២១. គុណេ

ឧបាធិ វិសេសនំ, បរាង្គភូតេតិ បរស្ស ពន្ធត្តា(ទិនោ) វិធានា យាង្គភូតេ ជឡត្តាទិហេតុម្ហីតិ អត្ថោ, ឥមិនា គុណសទ្ទោ យមប្បធានវចនោតិ វទតិ, យញ្ចាប្បធានំ តម្បរាង្គភូតន្តិ គុណេតីមស្ស ‘បរាង្គភូតេ’តិ អត្ថមាហ, យញ្ហិ បរត្ថមុបាទីយតេ តទប្បធានមនុ វាទរូបេនោបាទីយមានត្តា, យថា ‘ជឡត្តា ពទ្ធោ, រុក្ខោ យំ សីស បត្តា, អគ្គិ ឯត្ថ ធុមត្តេ’ច្ចាទិ, តេនេវាហ-‘បរត្ថរូបាបន្ន’ន្តិ, វាវិធានន្តិ ‘‘វិភាសា គុណេ-ថិយំ’’ន្តិ (២-៣-២៥) ឯវំ វិធានំ, ឥត្ថិយន្តិអាទិនា បញ្ចមីរូបស្សបិ អភិមតភាវំ ទស្សេតិ, តេនេវាហ-‘ឧភយត្ថា’តិអាទិ, ននុ ‘តោ បញ្ចម្យា’’តិ (៤-៩៥) សុត្តេន តទ្ធិតបច្ចយន្តស្ស កថំ បញ្ចម្យន្តតា ត្យាសង្កិយាហ-‘បញ្ចមិនិទ្ទេសេ’ ឥច្ចាទិ, ឥមិនា សុត្តេន បញ្ចមិយា វិនាតិ យោជនា, វា បញ្ចមិយា វិធានតោ តតិយារូបេនបិ ភវិតព្ពន្តិ ចោទនមនសិ និធាយ បញ្ចម្យុ ទាហរណេយេវ ការណំ តតិយោទាហរណស្ស ច បឋមោទាហរណានុសារេនានុ មន្តព្ពតញ្ចទស្សេន្តោ អាហ ‘បញ្ចម្យាយេវិ’ច្ចាទិ, អភាវេន សង្ខារនិរោធេនាតិ តតិយន្តរូបានិ.