២. សីហាសនិយវគ្គោ

១. សីហាសនទាយកត្ថេរអបទានំ

១. ‘‘និព្ពុតេ លោកនាថម្ហិ, សិទ្ធត្ថេ ទ្វិបទុត្តមេ [ទិបទុត្តមេ (សី. ស្យា.)];

វិត្ថារិកេ បាវចនេ, ពាហុជញ្ញម្ហិ សាសនេ.

២. ‘‘បសន្នចិត្តោ សុមនោ, សីហាសនមកាសហំ;

សីហាសនំ ករិត្វាន, បាទបីឋមកាសហំ.

៣. ‘‘សីហាសនេ ច វស្សន្តេ, ឃរំ តត្ថ អកាសហំ;

តេន ចិត្តប្បសាទេន, តុសិតំ ឧបបជ្ជហំ.

៤. ‘‘អាយាមេន ចតុព្ពីស, យោជនំ អាសិ [យោជនាសិំសុ (ស្យា. ក.)] តាវទេ;

វិមានំ សុកតំ មយ្ហំ, វិត្ថារេន ចតុទ្ទស.

៥. ‘‘សតំ [សត្ត (ស្យា.)] កញ្ញាសហស្សានិ, បរិវារេន្តិ មំ សទា;

សោណ្ណមយញ្ច បល្លង្កំ, ព្យម្ហេ អាសិ សុនិម្មិតំ.

៦. ‘‘ហត្ថិយានំ អស្សយានំ, ទិព្ពយានំ ឧបដ្ឋិតំ;

បាសាទា សិវិកា ចេវ, និព្ពត្តន្តិ យទិច្ឆកំ.

៧. ‘‘មណិមយា ច បល្លង្កា, អញ្ញេ សារមយា ពហូ;

និព្ពត្តន្តិ មមំ សព្ពេ, សីហាសនស្សិទំ ផលំ.

៨. ‘‘សោណ្ណមយា រូបិមយា, ផលិកាវេឡុរិយាមយា;

បាទុកា អភិរូហាមិ, បាទបីឋស្សិទំ ផលំ.

៩. ‘‘ចតុន្នវុតិតោ [ចតុនវុតេ ឥតោ (សី. ស្យា.)] កប្បេ, យំ កម្មមករិំ តទា;

ទុគ្គតិំ នាភិជានាមិ, បុញ្ញកម្មស្សិទំ ផលំ.

១០. ‘‘តេសត្តតិម្ហិតោ កប្បេ, ឥន្ទនាមា តយោ ជនា;

ទ្វេសត្តតិម្ហិតោ កប្បេ, តយោ សុមននាមកា.

១១. ‘‘សមសត្តតិតោ កប្បេ, តយោ វរុណនាមកា;

សត្តរតនសម្បន្នា, ចតុទីបម្ហិ ឥស្សរា.

១២. ‘‘បដិសម្ភិទា ចតស្សោ, វិមោក្ខាបិ ច អដ្ឋិមេ;

ឆឡភិញ្ញា សច្ឆិកតា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសនំ’’.

ឥត្ថំ សុទំ អាយស្មា សីហាសនទាយកោ ថេរោ ឥមា គាថាយោ អភាសិត្ថាតិ.

សីហាសនទាយកត្ថេរស្សាបទានំ បឋមំ.

២. ឯកត្ថម្ភិកត្ថេរអបទានំ

១៣. ‘‘សិទ្ធត្ថស្ស ភគវតោ, មហាបូគគណោ អហុ;

សរណំ គតា ច តេ ពុទ្ធំ, សទ្ទហន្តិ តថាគតំ.

១៤. ‘‘សព្ពេ សង្គម្ម មន្តេត្វា, មាឡំ កុព្ពន្តិ សត្ថុនោ;

ឯកត្ថម្ភំ អលភន្តា, វិចិនន្តិ ព្រហាវនេ.

១៥. ‘‘តេហំ អរញ្ញេ ទិស្វាន, ឧបគម្ម គណំ តទា;

អញ្ជលិំ បគ្គហេត្វាន, បរិបុច្ឆិំ គណំ អហំ.

១៦. ‘‘តេ មេ បុដ្ឋា វិយាកំសុ, សីលវន្តោ ឧបាសកា;

មាឡំ មយំ កត្តុកាមា, ឯកត្ថម្ភោ ន លព្ភតិ.

១៧. ‘‘ឯកត្ថម្ភំ មមំ ទេថ, អហំ ទស្សាមិ សត្ថុនោ;

អាហរិស្សាមហំ ថម្ភំ, អប្បោស្សុក្កា ភវន្តុ តេ [ភវន្តុ វោ (សី.), ភវាថ វោ (?)].

១៨. ‘‘តេ មេ ថម្ភំ បវេច្ឆិំសុ, បសន្នា តុដ្ឋមានសា;

តតោ បដិនិវត្តិត្វា, អគមំសុ សកំ ឃរំ.

១៩. ‘‘អចិរំ គតេ បូគគណេ, ថម្ភំ អហាសហំ តទា;

ហដ្ឋោ ហដ្ឋេន ចិត្តេន, បឋមំ ឧស្សបេសហំ.

២០. ‘‘តេន ចិត្តប្បសាទេន, វិមានំ ឧបបជ្ជហំ;

ឧព្ពិទ្ធំ ភវនំ មយ្ហំ, សត្តភូមំ [សតភូមំ (សី. ក.)] សមុគ្គតំ.

២១. ‘‘វជ្ជមានាសុ ភេរីសុ, បរិចារេមហំ សទា;

បញ្ចបញ្ញាសកប្បម្ហិ, រាជា អាសិំ យសោធរោ.

២២. ‘‘តត្ថាបិ ភវនំ មយ្ហំ, សត្តភូមំ សមុគ្គតំ;

កូដាគារវរូបេតំ, ឯកត្ថម្ភំ មនោរមំ.

២៣. ‘‘ឯកវីសតិកប្បម្ហិ, ឧទេនោ នាម ខត្តិយោ;

តត្រាបិ ភវនំ មយ្ហំ, សត្តភូមំ សមុគ្គតំ.

២៤. ‘‘យំ យំ យោនុបបជ្ជាមិ, ទេវត្តំ អថ មានុសំ;

អនុភោមិ សុខំ សព្ពំ [សព្ពមេតំ (ស្យា.)], ឯកត្ថម្ភស្សិទំ ផលំ.

២៥. ‘‘ចតុន្នវុតិតោ កប្បេ, យំ ថម្ភមទទំ តទា;

ទុគ្គតិំ នាភិជានាមិ, ឯកត្ថម្ភស្សិទំ ផលំ.

២៦. ‘‘បដិសម្ភិទា ចតស្សោ, វិមោក្ខាបិ ច អដ្ឋិមេ;

ឆឡភិញ្ញា សច្ឆិកតា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសនំ’’.

ឥត្ថំ សុទំ អាយស្មា ឯកត្ថម្ភិកោ ថេរោ ឥមា គាថាយោ អភាសិត្ថាតិ.

ឯកត្ថម្ភិកត្ថេរស្សាបទានំ ទុតិយំ.

៣. នន្ទត្ថេរអបទានំ

២៧. ‘‘បទុមុត្តរស្ស ភគវតោ, លោកជេដ្ឋស្ស តាទិនោ;

វត្ថំ ខោមំ មយា ទិន្នំ, សយម្ភុស្ស មហេសិនោ.

២៨. ‘‘តំ មេ ពុទ្ធោ វិយាកាសិ, ជលជុត្តរនាមកោ;

‘ឥមិនា វត្ថទានេន, ហេមវណ្ណោ ភវិស្សសិ.

២៩. ‘‘‘ទ្វេ សម្បត្តី អនុភោត្វា, កុសលមូលេហិ ចោទិតោ;

គោតមស្ស ភគវតោ, កនិដ្ឋោ ត្វំ ភវិស្សសិ.

៣០. ‘‘‘រាគរត្តោ សុខសីលោ, កាមេសុ គេធមាយុតោ;

ពុទ្ធេន ចោទិតោ សន្តោ, តទា [តតោ (ស្យា.)] ត្វំ បព្ពជិស្សសិ.

៣១. ‘‘‘បព្ពជិត្វាន ត្វំ តត្ថ, កុសលមូលេន ចោទិតោ;

សព្ពាសវេ បរិញ្ញាយ, និព្ពាយិស្សសិនាសវោ’.

៣២. ‘‘សត្ត [សត (ស្យា.)] កប្បសហស្សម្ហិ, ចតុរោ ចេឡនាមកា;

សដ្ឋិ កប្បសហស្សម្ហិ, ឧបចេលា ចតុជ្ជនា.

៣៣. ‘‘បញ្ច កប្បសហស្សម្ហិ, ចេឡាវ ចតុរោ ជនា;

សត្តរតនសម្បន្នា, ចតុទីបម្ហិ ឥស្សរា.

៣៤. ‘‘បដិសម្ភិទា ចតស្សោ, វិមោក្ខាបិ ច អដ្ឋិមេ;

ឆឡភិញ្ញា សច្ឆិកតា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសនំ’’.

ឥត្ថំ សុទំ អាយស្មា នន្ទោ ថេរោ ឥមា គាថាយោ អភាសិត្ថាតិ.

នន្ទត្ថេរស្សាបទានំ តតិយំ.

៤. ចូឡបន្ថកត្ថេរអបទានំ

៣៥. ‘‘បទុមុត្តរោ នាម ជិនោ, អាហុតីនំ បដិគ្គហោ;

គណម្ហា វូបកដ្ឋោ សោ, ហិមវន្តេ វសី តទា.

៣៦. ‘‘អហម្បិ ហិមវន្តម្ហិ, វសាមិ អស្សមេ តទា;

អចិរាគតំ មហាវីរំ, ឧបេសិំ លោកនាយកំ.

៣៧. ‘‘បុប្ផច្ឆត្តំ គហេត្វាន, ឧបគច្ឆិំ នរាសភំ;

សមាធិំ សមាបជ្ជន្តំ, អន្តរាយមកាសហំ.

៣៨. ‘‘ឧភោ ហត្ថេហិ បគ្គយ្ហ, បុប្ផច្ឆត្តំ អទាសហំ;

បដិគ្គហេសិ ភគវា, បទុមុត្តរោ មហាមុនិ.

៣៩. ‘‘សព្ពេ ទេវា អត្តមនា, ហិមវន្តំ ឧបេន្តិ តេ;

សាធុការំ បវត្តេសុំ, អនុមោទិស្សតិ ចក្ខុមា.

៤០. ‘‘ឥទំ វត្វាន តេ ទេវា, ឧបគច្ឆុំ នរុត្តមំ;

អាកាសេ ធារយន្តស្ស [ធារយន្តំ មេ (ក), ធារយតោ មេ (?)], បទុមច្ឆត្តមុត្តមំ.

៤១. ‘‘សតបត្តឆត្តំ បគ្គយ្ហ, អទាសិ តាបសោ មម;

‘តមហំ កិត្តយិស្សាមិ, សុណាថ មម ភាសតោ.

៤២. ‘‘‘បញ្ចវីសតិកប្បានិ, ទេវរជ្ជំ ករិស្សតិ;

ចតុត្តិំសតិក្ខត្តុញ្ច, ចក្កវត្តី ភវិស្សតិ.

៤៣. ‘‘‘យំ យំ យោនិំ សំសរតិ, ទេវត្តំ អថ មានុសំ;

អព្ភោកាសេ បតិដ្ឋន្តំ, បទុមំ ធារយិស្សតិ’.

៤៤. ‘‘កប្បសតសហស្សម្ហិ, ឱក្កាកកុលសម្ភវោ;

គោតមោ នាម គោត្តេន [នាមេន (សី. ក.)], សត្ថា លោកេ ភវិស្សតិ.

៤៥. ‘‘‘បកាសិតេ បាវចនេ, មនុស្សត្តំ លភិស្សតិ;

មនោមយម្ហិ កាយម្ហិ, ឧត្តមោ សោ ភវិស្សតិ.

៤៦. ‘‘‘ទ្វេ ភាតរោ ភវិស្សន្តិ, ឧភោបិ បន្ថកវ្ហយា;

អនុភោត្វា ឧត្តមត្ថំ, ជោតយិស្សន្តិ សាសនំ’.

៤៧. ‘‘សោហំ អដ្ឋារសវស្សោ [សោ អដ្ឋារសវស្សោហំ (ស្យា.)], បព្ពជិំ អនគារិយំ;

វិសេសាហំ ន វិន្ទាមិ, សក្យបុត្តស្ស សាសនេ.

៤៨. ‘‘ទន្ធា មយ្ហំ គតី អាសិ, បរិភូតោ បុរេ អហុំ [អហំ (ស្យា.)];

ភាតា ច មំ បណាមេសិ, គច្ឆ ទានិ សកំ ឃរំ.

៤៩. ‘‘សោហំ បណាមិតោ សន្តោ, សង្ឃារាមស្ស កោដ្ឋកេ;

ទុម្មនោ តត្ថ អដ្ឋាសិំ, សាមញ្ញស្មិំ អបេក្ខវា.

៥០. ‘‘ភគវា តត្ថ [អថេត្ថ សត្ថា (សី. ស្យា.)] អាគច្ឆិ, សីសំ មយ្ហំ បរាមសិ;

ពាហាយ មំ គហេត្វាន, សង្ឃារាមំ បវេសយិ.

៥១. ‘‘អនុកម្បាយ មេ សត្ថា, អទាសិ បាទបុញ្ឆនិំ;

ឯវំ សុទ្ធំ អធិដ្ឋេហិ, ឯកមន្តមធិដ្ឋហំ.

៥២. ‘‘ហត្ថេហិ តមហំ គយ្ហ, សរិំ កោកនទំ អហំ;

តត្ថ ចិត្តំ វិមុច្ចិ មេ, អរហត្តំ អបាបុណិំ.

៥៣. ‘‘មនោមយេសុ កាយេសុ, សព្ពត្ថ បារមិំ គតោ;

សព្ពាសវេ បរិញ្ញាយ, វិហរាមិ អនាសវោ.

៥៤. ‘‘បដិសម្ភិទា ចតស្សោ, វិមោក្ខាបិ ច អដ្ឋិមេ;

ឆឡភិញ្ញា សច្ឆិកតា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសនំ’’.

ឥត្ថំ សុទំ អាយស្មា ចូឡបន្ថកោ [ចុល្លបន្ថកោ (សី. ស្យា.)] ថេរោ ឥមា គាថាយោ អភាសិត្ថាតិ.

ចូឡបន្ថកត្ថេរស្សាបទានំ ចតុត្ថំ.

៥. បិលិន្ទវច្ឆត្ថេរអបទានំ

៥៥. ‘‘និព្ពុតេ លោកនាថម្ហិ, សុមេធេ អគ្គបុគ្គលេ;

បសន្នចិត្តោ សុមនោ, ថូបបូជំ អកាសហំ.

៥៦. ‘‘យេ ច ខីណាសវា តត្ថ, ឆឡភិញ្ញា មហិទ្ធិកា;

តេហំ តត្ថ សមានេត្វា, សង្ឃភត្តំ អកាសហំ.

៥៧. ‘‘សុមេធស្ស ភគវតោ, ឧបដ្ឋាកោ តទា អហុ;

សុមេធោ នាម នាមេន, អនុមោទិត្ថ សោ តទា.

៥៨. ‘‘តេន ចិត្តប្បសាទេន, វិមានំ ឧបបជ្ជហំ;

ឆឡាសីតិសហស្សានិ, អច្ឆរាយោ រមិំសុ មេ.

៥៩. ‘‘មមេវ អនុវត្តន្តិ, សព្ពកាមេហិ តា សទា;

អញ្ញេ ទេវេ អភិភោមិ, បុញ្ញកម្មស្សិទំ ផលំ.

៦០. ‘‘បញ្ចវីសតិកប្បម្ហិ, វរុណោ នាម ខត្តិយោ;

វិសុទ្ធភោជនោ [សុសុទ្ធភោជនោ (សី.)] អាសិំ, ចក្កវត្តី អហំ តទា.

៦១. ‘‘ន តេ ពីជំ បវបន្តិ, នបិ នីយន្តិ នង្គលា;

អកដ្ឋបាកិមំ សាលិំ, បរិភុញ្ជន្តិ មានុសា.

៦២. ‘‘តត្ថ រជ្ជំ ករិត្វាន, ទេវត្តំ បុន គច្ឆហំ;

តទាបិ ឯទិសា មយ្ហំ, និព្ពត្តា ភោគសម្បទា.

៦៣. ‘‘ន មំ មិត្តា អមិត្តា វា, ហិំសន្តិ សព្ពបាណិនោ;

សព្ពេសម្បិ បិយោ ហោមិ, បុញ្ញកម្មស្សិទំ ផលំ.

៦៤. ‘‘តិំសកប្បសហស្សម្ហិ, យំ ទានមទទិំ តទា;

ទុគ្គតិំ នាភិជានាមិ, គន្ធាលេបស្សិទំ ផលំ.

៦៥. ‘‘ឥមស្មិំ ភទ្ទកេ កប្បេ, ឯកោ អាសិំ ជនាធិបោ;

មហានុភាវោ រាជាហំ [រាជីសិ (ស្យា. ក.)], ចក្កវត្តី មហព្ពលោ.

៦៦. ‘‘សោហំ បញ្ចសុ សីលេសុ, ឋបេត្វា ជនតំ ពហុំ;

បាបេត្វា សុគតិំយេវ, ទេវតានំ បិយោ អហុំ.

៦៧. ‘‘បដិសម្ភិទា ចតស្សោ, វិមោក្ខាបិ ច អដ្ឋិមេ;

ឆឡភិញ្ញា សច្ឆិកតា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសនំ’’.

ឥត្ថំ សុទំ អាយស្មា បិលិន្ទវច្ឆោ [បិលិន្ទិវច្ឆោ (សី.)] ថេរោ ឥមា គាថាយោ អភាសិត្ថាតិ.

បិលិន្ទវច្ឆត្ថេរស្សាបទានំ បញ្ចមំ.