៨. បទីបោបមសុត្តវណ្ណនា

៩៨៤. អដ្ឋមេ នេវ កាយោបិ កិលមតិ ន ចក្ខូនីតិ អញ្ញេសុ ហិ កម្មដ្ឋានេសុ កម្មំ ករោន្តស្ស កាយោបិ កិលមតិ, ចក្ខូនិបិ វិហញ្ញន្តិ. ធាតុកម្មដ្ឋានស្មិញ្ហិ កម្មំ ករោន្តស្ស កាយោ កិលមតិ, យន្តេ បក្ខិបិត្វា បីឡនាការប្បត្តោ វិយ ហោតិ. កសិណកម្មដ្ឋានេ កម្មំ ករោន្តស្ស ចក្ខូនិ ផន្ទន្តិ កិលមន្តិ, និក្ខមិត្វា បតនាការប្បត្តានិ វិយ ហោន្តិ. ឥមស្មិំ បន កម្មដ្ឋានេ កម្មំ ករោន្តស្ស នេវ កាយោ កិលមតិ, ន អក្ខីនិ វិហញ្ញន្តិ. តស្មា ឯវមាហ.

សព្ពសោ រូបសញ្ញានន្តិអាទិ កស្មា វុត្តំ, កិំ អានាបានេ កសិណុគ្ឃាដនំ លព្ភតីតិ? តិបិដកចូឡាភយត្ថេរោ បនាហ – ‘‘យស្មា អានាបាននិមិត្តំ តារករូបមុត្តាវលិកាទិសទិសំ ហុត្វា បញ្ញាយតិ, តស្មា តត្ថ កសិណុគ្ឃាដនំ លព្ភតី’’តិ. តិបិដកចូឡនាគត្ថេរោ ‘‘ន លព្ភតេវា’’តិ អាហ. អលព្ភន្តេ អយំ អរិយិទ្ធិអាទិកោ បភេទោ កស្មា គហិតោតិ? អានិសំសទស្សនត្ថំ. អរិយំ វា ហិ ឥទ្ធិំ ចត្តារិ វា រូបាវចរជ្ឈានានិ ចតស្សោ វា អរូបសមាបត្តិយោ និរោធសមាបត្តិំ វា បត្ថយមានេន ភិក្ខុនា អយំ អានាបានស្សតិសមាធិ សាធុកំ មនសិកាតព្ពោ. យថា ហិ នគរេ លទ្ធេ យំ ចតូសុ ទិសាសុ ឧដ្ឋានកភណ្ឌំ, តំ ចតូហិ ទ្វារេហិ នគរមេវ បវិសតីតិ, ជនបទោ លទ្ធោ ច ហោតិ. នគរស្សេវ ហេសោ អានិសំសោ. ឯវំ អានាបានស្សតិសមាធិភាវនាយ អានិសំសោ ឯស អរិយិទ្ធិអាទិកោ បភេទោ, សព្ពាការេន ភាវិតេ អានាបានស្សតិសមាធិស្មិំ សព្ពមេតំ យោគិនោ និប្ផជ្ជតីតិ អានិសំសទស្សនត្ថំ វុត្តំ. សុខញ្ចេតិ ឯត្ថ សោតិ កស្មា ន វុត្តំ? យស្មា ភិក្ខូតិ ឥមស្មិំ វារេ នាគតំ.