(៤០) ៨. និយាមោក្កន្តិកថា

៤០៣. ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោតិ [ម. និ. ២.២៨២ ឃដិការសុត្តំ និស្សាយ បុច្ឆតិ]? អាមន្តា. ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ សាវកោតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ សាវកោតិ? អាមន្តា. សាវកោ ហុត្វា ពុទ្ធោ ហោតីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

សាវកោ ហុត្វា ពុទ្ធោ ហោតីតិ? អាមន្តា. អនុស្សវិយោតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

អនុស្សវិយោតិ? អាមន្តា. ននុ ភគវា សយម្ភូតិ? អាមន្តា. ហញ្ចិ ភគវា សយម្ភូ, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘អនុស្សវិយោ’’តិ.

ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោតិ? អាមន្តា. ភគវតា ពោធិយា មូលេ តីណេវ សាមញ្ញផលានិ អភិសម្ពុទ្ធានីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

ននុ ភគវតា ពោធិយា មូលេ ចត្តារិ សាមញ្ញផលានិ អភិសម្ពុទ្ធានីតិ? អាមន្តា. ហញ្ចិ ភគវតា ពោធិយា មូលេ ចត្តារិ សាមញ្ញផលានិ អភិសម្ពុទ្ធានិ, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ’’តិ.

៤០៤. ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោតិ? អាមន្តា. ពោធិសត្តោ ទុក្ករការិយំ អកាសីតិ? អាមន្តា. ទស្សនសម្បន្នោ បុគ្គលោ ទុក្ករការិយំ ករេយ្យាតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

ពោធិសត្តោ អបរន្តបំ [អមរំ តបំ (សំ. និ. ១.១៣៧)] អកាសិ, អញ្ញំ សត្ថារំ ឧទ្ទិសីតិ? អាមន្តា. ទស្សនសម្បន្នោ បុគ្គលោ អញ្ញំ សត្ថារំ ឧទ្ទិសេយ្យាតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

អាយស្មា អានន្ទោ ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ, អាយស្មា អានន្ទោ ភគវតោ សាវកោតិ? អាមន្តា. ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ, ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ សាវកោតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

ចិត្តោ គហបតិ ហត្ថកោ អាឡវកោ ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ, ចិត្តោ គហបតិ ហត្ថកោ អាឡវកោ ភគវតោ សាវកោតិ? អាមន្តា. ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ, ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ សាវកោតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ, ន ច កស្សបស្ស ភគវតោ សាវកោតិ? អាមន្តា. អាយស្មា អានន្ទោ ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ, ន ច ភគវតោ សាវកោតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ, ន ច កស្សបស្ស ភគវតោ សាវកោតិ? អាមន្តា. ចិត្តោ គហបតិ ហត្ថកោ អាឡវកោ ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ, ន ច ភគវតោ សាវកោតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ, ន ច កស្សបស្ស ភគវតោ សាវកោតិ? អាមន្តា. សាវកោ ជាតិំ វីតិវត្តោ អសាវកោ ហោតីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ….

៤០៥. ន វត្តព្ពំ – ‘‘ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ’’តិ? អាមន្តា. ននុ វុត្តំ ភគវតា – ‘‘កស្សបេ អហំ, អានន្ទ, ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ អចរិំ អាយតិំ សម្ពោធាយា’’តិ! អត្ថេវ សុត្តន្តោតិ? អាមន្តា. តេន ហិ ន វត្តព្ពំ – ‘‘ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ’’តិ.

ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោតិ? អាមន្តា. ននុ វុត្តំ ភគវតា –

‘‘សព្ពាភិភូ សព្ពវិទូហមស្មិ,

សព្ពេសុ ធម្មេសុ អនុបលិត្តោ;

សព្ពញ្ជហោ តណ្ហក្ខយេ វិមុត្តោ,

សយំ អភិញ្ញាយ កមុទ្ទិសេយ្យំ.

‘‘ន មេ អាចរិយោ អត្ថិ, សទិសោ មេ ន វិជ្ជតិ;

សទេវកស្មិំ លោកស្មិំ, នត្ថិ មេ បដិបុគ្គលោ.

‘‘អហញ្ហិ អរហា លោកេ, អហំ សត្ថា អនុត្តរោ;

ឯកោម្ហិ សម្មាសម្ពុទ្ធោ, សីតិភូតោស្មិ និព្ពុតោ.

‘‘ធម្មចក្កំ បវត្តេតុំ, គច្ឆាមិ កាសិនំ បុរំ;

អន្ធីភូតស្មិំ [អន្ធភូតស្មិំ (សី. ស្យា. កំ. បី.)] លោកស្មិំ, អាហញ្ឆំ [អាហញ្ញិំ (ក.)] អមតទុន្ទុភិ’’ន្តិ [ទុទ្រភិន្តិ (ក.)].

‘‘យថា ខោ ត្វំ, អាវុសោ, បដិជានាសិ, អរហសិ អនន្តជិនោ’’តិ?

‘‘មាទិសា វេ ជិនា ហោន្តិ, យេ បត្តា អាសវក្ខយំ;

ជិតា មេ បាបកា ធម្មា, តស្មាហំ ឧបក ជិនោ’’តិ [មហាវ. ១១; ម. និ. ១.២៨៥; ២.៣៤១].

អត្ថេវ សុត្តន្តោតិ? អាមន្តា. តេន ហិ ន វត្តព្ពំ – ‘‘ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ’’តិ.

ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោតិ? អាមន្តា. ននុ វុត្តំ ភគវតា – ‘‘‘ឥទំ ទុក្ខំ អរិយសច្ច’ន្តិ មេ, ភិក្ខវេ, បុព្ពេ អននុស្សុតេសុ ធម្មេសុ ចក្ខុំ ឧទបាទិ, ញាណំ ឧទបាទិ, បញ្ញា ឧទបាទិ, វិជ្ជា ឧទបាទិ, អាលោកោ ឧទបាទិ. ‘តំ ខោ បនិទំ ទុក្ខំ អរិយសច្ចំ បរិញ្ញេយ្យ’ន្តិ មេ, ភិក្ខវេ…បេ… បរិញ្ញាតន្តិ មេ, ភិក្ខវេ, បុព្ពេ អននុស្សុតេសុ ធម្មេសុ ចក្ខុំ ឧទបាទិ…បេ… អាលោកោ ឧទបាទិ. ‘ឥទំ ទុក្ខសមុទយំ អរិយសច្ច’ន្តិ មេ, ភិក្ខវេ…បេ… ‘តំ ខោ បនិទំ ទុក្ខសមុទយំ [ទុក្ខសមុទយោ (ស្យា. កំ.)] អរិយសច្ចំ បហាតព្ព’ន្តិ មេ, ភិក្ខវេ…បេ… បហីនន្តិ មេ, ភិក្ខវេ…បេ… ‘ឥទំ ទុក្ខនិរោធំ [ទុក្ខនិរោធោ (ស្យា. កំ.)] អរិយសច្ច’ន្តិ មេ, ភិក្ខវេ…បេ… ‘តំ ខោ បនិទំ ទុក្ខនិរោធំ អរិយសច្ចំ សច្ឆិកាតព្ព’ន្តិ មេ, ភិក្ខវេ…បេ… សច្ឆិកតន្តិ មេ, ភិក្ខវេ…បេ… ‘ឥទំ ទុក្ខនិរោធគាមិនី បដិបទា អរិយសច្ច’ន្តិ មេ, ភិក្ខវេ…បេ… ‘តំ ខោ បនិទំ ទុក្ខនិរោធគាមិនី បដិបទា អរិយសច្ចំ ភាវេតព្ព’ន្តិ មេ, ភិក្ខវេ…បេ… ភាវិតន្តិ មេ, ភិក្ខវេ, បុព្ពេ អននុស្សុតេសុ ធម្មេសុ ចក្ខុំ ឧទបាទិ, ញាណំ ឧទបាទិ, បញ្ញា ឧទបាទិ, វិជ្ជា ឧទបាទិ, អាលោកោ ឧទបាទី’’តិ [មហាវ. ១៥; សំ. និ. ៥.១០៨១; បដិ. ម. ២.៣០]. អត្ថេវ សុត្តន្តោតិ? អាមន្តា. តេន ហិ ន វត្តព្ពំ – ‘‘ពោធិសត្តោ កស្សបស្ស ភគវតោ បាវចនេ ឱក្កន្តនិយាមោ ចរិតព្រហ្មចរិយោ’’តិ.

និយាមោក្កន្តិកថា និដ្ឋិតា.