៥. កត្ថីសុត្តំ
៨៥. ឯកំ សមយំ អាយស្មា មហាចុន្ទោ ចេតីសុ វិហរតិ សហជាតិយំ. តត្រ ខោ អាយស្មា មហាចុន្ទោ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘អាវុសោ ភិក្ខវេ’’តិ. ‘‘អាវុសោ’’តិ ខោ តេ ភិក្ខូ អាយស្មតោ មហាចុន្ទស្ស បច្ចស្សោសុំ. អាយស្មា មហាចុន្ទោ ឯតទវោច –
‘‘ឥធាវុសោ, ភិក្ខុ កត្ថី ហោតិ វិកត្ថី អធិគមេសុ – ‘អហំ បឋមំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ ទុតិយំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ តតិយំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ ចតុត្ថំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ អាកាសានញ្ចាយតនំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ វិញ្ញាណញ្ចាយតនំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ អាកិញ្ចញ្ញាយតនំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបី’តិ.
‘‘តមេនំ តថាគតោ វា តថាគតសាវកោ វា ឈាយី សមាបត្តិកុសលោ បរចិត្តកុសលោ បរចិត្តបរិយាយកុសលោ សមនុយុញ្ជតិ សមនុគ្គាហតិ សមនុភាសតិ. សោ តថាគតេន វា តថាគតសាវកេន វា ឈាយិនា សមាបត្តិកុសលេន បរចិត្តកុសលេន បរចិត្តបរិយាយកុសលេន សមនុយុញ្ជិយមានោ សមនុគ្គាហិយមានោ សមនុភាសិយមានោ ឥរីណំ អាបជ្ជតិ វិចិនំ អាបជ្ជតិ អនយំ អាបជ្ជតិ ព្យសនំ អាបជ្ជតិ អនយព្យសនំ អាបជ្ជតិ.
‘‘តមេនំ តថាគតោ វា តថាគតសាវកោ វា ឈាយី សមាបត្តិកុសលោ បរចិត្តកុសលោ បរចិត្តបរិយាយកុសលោ ឯវំ ចេតសា ចេតោ បរិច្ច មនសិ ករោតិ – ‘កិំ នុ ខោ អយមាយស្មា កត្ថី ហោតិ វិកត្ថី អធិគមេសុ – អហំ បឋមំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ…បេ… អហំ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបី’តិ.
‘‘តមេនំ តថាគតោ វា តថាគតសាវកោ វា ឈាយី សមាបត្តិកុសលោ បរចិត្តកុសលោ បរចិត្តបរិយាយកុសលោ ឯវំ ចេតសា ចេតោ បរិច្ច បជានាតិ –
‘ទីឃរត្តំ ខោ អយមាយស្មា ខណ្ឌការី ឆិទ្ទការី សពលការី កម្មាសការី ន សន្តតការី ន សន្តតវុត្តិ សីលេសុ. ទុស្សីលោ ខោ អយមាយស្មា. ទុស្សិល្យំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘អស្សទ្ធោ ខោ បន អយមាយស្មា; អស្សទ្ធិយំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘អប្បស្សុតោ ខោ បន អយមាយស្មា អនាចារោ; អប្បសច្ចំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘ទុព្ពចោ ខោ បន អយមាយស្មា; ទោវចស្សតា ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘បាបមិត្តោ ខោ បន អយមាយស្មា; បាបមិត្តតា ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘កុសីតោ ខោ បន អយមាយស្មា; កោសជ្ជំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘មុដ្ឋស្សតិ ខោ បន អយមាយស្មា; មុដ្ឋស្សច្ចំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘កុហកោ ខោ បន អយមាយស្មា; កោហញ្ញំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘ទុព្ភរោ ខោ បន អយមាយស្មា; ទុព្ភរតា ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘ទុប្បញ្ញោ ខោ បន អយមាយស្មា; ទុប្បញ្ញតា ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ’.
‘‘សេយ្យថាបិ, អាវុសោ, សហាយកោ សហាយកំ ឯវំ វទេយ្យ – ‘យទា តេ, សម្ម, ធនេន [ពន្ធោ (ក.)] ធនករណីយំ អស្ស, យាចេយ្យាសិ មំ [យាចិស្សសិ មំ (សី.), បវេទេយ្យាសិ មំ (ស្យា.), បរាជេយ្យាបិ មំ (ក.)] ធនំ. ទស្សាមិ តេ ធន’ន្តិ. សោ កិញ្ចិទេវ ធនករណីយេ សមុប្បន្នេ សហាយកោ សហាយកំ ឯវំ វទេយ្យ – ‘អត្ថោ មេ, សម្ម, ធនេន. ទេហិ មេ ធន’ន្តិ. សោ ឯវំ វទេយ្យ – ‘តេន ហិ, សម្ម, ឥធ ខនាហី’តិ. សោ តត្រ ខនន្តោ នាធិគច្ឆេយ្យ. សោ ឯវំ វទេយ្យ – ‘អលិកំ មំ, សម្ម, អវច; តុច្ឆកំ មំ, សម្ម, អវច – ឥធ ខនាហី’តិ. សោ ឯវំ វទេយ្យ – ‘នាហំ តំ, សម្ម, អលិកំ អវចំ, តុច្ឆកំ អវចំ. តេន ហិ, សម្ម, ឥធ ខនាហី’តិ. សោ តត្របិ ខនន្តោ នាធិគច្ឆេយ្យ. សោ ឯវំ វទេយ្យ – ‘អលិកំ មំ, សម្ម, អវច, តុច្ឆកំ មំ, សម្ម, អវច – ឥធ ខនាហី’តិ. សោ ឯវំ វទេយ្យ – ‘នាហំ តំ, សម្ម, អលិកំ អវចំ, តុច្ឆកំ អវចំ. តេន ហិ, សម្ម, ឥធ ខនាហី’តិ. សោ តត្របិ ខនន្តោ នាធិគច្ឆេយ្យ. សោ ឯវំ វទេយ្យ – ‘អលិកំ មំ, សម្ម, អវច, តុច្ឆកំ មំ, សម្ម, អវច – ឥធ ខនាហី’តិ. សោ ឯវំ វទេយ្យ – ‘នាហំ តំ, សម្ម, អលិកំ អវចំ, តុច្ឆកំ អវចំ. អបិ ច អហមេវ ឧម្មាទំ បាបុណិំ ចេតសោ វិបរិយាយ’ន្តិ.
‘‘ឯវមេវំ ខោ, អាវុសោ, ភិក្ខុ កត្ថី ហោតិ វិកត្ថី អធិគមេសុ – ‘អហំ បឋមំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ ទុតិយំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ តតិយំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ ចតុត្ថំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ អាកាសានញ្ចាយតនំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ វិញ្ញាណញ្ចាយតនំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ អាកិញ្ចញ្ញាយតនំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ នេវសញ្ញានាសញ្ញាយតនំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបិ, អហំ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបី’តិ.
‘‘តមេនំ តថាគតោ វា តថាគតសាវកោ វា ឈាយី សមាបត្តិកុសលោ បរចិត្តកុសលោ បរចិត្តបរិយាយកុសលោ សមនុយុញ្ជតិ សមនុគ្គាហតិ សមនុភាសតិ. សោ តថាគតេន វា តថាគតសាវកេន វា ឈាយិនា សមាបត្តិកុសលេន បរចិត្តកុសលេន បរចិត្តបរិយាយកុសលេន សមនុយុញ្ជិយមានោ សមនុគ្គាហិយមានោ សមនុភាសិយមានោ ឥរីណំ អាបជ្ជតិ វិចិនំ អាបជ្ជតិ អនយំ អាបជ្ជតិ ព្យសនំ អាបជ្ជតិ អនយព្យសនំ អាបជ្ជតិ.
‘‘តមេនំ តថាគតោ វា តថាគតសាវកោ វា ឈាយី សមាបត្តិកុសលោ បរចិត្តកុសលោ បរចិត្តបរិយាយកុសលោ ឯវំ ចេតសា ចេតោ បរិច្ច មនសិ ករោតិ – ‘កិំ នុ ខោ អយមាយស្មា កត្ថី ហោតិ វិកត្ថី អធិគមេសុ – អហំ បឋមំ ឈានំ សមាបជ្ជាមិបិ…បេ… អហំ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជាមិបិ វុដ្ឋហាមិបី’តិ.
‘‘តមេនំ តថាគតោ វា តថាគតសាវកោ វា ឈាយី សមាបត្តិកុសលោ បរចិត្តបរិយាយកុសលោ ចេតសា ចេតោ បរិច្ច បជានាតិ –
‘ទីឃរត្តំ ខោ អយមាយស្មា ខណ្ឌការី ឆិទ្ទការី សពលការី កម្មាសការី, ន សន្តតការី ន សន្តតវុត្តិ សីលេសុ. ទុស្សីលោ ខោ អយមាយស្មា; ទុស្សិល្យំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘អស្សទ្ធោ ខោ បន អយមាយស្មា; អស្សទ្ធិយំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘អប្បស្សុតោ ខោ បន អយមាយស្មា អនាចារោ; អប្បសច្ចំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘ទុព្ពចោ ខោ បន អយមាយស្មា; ទោវចស្សតា ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘បាបមិត្តោ ខោ បន អយមាយស្មា; បាបមិត្តតា ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘កុសីតោ ខោ បន អយមាយស្មា; កោសជ្ជំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘មុដ្ឋស្សតិ ខោ បន អយមាយស្មា; មុដ្ឋស្សច្ចំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘កុហកោ ខោ បន អយមាយស្មា; កោហញ្ញំ ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘ទុព្ភរោ ខោ បន អយមាយស្មា; ទុព្ភរតា ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ.
‘ទុប្បញ្ញោ ខោ បន អយមាយស្មា; ទុប្បញ្ញតា ខោ បន តថាគតប្បវេទិតេ ធម្មវិនយេ បរិហានមេតំ’.
‘‘សោ វតាវុសោ, ភិក្ខុ ‘ឥមេ ទស ធម្មេ អប្បហាយ ឥមស្មិំ ធម្មវិនយេ វុទ្ធិំ វិរូឡ្ហិំ វេបុល្លំ អាបជ្ជិស្សតី’តិ នេតំ ឋានំ វិជ្ជតិ. សោ វតាវុសោ, ភិក្ខុ ‘ឥមេ ទស ធម្មេ បហាយ ឥមស្មិំ ធម្មវិនយេ វុទ្ធិំ វិរូឡ្ហិំ វេបុល្លំ អាបជ្ជិស្សតី’តិ ឋានមេតំ វិជ្ជតី’’តិ. បញ្ចមំ.