(១៥-១៦) បរិមណ្ឌលអនោនមជណ្ណុបរិមសនលក្ខណានិ
២២២. ‘‘យម្បិ, ភិក្ខវេ, តថាគតោ បុរិមំ ជាតិំ បុរិមំ ភវំ បុរិមំ និកេតំ បុព្ពេ មនុស្សភូតោ សមានោ មហាជនសង្គហំ [មហាជនសង្គាហកំ (ក.)] សមេក្ខមានោ [សមបេក្ខមានោ (ក.)] សមំ ជានាតិ សាមំ ជានាតិ, បុរិសំ ជានាតិ បុរិសវិសេសំ ជានាតិ – ‘អយមិទមរហតិ អយមិទមរហតី’តិ តត្ថ តត្ថ បុរិសវិសេសករោ អហោសិ. សោ តស្ស កម្មស្ស កដត្តា…បេ… សោ តតោ ចុតោ ឥត្ថត្តំ អាគតោ សមានោ ឥមានិ ទ្វេ មហាបុរិសលក្ខណានិ បដិលភតិ. និគ្រោធ បរិមណ្ឌលោ ច ហោតិ, ឋិតកោយេវ ច អនោនមន្តោ ឧភោហិ បាណិតលេហិ ជណ្ណុកានិ បរិមសតិ បរិមជ្ជតិ.
‘‘សោ តេហិ លក្ខណេហិ សមន្នាគតោ សចេ អគារំ អជ្ឈាវសតិ, រាជា ហោតិ ចក្កវត្តី…បេ… រាជា សមានោ កិំ លភតិ? អឌ្ឍោ ហោតិ មហទ្ធនោ មហាភោគោ បហូតជាតរូបរជតោ បហូតវិត្តូបករណោ បហូតធនធញ្ញោ បរិបុណ្ណកោសកោដ្ឋាគារោ. រាជា សមានោ ឥទំ លភតិ…បេ… ពុទ្ធោ សមានោ កិំ លភតិ? អឌ្ឍោ ហោតិ មហទ្ធនោ មហាភោគោ. តស្សិមានិ ធនានិ ហោន្តិ, សេយ្យថិទំ, សទ្ធាធនំ សីលធនំ ហិរិធនំ ឱត្តប្បធនំ សុតធនំ ចាគធនំ បញ្ញាធនំ. ពុទ្ធោ សមានោ ឥទំ លភតិ’’. ឯតមត្ថំ ភគវា អវោច.
២២៣. តត្ថេតំ វុច្ចតិ –
‘‘តុលិយ បដិវិចយ ចិន្តយិត្វា,
មហាជនសង្គហនំ [មហាជនំ សង្គាហកំ (ក.)] សមេក្ខមានោ;
អយមិទមរហតិ តត្ថ តត្ថ,
បុរិសវិសេសករោ បុរេ អហោសិ.
‘‘មហិញ្ច បន [សមា ច បន (ស្យា.), ស ហិ ច បន (សី. បី.)] ឋិតោ អនោនមន្តោ,
ផុសតិ ករេហិ ឧភោហិ ជណ្ណុកានិ;
មហិរុហបរិមណ្ឌលោ អហោសិ,
សុចរិតកម្មវិបាកសេសកេន.
‘‘ពហុវិវិធនិមិត្តលក្ខណញ្ញូ,
អតិនិបុណា មនុជា ព្យាករិំសុ;
ពហុវិវិធា គិហីនំ អរហានិ,
បដិលភតិ ទហរោ សុសុ កុមារោ.
‘‘ឥធ ច មហីបតិស្ស កាមភោគី,
គិហិបតិរូបកា ពហូ ភវន្តិ;
យទិ ច ជហតិ សព្ពកាមភោគំ,
លភតិ អនុត្តរំ ឧត្តមធនគ្គ’’ន្តិ.