៧. ខេមសុត្តំ

៤៩. ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ. តេន ខោ បន សមយេន អាយស្មា ច ខេមោ អាយស្មា ច សុមនោ សាវត្ថិយំ វិហរន្តិ អន្ធវនស្មិំ. អថ ខោ អាយស្មា ច ខេមោ អាយស្មា ច សុមនោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិំសុ. ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ អាយស្មា ខេមោ ភគវន្តំ ឯតទវោច –

‘‘យោ សោ, ភន្តេ, ភិក្ខុ អរហំ ខីណាសវោ វុសិតវា កតករណីយោ ឱហិតភារោ អនុប្បត្តសទត្ថោ បរិក្ខីណភវសំយោជនោ សម្មទញ្ញា វិមុត្តោ តស្ស ន ឯវំ ហោតិ – ‘អត្ថិ មេ សេយ្យោតិ វា អត្ថិ មេ សទិសោតិ វា អត្ថិ មេ ហីនោតិ វា’’’តិ. ឥទមវោចាយស្មា ខេមោ. សមនុញ្ញោ សត្ថា អហោសិ. អថ ខោ អាយស្មា ខេមោ ‘‘សមនុញ្ញោ មេ សត្ថា’’តិ ឧដ្ឋាយាសនា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា បទក្ខិណំ កត្វា បក្កាមិ.

អថ ខោ អាយស្មា សុមនោ អចិរបក្កន្តេ អាយស្មន្តេ ខេមេ ភគវន្តំ ឯតទវោច – ‘‘យោ សោ, ភន្តេ, ភិក្ខុ អរហំ ខីណាសវោ វុសិតវា កតករណីយោ ឱហិតភារោ អនុប្បត្តសទត្ថោ បរិក្ខីណភវសំយោជនោ សម្មទញ្ញា វិមុត្តោ តស្ស ន ឯវំ ហោតិ – ‘នត្ថិ មេ សេយ្យោតិ វា នត្ថិ មេ សទិសោតិ វា នត្ថិ មេ ហីនោតិ វា’’’តិ. ឥទមវោចាយស្មា សុមនោ. សមនុញ្ញោ សត្ថា អហោសិ. អថ ខោ អាយស្មា សុមនោ ‘‘សមនុញ្ញោ មេ សត្ថា’’តិ ឧដ្ឋាយាសនា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា បទក្ខិណំ កត្វា បក្កាមិ.

អថ ខោ ភគវា អចិរបក្កន្តេសុ អាយស្មន្តេ ច ខេមេ អាយស្មន្តេ ច សុមនេ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ឯវំ ខោ, ភិក្ខវេ, កុលបុត្តា អញ្ញំ ព្យាករោន្តិ. អត្ថោ ច វុត្តោ អត្តា ច អនុបនីតោ. អថ ច បន ឥធេកច្ចេ មោឃបុរិសា ហសមានកា [ហសមានកំ (ក.) មហាវ. ២៤៥] មញ្ញេ អញ្ញំ ព្យាករោន្តិ. តេ បច្ឆា វិឃាតំ អាបជ្ជន្តី’’តិ.

‘‘ន ឧស្សេសុ ន ឱមេសុ, សមត្តេ នោបនីយរេ [នោបនិយ្យរេ (ស្យា. បី. ក.)];

ខីណា ជាតិ វុសិតំ ព្រហ្មចរិយំ, ចរន្តិ សំយោជនវិប្បមុត្តា’’តិ. សត្តមំ;