ពលស្ស ធម្មគុត្តស្ស, បដិវត្តា ន វិជ្ជតិ.
‘‘តស្សេវ តេន បាបិយោ, យោ កុទ្ធំ បដិកុជ្ឈតិ;
កុទ្ធំ អប្បដិកុជ្ឈន្តោ, សង្គាមំ ជេតិ ទុជ្ជយំ.
‘‘ឧភិន្នមត្ថំ ចរតិ, អត្តនោ ច បរស្ស ច;
បរំ សង្កុបិតំ ញត្វា, យោ សតោ ឧបសម្មតិ.
‘‘ឧភិន្នំ តិកិច្ឆន្តានំ, អត្តនោ ច បរស្ស ច;
ជនា មញ្ញន្តិ ពាលោតិ, យេ ធម្មស្ស អកោវិទា’’តិ.
‘‘ភាសិតាសុ ខោ បន, ភិក្ខវេ, សក្កេន ទេវានមិន្ទេន គាថាសុ, ទេវា អនុមោទិំសុ, អសុរា តុណ្ហី អហេសុំ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, ទេវានញ្ច អសុរានញ្ច បារិសជ្ជា ឯតទវោចុំ – ‘ភាសិតា ខោ វេបចិត្តិនា អសុរិន្ទេន គាថាយោ. តា ច ខោ សទណ្ឌាវចរា សសត្ថាវចរា, ឥតិ ភណ្ឌនំ ឥតិ វិគ្គហោ ឥតិ កលហោ. ភាសិតា ខោ [ភាសិតា ខោ បន (សី.)] សក្កេន ទេវានមិន្ទេន គាថាយោ. តា ច ខោ អទណ្ឌាវចរា អសត្ថាវចរា, ឥតិ អភណ្ឌនំ ឥតិ អវិគ្គហោ ឥតិ អកលហោ. សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស សុភាសិតេន ជយោ’តិ. ឥតិ ខោ, ភិក្ខវេ សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស សុភាសិតេន ជយោ អហោសី’’តិ.
៦. កុលាវកសុត្តំ
២៥២. សាវត្ថិយំ. ‘‘ភូតបុព្ពំ, ភិក្ខវេ, ទេវាសុរសង្គាមោ សមុបព្យូឡ្ហោ អហោសិ. តស្មិំ ខោ បន, ភិក្ខវេ, សង្គាមេ អសុរា ជិនិំសុ, ទេវា បរាជិនិំសុ. បរាជិតា ច ខោ, ភិក្ខវេ, ទេវា អបាយំស្វេវ ឧត្តរេនមុខា, អភិយំស្វេវ នេ អសុរា. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ មាតលិ សង្គាហកំ គាថាយ អជ្ឈភាសិ –
‘‘កុលាវកា មាតលិ សិម្ពលិស្មិំ,
ឦសាមុខេន បរិវជ្ជយស្សុ;
កាមំ ចជាម អសុរេសុ បាណំ,
មាយិមេ ទិជា វិកុលាវកា [វិកុលាវា (ស្យា. កំ. ក.)] អហេសុ’’ន្តិ.
‘‘‘ឯវំ ភទ្ទន្តវា’តិ ខោ, ភិក្ខវេ, មាតលិ សង្គាហកោ សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស បដិស្សុត្វា សហស្សយុត្តំ អាជញ្ញរថំ បច្ចុទាវត្តេសិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, អសុរានំ ឯតទហោសិ – ‘បច្ចុទាវត្តោ ខោ ទានិ សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស សហស្សយុត្តោ អាជញ្ញរថោ. ទុតិយម្បិ ខោ ទេវា អសុរេហិ សង្គាមេស្សន្តីតិ ភីតា អសុរបុរមេវ បាវិសិំសុ. ឥតិ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស ធម្មេន ជយោ អហោសី’’’តិ.
៧. នទុព្ភិយសុត្តំ
២៥៣. សាវត្ថិយំ. ‘‘ភូតបុព្ពំ, ភិក្ខវេ, សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស រហោគតស្ស បដិសល្លីនស្ស ឯវំ ចេតសោ បរិវិតក្កោ ឧទបាទិ – ‘យោបិ មេ អស្ស សុបច្ចត្ថិកោ តស្សបាហំ ន ទុព្ភេយ្យ’ន្តិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិ អសុរិន្ទោ សក្កស្ស ទេវានមិន្ទស្ស ចេតសា ចេតោបរិវិតក្កមញ្ញាយ យេន សក្កោ ទេវានមិន្ទោ តេនុបសង្កមិ. អទ្ទសា ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ វេបចិត្តិំ អសុរិន្ទំ ទូរតោវ អាគច្ឆន្តំ. ទិស្វាន វេបចិត្តិំ អសុរិន្ទំ ឯតទវោច – ‘តិដ្ឋ, វេបចិត្តិ, គហិតោសី’’’តិ.
‘‘យទេវ តេ, មារិស, បុព្ពេ ចិត្តំ, តទេវ ត្វំ មា បជហាសី’’តិ [តទេវ ត្វំ មារិស បហាសីតិ (សី. ស្យា. កំ.)].
‘‘សបស្សុ ច មេ, វេបចិត្តិ, អទុព្ភាយា’’តិ [អទ្រុព្ភាយ (ក.)].
‘‘យំ មុសា ភណតោ បាបំ, យំ បាបំ អរិយូបវាទិនោ;
មិត្តទ្ទុនោ ច យំ បាបំ, យំ បាបំ អកតញ្ញុនោ;
តមេវ បាបំ ផុសតុ [ផុសតិ (សី. បី.)], យោ តេ ទុព្ភេ សុជម្បតី’’តិ.
៨. វេរោចនអសុរិន្ទសុត្តំ
២៥៤. សាវត្ថិយំ ជេតវនេ. តេន ខោ បន សមយេន ភគវា ទិវាវិហារគតោ ហោតិ បដិសល្លីនោ. អថ ខោ សក្កោ ច ទេវានមិន្ទោ វេរោចនោ ច អសុរិន្ទោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា បច្ចេកំ ទ្វារពាហំ និស្សាយ អដ្ឋំសុ. អថ ខោ វេរោចនោ អសុរិន្ទោ ភគវតោ សន្តិកេ ឥមំ គាថំ អភាសិ –
‘‘វាយមេថេវ បុរិសោ, យាវ អត្ថស្ស និប្ផទា;
និប្ផន្នសោភនោ [សោភិនោ (សី.), សោភណោ (បី. ក.)] អត្ថោ [អត្ថា (សី.)], វេរោចនវចោ ឥទ’’ន្តិ.
‘‘វាយមេថេវ បុរិសោ, យាវ អត្ថស្ស និប្ផទា;
និប្ផន្នសោភនោ អត្ថោ [និប្ផន្នសោភិនោ អត្ថា (សី. ស្យា. កំ.)], ខន្ត្យា ភិយ្យោ ន វិជ្ជតី’’តិ.
‘‘សព្ពេ សត្តា អត្ថជាតា, តត្ថ តត្ថ យថារហំ;
សំយោគបរមា ត្វេវ, សម្ភោគា សព្ពបាណិនំ;
និប្ផន្នសោភនោ អត្ថោ, វេរោចនវចោ ឥទ’’ន្តិ.
‘‘សព្ពេ សត្តា អត្ថជាតា, តត្ថ តត្ថ យថារហំ;
សំយោគបរមា ត្វេវ, សម្ភោគា សព្ពបាណិនំ;
និប្ផន្នសោភនោ អត្ថោ, ខន្ត្យា ភិយ្យោ ន វិជ្ជតី’’តិ.
៩. អរញ្ញាយតនឥសិសុត្តំ
២៥៥. សាវត្ថិយំ. ‘‘ភូតបុព្ពំ, ភិក្ខវេ, សម្ពហុលា ឥសយោ សីលវន្តោ កល្យាណធម្មា អរញ្ញាយតនេ បណ្ណកុដីសុ សម្មន្តិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ច ទេវានមិន្ទោ វេបចិត្តិ ច អសុរិន្ទោ យេន តេ ឥសយោ សីលវន្តោ កល្យាណធម្មា តេនុបសង្កមិំសុ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, វេបចិត្តិ អសុរិន្ទោ បដលិយោ [អដលិយោ (សី. ស្យា. កំ. បី.), អាដលិយោ (ក.) ម. និ. ២.៤១០] ឧបាហនា អារោហិត្វា ខគ្គំ ឱលគ្គេត្វា ឆត្តេន ធារិយមានេន អគ្គទ្វារេន អស្សមំ បវិសិត្វា តេ ឥសយោ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ អបព្យាមតោ ករិត្វា អតិក្កមិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សក្កោ ទេវានមិន្ទោ បដលិយោ ឧបាហនា ឱរោហិត្វា ខគ្គំ អញ្ញេសំ ទត្វា ឆត្តំ អបនាមេត្វា ទ្វារេនេវ អស្សមំ បវិសិត្វា តេ ឥសយោ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ អនុវាតំ បញ្ជលិកោ នមស្សមានោ អដ្ឋាសិ’’. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, តេ ឥសយោ សីលវន្តោ កល្យាណធម្មា សក្កំ ទេវានមិន្ទំ គាថាយ អជ្ឈភាសិំសុ –
‘‘គន្ធោ ឥសីនំ ចិរទិក្ខិតានំ,
កាយា ចុតោ គច្ឆតិ មាលុតេន;
ឥតោ បដិក្កម្ម សហស្សនេត្ត,
គន្ធោ ឥសីនំ អសុចិ ទេវរាជា’’តិ.
‘‘គន្ធោ ឥសីនំ ចិរទិក្ខិតានំ,
កាយា ចុតោ គច្ឆតុ [គច្ឆតិ (សី. ស្យា. កំ.)] មាលុតេន,
សុចិត្របុប្ផំ សិរស្មិំវ មាលំ;
គន្ធំ ឯតំ បដិកង្ខាម ភន្តេ,
ន ហេត្ថ ទេវា បដិកូលសញ្ញិនោ’’តិ.
១០. សមុទ្ទកសុត្តំ
២៥៦. សាវត្ថិយំ. ‘‘ភូតបុព្ពំ, ភិក្ខវេ, សម្ពហុលា ឥសយោ សីលវន្តោ កល្យាណធម្មា សមុទ្ទតីរេ បណ្ណកុដីសុ សម្មន្តិ. តេន ខោ បន សមយេន ទេវាសុរសង្គាមោ សមុបព្យូឡ្ហោ អហោសិ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, តេសំ ឥសីនំ សីលវន្តានំ កល្យាណធម្មានំ ឯតទហោសិ – ‘ធម្មិកា ខោ ទេវា, អធម្មិកា អសុរា. សិយាបិ នោ អសុរតោ ភយំ. យំនូន មយំ សម្ពរំ អសុរិន្ទំ ឧបសង្កមិត្វា អភយទក្ខិណំ យាចេយ្យាមា’’’តិ. ‘‘អថ ខោ, ភិក្ខវេ, តេ ឥសយោ សីលវន្តោ កល្យាណធម្មា – សេយ្យថាបិ នាម ពលវា បុរិសោ សមិញ្ជិតំ វា ពាហំ បសារេយ្យ, បសារិតំ វា ពាហំ សមិញ្ជេយ្យ ឯវមេវ – សមុទ្ទតីរេ បណ្ណកុដីសុ អន្តរហិតា សម្ពរស្ស អសុរិន្ទស្ស សម្មុខេ បាតុរហេសុំ. អថ ខោ, ភិក្ខវេ, តេ ឥសយោ សីលវន្តោ កល្យាណធម្មា សម្ពរំ អសុរិន្ទំ គាថាយ អជ្ឈភាសិំសុ –
‘‘ឥសយោ សម្ពរំ បត្តា, យាចន្តិ អភយទក្ខិណំ;
កាមំករោ ហិ តេ ទាតុំ, ភយស្ស អភយស្ស វា’’តិ.
‘‘ឥសីនំ អភយំ នត្ថិ, ទុដ្ឋានំ សក្កសេវិនំ;
អភយំ យាចមានានំ, ភយមេវ ទទាមិ វោ’’តិ.
‘‘អភយំ យាចមានានំ, ភយមេវ ទទាសិ នោ;
បដិគ្គណ្ហាម តេ ឯតំ, អក្ខយំ ហោតុ តេ ភយំ.
‘‘យាទិសំ វបតេ ពីជំ, តាទិសំ ហរតេ ផលំ;