(១៥) ៥. អាភាវគ្គោ

១. អាភាសុត្តំ

១៤១. ‘‘ចតស្សោ ឥមា, ភិក្ខវេ, អាភា. កតមា ចតស្សោ? ចន្ទាភា, សូរិយាភា, អគ្គាភា, បញ្ញាភា – ឥមា ខោ, ភិក្ខវេ, ចតស្សោ អាភា. ឯតទគ្គំ, ភិក្ខវេ, ឥមាសំ ចតុន្នំ [ចតស្សន្នំ (ស្យា. កំ.) សទ្ទនីតិបទមាលា បស្សិតព្ពា] អាភានំ យទិទំ បញ្ញាភា’’តិ. បឋមំ.

២. បភាសុត្តំ

១៤២. ‘‘ចតស្សោ ឥមា, ភិក្ខវេ, បភា. កតមា ចតស្សោ? ចន្ទប្បភា, សូរិយប្បភា, អគ្គិប្បភា, បញ្ញាបភា – ឥមា ខោ, ភិក្ខវេ, ចតស្សោ បភា. ឯតទគ្គំ, ភិក្ខវេ, ឥមាសំ ចតុន្នំ បភានំ យទិទំ បញ្ញាបភា’’តិ. ទុតិយំ.

៣. អាលោកសុត្តំ

១៤៣. ‘‘ចត្តារោមេ, ភិក្ខវេ, អាលោកា. កតមេ ចត្តារោ? ចន្ទាលោកោ, សូរិយាលោកោ, អគ្គាលោកោ, បញ្ញាលោកោ – ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, ចត្តារោ អាលោកា. ឯតទគ្គំ, ភិក្ខវេ, ឥមេសំ ចតុន្នំ អាលោកានំ យទិទំ បញ្ញាលោកោ’’តិ. តតិយំ.

៤. ឱភាសសុត្តំ

១៤៤. ‘‘ចត្តារោមេ, ភិក្ខវេ, ឱភាសា. កតមេ ចត្តារោ? ចន្ទោភាសោ, សូរិយោភាសោ, អគ្គោភាសោ, បញ្ញោភាសោ – ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, ចត្តារោ ឱភាសា. ឯតទគ្គំ, ភិក្ខវេ, ឥមេសំ ចតុន្នំ ឱភាសានំ យទិទំ បញ្ញោភាសោ’’តិ. ចតុត្ថំ.

៥. បជ្ជោតសុត្តំ

១៤៥. ‘‘ចត្តារោមេ, ភិក្ខវេ, បជ្ជោតា. កតមេ ចត្តារោ? ចន្ទបជ្ជោតោ, សូរិយបជ្ជោតោ, អគ្គិបជ្ជោតោ, បញ្ញាបជ្ជោតោ – ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, ចត្តារោ បជ្ជោតា. ឯតទគ្គំ, ភិក្ខវេ, ឥមេសំ ចតុន្នំ បជ្ជោតានំ យទិទំ បញ្ញាបជ្ជោតោ’’តិ. បញ្ចមំ.

៦. បឋមកាលសុត្តំ

១៤៦. ‘‘ចត្តារោមេ, ភិក្ខវេ, កាលា. កតមេ ចត្តារោ? កាលេន ធម្មស្សវនំ, កាលេន ធម្មសាកច្ឆា, កាលេន សម្មសនា [កាលេន សមថោ (សី. ស្យា. កំ. បី.)], កាលេន វិបស្សនា – ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, ចត្តារោ កាលា’’តិ. ឆដ្ឋំ.

៧. ទុតិយកាលសុត្តំ

១៤៧. ‘‘ចត្តារោមេ, ភិក្ខវេ, កាលា សម្មា ភាវិយមានា សម្មា អនុបរិវត្តិយមានា អនុបុព្ពេន អាសវានំ ខយំ បាបេន្តិ. កតមេ ចត្តារោ? កាលេន ធម្មស្សវនំ, កាលេន ធម្មសាកច្ឆា, កាលេន សម្មសនា, កាលេន វិបស្សនា – ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, ចត្តារោ កាលា សម្មា ភាវិយមានា សម្មា អនុបរិវត្តិយមានា អនុបុព្ពេន អាសវានំ ខយំ បាបេន្តិ.

‘‘សេយ្យថាបិ, ភិក្ខវេ, ឧបរិបព្ពតេ ថុល្លផុសិតកេ ទេវេ វស្សន្តេ តំ ឧទកំ យថានិន្នំ បវត្តមានំ បព្ពតកន្ទរបទរសាខា បរិបូរេតិ; បព្ពតកន្ទរបទរសាខា បរិបូរា កុសោព្ភេ បរិបូរេន្តិ; កុសោព្ភា បរិបូរា មហាសោព្ភេ បរិបូរេន្តិ; មហាសោព្ភា បរិបូរា កុន្នទិយោ បរិបូរេន្តិ; កុន្នទិយោ បរិបូរា មហានទិយោ បរិបូរេន្តិ; មហានទិយោ បរិបូរា សមុទ្ទំ [សមុទ្ទំ សាគរំ (សី. បី. ក.), សមុទ្ទសាគរំ (ស្យា. កំ.)] បរិបូរេន្តិ. ឯវមេវំ ខោ, ភិក្ខវេ, ឥមេ ចត្តារោ កាលា សម្មា ភាវិយមានា សម្មា អនុបរិវត្តិយមានា អនុបុព្ពេន អាសវានំ ខយំ បាបេន្តី’’តិ. សត្តមំ.

៨. ទុច្ចរិតសុត្តំ

១៤៨. ‘‘ចត្តារិមានិ, ភិក្ខវេ, វចីទុច្ចរិតានិ. កតមានិ ចត្តារិ? មុសាវាទោ, បិសុណា វាចា, ផរុសា វាចា, សម្ផប្បលាបោ – ឥមានិ ខោ, ភិក្ខវេ, ចត្តារិ វចីទុច្ចរិតានី’’តិ. អដ្ឋមំ.

៩. សុចរិតសុត្តំ

១៤៩. ‘‘ចត្តារិមានិ, ភិក្ខវេ, វចីសុចរិតានិ. កតមានិ ចត្តារិ? សច្ចវាចា, អបិសុណា វាចា, សណ្ហា វាចា, មន្តភាសា – ឥមានិ ខោ, ភិក្ខវេ, ចត្តារិ វចីសុចរិតានី’’តិ. នវមំ.

១០. សារសុត្តំ

១៥០. ‘‘ចត្តារោមេ, ភិក្ខវេ, សារា. កតមេ ចត្តារោ? សីលសារោ, សមាធិសារោ, បញ្ញាសារោ, វិមុត្តិសារោ – ឥមេ ខោ, ភិក្ខវេ, ចត្តារោ សារា’’តិ. ទសមំ.

អាភាវគ្គោ បញ្ចមោ.