៣៤. និរោធសមាបត្តិញាណនិទ្ទេសោ

៨៣. កថំ ទ្វីហិ ពលេហិ សមន្នាគតត្តា តយោ ច សង្ខារានំ បដិប្បស្សទ្ធិយា សោឡសហិ ញាណចរិយាហិ នវហិ សមាធិចរិយាហិ វសិភាវតា បញ្ញា និរោធសមាបត្តិយា ញាណំ?

ទ្វីហិ ពលេហីតិ ទ្វេ ពលានិ – សមថពលំ, វិបស្សនាពលំ. កតមំ សមថពលំ? នេក្ខម្មវសេន ចិត្តស្សេកគ្គតា អវិក្ខេបោ សមថពលំ. អព្យាបាទវសេន ចិត្តស្សេកគ្គតា អវិក្ខេបោ សមថពលំ. អាលោកសញ្ញាវសេន ចិត្តស្សេកគ្គតា អវិក្ខេបោ សមថពលំ. អវិក្ខេបវសេន ចិត្តស្សេកគ្គតា អវិក្ខេបោ សមថពលំ…បេ… បដិនិស្សគ្គានុបស្សី អស្សាសវសេន ចិត្តស្សេកគ្គតា អវិក្ខេបោ សមថពលំ. បដិនិស្សគ្គានុបស្សី បស្សាសវសេន ចិត្តស្សេកគ្គតា អវិក្ខេបោ សមថពលំ.

សមថពលន្តិ កេនដ្ឋេន សមថពលំ? បឋមេន ឈានេន នីវរណេ ន កម្បតីតិ – សមថពលំ. ទុតិយេន ឈានេន វិតក្កវិចារេ ន កម្បតីតិ – សមថពលំ. តតិយេន ឈានេន បីតិយា ន កម្បតីតិ – សមថពលំ. ចតុត្ថេន ឈានេន សុខទុក្ខេ ន កម្បតីតិ – សមថពលំ. អាកាសានញ្ចាយតនសមាបត្តិយា រូបសញ្ញាយ បដិឃសញ្ញាយ នានត្តសញ្ញាយ ន កម្បតីតិ – សមថពលំ. វិញ្ញាណញ្ចាយតនសមាបត្តិយា អាកាសានញ្ចាយតនសញ្ញាយ ន កម្បតីតិ – សមថពលំ. អាកិញ្ចញ្ញាយតនសមាបត្តិយា វិញ្ញាណញ្ចាយតនសញ្ញាយ ន កម្បតីតិ – សមថពលំ. នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនសមាបត្តិយា អាកិញ្ចញ្ញាយតនសញ្ញាយ ន កម្បតីតិ – សមថពលំ. ឧទ្ធច្ចេ ច ឧទ្ធច្ចសហគតកិលេសេ ច ខន្ធេ ច ន កម្បតិ ន ចលតិ ន វេធតីតិ – សមថពលំ. ឥទំ សមថពលំ.

កតមំ វិបស្សនាពលំ? អនិច្ចានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ. ទុក្ខានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ. អនត្តានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ. និព្ពិទានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ. វិរាគានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ. និរោធានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ. បដិនិស្សគ្គានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ. រូបេ អនិច្ចានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ …បេ… រូបេ បដិនិស្សគ្គានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ. វេទនាយ…បេ… សញ្ញាយ… សង្ខារេសុ… វិញ្ញាណេ… ចក្ខុស្មិំ…បេ… ជរាមរណេ អនិច្ចានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ…បេ… ជរាមរណេ បដិនិស្សគ្គានុបស្សនា វិបស្សនាពលំ.

វិបស្សនាពលន្តិ កេនដ្ឋេន វិបស្សនាពលំ? អនិច្ចានុបស្សនាយ និច្ចសញ្ញាយ ន កម្បតីតិ – វិបស្សនាពលំ. ទុក្ខានុបស្សនាយ សុខសញ្ញាយ ន កម្បតីតិ – វិបស្សនាពលំ. អនត្តានុបស្សនាយ អត្តសញ្ញាយ ន កម្បតីតិ – វិបស្សនាពលំ. និព្ពិទានុបស្សនាយ នន្ទិយា ន កម្បតីតិ – វិបស្សនាពលំ. វិរាគានុបស្សនាយ រាគេ ន កម្បតីតិ – វិបស្សនាពលំ. និរោធានុបស្សនាយ សមុទយេ ន កម្បតីតិ – វិបស្សនាពលំ. បដិនិស្សគ្គានុបស្សនាយ អាទានេ ន កម្បតីតិ – វិបស្សនាពលំ. អវិជ្ជាយ ច អវិជ្ជា សហគតកិលេសេ ច ខន្ធេ ច ន កម្បតិ ន ចលតិ ន វេធតីតិ – វិបស្សនាពលំ. ឥទំ វិបស្សនាពលំ.

តយោ ច សង្ខារានំ បដិប្បស្សទ្ធិយាតិ កតមេសំ តិណ្ណន្នំ សង្ខារានំ បដិប្បស្សទ្ធិយា? ទុតិយំ ឈានំ សមាបន្នស្ស វិតក្កវិចារា វចីសង្ខារា បដិប្បស្សទ្ធា ហោន្តិ. ចតុត្ថំ ឈានំ សមាបន្នស្ស អស្សាសបស្សាសា កាយសង្ខារា បដិប្បស្សទ្ធា ហោន្តិ. សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបន្នស្ស សញ្ញា ច វេទនា ច ចិត្តសង្ខារា បដិប្បស្សទ្ធា ហោន្តិ. ឥមេសំ តិណ្ណន្នំ សង្ខារានំ បដិប្បស្សទ្ធិយា.

៨៤. សោឡសហិ ញាណចរិយាហីតិ កតមាហិ សោឡសហិ ញាណចរិយាហិ? អនិច្ចានុបស្សនា ញាណចរិយា, ទុក្ខានុបស្សនា ញាណចរិយា, អនត្តានុបស្សនា ញាណចរិយា, និព្ពិទានុបស្សនា ញាណចរិយា, វិរាគានុបស្សនា ញាណចរិយា, និរោធានុបស្សនា ញាណចរិយា, បដិនិស្សគ្គានុបស្សនា ញាណចរិយា, វិវដ្ដនានុបស្សនា ញាណចរិយា, សោតាបត្តិមគ្គោ ញាណចរិយា, សោតាបត្តិផលសមាបត្តិ ញាណចរិយា, សកទាគាមិមគ្គោ ញាណចរិយា, សកទាគាមិផលសមាបត្តិ ញាណចរិយា, អនាគាមិមគ្គោ ញាណចរិយា, អនាគាមិផលសមាបត្តិ ញាណចរិយា, អរហត្តមគ្គោ ញាណចរិយា, អរហត្តផលសមាបត្តិ ញាណចរិយា – ឥមាហិ សោឡសហិ ញាណចរិយាហិ.

៨៥. នវហិ សមាធិចរិយាហីតិ កតមាហិ នវហិ សមាធិចរិយាហិ? បឋមំ ឈានំ សមាធិចរិយា, ទុតិយំ ឈានំ សមាធិចរិយា, តតិយំ ឈានំ សមាធិចរិយា, ចតុត្ថំ ឈានំ សមាធិចរិយា, អាកាសានញ្ចាយតនសមាបត្តិ…បេ… វិញ្ញាណញ្ចាយតនសមាបត្តិ… អាកិញ្ចញ្ញាយតនសមាបត្តិ… នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនសមាបត្តិ សមាធិចរិយា. បឋមំ ឈានំ បដិលាភត្ថាយ វិតក្កោ ច វិចារោ ច បីតិ ច សុខញ្ច ចិត្តេកគ្គតា ច…បេ… នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនសមាបត្តិំ បដិលាភត្ថាយ វិតក្កោ ច វិចារោ ច បីតិ ច សុខញ្ច ចិត្តេកគ្គតា ច – ឥមាហិ នវហិ សមាធិចរិយាហិ.

វសីតិ បញ្ច វសិយោ. អាវជ្ជនវសី, សមាបជ្ជនវសី, អធិដ្ឋានវសី, វុដ្ឋានវសី, បច្ចវេក្ខណាវសី. បឋមំ ឈានំ យត្ថិច្ឆកំ យទិច្ឆកំ យាវតិច្ឆកំ អាវជ្ជតិ; អាវជ្ជនាយ ទន្ធាយិតត្តំ នត្ថីតិ – អាវជ្ជនវសី. បឋមំ ឈានំ យត្ថិច្ឆកំ យទិច្ឆកំ យាវតិច្ឆកំ សមាបជ្ជតិ; សមាបជ្ជនាយ ទន្ធាយិតត្តំ នត្ថីតិ – សមាបជ្ជនវសី. បឋមំ ឈានំ យត្ថិច្ឆកំ យទិច្ឆកំ យាវតិច្ឆកំ អធិដ្ឋាតិ; អធិដ្ឋានេ ទន្ធាយិតត្តំ នត្ថីតិ – អធិដ្ឋានវសី. បឋមំ ឈានំ យត្ថិច្ឆកំ យទិច្ឆកំ យាវតិច្ឆកំ វុដ្ឋាតិ; វុដ្ឋានេ ទន្ធាយិតត្តំ នត្ថីតិ – វុដ្ឋានវសី. បឋមំ ឈានំ យត្ថិច្ឆកំ យទិច្ឆកំ យាវតិច្ឆកំ បច្ចវេក្ខតិ; បច្ចវេក្ខណាយ ទន្ធាយិតត្តំ នត្ថីតិ – បច្ចវេក្ខណាវសី.

ទុតិយំ ឈានំ…បេ… នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនសមាបត្តិំ យត្ថិច្ឆកំ យទិច្ឆកំ យាវតិច្ឆកំ អាវជ្ជតិ; អាវជ្ជនាយ ទន្ធាយិតត្តំ នត្ថីតិ – អាវជ្ជនវសី. នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនសមាបត្តិំ យត្ថិច្ឆកំ យទិច្ឆកំ យាវតិច្ឆកំ សមាបជ្ជតិ…បេ… អធិដ្ឋាតិ… វុដ្ឋាតិ… បច្ចវេក្ខតិ; បច្ចវេក្ខណាយ ទន្ធាយិតត្តំ នត្ថីតិ – បច្ចវេក្ខណាវសី. ឥមា បញ្ច វសិយោ. តំ ញាតដ្ឋេន ញាណំ, បជាននដ្ឋេន បញ្ញា. តេន វុច្ចតិ – ‘‘ទ្វីហិ ពលេហិ សមន្នាគតត្តា តយោ ច សង្ខារានំ បដិបស្សទ្ធិយា សោឡសហិ ញាណចរិយាហិ នវហិ សមាធិចរិយាហិ វសីភាវតា បញ្ញា និរោធសមាបត្តិយា ញាណំ’’.

និរោធសមាបត្តិញាណនិទ្ទេសោ ចតុត្តិំសតិមោ.