៤. ពាកុលសុត្តំ

២០៩. ឯវំ មេ សុតំ – ឯកំ សមយំ អាយស្មា ពាកុលោ [ពក្កុលោ (សី. ស្យា. កំ. បី.)] រាជគហេ វិហរតិ វេឡុវនេ កលន្ទកនិវាបេ. អថ ខោ អចេលកស្សបោ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស បុរាណគិហិសហាយោ យេនាយស្មា ពាកុលោ តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា អាយស្មតា ពាកុលេន សទ្ធិំ សម្មោទិ. សម្មោទនីយំ កថំ សារណីយំ វីតិសារេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ. ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ អចេលកស្សបោ អាយស្មន្តំ ពាកុលំ ឯតទវោច –

‘‘កីវចិរំ បព្ពជិតោសិ, អាវុសោ ពាកុលា’’តិ? ‘‘អសីតិ មេ, អាវុសោ, វស្សានិ បព្ពជិតស្សា’’តិ. ‘‘ឥមេហិ បន តេ, អាវុសោ ពាកុល, អសីតិយា វស្សេហិ កតិក្ខត្តុំ មេថុនោ ធម្មោ បដិសេវិតោ’’តិ? ‘‘ន ខោ មំ, អាវុសោ កស្សប, ឯវំ បុច្ឆិតព្ពំ – ‘ឥមេហិ បន តេ, អាវុសោ ពាកុល, អសីតិយា វស្សេហិ កតិក្ខត្តុំ មេថុនោ ធម្មោ បដិសេវិតោ’តិ. ឯវញ្ច ខោ មំ, អាវុសោ កស្សប, បុច្ឆិតព្ពំ – ‘ឥមេហិ បន តេ, អាវុសោ ពាកុល, អសីតិយា វស្សេហិ កតិក្ខត្តុំ កាមសញ្ញា ឧប្បន្នបុព្ពា’’’តិ? ( ) [(ឥមេហិ បន តេ អាវុសោ ពក្កុល អសីតិយោ វស្សេហិ កតិក្ខត្តុំ កាមសញ្ញា ឧប្បន្នបុព្ពាតិ.) (សី. បី.)]

២១០. ‘‘អសីតិ មេ, អាវុសោ, វស្សានិ បព្ពជិតស្ស នាភិជានាមិ កាមសញ្ញំ ឧប្បន្នបុព្ពំ. យំបាយស្មា ពាកុលោ អសីតិយា វស្សេហិ នាភិជានាតិ កាមសញ្ញំ ឧប្បន្នបុព្ពំ ឥទម្បិ មយំ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស អច្ឆរិយំ អព្ភុតធម្មំ ធារេម.

‘‘អសីតិ មេ, អាវុសោ, វស្សានិ បព្ពជិតស្ស នាភិជានាមិ ព្យាបាទសញ្ញំ…បេ… វិហិំសាសញ្ញំ ឧប្បន្នបុព្ពំ. យំបាយស្មា ពាកុលោ អសីតិយា វស្សេហិ នាភិជានាតិ វិហិំសាសញ្ញំ ឧប្បន្នបុព្ពំ, ឥទម្បិ មយំ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស អច្ឆរិយំ អព្ភុតធម្មំ ធារេម.

‘‘អសីតិ មេ, អាវុសោ, វស្សានិ បព្ពជិតស្ស នាភិជានាមិ កាមវិតក្កំ ឧប្បន្នបុព្ពំ. យំបាយស្មា ពាកុលោ អសីតិយា វស្សេហិ នាភិជានាតិ កាមវិតក្កំ ឧប្បន្នបុព្ពំ, ឥទម្បិ មយំ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស អច្ឆរិយំ អព្ភុតធម្មំ ធារេម.

‘‘អសីតិ មេ, អាវុសោ, វស្សានិ បព្ពជិតស្ស នាភិជានាមិ ព្យាបាទវិតក្កំ…បេ… វិហិំសាវិតក្កំ ឧប្បន្នបុព្ពំ. យំបាយស្មា ពាកុលោ អសីតិយា វស្សេហិ នាភិជានាតិ វិហិំសាវិតក្កំ ឧប្បន្នបុព្ពំ, ឥទម្បិ មយំ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស អច្ឆរិយំ អព្ភុតធម្មំ ធារេម.

២១១. ‘‘អសីតិ មេ, អាវុសោ, វស្សានិ បព្ពជិតស្ស នាភិជានាមិ គហបតិចីវរំ សាទិតា. យំបាយស្មា ពាកុលោ អសីតិយា វស្សេហិ នាភិជានាតិ គហបតិចីវរំ សាទិតា, ឥទម្បិ មយំ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស អច្ឆរិយំ អព្ភុតធម្មំ ធារេម.

‘‘អសីតិ មេ, អាវុសោ, វស្សានិ បព្ពជិតស្ស នាភិជានាមិ សត្ថេន ចីវរំ ឆិន្ទិតា. យំបាយស្មា ពាកុលោ អសីតិយា វស្សេហិ នាភិជានាតិ សត្ថេន ចីវរំ ឆិន្ទិតា…បេ… ធារេម.

‘‘អសីតិ មេ, អាវុសោ, វស្សានិ បព្ពជិតស្ស នាភិជានាមិ សូចិយា ចីវរំ សិព្ពិតា…បេ… នាភិជានាមិ រជនេន ចីវរំ រជិតា… នាភិជានាមិ កថិនេ [កឋិនេ (សី. ស្យា. កំ. បី.)] ចីវរំ សិព្ពិតា… នាភិជានាមិ សព្រហ្មចារីនំ ចីវរកម្មេ វិចារិតា [សព្រហ្មចារី ចីវរកម្មេ ព្យាបារិតា (សី. បី.)] … នាភិជានាមិ និមន្តនំ សាទិតា… នាភិជានាមិ ឯវរូបំ ចិត្តំ ឧប្បន្នបុព្ពំ – ‘អហោ វត មំ កោចិ និមន្តេយ្យា’តិ… នាភិជានាមិ អន្តរឃរេ និសីទិតា… នាភិជានាមិ អន្តរឃរេ ភុញ្ជិតា… នាភិជានាមិ មាតុគាមស្ស អនុព្យញ្ជនសោ និមិត្តំ គហេតា… នាភិជានាមិ មាតុគាមស្ស ធម្មំ ទេសិតា អន្តមសោ ចតុប្បទម្បិ គាថំ… នាភិជានាមិ ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិតា… នាភិជានាមិ ភិក្ខុនិយា ធម្មំ ទេសិតា… នាភិជានាមិ សិក្ខមានាយ ធម្មំ ទេសិតា… នាភិជានាមិ សាមណេរិយា ធម្មំ ទេសិតា… នាភិជានាមិ បព្ពាជេតា… នាភិជានាមិ ឧបសម្បាទេតា… នាភិជានាមិ និស្សយំ ទាតា… នាភិជានាមិ សាមណេរំ ឧបដ្ឋាបេតា… នាភិជានាមិ ជន្តាឃរេ ន្ហាយិតា… នាភិជានាមិ ចុណ្ណេន ន្ហាយិតា… នាភិជានាមិ សព្រហ្មចារីគត្តបរិកម្មេ វិចារិតា [ព្យាបារិតា (សី. បី.)] … នាភិជានាមិ អាពាធំ ឧប្បន្នបុព្ពំ, អន្តមសោ គទ្ទូហនមត្តម្បិ… នាភិជានាមិ ភេសជ្ជំ ឧបហរិតា, អន្តមសោ ហរិតកិខណ្ឌម្បិ… នាភិជានាមិ អបស្សេនកំ អបស្សយិតា… នាភិជានាមិ សេយ្យំ កប្បេតា. យំបាយស្មា…បេ… ធារេម.

‘‘អសីតិ មេ, អាវុសោ, វស្សានិ បព្ពជិតស្ស នាភិជានាមិ គាមន្តសេនាសនេ វស្សំ ឧបគន្តា. យំបាយស្មា ពាកុលោ អសីតិយា វស្សេហិ នាភិជានាតិ គាមន្តសេនាសនេ វស្សំ ឧបគន្តា, ឥទម្បិ មយំ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស អច្ឆរិយំ អព្ភុតធម្មំ ធារេម.

‘‘សត្តាហមេវ ខោ អហំ, អាវុសោ, សរណោ រដ្ឋបិណ្ឌំ ភុញ្ជិំ; អថ អដ្ឋមិយំ អញ្ញា ឧទបាទិ. យំបាយស្មា ពាកុលោ សត្តាហមេវ សរណោ រដ្ឋបិណ្ឌំ ភុញ្ជិ; អថ អដ្ឋមិយំ អញ្ញា ឧទបាទិ ឥទម្បិ មយំ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស អច្ឆរិយំ អព្ភុតធម្មំ ធារេម.

២១២. ‘‘លភេយ្យាហំ, អាវុសោ ពាកុល, ឥមស្មិំ ធម្មវិនយេ បព្ពជ្ជំ, លភេយ្យំ ឧបសម្បទ’’ន្តិ. អលត្ថ ខោ អចេលកស្សបោ ឥមស្មិំ ធម្មវិនយេ បព្ពជ្ជំ, អលត្ថ ឧបសម្បទំ. អចិរូបសម្បន្នោ បនាយស្មា កស្សបោ ឯកោ វូបកដ្ឋោ អប្បមត្តោ អាតាបី បហិតត្តោ វិហរន្តោ នចិរស្សេវ – យស្សត្ថាយ កុលបុត្តា សម្មទេវ អគារស្មា អនគារិយំ បព្ពជន្តិ តទនុត្តរំ – ព្រហ្មចរិយបរិយោសានំ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហាសិ. ‘ខីណា ជាតិ, វុសិតំ ព្រហ្មចរិយំ, កតំ ករណីយំ, នាបរំ ឥត្ថត្តាយា’តិ អព្ភញ្ញាសិ. អញ្ញតរោ ខោ បនាយស្មា កស្សបោ អរហតំ អហោសិ.

អថ ខោ អាយស្មា ពាកុលោ អបរេន សមយេន អវាបុរណំ [អបាបុរណំ (សី. ស្យា. កំ. បី.)] អាទាយ វិហារេន វិហារំ ឧបសង្កមិត្វា ឯវមាហ – ‘‘អភិក្កមថាយស្មន្តោ, អភិក្កមថាយស្មន្តោ. អជ្ជ មេ បរិនិព្ពានំ ភវិស្សតី’’តិ. ‘‘យំបាយស្មា ពាកុលោ អវាបុរណំ អាទាយ វិហារេន វិហារំ ឧបសង្កមិត្វា ឯវមាហ – ‘អភិក្កមថាយស្មន្តោ, អភិក្កមថាយស្មន្តោ; អជ្ជ មេ បរិនិព្ពានំ ភវិស្សតី’តិ, ឥទម្បិ មយំ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស អច្ឆរិយំ អព្ភុតធម្មំ ធារេម’’.

អាយស្មា ពាកុលោ មជ្ឈេ ភិក្ខុសង្ឃស្ស និសិន្នកោវ បរិនិព្ពាយិ. ‘‘យំបាយស្មា ពាកុលោ មជ្ឈេ ភិក្ខុសង្ឃស្ស និសិន្នកោវ បរិនិព្ពាយិ, ឥទម្បិ មយំ អាយស្មតោ ពាកុលស្ស អច្ឆរិយំ អព្ភុតធម្មំ ធារេមា’’តិ.

ពាកុលសុត្តំ និដ្ឋិតំ ចតុត្ថំ.