១០. អាហុនេយ្យវគ្គោ

៩៥. ‘‘សត្តិមេ, ភិក្ខវេ, បុគ្គលា អាហុនេយ្យា…បេ… ទក្ខិណេយ្យា អញ្ជលិករណីយា អនុត្តរំ បុញ្ញក្ខេត្តំ លោកស្ស. កតមេ សត្ត? ឥធ, ភិក្ខវេ, ឯកច្ចោ បុគ្គលោ ចក្ខុស្មិំ អនិច្ចានុបស្សី វិហរតិ អនិច្ចសញ្ញី អនិច្ចបដិសំវេទី សតតំ សមិតំ អព្ពោកិណ្ណំ ចេតសា អធិមុច្ចមានោ បញ្ញាយ បរិយោគាហមានោ. សោ អាសវានំ ខយា អនាសវំ ចេតោវិមុត្តិំ បញ្ញាវិមុត្តិំ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ សយំ អភិញ្ញា សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ. អយំ ខោ, ភិក្ខវេ, បឋមោ បុគ្គលោ អាហុនេយ្យោ បាហុនេយ្យោ…បេ… អនុត្តរំ បុញ្ញក្ខេត្តំ លោកស្ស.

‘‘បុន ចបរំ, ភិក្ខវេ, ឥធេកច្ចោ បុគ្គលោ ចក្ខុស្មិំ អនិច្ចានុបស្សី វិហរតិ អនិច្ចសញ្ញី អនិច្ចបដិសំវេទី សតតំ សមិតំ អព្ពោកិណ្ណំ ចេតសា អធិមុច្ចមានោ បញ្ញាយ បរិយោគាហមានោ. តស្ស អបុព្ពំ អចរិមំ អាសវបរិយាទានញ្ច ហោតិ ជីវិតបរិយាទានញ្ច. អយំ, ភិក្ខវេ, ទុតិយោ បុគ្គលោ អាហុនេយ្យោ…បេ… អនុត្តរំ បុញ្ញក្ខេត្តំ លោកស្ស.

‘‘បុន ចបរំ, ភិក្ខវេ, ឥធេកច្ចោ បុគ្គលោ ចក្ខុស្មិំ អនិច្ចានុបស្សី វិហរតិ អនិច្ចសញ្ញី អនិច្ចបដិសំវេទី សតតំ សមិតំ អព្ពោកិណ្ណំ ចេតសា អធិមុច្ចមានោ បញ្ញាយ បរិយោគាហមានោ. សោ បញ្ចន្នំ ឱរម្ភាគិយានំ សំយោជនានំ បរិក្ខយា អន្តរាបរិនិព្ពាយី ហោតិ…បេ… ឧបហច្ចបរិនិព្ពាយី ហោតិ…បេ… អសង្ខារបរិនិព្ពាយី ហោតិ…បេ… សសង្ខារបរិនិព្ពាយី ហោតិ…បេ… ឧទ្ធំសោតោ ហោតិ អកនិដ្ឋគាមី. អយំ, ភិក្ខវេ, សត្តមោ បុគ្គលោ អាហុនេយ្យោ…បេ… អនុត្តរំ បុញ្ញក្ខេត្តំ លោកស្ស. ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, សត្ត បុគ្គលា អាហុនេយ្យា បាហុនេយ្យា ទក្ខិណេយ្យា អញ្ជលិករណីយា អនុត្តរំ បុញ្ញក្ខេត្តំ លោកស្សា’’តិ.

៩៦-៦២២. សត្តិមេ, ភិក្ខវេ, បុគ្គលា អាហុនេយ្យា បាហុនេយ្យា…បេ… អនុត្តរំ បុញ្ញក្ខេត្តំ លោកស្ស. កតមេ សត្ត? ឥធ, ភិក្ខវេ, ឯកច្ចោ បុគ្គលោ ចក្ខុស្មិំ ទុក្ខានុបស្សី វិហរតិ…បេ… ចក្ខុស្មិំ អនត្តានុបស្សី វិហរតិ…បេ… ចក្ខុស្មិំ ខយានុបស្សី វិហរតិ…បេ… ចក្ខុស្មិំ វយានុបស្សី វិហរតិ…បេ… ចក្ខុស្មិំ វិរាគានុបស្សី វិហរតិ…បេ… ចក្ខុស្មិំ និរោធានុបស្សី វិហរតិ…បេ… ចក្ខុស្មិំ បដិនិស្សគ្គានុបស្សី វិហរតិ…បេ….

សោតស្មិំ…បេ… ឃានស្មិំ… ជិវ្ហាយ… កាយស្មិំ… មនស្មិំ…បេ….

រូបេសុ…បេ… សទ្ទេសុ… គន្ធេសុ… រសេសុ… ផោដ្ឋព្ពេសុ … ធម្មេសុ …បេ….

ចក្ខុវិញ្ញាណេ…បេ… សោតវិញ្ញាណេ… ឃានវិញ្ញាណេ… ជិវ្ហាវិញ្ញាណេ… កាយវិញ្ញាណេ… មនោវិញ្ញាណេ…បេ….

ចក្ខុសម្ផស្សេ…បេ… សោតសម្ផស្សេ… ឃានសម្ផស្សេ… ជិវ្ហាសម្ផស្សេ… កាយសម្ផស្សេ… មនោសម្ផស្សេ…បេ….

ចក្ខុសម្ផស្សជាយ វេទនាយ…បេ… សោតសម្ផស្សជាយ វេទនាយ… ឃានសម្ផស្សជាយ វេទនាយ… ជិវ្ហាសម្ផស្សជាយ វេទនាយ… កាយសម្ផស្សជាយ វេទនាយ… មនោសម្ផស្សជាយ វេទនាយ…បេ….

រូបសញ្ញាយ…បេ… សទ្ទសញ្ញាយ… គន្ធសញ្ញាយ… រសសញ្ញាយ… ផោដ្ឋព្ពសញ្ញាយ… ធម្មសញ្ញាយ…បេ….

រូបសញ្ចេតនាយ…បេ… សទ្ទសញ្ចេតនាយ… គន្ធសញ្ចេតនាយ… រសសញ្ចេតនាយ… ផោដ្ឋព្ពសញ្ចេតនាយ… ធម្មសញ្ចេតនាយ…បេ….

រូបតណ្ហាយ…បេ… សទ្ទតណ្ហាយ… គន្ធតណ្ហាយ… រសតណ្ហាយ… ផោដ្ឋព្ពតណ្ហាយ… ធម្មតណ្ហាយ…បេ….

រូបវិតក្កេ …បេ… សទ្ទវិតក្កេ… គន្ធវិតក្កេ… រសវិតក្កេ… ផោដ្ឋព្ពវិតក្កេ… ធម្មវិតក្កេ…បេ….

រូបវិចារេ…បេ… សទ្ទវិចារេ… គន្ធវិចារេ… រសវិចារេ… ផោដ្ឋព្ពវិចារេ… ធម្មវិចារេ…បេ….

‘‘បញ្ចក្ខន្ធេ [( ) សី. ស្យា. បោត្ថកេសុ នត្ថិ] …បេ… រូបក្ខន្ធេ… វេទនាក្ខន្ធេ… សញ្ញាក្ខន្ធេ… សង្ខារក្ខន្ធេ… វិញ្ញាណក្ខន្ធេ អនិច្ចានុបស្សី វិហរតិ…បេ… ទុក្ខានុបស្សី វិហរតិ… អនត្តានុបស្សី វិហរតិ… ខយានុបស្សី វិហរតិ… វយានុបស្សី វិហរតិ… វិរាគានុបស្សី វិហរតិ… និរោធានុបស្សី វិហរតិ… បដិនិស្សគ្គានុបស្សី វិហរតិ…បេ… លោកស្សា’’តិ.

‘‘ឆទ្វារារម្មណេស្វេត្ថ, វិញ្ញាណេសុ ច ផស្សេសុ;

វេទនាសុ ច ទ្វារស្ស, សុត្តា ហោន្តិ វិសុំ អដ្ឋ.

‘‘សញ្ញា សញ្ចេតនា តណ្ហា, វិតក្កេសុ វិចារេ ច;

គោចរស្ស វិសុំ អដ្ឋ, បញ្ចក្ខន្ធេ ច បច្ចេកេ.

‘‘សោឡសស្វេត្ថ មូលេសុ, អនិច្ចំ ទុក្ខមនត្តា;

ខយា វយា វិរាគា ច, និរោធា បដិនិស្សគ្គា.

‘‘កមំ អដ្ឋានុបស្សនា, យោជេត្វាន វិសុំ វិសុំ;

សម្បិណ្ឌិតេសុ សព្ពេសុ, ហោន្តិ បញ្ច សតានិ ច;

អដ្ឋវីសតិ សុត្តានិ, អាហុនេយ្យេ ច វគ្គិកេ’’ [ឥមា ឧទ្ទានគាថាយោ សី. ស្យា. បោត្ថកេសុ នត្ថិ].

អាហុនេយ្យវគ្គោ ទសមោ.