២៣. តេវីសតិមវគ្គោ
(២២៦) ៩. អបរិនិប្ផន្នកថា
៩១៧. រូបំ អបរិនិប្ផន្នន្តិ? អាមន្តា. រូបំ ន អនិច្ចំ ន សង្ខតំ ន បដិច្ចសមុប្បន្នំ ន ខយធម្មំ ន វយធម្មំ ន វិរាគធម្មំ ន និរោធធម្មំ ន វិបរិណាមធម្មន្តិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ… ននុ រូបំ អនិច្ចំ សង្ខតំ បដិច្ចសមុប្បន្នំ ខយធម្មំ វយធម្មំ វិរាគធម្មំ និរោធធម្មំ វិបរិណាមធម្មន្តិ? អាមន្តា. ហញ្ចិ រូបំ អនិច្ចំ សង្ខតំ…បេ… វិបរិណាមធម្មំ, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘រូបំ អបរិនិប្ផន្ន’’ន្តិ.
ទុក្ខញ្ញេវ បរិនិប្ផន្នន្តិ? អាមន្តា. ននុ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខំ [សំ. និ. ៣.១៥] វុត្តំ ភគវតា – ‘‘រូបំ អនិច្ច’’ន្តិ? អាមន្តា. ហញ្ចិ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខំ វុត្តំ ភគវតា – ‘‘រូបំ អនិច្ចំ’’, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘ទុក្ខញ្ញេវ បរិនិប្ផន្ន’’ន្តិ…បេ….
៩១៨. វេទនា …បេ… សញ្ញា… សង្ខារា… វិញ្ញាណំ… ចក្ខាយតនំ…បេ… ធម្មាយតនំ… ចក្ខុធាតុ… ធម្មធាតុ… ចក្ខុន្ទ្រិយំ…បេ… អញ្ញាតាវិន្ទ្រិយំ អបរិនិប្ផន្នន្តិ? អាមន្តា. អញ្ញាតាវិន្ទ្រិយំ ន អនិច្ចំ…បេ… ន វិបរិណាមធម្មន្តិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ… ននុ អញ្ញាតាវិន្ទ្រិយំ អនិច្ចំ សង្ខតំ…បេ… វិបរិណាមធម្មន្តិ? អាមន្តា. ហញ្ចិ អញ្ញាតាវិន្ទ្រិយំ អនិច្ចំ សង្ខតំ បដិច្ចសមុប្បន្នំ ខយធម្មំ វយធម្មំ វិរាគធម្មំ និរោធធម្មំ វិបរិណាមធម្មំ, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘អញ្ញាតាវិន្ទ្រិយំ អបរិនិប្ផន្ន’’ន្តិ.
ទុក្ខញ្ញេវ បរិនិប្ផន្នន្តិ? អាមន្តា. ននុ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខំ វុត្តំ ភគវតា – ‘‘អញ្ញាតាវិន្ទ្រិយំ អនិច្ច’’ន្តិ? អាមន្តា. ហញ្ចិ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខំ វុត្តំ ភគវតា – ‘‘អញ្ញាតាវិន្ទ្រិយំ អនិច្ចំ’’, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘ទុក្ខញ្ញេវ បរិនិប្ផន្ន’’ន្តិ.
អបរិនិប្ផន្នកថា និដ្ឋិតា.
តេវីសតិមវគ្គោ.
តស្សុទ្ទានំ –
ឯកាធិប្បាយេន មេថុនោ ធម្មោ បដិសេវិតព្ពោ, អរហន្តានំ វណ្ណេន អមនុស្សា មេថុនំ ធម្មំ បដិសេវន្តិ, ពោធិសត្តោ ឥស្សរិយកាមការិកាហេតុ វិនិបាតំ គច្ឆតិ, គព្ភសេយ្យំ ឱក្កមតិ, ទុក្ករការិកំ អកាសិ, អបរន្តបំ អកាសិ, អញ្ញំ សត្ថារំ ឧទ្ទិសិ, អត្ថិ ន រាគោ រាគបតិរូបកោ អត្ថិ ន ទោសោ ទោសបតិរូបកោ អត្ថិ ន មោហោ មោហបតិរូបកោ អត្ថិ ន កិលេសោ កិលេសបតិរូបកោ, រូបំ អបរិនិប្ផន្នំ អញ្ញាតាវិន្ទ្រិយំ អបរិនិប្ផន្នន្តិ.
ខុទ្ទកោ អឌ្ឍបណ្ណាសកោ.
តស្សុទ្ទានំ –
នវំ, និព្ពុតិ, ឯកាធិប្បាយោតិ.
បណ្ណាសកុទ្ទានំ –
មហានិយាមោ, អនុសយា, និគ្គហោ, ខុទ្ទកបញ្ចមោ;
បរប្បវាទមទ្ទនា, សុត្តមូលសមាហិតា;
ឧជ្ជោតនា សត្ថុសមយេ, កថាវត្ថុបករណេតិ.
បញ្ចត្តិំសភាណវារំ
កថាវត្ថុបករណំ និដ្ឋិតំ.