(៥) បច្ចុប្បន្នានាគតវារោ
(ក) អនុលោមបុគ្គលោ
១៥៤. (ក) យស្ស ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ តស្ស សមុទយសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ សមុទយសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ. ឥតរេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ ទុក្ខសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ សមុទយសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន សមុទយសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតីតិ?
សព្ពេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ មគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ សមុទយសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ. សព្ពេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ សមុទយសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ ទុក្ខសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ.
(ក) យស្ស ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ តស្ស មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ. អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ ទុក្ខសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ មគ្គសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតីតិ?
យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ មគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ. អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ មគ្គសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ ទុក្ខសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ.
១៥៥. (ក) យស្ស សមុទយសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ តស្ស មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
យេ បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ សមុទយសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ. យេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ សមុទយសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ មគ្គសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស សមុទយសច្ចំ ឧប្បជ្ជតីតិ?
អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ភង្គក្ខណេ តណ្ហាវិប្បយុត្តចិត្តេ វត្តមានេ និរោធសមាបន្នានំ អសញ្ញសត្តានំ តេសំ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ សមុទយសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ. យេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ មគ្គសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ សមុទយសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ.
(ខ) អនុលោមឱកាសោ
១៥៦. យត្ថ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ…បេ….
(គ) អនុលោមបុគ្គលោកាសា
១៥៧. (ក) យស្ស យត្ថ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ តស្ស តត្ថ សមុទយសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អសញ្ញសត្តំ ឧបបជ្ជន្តានំ តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ…បេ… ឥតរេសំ ចតុវោការំ បញ្ចវោការំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ…បេ….
(ខ) យស្ស វា បន យត្ថ សមុទយសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតីតិ?
ចតុវោការា បញ្ចវោការា ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ មគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ. ចតុវោការំ បញ្ចវោការំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ ទុក្ខសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ.
(ក) យស្ស យត្ថ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ តស្ស តត្ថ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អាបាយិកានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អសញ្ញសត្តំ ឧបបជ្ជន្តានំ តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ. អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ មគ្គសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន យត្ថ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតីតិ?
យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ មគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ. អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ ទុក្ខសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ.
១៥៨. (ក) យស្ស យត្ថ សមុទយសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ តស្ស តត្ថ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
អាបាយិកានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ. យេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ មគ្គសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន យត្ថ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស តត្ថ សមុទយសច្ចំ ឧប្បជ្ជតីតិ?
អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ភង្គក្ខណេ តណ្ហាវិប្បយុត្តចិត្តេ វត្តមានេ តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចំ និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចំ ឧប្បជ្ជតិ. យេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចញ្ច និរុជ្ឈិស្សតិ សមុទយសច្ចញ្ច ឧប្បជ្ជតិ.
(ឃ) បច្ចនីកបុគ្គលោ
១៥៩. (ក) យស្ស ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ តស្ស សមុទយសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
សព្ពេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ មគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ សមុទយសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ អគ្គមគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ ទុក្ខសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ សមុទយសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន សមុទយសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតីតិ?
អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ សមុទយសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ អគ្គមគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ សមុទយសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ ទុក្ខសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ.
(ក) យស្ស ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ តស្ស មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ មគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ អគ្គផលស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ ទុក្ខសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ មគ្គសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតីតិ?
អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ អគ្គផលស្ស ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ មគ្គសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ ទុក្ខសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ.
១៦០. (ក) យស្ស សមុទយសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ តស្ស មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ភង្គក្ខណេ តណ្ហាវិប្បយុត្តចិត្តេ វត្តមានេ និរោធសមាបន្នានំ អសញ្ញសត្តានំ តេសំ សមុទយសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ភង្គក្ខណេ តណ្ហាវិប្បយុត្តចិត្តេ វត្តមានេ តេសំ សមុទយសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ មគ្គសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស សមុទយសច្ចំ នុប្បជ្ជតីតិ?
យេ បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ សមុទយសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ភង្គក្ខណេ តណ្ហាវិប្បយុត្តចិត្តេ វត្តមានេ តេសំ មគ្គសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ សមុទយសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ.
(ង) បច្ចនីកឱកាសោ
១៦១. យត្ថ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ…បេ….
(ច) បច្ចនីកបុគ្គលោកាសា
១៦២. (ក) យស្ស យត្ថ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ តស្ស តត្ថ សមុទយសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
ចតុវោការា បញ្ចវោការា ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ មគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ អគ្គមគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ អសញ្ញសត្តា ចវន្តានំ តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ សមុទយសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន យត្ថ សមុទយសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតីតិ?
អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អសញ្ញសត្តំ ឧបបជ្ជន្តានំ តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ អគ្គមគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ អសញ្ញសត្តា ចវន្តានំ តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ ទុក្ខសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ.
(ក) យស្ស យត្ថ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ តស្ស តត្ថ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ មគ្គស្ស ច ផលស្ស ច ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អាបាយិកានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ អគ្គផលស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អសញ្ញសត្តា [អបាយា អសញ្ញសត្តា (ស្យា.)] ចវន្តានំ តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ មគ្គសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន យត្ថ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតីតិ?
អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អាបាយិកានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ឧបបជ្ជន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អសញ្ញសត្តំ [អបាយំ អសញ្ញសត្តំ (ស្យា.)] ឧបបជ្ជន្តានំ តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ ទុក្ខសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អាបាយិកានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ ចវន្តានំ បវត្តេ ចិត្តស្ស ភង្គក្ខណេ អរូបេ អគ្គផលស្ស ឧប្បាទក្ខណេ អសញ្ញសត្តា ចវន្តានំ តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ ទុក្ខសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ.
១៦៣. (ក) យស្ស យត្ថ សមុទយសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ តស្ស តត្ថ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតីតិ?
អគ្គមគ្គស្ស ឧប្បាទក្ខណេ យស្ស ចិត្តស្ស អនន្តរា អគ្គមគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ យេ ចញ្ញេ មគ្គំ បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ភង្គក្ខណេ តណ្ហាវិប្បយុត្តចិត្តេ វត្តមានេ តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ អាបាយិកានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ភង្គក្ខណេ តណ្ហាវិប្បយុត្តចិត្តេ វត្តមានេ អសញ្ញសត្តានំ តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ មគ្គសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ.
(ខ) យស្ស វា បន យត្ថ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ តស្ស តត្ថ សមុទយសច្ចំ នុប្បជ្ជតីតិ?
អាបាយិកានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ឧប្បាទក្ខណេ តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចំ ន និរុជ្ឈិស្សតិ, នោ ច តេសំ តត្ថ សមុទយសច្ចំ នុប្បជ្ជតិ. អគ្គមគ្គស្ស ភង្គក្ខណេ អរហន្តានំ អាបាយិកានំ យេ ច បុថុជ្ជនា មគ្គំ ន បដិលភិស្សន្តិ តេសំ តណ្ហាយ ភង្គក្ខណេ តណ្ហាវិប្បយុត្តចិត្តេ វត្តមានេ អសញ្ញសត្តានំ តេសំ តត្ថ មគ្គសច្ចញ្ច ន និរុជ្ឈិស្សតិ សមុទយសច្ចញ្ច នុប្បជ្ជតិ.