១១. ឯកាទសកនិបាតោ

៤៥៥. មាតុបោសកជាតកំ (១)

១. តស្ស នាគស្ស វិប្បវាសេន, វិរូឡ្ហា សល្លកី ច កុដជា ច;

កុរុវិន្ទករវីរា [ករវរា (សី. ស្យា.)] តិសសាមា ច, និវាតេ បុប្ផិតា ច កណិការា.

២. កោចិទេវ សុវណ្ណកាយុរា, នាគរាជំ ភរន្តិ បិណ្ឌេន;

យត្ថ រាជា រាជកុមារោ វា, កវចមភិហេស្សតិ អឆម្ភិតោ [អសម្ភីតោ (សី. ស្យា. បី.)].

៣. គណ្ហាហិ នាគ កពឡំ, មា នាគ កិសកោ ភវ;

ពហូនិ រាជកិច្ចានិ, តានិ [យានិ (សី. បី.)] នាគ ករិស្សសិ.

៤. សា នូនសា កបណិកា, អន្ធា អបរិណាយិកា;

ខាណុំ បាទេន ឃដ្ដេតិ, គិរិំ ចណ្ឌោរណំ បតិ.

៥. កា នុ តេ សា មហានាគ, អន្ធា អបរិណាយិកា;

ខាណុំ បាទេន ឃដ្ដេតិ, គិរិំ ចណ្ឌោរណំ បតិ.

៦. មាតា មេ សា មហារាជ, អន្ធា អបរិណាយិកា;

ខាណុំ បាទេន ឃដ្ដេតិ, គិរិំ ចណ្ឌោរណំ បតិ.

៧. មុញ្ចថេតំ មហានាគំ, យោយំ ភរតិ មាតរំ;

សមេតុ មាតរា នាគោ, សហ សព្ពេហិ ញាតិភិ.

៨. មុត្តោ ច ពន្ធនា នាគោ, មុត្តមាទាយ កុញ្ជរោ [កាសិរាជេន បេសិតោ (សី. ស្យា.), មុត្តោ ទាមាតោ កុញ្ជរោ (បី. សី. និយ្យ)];

មុហុត្តំ អស្សាសយិត្វា [វិស្សមិត្វាន (សី.)], អគមា យេន បព្ពតោ.

៩. តតោ សោ នឡិនិំ [និលិនំ (ស្យា.)] គន្ត្វា, សីតំ កុញ្ជរសេវិតំ;

សោណ្ឌាយូទកមាហត្វា [មាហិត្វា (ស្យា. ក.)], មាតរំ អភិសិញ្ចថ.

១០. កោយ អនរិយោ ទេវោ, អកាលេនបិ វស្សតិ [អកាលេន បវស្សតិ (សី. ស្យា.), អកាលេន’តិវស្សតិ (បី.)];

គតោ មេ អត្រជោ បុត្តោ, យោ មយ្ហំ បរិចារកោ.

១១. ឧដ្ឋេហិ អម្ម កិំ សេសិ, អាគតោ ត្យាហមត្រជោ;

មុត្តោម្ហិ កាសិរាជេន, វេទេហេន យសស្សិនា.

១២. ចិរំ ជីវតុ សោ រាជា, កាសីនំ រដ្ឋវឌ្ឍនោ;

យោ មេ បុត្តំ បមោចេសិ, សទា វុទ្ធាបចាយិកន្តិ.

មាតុបោសកជាតកំ បឋមំ.

៤៥៦. ជុណ្ហជាតកំ (២)

១៣. សុណោហិ មយ្ហំ វចនំ ជនិន្ទ, អត្ថេន ជុណ្ហម្ហិ ឥធានុបត្តោ;

ន ព្រាហ្មណេ អទ្ធិកេ តិដ្ឋមានេ, គន្តព្ព [គន្តព្យ (ក.)] មាហុ ទ្វិបទិន្ទ [ទិបទាន (សី. បី.), ទ្វិបទាន (ស្យា.)] សេដ្ឋ.

១៤. សុណោមិ តិដ្ឋាមិ វទេហិ ព្រហ្មេ, យេនាសិ [យេនាបិ (ស្យា. ក.)] អត្ថេន ឥធានុបត្តោ;

កំ វា ត្វមត្ថំ មយិ បត្ថយានោ, ឥធាគមា ព្រហ្មេ តទិង្ឃ ព្រូហិ.

១៥. ទទាហិ មេ គាមវរានិ បញ្ច, ទាសីសតំ សត្ត គវំសតានិ;

បរោសហស្សញ្ច សុវណ្ណនិក្ខេ, ភរិយា ច មេ សាទិសី ទ្វេ ទទាហិ.

១៦. តបោ នុ តេ ព្រាហ្មណ ភិំសរូបោ, មន្តា នុ តេ ព្រាហ្មណ ចិត្តរូបា;

យក្ខា នុ [យក្ខា វ (សី. បី.)] តេ អស្សវា សន្តិ កេចិ, អត្ថំ វា មេ អភិជានាសិ កត្តំ.

១៧. ន មេ តបោ អត្ថិ ន ចាបិ មន្តា, យក្ខាបិ មេ អស្សវា នត្ថិ កេចិ;

អត្ថម្បិ តេ នាភិជានាមិ កត្តំ, បុព្ពេ ច ខោ [បុព្ពេវ ខោ (ស្យា. ក.)] សង្គតិមត្តមាសិ.

១៨. បឋមំ ឥទំ ទស្សនំ ជានតោ មេ, ន តាភិជានាមិ ឥតោ បុរត្ថា;

អក្ខាហិ មេ បុច្ឆិតោ ឯតមត្ថំ, កទា កុហិំ វា អហុ សង្គមោ នោ.

១៩. គន្ធាររាជស្ស បុរម្ហិ រម្មេ, អវសិម្ហសេ តក្កសីលាយំ ទេវ;

តត្ថន្ធការម្ហិ តិមីសិកាយំ [តិមិស្សិកាយំ (សី. អដ្ឋ.), តិមិស្សកាយំ (ស្យា.)], អំសេន អំសំ សមឃដ្ដយិម្ហ.

២០. តេ តត្ថ ឋត្វាន ឧភោ ជនិន្ទ, សារាណិយំ [សារណីយំ (ក.)] វីតិសារយិម្ហ [វីតិសារិម្ហ (សី. ស្យា. បី.)] តត្ថ;

សាយេវ នោ សង្គតិមត្តមាសិ, តតោ ន បច្ឆា ន បុរេ អហោសិ.

២១. យទា កទាចិ មនុជេសុ ព្រហ្មេ, សមាគមោ សប្បុរិសេន ហោតិ;

ន បណ្ឌិតា សង្គតិសន្ថវានិ, បុព្ពេ កតំ វាបិ វិនាសយន្តិ.

២២. ពាលាវ [ពាលា ច (សី. ស្យា. បី.)] ខោ សង្គតិសន្ថវានិ, បុព្ពេ កតំ វាបិ វិនាសយន្តិ;

ពហុម្បិ ពាលេសុ កតំ វិនស្សតិ, តថា ហិ ពាលា អកតញ្ញុរូបា.

២៣. ធីរា ច ខោ សង្គតិសន្ថវានិ, បុព្ពេ កតំ វាបិ ន នាសយន្តិ;

អប្បម្បិ ធីរេសុ កតំ ន នស្សតិ, តថា ហិ ធីរា សុកតញ្ញុរូបា.

២៤. ទទាមិ តេ គាមវរានិ បញ្ច, ទាសីសតំ សត្ត គវំសតានិ;

បរោសហស្សញ្ច សុវណ្ណនិក្ខេ, ភរិយា ច តេ សាទិសី ទ្វេ ទទាមិ.

២៥. ឯវំ សតំ ហោតិ សមេច្ច រាជ, នក្ខត្តរាជារិវ តារកានំ;

អាបូរតី កាសិបតី តថាហំ, តយាបិ មេ សង្គមោ អជ្ជ លទ្ធោតិ.

ជុណ្ហជាតកំ ទុតិយំ.

៤៥៧. ធម្មទេវបុត្តជាតកំ (៣)

២៦. យសោករោ បុញ្ញករោហមស្មិ, សទាត្ថុតោ សមណព្រាហ្មណានំ;

មគ្គារហោ ទេវមនុស្សបូជិតោ, ធម្មោ អហំ ទេហិ អធម្ម មគ្គំ.

២៧. អធម្មយានំ ទឡ្ហមារុហិត្វា, អសន្តសន្តោ ពលវាហមស្មិ;

ស កិស្ស ហេតុម្ហិ តវជ្ជ ទជ្ជំ, មគ្គំ អហំ ធម្ម អទិន្នបុព្ពំ.

២៨. ធម្មោ ហវេ បាតុរហោសិ បុព្ពេ, បច្ឆា អធម្មោ ឧទបាទិ លោកេ;

ជេដ្ឋោ ច សេដ្ឋោ ច សនន្តនោ ច, ឧយ្យាហិ ជេដ្ឋស្ស កនិដ្ឋ មគ្គា.

២៩. ន យាចនាយ នបិ បាតិរូបា, ន អរហតា [ន អរហតិ (សី. បី.), អរហតិ (ក.)] តេហំ ទទេយ្យំ មគ្គំ;

យុទ្ធញ្ច នោ ហោតុ ឧភិន្នមជ្ជ, យុទ្ធម្ហិ យោ ជេស្សតិ តស្ស មគ្គោ.

៣០. សព្ពា ទិសា អនុវិសដោហមស្មិ, មហព្ពលោ អមិតយសោ អតុល្យោ;

គុណេហិ សព្ពេហិ ឧបេតរូបោ, ធម្មោ អធម្ម ត្វំ កថំ វិជេស្សសិ.

៣១. លោហេន វេ ហញ្ញតិ ជាតរូបំ, ន ជាតរូបេន ហនន្តិ លោហំ;

សចេ អធម្មោ ហញ្ឆតិ [ហញ្ញតិ (សី. ស្យា.), ហញ្ញិតិ (កត្ថចិ)] ធម្មមជ្ជ, អយោ សុវណ្ណំ វិយ ទស្សនេយ្យំ.

៣២. សចេ តុវំ យុទ្ធពលោ អធម្ម [យុទ្ធពលោ’សិ’ធម្ម (ក. សី.), យុទ្ធពលោ’ស’ធម្ម (បី.)], ន តុយ្ហ វុឌ្ឍា [វទ្ធា (សី. បី.)] ច គរូ ច អត្ថិ;

មគ្គញ្ច តេ ទម្មិ បិយាប្បិយេន, វាចាទុរុត្តានិបិ តេ ខមាមិ.

៣៣. ឥទញ្ច សុត្វា វចនំ អធម្មោ, អវំសិរោ បតិតោ ឧទ្ធបាទោ;

‘‘យុទ្ធត្ថិកោ ចេ ន លភាមិ យុទ្ធំ’’, ឯត្តាវតា ហោតិ ហតោ អធម្មោ.

៣៤. ខន្តីពលោ យុទ្ធពលំ វិជេត្វា, ហន្ត្វា អធម្មំ និហនិត្វ [វិហនិត្វា (ក.)] ភូម្យា;

បាយាសិ វិត្តោ [ចិត្តោ (ស្យា.)] អភិរុយ្ហ សន្ទនំ, មគ្គេនេវ អតិពលោ សច្ចនិក្កមោ.

៣៥. មាតា បិតា សមណព្រាហ្មណា ច, អសម្មានិតា យស្ស សកេ អគារេ;

ឥធេវ និក្ខិប្ប សរីរទេហំ, កាយស្ស ភេទា និរយំ វជន្តិ តេ [វជន្តិ (សី. បី.)];

យថា អធម្មោ បតិតោ អវំសិរោ.

៣៦. មាតា បិតា សមណព្រាហ្មណា ច, សុសម្មានិតា យស្ស សកេ អគារេ;

ឥធេវ និក្ខិប្ប សរីរទេហំ, កាយស្ស ភេទា សុគតិំ វជន្តិ តេ;

យថាបិ ធម្មោ អភិរុយ្ហ សន្ទនន្តិ.

ធម្មទេវបុត្តជាតកំ [ធម្មជាតកំ (សី. បី.)] តតិយំ.

៤៥៨. ឧទយជាតកំ (៤)

៣៧. ឯកា និសិន្នា សុចិ សញ្ញតូរូ, បាសាទមារុយ្ហ អនិន្ទិតង្គី;

យាចាមិ តំ កិន្នរនេត្តចក្ខុ, ឥមេករត្តិំ ឧភយោ វសេម.

៣៨. ឱកិណ្ណន្តរបរិខំ, ទឡ្ហមដ្ដាលកោដ្ឋកំ;

រក្ខិតំ ខគ្គហត្ថេហិ, ទុប្បវេសមិទំ បុរំ.

៣៩. ទហរស្ស យុវិនោ ចាបិ, អាគមោ ច ន វិជ្ជតិ;

អថ កេន នុ វណ្ណេន, សង្គមំ ឥច្ឆសេ មយា.

៤០. យក្ខោហមស្មិ កល្យាណិ, អាគតោស្មិ តវន្តិកេ [តវន្តិកំ (សី. បី.)];

ត្វំ មំ នន្ទយ [នន្ទស្សុ (ស្យា. ក.)] ភទ្ទន្តេ, បុណ្ណកំសំ ទទាមិ តេ.

៤១. ទេវំ វ យក្ខំ អថ វា មនុស្សំ, ន បត្ថយេ ឧទយមតិច្ច អញ្ញំ;

គច្ឆេវ ត្វំ យក្ខ មហានុភាវ, មា ចស្សុ គន្ត្វា បុនរាវជិត្ថ.

៤២. យា សា រតិ ឧត្តមា កាមភោគិនំ, យំ ហេតុ សត្តា វិសមំ ចរន្តិ;

មា តំ រតិំ ជីយិ តុវំ សុចិម្ហិ តេ, ទទាមិ តេ រូបិយំ កំសបូរំ.

៤៣. នារិំ នរោ និជ្ឈបយំ ធនេន, ឧក្កំសតី យត្ថ ករោតិ ឆន្ទំ;

វិបច្ចនីកោ តវ ទេវធម្មោ, បច្ចក្ខតោ ថោកតរេន ឯសិ.

៤៤. អាយុ ច វណ្ណោ ច [អាយុំ ច វណ្ណំ ច (ក. សី. បី.)] មនុស្សលោកេ, និហីយតិ មនុជានំ សុគ្គត្តេ;

តេនេវ វណ្ណេន ធនម្បិ តុយ្ហំ, និហីយតិ ជិណ្ណតរាសិ អជ្ជ.

៤៥. ឯវំ មេ បេក្ខមានស្ស, រាជបុត្តិ យសស្សិនិ;

ហាយតេវ តវ [ហាយតេ វត តេ (សី. ស្យា. ក.), ហាយតេវ តតោ (បី.)] វណ្ណោ, អហោរត្តានមច្ចយេ.

៤៦. ឥមិនាវ ត្វំ វយសា, រាជបុត្តិ សុមេធសេ;

ព្រហ្មចរិយំ ចរេយ្យាសិ, ភិយ្យោ វណ្ណវតី សិយា.

៤៧. ទេវា ន ជីរន្តិ យថា មនុស្សា, គត្តេសុ តេសំ វលិយោ ន ហោន្តិ;

បុច្ឆាមិ តំ យក្ខ មហានុភាវ, កថំ នុ ទេវាន [កថំ ន ទេវានំ (បី.)] សរីរទេហោ.

៤៨. ទេវា ន ជីរន្តិ យថា មនុស្សា, គត្តេសុ តេសំ វលិយោ ន ហោន្តិ;

សុវេ សុវេ ភិយ្យតរោវ [ភិយ្យតរោ ច (ក.)] តេសំ, ទិព្ពោ ច វណ្ណោ វិបុលា ច ភោគា.

៤៩. កិំសូធ ភីតា ជនតា អនេកា, មគ្គោ ច នេកាយតនំ បវុត្តោ;

បុច្ឆាមិ តំ យក្ខ មហានុភាវ, កត្ថដ្ឋិតោ បរលោកំ ន ភាយេ.

៥០. វាចំ មនញ្ច បណិធាយ សម្មា, កាយេន បាបានិ អកុព្ពមានោ;

ពហុន្នបានំ ឃរមាវសន្តោ, សទ្ធោ មុទូ សំវិភាគី វទញ្ញូ;

សង្គាហកោ សខិលោ សណ្ហវាចោ, ឯត្ថដ្ឋិតោ បរលោកំ ន ភាយេ.

៥១. អនុសាសសិ មំ យក្ខ, យថា មាតា យថា បិតា;

ឧឡារវណ្ណំ បុច្ឆាមិ, កោ នុ ត្វមសិ សុព្រហា.

៥២. ឧទយោហមស្មិ កល្យាណិ, សង្ករត្តា ឥធាគតោ [សង្គរត្ថា ឥធាគតោ (សី. បី.), សង្គរត្ថាយិធាគតោ (ស្យា.)];

អាមន្ត ខោ តំ គច្ឆាមិ, មុត្តោស្មិ តវ សង្ករា [សង្គរា (សី. ស្យា. បី.)].

៥៣. សចេ ខោ ត្វំ ឧទយោសិ, សង្ករត្តា ឥធាគតោ;

អនុសាស មំ រាជបុត្ត, យថាស្ស បុន សង្គមោ.

៥៤. អតិបតតិ [អធិបតតី (សី. បី.)] វយោ ខណោ តថេវ, ឋានំ នត្ថិ ធុវំ ចវន្តិ សត្តា;

បរិជិយ្យតិ អទ្ធុវំ សរីរំ, ឧទយេ មា បមាទ [មា បមាទំ (សី.)] ចរស្សុ ធម្មំ.

៥៥. កសិណា បថវី ធនស្ស បូរា, ឯកស្សេវ សិយា អនញ្ញធេយ្យា;

តញ្ចាបិ ជហតិ [ជហាតិ (សី. ស្យា. បី.), ជហាតី (?)] អវីតរាគោ, ឧទយេ មា បមាទ ចរស្សុ ធម្មំ.

៥៦. មាតា ច បិតា ច ភាតរោ ច, ភរិយា យាបិ ធនេន ហោតិ កីតា [ភរិយាបិ ធនេន ហោន្តិ អតិត្តា (ក.)];

តេ ចាបិ ជហន្តិ អញ្ញមញ្ញំ, ឧទយេ មា បមាទ ចរស្សុ ធម្មំ.

៥៧. កាយោ បរភោជនន្តិ ញត្វា [កាយោ ច បរភោជនំ វិទិត្វា (ក.)], សំសារេ សុគតិញ្ច ទុគ្គតិញ្ច [សុគតី ច ទុគ្គតី ច (សី. ស្យា. បី.), សុគ្គតិំ ទុគ្គតិញ្ច (ក.)];

ឥត្តរវាសោតិ ជានិយាន, ឧទយេ មា បមាទ ចរស្សុ ធម្មំ.

៥៨. សាធុ ភាសតិយំ [ភាសតយំ (សី. បី.)] យក្ខោ, អប្បំ មច្ចាន ជីវិតំ;

កសិរញ្ច បរិត្តញ្ច, តញ្ច ទុក្ខេន សំយុតំ;

សាហំ ឯកា បព្ពជិស្សាមិ, ហិត្វា កាសិំ សុរុន្ធនន្តិ.

ឧទយជាតកំ ចតុត្ថំ.

៤៥៩. បានីយជាតកំ (៥)

៥៩. មិត្តោ មិត្តស្ស បានីយំ, អទិន្នំ បរិភុញ្ជិសំ;

តេន បច្ឆា វិជិគុច្ឆិំ, តំ បាបំ បកតំ មយា;

មា បុន អករំ បាបំ, តស្មា បព្ពជិតោ អហំ.

៦០. បរទារញ្ច ទិស្វាន, ឆន្ទោ មេ ឧទបជ្ជថ [ឧបបជ្ជថ (ស្យា. ក.)];

តេន បច្ឆា វិជិគុច្ឆិំ, តំ បាបំ បកតំ មយា;

មា បុន អករំ បាបំ, តស្មា បព្ពជិតោ អហំ.

៦១. បិតរំ មេ មហារាជ, ចោរា អគណ្ហុ [អគណ្ហុំ (សី. បី.), អគណ្ហិ (ក.)] កាននេ;

តេសាហំ បុច្ឆិតោ ជានំ, អញ្ញថា នំ វិយាករិំ.

៦២. តេន បច្ឆា វិជិគុច្ឆិំ, តំ បាបំ បកតំ មយា;

មា បុន អករំ បាបំ, តស្មា បព្ពជិតោ អហំ.

៦៣. បាណាតិបាតមករុំ, សោមយាគេ ឧបដ្ឋិតេ;

តេសាហំ សមនុញ្ញាសិំ, តេន បច្ឆា វិជិគុច្ឆិំ.

៦៤. តំ បាបំ បកតំ មយា, មា បុន អករំ បាបំ;

តស្មា បព្ពជិតោ អហំ.

៦៥. សុរាមេរយមាធុកា [មធុកា (សី. ស្យា. បី.)], យេ ជនា បឋមាសុ នោ;

ពហូនំ តេ អនត្ថាយ, មជ្ជបានមកប្បយុំ.

៦៦. តេសាហំ សមនុញ្ញាសិំ, តេន បច្ឆា វិជិគុច្ឆិំ;

តំ បាបំ បកតំ មយា, មា បុន អករំ បាបំ;

តស្មា បព្ពជិតោ អហំ.

៦៧. ធិរត្ថុ សុពហូ កាមេ, ទុគ្គន្ធេ ពហុកណ្ដកេ;