២. ឧទ្ទេសវារោ

១. តត្ថ កតមេ សោឡស ហារា? ទេសនា វិចយោ យុត្តិ បទដ្ឋានោ លក្ខណោ ចតុព្យូហោ អាវដ្ដោ វិភត្តិ បរិវត្តនោ វេវចនោ បញ្ញត្តិ ឱតរណោ សោធនោ អធិដ្ឋានោ បរិក្ខារោ សមារោបនោ ឥតិ.

តស្សានុគីតិ

ទេសនា វិចយោ យុត្តិ, បទដ្ឋានោ ច លក្ខណោ;

ចតុព្យូហោ ច អាវដ្ដោ, វិភត្តិ បរិវត្តនោ.

វេវចនោ ច បញ្ញត្តិ, ឱតរណោ ច សោធនោ;

អធិដ្ឋានោ បរិក្ខារោ, សមារោបនោ សោឡសោ [សោឡស (សី.)].

ឯតេ សោឡស ហារា, បកិត្តិតា អត្ថតោ អសំកិណ្ណា;

ឯតេសញ្ចេវ ភវតិ, វិត្ថារតយា នយវិភត្តីតិ.

២. តត្ថ កតមេ បញ្ច នយា? នន្ទិយាវដ្ដោ តិបុក្ខលោ សីហវិក្កីឡិតោ ទិសាលោចនោ អង្កុសោ ឥតិ.

តស្សានុគីតិ

បឋមោ នន្ទិយាវដ្ដោ, ទុតិយោ ច តិបុក្ខលោ;

សីហវិក្កីឡិតោ នាម, តតិយោ នយលញ្ជកោ [នយលញ្ឆកោ (សី.)].

ទិសាលោចនមាហំសុ, ចតុត្ថំ នយមុត្តមំ;

បញ្ចមោ អង្កុសោ នាម, សព្ពេ បញ្ច នយា គតាតិ.

៣. តត្ថ កតមានិ អដ្ឋារស មូលបទានិ? នវ បទានិ កុសលានិ នវ បទានិ អកុសលានិ. តត្ថ កតមានិ នវ បទានិ អកុសលានិ, តណ្ហា អវិជ្ជា លោភោ ទោសោ មោហោ សុភសញ្ញា សុខសញ្ញា និច្ចសញ្ញា អត្តសញ្ញាតិ, ឥមានិ នវ បទានិ អកុសលានិ, យត្ថ សព្ពោ អកុសលបក្ខោ សង្គហំ សមោសរណំ គច្ឆតិ.

តត្ថ កតមានិ នវ បទានិ កុសលានិ? សមថោ វិបស្សនា អលោភោ អទោសោ អមោហោ អសុភសញ្ញា ទុក្ខសញ្ញា អនិច្ចសញ្ញា អនត្តសញ្ញាតិ, ឥមានិ នវ បទានិ កុសលានិ, យត្ថ សព្ពោ កុសលបក្ខោ សង្គហំ សមោសរណំ គច្ឆតិ.

តត្រិទំ ឧទ្ទានំ

តណ្ហា ច អវិជ្ជាបិ ច, លោភោ ទោសោ តថេវ មោហោ ច;

ចតុរោ ច វិបល្លាសា, កិលេសភូមី នវ បទានិ.

សមថោ ច វិបស្សនា ច, កុសលានិ ច យានិ តីណិ មូលានិ;

ចតុរោ សតិបដ្ឋានា, ឥន្ទ្រិយភូមី នវ បទានិ.

នវហិ ច បទេហិ កុសលា, នវហិ ច យុជ្ជន្តិ អកុសលបក្ខា;

ឯតេ ខោ មូលបទា, ភវន្តិ អដ្ឋារស បទានីតិ.

ឧទ្ទេសវារោ.