੮. ਰੂਪਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੫੮੨. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਕਲਨ੍ਦਕਨਿਵਾਪੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਕੁਲਸ੍ਸ ਕੁਲੂਪਕੋ ਹੋਤਿ ਨਿਚ੍ਚਭਤ੍ਤਿਕੋ. ਯਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕੁਲੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਖਾਦਨੀਯਂ ਵਾ ਭੋਜਨੀਯਂ ਵਾ ਤਤੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਉਪਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਸੋ ਠਪਿਯ੍ਯਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਾਯਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕੁਲੇ ਮਂਸਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ. ਤਤੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਉਪਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਸੋ ਠਪਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਲਸ੍ਸ ਦਾਰਕੋ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਯ ਰੋਦਤਿ – ‘‘ਮਂਸਂ ਮੇ ਦੇਥਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਪਜਾਪਤਿਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਸਂ ਦਾਰਕਸ੍ਸ ਦੇਹਿ. ਅਞ੍ਞਂ ਚੇਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਆਦਾਯ ਯੇਨ ਤਂ ਕੁਲਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਉਪਨਨ੍ਦਂ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਉਪਨਨ੍ਦਂ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਹਿਯ੍ਯੋ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਾਯਂ ਮਂਸਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਹੋਸਿ. ਤਤੋ ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਸੋ ਠਪਿਤੋ. ਅਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਾਰਕੋ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਯ ਰੋਦਤਿ – ‘ਮਂਸਂ ਮੇ ਦੇਥਾ’ਤਿ. ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਸੋ ਦਾਰਕਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨੋ. ਕਹਾਪਣੇਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਿਂ ਆਹਰਿਯ੍ਯਤੂ’’ਤਿ? ‘‘ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤੋ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਕਹਾਪਣੋ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਤਞ੍ਞੇਵ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਕਹਾਪਣਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਉਪਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਹਾਪਣਂ ਦਤ੍ਵਾ ਉਜ੍ਝਾਯਤਿ ਖਿਯ੍ਯਤਿ ਵਿਪਾਚੇਤਿ – ‘‘ਤਥੇਵ ਮਯਂ ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਮ ਏਵਮੇਵਿਮੇ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ! ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਉਪਨਨ੍ਦਂ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਂ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ, ਉਪਨਨ੍ਦ, ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਸੀ’’ਤਿ [ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਸੀਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)]? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਸ੍ਸਸਿ! ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੫੮੩. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਜਾਤਰੂਪਰਜਤਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯ ਵਾ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਯ੍ਯ ਵਾ ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਵਾ ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੫੮੪. ਯੋ ਪਨਾਤਿ ਯੋ ਯਾਦਿਸੋ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ.
ਜਾਤਰੂਪਂ ਨਾਮ ਸਤ੍ਥੁਵਣ੍ਣੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
ਰਜਤਂ ਨਾਮ ਕਹਾਪਣੋ ਲੋਹਮਾਸਕੋ ਦਾਰੁਮਾਸਕੋ ਜਤੁਮਾਸਕੋ ਯੇ ਵੋਹਾਰਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ.
ਉਗ੍ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸਯਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ [ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਹੋਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)].
ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਗਾਹਾਪੇਤਿ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ [ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਹੋਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)].
ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਵਾ ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯਾਤਿ ਇਦਂ ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਹੋਤੂਤਿ ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਹੋਤਿ. ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ – ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਙ੍ਘਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਵੁਡ੍ਢਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਾਦੇ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਵਮਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘‘ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਸਿਂ. ਇਦਂ ਮੇ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ. ਇਮਾਹਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ. ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੇਸੇਤਬ੍ਬਾ. ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ. ਸਚੇ ਤਤ੍ਥ ਆਗਚ੍ਛਤਿ ਆਰਾਮਿਕੋ ਵਾ ਉਪਾਸਕੋ ਵਾ ਸੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਇਮਂ ਜਾਨਾਹੀ’’ਤਿ. ਸਚੇ ਸੋ ਭਣਤਿ – ‘‘ਇਮਿਨਾ ਕਿਂ ਆਹਰਿਯ੍ਯਤੂ’’ਤਿ, ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਇਮਂ ਵਾ ਇਮਂ ਵਾ ਆਹਰਾ’’ਤਿ. ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ – ਸਪ੍ਪਿ ਵਾ ਤੇਲਂ ਵਾ ਮਧੁ ਵਾ ਫਾਣਿਤਂ ਵਾ. ਸਚੇ ਸੋ ਤੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਆਹਰਤਿ ਰੂਪਿਯਪ੍ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੇਹੇਵ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਲਭੇਥ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ; ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ, ਸੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਇਮਂ ਛਡ੍ਡੇਹੀ’’ਤਿ. ਸਚੇ ਸੋ ਛਡ੍ਡੇਤਿ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ; ਨੋ ਚੇ ਛਡ੍ਡੇਤਿ, ਪਞ੍ਚਹਙ੍ਗੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਰੂਪਿਯਛਡ੍ਡਕੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋ – ਯੋ ਨ ਛਨ੍ਦਾਗਤਿਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਨ ਦੋਸਾਗਤਿਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਨ ਮੋਹਾਗਤਿਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਨ ਭਯਾਗਤਿਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਛਡ੍ਡਿਤਾਛਡ੍ਡਿਤਞ੍ਚ ਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਿਤਬ੍ਬੋ. ਪਠਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਚਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਟਿਬਲੇਨ ਸਙ੍ਘੋ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੋ –
੫੮੫. ‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਰੂਪਿਯਛਡ੍ਡਕਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ. ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ.
‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ. ਸਙ੍ਘੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਰੂਪਿਯਛਡ੍ਡਕਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤਿ. ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਰੂਪਿਯਛਡ੍ਡਕਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਤਿ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ; ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ.
‘‘ਸਮ੍ਮਤੋ ਸਙ੍ਘੇਨ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਰੂਪਿਯਛਡ੍ਡਕੋ. ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ.
ਤੇਨ ਸਮ੍ਮਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਅਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਤੇਤਬ੍ਬਂ. ਸਚੇ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਤੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
੫੮੬. ਰੂਪਿਯੇ ਰੂਪਿਯਸਞ੍ਞੀ ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਰੂਪਿਯੇ ਵੇਮਤਿਕੋ ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਰੂਪਿਯੇ ਅਰੂਪਿਯਸਞ੍ਞੀ ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ.
ਅਰੂਪਿਯੇ ਰੂਪਿਯਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਰੂਪਿਯੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਰੂਪਿਯੇ ਅਰੂਪਿਯਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਅਜ੍ਝਾਰਾਮੇ ਵਾ ਅਜ੍ਝਾਵਸਥੇ ਵਾ ਉਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਾ ਉਗ੍ਗਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਿਪਤਿ – ਯਸ੍ਸ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਸੋ ਹਰਿਸ੍ਸਤੀਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਰੂਪਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਅਟ੍ਠਮਂ.