ਨਮੋ ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਰਹਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ

ਵਿਨਯਪਿਟਕੇ

ਪਾਰਾਜਿਕਪਾਲ਼ਿ

ਵੇਰਞ੍ਜਕਣ੍ਡਂ

੧. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਨਲ਼ੇਰੁਪੁਚਿਮਨ੍ਦਮੂਲੇ ਮਹਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਞ੍ਚਮਤ੍ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤੇਹਿ. ਅਸ੍ਸੋਸਿ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ – ‘‘ਸਮਣੋ ਖਲੁ, ਭੋ, ਗੋਤਮੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਸਕ੍ਯਕੁਲਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਨਲ਼ੇਰੁਪੁਚਿਮਨ੍ਦਮੂਲੇ ਮਹਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਞ੍ਚਮਤ੍ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤੇਹਿ. ਤਂ ਖੋ ਪਨ ਭਵਨ੍ਤਂ ਗੋਤਮਂ ਏਵਂ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋ – ‘ਇਤਿਪਿ ਸੋ ਭਗਵਾ ਅਰਹਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਵਿਜ੍ਜਾਚਰਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸੁਗਤੋ ਲੋਕਵਿਦੂ ਅਨੁਤ੍ਤਰੋ ਪੁਰਿਸਦਮ੍ਮਸਾਰਥਿ ਸਤ੍ਥਾ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ [ਭਗਵਾਤਿ (ਸ੍ਯਾ.), ਦੀ. ਨਿ. ੧.੧੫੭, ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤਾਕਾਰੇਨ ਪਨ ਸਮੇਤਿ]. ਸੋ ਇਮਂ ਲੋਕਂ ਸਦੇਵਕਂ ਸਮਾਰਕਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਕਂ ਸਸ੍ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਂ ਪਜਂ ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਂ ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਪਵੇਦੇਤਿ. ਸੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਂ ਮਜ੍ਝੇਕਲ੍ਯਾਣਂ ਪਰਿਯੋਸਾਨਕਲ੍ਯਾਣਂ ਸਾਤ੍ਥਂ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ; ਕੇਵਲਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਕਾਸੇਤਿ; ਸਾਧੁ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਰੂਪਾਨਂ ਅਰਹਤਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਹੋਤੀ’’’ਤਿ.

੨. [ਇਤੋ ਪਰਂ ਯਾਵ ਪਾਰਾ. ੧੫-੧੬ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮੀਤਿ ਪਾਠੋ ਅ. ਨਿ. ੮.੧੧] ਅਥ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਮੋਦਿ. ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸੁਤਂ ਮੇਤਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ – ‘ਨ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਜਿਣ੍ਣੇ ਵੁਡ੍ਢੇ ਮਹਲ੍ਲਕੇ ਅਦ੍ਧਗਤੇ ਵਯੋਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ ਵਾ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠੇਤਿ ਵਾ ਆਸਨੇਨ ਵਾ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤੀ’ਤਿ. ਤਯਿਦਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਤਥੇਵ? ਨ ਹਿ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਜਿਣ੍ਣੇ ਵੁਡ੍ਢੇ ਮਹਲ੍ਲਕੇ ਅਦ੍ਧਗਤੇ ਵਯੋਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ ਵਾ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠੇਤਿ ਵਾ ਆਸਨੇਨ ਵਾ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤਿ? ਤਯਿਦਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਨ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਮੇਵਾ’’ਤਿ.

‘‘ਨਾਹਂ ਤਂ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਸਦੇਵਕੇ ਲੋਕੇ ਸਮਾਰਕੇ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਕੇ ਸਸ੍ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਯਾ ਪਜਾਯ ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਯ ਯਮਹਂ ਅਭਿਵਾਦੇਯ੍ਯਂ ਵਾ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠੇਯ੍ਯਂ ਵਾ ਆਸਨੇਨ ਵਾ ਨਿਮਨ੍ਤੇਯ੍ਯਂ. ਯਞ੍ਹਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਤਥਾਗਤੋ ਅਭਿਵਾਦੇਯ੍ਯ ਵਾ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠੇਯ੍ਯ ਵਾ ਆਸਨੇਨ ਵਾ ਨਿਮਨ੍ਤੇਯ੍ਯ, ਮੁਦ੍ਧਾਪਿ ਤਸ੍ਸ ਵਿਪਤੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

੩. ‘‘ਅਰਸਰੂਪੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖ੍ਵੇਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਰਸਰੂਪੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ. ਯੇ ਤੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਰੂਪਰਸਾ ਸਦ੍ਦਰਸਾ ਗਨ੍ਧਰਸਾ ਰਸਰਸਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਰਸਾ ਤੇ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਪਹੀਨਾ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲਾ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾ ਅਨਭਾਵਂਕਤਾ [ਅਨਭਾਵਕਤਾ (ਸੀ.) ਅਨਭਾਵਂਗਤਾ (ਸ੍ਯਾ.)] ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਧਮ੍ਮਾ. ਅਯਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਰਸਰੂਪੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ, ਨੋ ਚ ਖੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦੇਸੀ’’ਤਿ.

੪. ‘‘ਨਿਬ੍ਭੋਗੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖ੍ਵੇਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਨਿਬ੍ਭੋਗੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ. ਯੇ ਤੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਰੂਪਭੋਗਾ ਸਦ੍ਦਭੋਗਾ ਗਨ੍ਧਭੋਗਾ ਰਸਭੋਗਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਭੋਗਾ ਤੇ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਪਹੀਨਾ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲਾ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾ ਅਨਭਾਵਂਕਤਾ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਧਮ੍ਮਾ. ਅਯਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਨਿਬ੍ਭੋਗੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ, ਨੋ ਚ ਖੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦੇਸੀ’’ਤਿ.

੫. ‘‘ਅਕਿਰਿਯਵਾਦੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖ੍ਵੇਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਕਿਰਿਯਵਾਦੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ. ਅਹਞ੍ਹਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਅਕਿਰਿਯਂ ਵਦਾਮਿ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਸ੍ਸ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਸ੍ਸ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤਸ੍ਸ. ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਕਿਰਿਯਂ ਵਦਾਮਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਕਿਰਿਯਵਾਦੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ, ਨੋ ਚ ਖੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦੇਸੀ’’ਤਿ.

੬. ‘‘ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖ੍ਵੇਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ. ਅਹਞ੍ਹਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਵਦਾਮਿ ਰਾਗਸ੍ਸ ਦੋਸਸ੍ਸ ਮੋਹਸ੍ਸ. ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਵਦਾਮਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ, ਨੋ ਚ ਖੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦੇਸੀ’’ਤਿ.

੭. ‘‘ਜੇਗੁਚ੍ਛੀ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖ੍ਵੇਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਜੇਗੁਚ੍ਛੀ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ. ਅਹਞ੍ਹਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਜਿਗੁਚ੍ਛਾਮਿ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ. ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਜਿਗੁਚ੍ਛਾਮਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਜੇਗੁਚ੍ਛੀ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ, ਨੋ ਚ ਖੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦੇਸੀ’’ਤਿ.

੮. ‘‘ਵੇਨਯਿਕੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖ੍ਵੇਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਵੇਨਯਿਕੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ. ਅਹਞ੍ਹਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਵਿਨਯਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਮਿ ਰਾਗਸ੍ਸ ਦੋਸਸ੍ਸ ਮੋਹਸ੍ਸ. ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਨਯਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਮਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਵੇਨਯਿਕੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ, ਨੋ ਚ ਖੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦੇਸੀ’’ਤਿ.

੯. ‘‘ਤਪਸ੍ਸੀ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖ੍ਵੇਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਤਪਸ੍ਸੀ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ. ਤਪਨੀਯਾਹਂ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਾਪਕੇ ਅਕੁਸਲੇ ਧਮ੍ਮੇ ਵਦਾਮਿ, ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ. ਯਸ੍ਸ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਤਪਨੀਯਾ ਪਾਪਕਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਪਹੀਨਾ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲਾ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾ ਅਨਭਾਵਂਕਤਾ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਧਮ੍ਮਾ ਤਮਹਂ ਤਪਸ੍ਸੀਤਿ ਵਦਾਮਿ. ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਤਪਨੀਯਾ ਪਾਪਕਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਪਹੀਨਾ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲਾ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾ ਅਨਭਾਵਂਕਤਾ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਧਮ੍ਮਾ. ਅਯਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਤਪਸ੍ਸੀ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ, ਨੋ ਚ ਖੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦੇਸੀ’’ਤਿ.

੧੦. ‘‘ਅਪਗਬ੍ਭੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖ੍ਵੇਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਪਗਬ੍ਭੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਆਯਤਿਂ ਗਬ੍ਭਸੇਯ੍ਯਾ ਪੁਨਬ੍ਭਵਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ ਪਹੀਨਾ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲਾ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾ ਅਨਭਾਵਂਕਤਾ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਧਮ੍ਮਾ ਤਮਹਂ ਅਪਗਬ੍ਭੋਤਿ ਵਦਾਮਿ. ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਆਯਤਿਂ ਗਬ੍ਭਸੇਯ੍ਯਾ ਪੁਨਬ੍ਭਵਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ ਪਹੀਨਾ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲਾ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾ ਅਨਭਾਵਂਕਤਾ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਧਮ੍ਮਾ. ਅਯਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ ਯੇਨ ਮਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਵਦਮਾਨੋ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਪਗਬ੍ਭੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ, ਨੋ ਚ ਖੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦੇਸਿ’’.

੧੧. ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਕੁਕ੍ਕੁਟਿਯਾ ਅਣ੍ਡਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਵਾ ਦਸ ਵਾ ਦ੍ਵਾਦਸ ਵਾ. ਤਾਨਸ੍ਸੁ ਕੁਕ੍ਕੁਟਿਯਾ ਸਮ੍ਮਾ ਅਧਿਸਯਿਤਾਨਿ ਸਮ੍ਮਾ ਪਰਿਸੇਦਿਤਾਨਿ ਸਮ੍ਮਾ ਪਰਿਭਾਵਿਤਾਨਿ. ਯੋ ਨੁ ਖੋ ਤੇਸਂ ਕੁਕ੍ਕੁਟਚ੍ਛਾਪਕਾਨਂ ਪਠਮਤਰਂ ਪਾਦਨਖਸਿਖਾਯ ਵਾ ਮੁਖਤੁਣ੍ਡਕੇਨ ਵਾ ਅਣ੍ਡਕੋਸਂ ਪਦਾਲੇਤ੍ਵਾ ਸੋਤ੍ਥਿਨਾ ਅਭਿਨਿਬ੍ਭਿਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਕਿਨ੍ਤਿ ਸ੍ਵਾਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯੋ – ‘‘ਜੇਟ੍ਠੋ ਵਾ ਕਨਿਟ੍ਠੋ ਵਾ’’ਤਿ? ‘‘ਜੇਟ੍ਠੋਤਿਸ੍ਸ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਵਚਨੀਯੋ. ਸੋ ਹਿ ਨੇਸਂ ਜੇਟ੍ਠੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਅਹਂ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਅਵਿਜ੍ਜਾਗਤਾਯ ਪਜਾਯ ਅਣ੍ਡਭੂਤਾਯ ਪਰਿਯੋਨਦ੍ਧਾਯ ਅਵਿਜ੍ਜਣ੍ਡਕੋਸਂ ਪਦਾਲੇਤ੍ਵਾ ਏਕੋਵ ਲੋਕੇ ਅਨੁਤ੍ਤਰਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ. ਸ੍ਵਾਹਂ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਜੇਟ੍ਠੋ ਸੇਟ੍ਠੋ ਲੋਕਸ੍ਸ’’.

‘‘ਆਰਦ੍ਧਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਵੀਰਿਯਂ [ਵਿਰਿਯਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਅਹੋਸਿ ਅਸਲ੍ਲੀਨਂ, ਉਪਟ੍ਠਿਤਾ ਸਤਿ ਅਸਮ੍ਮੁਟ੍ਠਾ [ਅਪ੍ਪਮੁਟ੍ਠਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)], ਪਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਕਾਯੋ ਅਸਾਰਦ੍ਧੋ, ਸਮਾਹਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਗ੍ਗਂ. ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ ਵਿਵਿਚ੍ਚ ਅਕੁਸਲੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਵਿਤਕ੍ਕਂ ਸਵਿਚਾਰਂ ਵਿਵੇਕਜਂ ਪੀਤਿਸੁਖਂ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਾਸਿਂ. ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਾਨਂ ਵੂਪਸਮਾ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਸਾਦਨਂ ਚੇਤਸੋ ਏਕੋਦਿਭਾਵਂ ਅਵਿਤਕ੍ਕਂ ਅਵਿਚਾਰਂ ਸਮਾਧਿਜਂ ਪੀਤਿਸੁਖਂ ਦੁਤਿਯਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਾਸਿਂ. ਪੀਤਿਯਾ ਚ ਵਿਰਾਗਾ ਉਪੇਕ੍ਖਕੋ ਚ ਵਿਹਾਸਿਂ ਸਤੋ ਚ ਸਮ੍ਪਜਾਨੋ, ਸੁਖਞ੍ਚ ਕਾਯੇਨ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਸਿਂ, ਯਂ ਤਂ ਅਰਿਯਾ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤਿ – ‘ਉਪੇਕ੍ਖਕੋ ਸਤਿਮਾ ਸੁਖਵਿਹਾਰੀ’ਤਿ ਤਤਿਯਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਾਸਿਂ. ਸੁਖਸ੍ਸ ਚ ਪਹਾਨਾ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਚ ਪਹਾਨਾ ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਸੋਮਨਸ੍ਸਦੋਮਨਸ੍ਸਾਨਂ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਮਾ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਂ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਤਿਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਾਸਿਂ.

੧੨. ‘‘ਸੋ ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ ਅਨਙ੍ਗਣੇ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ ਮੁਦੁਭੂਤੇ ਕਮ੍ਮਨਿਯੇ ਠਿਤੇ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿਞਾਣਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨਿਨ੍ਨਾਮੇਸਿਂ. ਸੋ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਾਮਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਏਕਮ੍ਪਿ ਜਾਤਿਂ ਦ੍ਵੇਪਿ ਜਾਤਿਯੋ ਤਿਸ੍ਸੋਪਿ ਜਾਤਿਯੋ ਚਤਸ੍ਸੋਪਿ ਜਾਤਿਯੋ ਪਞ੍ਚਪਿ ਜਾਤਿਯੋ ਦਸਪਿ ਜਾਤਿਯੋ ਵੀਸਮ੍ਪਿ ਜਾਤਿਯੋ ਤਿਂਸਮ੍ਪਿ ਜਾਤਿਯੋ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਮ੍ਪਿ ਜਾਤਿਯੋ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਿ ਜਾਤਿਯੋ ਜਾਤਿਸਤਮ੍ਪਿ, ਜਾਤਿਸਹਸ੍ਸਮ੍ਪਿ ਜਾਤਿਸਤਸਹਸ੍ਸਮ੍ਪਿ, ਅਨੇਕੇਪਿ ਸਂਵਟ੍ਟਕਪ੍ਪੇ ਅਨੇਕੇਪਿ ਵਿਵਟ੍ਟਕਪ੍ਪੇ ਅਨੇਕੇਪਿ ਸਂਵਟ੍ਟਵਿਵਟ੍ਟਕਪ੍ਪੇ – ‘ਅਮੁਤ੍ਰਾਸਿਂ ਏਵਂਨਾਮੋ ਏਵਂਗੋਤ੍ਤੋ ਏਵਂਵਣ੍ਣੋ ਏਵਮਾਹਾਰੋ ਏਵਂਸੁਖਦੁਕ੍ਖਪ੍ਪਟਿਸਂਵੇਦੀ ਏਵਮਾਯੁਪਰਿਯਨ੍ਤੋ; ਸੋ ਤਤੋ ਚੁਤੋ ਅਮੁਤ੍ਰ ਉਦਪਾਦਿਂ; ਤਤ੍ਰਾਪਾਸਿਂ ਏਵਂਨਾਮੋ ਏਵਂਗੋਤ੍ਤੋ ਏਵਂਵਣ੍ਣੋ ਏਵਮਾਹਾਰੋ ਏਵਂਸੁਖਦੁਕ੍ਖਪ੍ਪਟਿਸਂਵੇਦੀ ਏਵਮਾਯੁਪਰਿਯਨ੍ਤੋ; ਸੋ ਤਤੋ ਚੁਤੋ ਇਧੂਪਪਨ੍ਨੋਤਿ. ਇਤਿ ਸਾਕਾਰਂ ਸਉਦ੍ਦੇਸਂ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਾਮਿ. ਅਯਂ ਖੋ ਮੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਠਮੇ ਯਾਮੇ ਪਠਮਾ ਵਿਜ੍ਜਾ ਅਧਿਗਤਾ, ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਵਿਹਤਾ, ਵਿਜ੍ਜਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਮੋ ਵਿਹਤੋ, ਆਲੋਕੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ – ਯਥਾ ਤਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਤਾਪਿਨੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਹਰਤੋ. ਅਯਂ ਖੋ ਮੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਠਮਾਭਿਨਿਬ੍ਭਿਦਾ ਅਹੋਸਿ ਕੁਕ੍ਕੁਟਚ੍ਛਾਪਕਸ੍ਸੇਵ ਅਣ੍ਡਕੋਸਮ੍ਹਾ.

੧੩. ‘‘ਸੋ ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ ਅਨਙ੍ਗਣੇ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ ਮੁਦੁਭੂਤੇ ਕਮ੍ਮਨਿਯੇ ਠਿਤੇ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਚੁਤੂਪਪਾਤਞਾਣਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨਿਨ੍ਨਾਮੇਸਿਂ. ਸੋ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ [ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸ੍ਸਕੇਨ (ਕ.)] ਸਤ੍ਤੇ ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਚਵਮਾਨੇ ਉਪਪਜ੍ਜਮਾਨੇ ਹੀਨੇ ਪਣੀਤੇ ਸੁਵਣ੍ਣੇ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣੇ. ਸੁਗਤੇ ਦੁਗ੍ਗਤੇ ਯਥਾਕਮ੍ਮੂਪਗੇ ਸਤ੍ਤੇ ਪਜਾਨਾਮਿ – ‘ਇਮੇ ਵਤ ਭੋਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤਾ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਅਰਿਯਾਨਂ ਉਪਵਾਦਕਾ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕਾ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕਮ੍ਮਸਮਾਦਾਨਾ; ਤੇ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨਾ. ਇਮੇ ਵਾ ਪਨ ਭੋਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤਾ ਕਾਯਸੁਚਰਿਤੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਵਚੀਸੁਚਰਿਤੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਮਨੋਸੁਚਰਿਤੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਅਰਿਯਾਨਂ ਅਨੁਪਵਾਦਕਾ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਕਾ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਕਮ੍ਮਸਮਾਦਾਨਾ; ਤੇ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਸੁਗਤਿਂ ਸਗ੍ਗਂ ਲੋਕਂ ਉਪਪਨ੍ਨਾ’ਤਿ. ਇਤਿ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਤ੍ਤੇ ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਚਵਮਾਨੇ ਉਪਪਜ੍ਜਮਾਨੇ ਹੀਨੇ ਪਣੀਤੇ ਸੁਵਣ੍ਣੇ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣੇ. ਸੁਗਤੇ ਦੁਗ੍ਗਤੇ ਯਥਾਕਮ੍ਮੂਪਗੇ ਸਤ੍ਤੇ ਪਜਾਨਾਮਿ. ਅਯਂ ਖੋ ਮੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮੇ ਯਾਮੇ ਦੁਤਿਯਾ ਵਿਜ੍ਜਾ ਅਧਿਗਤਾ, ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਵਿਹਤਾ, ਵਿਜ੍ਜਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਮੋ ਵਿਹਤੋ, ਆਲੋਕੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ – ਯਥਾ ਤਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਤਾਪਿਨੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਹਰਤੋ. ਅਯਂ ਖੋ ਮੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਦੁਤਿਯਾਭਿਨਿਬ੍ਭਿਦਾ ਅਹੋਸਿ ਕੁਕ੍ਕੁਟਚ੍ਛਾਪਕਸ੍ਸੇਵ ਅਣ੍ਡਕੋਸਮ੍ਹਾ.

੧੪. ‘‘ਸੋ ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ ਅਨਙ੍ਗਣੇ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ ਮੁਦੁਭੂਤੇ ਕਮ੍ਮਨਿਯੇ ਠਿਤੇ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਆਸਵਾਨਂ ਖਯਞਾਣਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨਿਨ੍ਨਾਮੇਸਿਂ. ਸੋ ‘ਇਦਂ ਦੁਕ੍ਖ’ਨ੍ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਂ, ‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯੋ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਂ, ‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਂ, ‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਂ; ‘ਇਮੇ ਆਸਵਾ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਂ, ‘ਅਯਂ ਆਸਵਸਮੁਦਯੋ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਂ, ‘ਅਯਂ ਆਸਵਨਿਰੋਧੋ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਂ, ‘ਅਯਂ ਆਸਵਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਂ. ਤਸ੍ਸ ਮੇ ਏਵਂ ਜਾਨਤੋ ਏਵਂ ਪਸ੍ਸਤੋ ਕਾਮਾਸਵਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਥ ਭਵਾਸਵਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਥ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਵਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਥ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਮਿਤਿ ਞਾਣਂ ਅਹੋਸਿ. ‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾ’ਤਿ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਂ. ਅਯਂ ਖੋ ਮੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਛਿਮੇ ਯਾਮੇ ਤਤਿਯਾ ਵਿਜ੍ਜਾ ਅਧਿਗਤਾ, ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਵਿਹਤਾ, ਵਿਜ੍ਜਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਮੋ ਵਿਹਤੋ, ਆਲੋਕੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ – ਯਥਾ ਤਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਤਾਪਿਨੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਹਰਤੋ. ਅਯਂ ਖੋ ਮੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਤਤਿਯਾਭਿਨਿਬ੍ਭਿਦਾ ਅਹੋਸਿ – ਕੁਕ੍ਕੁਟਚ੍ਛਾਪਕਸ੍ਸੇਵ ਅਣ੍ਡਕੋਸਮ੍ਹਾ’’ਤਿ.

੧੫. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਜੇਟ੍ਠੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ, ਸੇਟ੍ਠੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ! ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ!! ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਨਿਕ੍ਕੁਜ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ ਵਾ ਵਿਵਰੇਯ੍ਯ, ਮੂਲ਼੍ਹਸ੍ਸ ਵਾ ਮਗ੍ਗਂ ਆਚਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯ, ਅਨ੍ਧਕਾਰੇ ਵਾ ਤੇਲਪਜ੍ਜੋਤਂ ਧਾਰੇਯ੍ਯ – ਚਕ੍ਖੁਮਨ੍ਤੋ ਰੂਪਾਨਿ ਦਕ੍ਖਨ੍ਤੀਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਭੋਤਾ ਗੋਤਮੇਨ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਧਮ੍ਮੋ ਪਕਾਸਿਤੋ. ਏਸਾਹਂ ਭਵਨ੍ਤਂ ਗੋਤਮਂ ਸਰਣਂ ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਞ੍ਚ. ਉਪਾਸਕਂ ਮਂ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਧਾਰੇਤੁ ਅਜ੍ਜਤਗ੍ਗੇ ਪਾਣੁਪੇਤਂ ਸਰਣਂ ਗਤਂ. ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਚ ਮੇ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਂ ਵਸ੍ਸਾਵਾਸਂ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਗਵਤੋ ਅਧਿਵਾਸਨਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.

੧੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਵੇਰਞ੍ਜਾ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਾ ਹੋਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿਤਿਕਾ ਸੇਤਟ੍ਠਿਕਾ ਸਲਾਕਾਵੁਤ੍ਤਾ ਨ ਸੁਕਰਾ ਉਞ੍ਛੇਨ ਪਗ੍ਗਹੇਨ ਯਾਪੇਤੁਂ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਉਤ੍ਤਰਾਪਥਕਾ [ਉਤ੍ਤਰਾਹਕਾ (ਸੀ.)] ਅਸ੍ਸਵਾਣਿਜਾ [ਅਸ੍ਸਵਣਿਜਾ (ਕ.)] ਪਞ੍ਚਮਤ੍ਤੇਹਿ ਅਸ੍ਸਸਤੇਹਿ ਵੇਰਞ੍ਜਂ ਵਸ੍ਸਾਵਾਸਂ ਉਪਗਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਹਿ ਅਸ੍ਸਮਣ੍ਡਲਿਕਾਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਤ੍ਥਪਤ੍ਥਪੁਲਕਂ [ਪਤ੍ਥਪਤ੍ਥਮੂਲਕਂ (ਕ.)] ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਵੇਰਞ੍ਜਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਿਣ੍ਡਂ ਅਲਭਮਾਨਾ ਅਸ੍ਸਮਣ੍ਡਲਿਕਾਸੁ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਥਪਤ੍ਥਪੁਲਕਂ ਆਰਾਮਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਉਦੁਕ੍ਖਲੇ ਕੋਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਕੋਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਨਾਨਨ੍ਦੋ ਪਤ੍ਥਪੁਲਕਂ ਸਿਲਾਯਂ ਪਿਸਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਉਪਨਾਮੇਤਿ. ਤਂ ਭਗਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ.

ਅਸ੍ਸੋਸਿ ਖੋ ਭਗਵਾ ਉਦੁਕ੍ਖਲਸਦ੍ਦਂ. ਜਾਨਨ੍ਤਾਪਿ ਤਥਾਗਤਾ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਜਾਨਨ੍ਤਾਪਿ ਨ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ; ਕਾਲਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਕਾਲਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਨ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ; ਅਤ੍ਥਸਂਹਿਤਂ ਤਥਾਗਤਾ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਅਨਤ੍ਥਸਂਹਿਤਂ. ਅਨਤ੍ਥਸਂਹਿਤੇ ਸੇਤੁਘਾਤੋ ਤਥਾਗਤਾਨਂ. ਦ੍ਵੀਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਭਗਵਨ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ – ਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਦੇਸੇਸ੍ਸਾਮ, ਸਾਵਕਾਨਂ ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮਾਤਿ [ਪਞ੍ਞਾਪੇਸ੍ਸਾਮਾਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)]. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਸੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਉਦੁਕ੍ਖਲਸਦ੍ਦੋ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਆਨਨ੍ਦ! ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ, ਆਨਨ੍ਦ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸੇਹਿ ਵਿਜਿਤਂ. ਪਚ੍ਛਿਮਾ ਜਨਤਾ ਸਾਲਿਮਂਸੋਦਨਂ ਅਤਿਮਞ੍ਞਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.

੧੭. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ [ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲਾਨੋ (ਕ.)] ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਤਰਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਵੇਰਞ੍ਜਾ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਾ ਦ੍ਵੀਹਿਤਿਕਾ ਸੇਤਟ੍ਠਿਕਾ ਸਲਾਕਾਵੁਤ੍ਤਾ. ਨ ਸੁਕਰਾ ਉਞ੍ਛੇਨ ਪਗ੍ਗਹੇਨ ਯਾਪੇਤੁਂ. ਇਮਿਸ੍ਸਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਹਾਪਥਵਿਯਾ ਹੇਟ੍ਠਿਮਤਲਂ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ – ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਖੁਦ੍ਦਮਧੁਂ ਅਨੀਲਕਂ ਏਵਮਸ੍ਸਾਦਂ. ਸਾਧਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਥਵਿਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯਂ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਪ੍ਪਟਕੋਜਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਯੇ ਪਨ ਤੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਪਥਵਿਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਪਾਣਾ ਤੇ ਕਥਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਏਕਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਾਣਿਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਿਨਿਸ੍ਸਾਮਿ – ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਮਹਾਪਥਵੀ. ਯੇ ਪਥਵਿਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਪਾਣਾ ਤੇ ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਕਾਮੇਸ੍ਸਾਮਿ. ਏਕੇਨ ਹਤ੍ਥੇਨ ਪਥਵਿਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਲਂ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਮਾ ਤੇ ਰੁਚ੍ਚਿ ਪਥਵਿਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤੁਂ. ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਤਾ ਪਟਿਲਭੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਬ੍ਬੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਉਤ੍ਤਰਕੁਰੁਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਲਂ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਮਾ ਤੇ ਰੁਚ੍ਚਿ ਸਬ੍ਬਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਉਤ੍ਤਰਕੁਰੁਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਗਮਨ’’ਨ੍ਤਿ.

੧੮. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘‘ਕਤਮੇਸਾਨਂ ਖੋ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸਿ; ਕਤਮੇਸਾਨਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ [ਸਾਯਣ੍ਹਸਮਯਂ (ਸੀ.)] ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਧ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘ਕਤਮੇਸਾਨਂ ਖੋ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸਿ, ਕਤਮੇਸਾਨਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀ’ਤਿ. ‘ਕਤਮੇਸਾਨਂ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸਿ, ਕਤਮੇਸਾਨਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀ’’’ਤਿ?

‘‘ਭਗਵਤੋ ਚ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਵਿਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਸਿਖਿਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਵੇਸ੍ਸਭੁਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸਿ. ਭਗਵਤੋ ਚ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਕੁਸਨ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਕੋਣਾਗਮਨਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ.

੧੯. ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਯੇਨ ਭਗਵਤੋ ਚ ਵਿਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਸਿਖਿਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਵੇਸ੍ਸਭੁਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਭਗਵਾ ਚ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਵਿਪਸ੍ਸੀ ਭਗਵਾ ਚ ਸਿਖੀ ਭਗਵਾ ਚ ਵੇਸ੍ਸਭੂ ਕਿਲਾਸੁਨੋ ਅਹੇਸੁਂ ਸਾਵਕਾਨਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤੁਂ. ਅਪ੍ਪਕਞ੍ਚ ਨੇਸਂ ਅਹੋਸਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਗੇਯ੍ਯਂ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ ਗਾਥਾ ਉਦਾਨਂ ਇਤਿਵੁਤ੍ਤਕਂ ਜਾਤਕਂ ਅਬ੍ਭੁਤਧਮ੍ਮਂ ਵੇਦਲ੍ਲਂ. ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ. ਅਨੁਦ੍ਦਿਟ੍ਠਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ. ਤੇਸਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਨੇਨ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਵਕਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਨੇਨ ਯੇ ਤੇ ਪਚ੍ਛਿਮਾ ਸਾਵਕਾ ਨਾਨਾਨਾਮਾ ਨਾਨਾਗੋਤ੍ਤਾ ਨਾਨਾਜਚ੍ਚਾ ਨਾਨਾਕੁਲਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਤੇ ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਖਿਪ੍ਪਞ੍ਞੇਵ ਅਨ੍ਤਰਧਾਪੇਸੁਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਨਾਨਾਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਫਲਕੇ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਨਿ ਸੁਤ੍ਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਿ ਤਾਨਿ ਵਾਤੋ ਵਿਕਿਰਤਿ ਵਿਧਮਤਿ ਵਿਦ੍ਧਂਸੇਤਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਯਥਾ ਤਂ ਸੁਤ੍ਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਤੇਸਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਨੇਨ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਵਕਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਨੇਨ ਯੇ ਤੇ ਪਚ੍ਛਿਮਾ ਸਾਵਕਾ ਨਾਨਾਨਾਮਾ ਨਾਨਾਗੋਤ੍ਤਾ ਨਾਨਾਜਚ੍ਚਾ ਨਾਨਾਕੁਲਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਤੇ ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਖਿਪ੍ਪਞ੍ਞੇਵ ਅਨ੍ਤਰਧਾਪੇਸੁਂ.

‘‘ਅਕਿਲਾਸੁਨੋ ਚ ਤੇ ਭਗਵਨ੍ਤੋ ਅਹੇਸੁਂ ਸਾਵਕੇ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਓਵਦਿਤੁਂ. ਭੂਤਪੁਬ੍ਬਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਵੇਸ੍ਸਭੂ ਭਗਵਾ ਅਰਹਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਭਿਂਸਨਕੇ [ਭੀਸਨਕੇ (ਕ.)] ਵਨਸਣ੍ਡੇ ਸਹਸ੍ਸਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋ ਪਰਿਚ੍ਚ ਓਵਦਤਿ ਅਨੁਸਾਸਤਿ – ‘ਏਵਂ ਵਿਤਕ੍ਕੇਥ, ਮਾ ਏਵਂ ਵਿਤਕ੍ਕਯਿਤ੍ਥ; ਏਵਂ ਮਨਸਿਕਰੋਥ, ਮਾ ਏਵਂ ਮਨਸਾਕਤ੍ਥ [ਮਨਸਾਕਰਿਤ੍ਥ (ਕ.)]; ਇਦਂ ਪਜਹਥ, ਇਦਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਥਾ’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਹਸ੍ਸਸ੍ਸ ਵੇਸ੍ਸਭੁਨਾ ਭਗਵਤਾ ਅਰਹਤਾ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੇਨ ਏਵਂ ਓਵਦਿਯਮਾਨਾਨਂ ਏਵਂ ਅਨੁਸਾਸਿਯਮਾਨਾਨਂ ਅਨੁਪਾਦਾਯ ਆਸਵੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਵਿਮੁਚ੍ਚਿਂਸੁ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਂਸਨਕਸ੍ਸ ਵਨਸਣ੍ਡਸ੍ਸ ਭਿਂਸਨਕਤਸ੍ਮਿਂ ਹੋਤਿ – ਯੋ ਕੋਚਿ ਅਵੀਤਰਾਗੋ ਤਂ ਵਨਸਣ੍ਡਂ ਪਵਿਸਤਿ, ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਲੋਮਾਨਿ ਹਂਸਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਭਗਵਤੋ ਚ ਵਿਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਸਿਖਿਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਵੇਸ੍ਸਭੁਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ.

੨੦. ‘‘ਕੋ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਭਗਵਤੋ ਚ ਕਕੁਸਨ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਕੋਣਾਗਮਨਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਭਗਵਾ ਚ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਕੁਸਨ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਚ ਕੋਣਾਗਮਨੋ ਭਗਵਾ ਚ ਕਸ੍ਸਪੋ ਅਕਿਲਾਸੁਨੋ ਅਹੇਸੁਂ ਸਾਵਕਾਨਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤੁਂ. ਬਹੁਞ੍ਚ ਨੇਸਂ ਅਹੋਸਿ ਸੁਤ੍ਤਂ ਗੇਯ੍ਯਂ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਂ ਗਾਥਾ ਉਦਾਨਂ ਇਤਿਵੁਤ੍ਤਕਂ ਜਾਤਕਂ ਅਬ੍ਭੁਤਧਮ੍ਮਂ ਵੇਦਲ੍ਲਂ, ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ, ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ. ਤੇਸਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਨੇਨ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਵਕਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਨੇਨ ਯੇ ਤੇ ਪਚ੍ਛਿਮਾ ਸਾਵਕਾ ਨਾਨਾਨਾਮਾ ਨਾਨਾਗੋਤ੍ਤਾ ਨਾਨਾਜਚ੍ਚਾ ਨਾਨਾਕੁਲਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਤੇ ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਿਰਂ ਦੀਘਮਦ੍ਧਾਨਂ ਠਪੇਸੁਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਨਾਨਾਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਫਲਕੇ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਨਿ ਸੁਤ੍ਤੇਨ ਸੁਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਿ ਤਾਨਿ ਵਾਤੋ ਨ ਵਿਕਿਰਤਿ ਨ ਵਿਧਮਤਿ ਨ ਵਿਦ੍ਧਂਸੇਤਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਯਥਾ ਤਂ ਸੁਤ੍ਤੇਨ ਸੁਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਤੇਸਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਨੇਨ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਵਕਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਨੇਨ ਯੇ ਤੇ ਪਚ੍ਛਿਮਾ ਸਾਵਕਾ ਨਾਨਾਨਾਮਾ ਨਾਨਾਗੋਤ੍ਤਾ ਨਾਨਾਜਚ੍ਚਾ ਨਾਨਾਕੁਲਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਤੇ ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਿਰਂ ਦੀਘਮਦ੍ਧਾਨਂ ਠਪੇਸੁਂ. ਅਯਂ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਭਗਵਤੋ ਚ ਕਕੁਸਨ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਕੋਣਾਗਮਨਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਚ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ.

੨੧. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨਞ੍ਜਲਿਂ ਪਣਾਮੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਤਸ੍ਸ, ਭਗਵਾ, ਕਾਲੋ! ਏਤਸ੍ਸ, ਸੁਗਤ, ਕਾਲੋ! ਯਂ ਭਗਵਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਯ੍ਯ [ਪਞ੍ਞਾਪੇਯ੍ਯ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)], ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ, ਯਥਯਿਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਅਦ੍ਧਨਿਯਂ ਅਸ੍ਸ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਆਗਮੇਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ! ਆਗਮੇਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ! ਤਥਾਗਤੋਵ ਤਤ੍ਥ ਕਾਲਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਤਿ. ਨ ਤਾਵ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਤ੍ਥਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ ਉਦ੍ਦਿਸਤਿ [ਨ ਉਦ੍ਦਿਸਤਿ (ਸੀ.)] ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਯਾਵ ਨ ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ. ਯਤੋ ਚ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਸਤ੍ਥਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸਤਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਤੇਸਂਯੇਵ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਟਿਘਾਤਾਯ. ਨ ਤਾਵ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ ਯਾਵ ਨ ਸਙ੍ਘੋ ਰਤ੍ਤਞ੍ਞੁਮਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਯਤੋ ਚ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਙ੍ਘੋ ਰਤ੍ਤਞ੍ਞੁਮਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ ਅਥ ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਅਥ, ਸਤ੍ਥਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ ਉਦ੍ਦਿਸਤਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਤੇਸਂਯੇਵ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਟਿਘਾਤਾਯ. ਨ ਤਾਵ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਯਾਵ ਨ ਸਙ੍ਘੋ ਵੇਪੁਲ੍ਲਮਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਯਤੋ ਚ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਙ੍ਘੋ ਵੇਪੁਲ੍ਲਮਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਸਤ੍ਥਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ ਉਦ੍ਦਿਸਤਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਤੇਸਂਯੇਵ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਟਿਘਾਤਾਯ. ਨ ਤਾਵ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਯਾਵ ਨ ਸਙ੍ਘੋ ਲਾਭਗ੍ਗਮਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਯਤੋ ਚ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਙ੍ਘੋ ਲਾਭਗ੍ਗਮਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਸਤ੍ਥਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ ਉਦ੍ਦਿਸਤਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਤੇਸਂਯੇਵ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਟਿਘਾਤਾਯ. ਨ ਤਾਵ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਯਾਵ ਨ ਸਙ੍ਘੋ ਬਾਹੁਸਚ੍ਚਮਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਯਤੋ ਚ ਖੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਙ੍ਘੋ ਬਾਹੁਸਚ੍ਚਮਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਸਤ੍ਥਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ ਉਦ੍ਦਿਸਤਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਤੇਸਂਯੇਵ ਆਸਵਟ੍ਠਾਨੀਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਟਿਘਾਤਾਯ. ਨਿਰਬ੍ਬੁਦੋ ਹਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਰਾਦੀਨਵੋ ਅਪਗਤਕਾਲ਼ਕੋ ਸੁਦ੍ਧੋ ਸਾਰੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ. ਇਮੇਸਞ੍ਹਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤਾਨਂ ਯੋ ਪਚ੍ਛਿਮਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸੋ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ ਅਵਿਨਿਪਾਤਧਮ੍ਮੋ ਨਿਯਤੋ ਸਮ੍ਬੋਧਿਪਰਾਯਣੋ’’ਤਿ.

੨੨. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਆਚਿਣ੍ਣਂ ਖੋ ਪਨੇਤਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਤਥਾਗਤਾਨਂ ਯੇਹਿ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤਾ ਵਸ੍ਸਂ ਵਸਨ੍ਤਿ, ਨ ਤੇ ਅਨਪਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ. ਆਯਾਮਾਨਨ੍ਦ, ਵੇਰਞ੍ਜਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਅਪਲੋਕੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਆਨਨ੍ਦੇਨ ਪਚ੍ਛਾਸਮਣੇਨ ਯੇਨ ਵੇਰਞ੍ਜਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਿਮਨ੍ਤਿਤਮ੍ਹ ਤਯਾ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਵਸ੍ਸਂਵੁਟ੍ਠਾ [ਵਸ੍ਸਂਵੁਤ੍ਥਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕ.)], ਅਪਲੋਕੇਮ ਤਂ, ਇਚ੍ਛਾਮ ਮਯਂ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਮਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਨਿਮਨ੍ਤਿਤਤ੍ਥ ਮਯਾ ਵਸ੍ਸਂਵੁਟ੍ਠਾ; ਅਪਿ ਚ, ਯੋ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੋ ਸੋ ਨ ਦਿਨ੍ਨੋ. ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਨੋ ਅਸਨ੍ਤਂ, ਨੋਪਿ ਅਦਾਤੁਕਮ੍ਯਤਾ, ਤਂ ਕੁਤੇਤ੍ਥ ਲਬ੍ਭਾ ਬਹੁਕਿਚ੍ਚਾ ਘਰਾਵਾਸਾ ਬਹੁਕਰਣੀਯਾ. ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਮੇ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤਂ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਵੇਰਞ੍ਜਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਸਕੇ ਨਿਵੇਸਨੇ ਪਣੀਤਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਪਟਿਯਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲਂ ਆਰੋਚਾਪੇਸਿ – ‘‘ਕਾਲੋ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਭਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ.

੨੩. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਵੇਰਞ੍ਜਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਂ ਓਨੀਤਪਤ੍ਤਪਾਣਿਂ [ਓਣੀਤਪਤ੍ਤਪਾਣਿਂ (ਕ.)] ਤਿਚੀਵਰੇਨ ਅਚ੍ਛਾਦੇਸਿ, ਏਕਮੇਕਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਕਮੇਕੇਨ ਦੁਸ੍ਸਯੁਗੇਨ ਅਚ੍ਛਾਦੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਵੇਰਞ੍ਜਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਂ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਗਮ੍ਮ ਸੋਰੇਯ੍ਯਂ ਸਙ੍ਕਸ੍ਸਂ ਕਣ੍ਣਕੁਜ੍ਜਂ ਯੇਨ ਪਯਾਗਪਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਯਾਗਪਤਿਟ੍ਠਾਨੇ ਗਙ੍ਗਂ ਨਦਿਂ ਉਤ੍ਤਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਬਾਰਾਣਸੀ ਤਦਵਸਰਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਵੇਸਾਲੀ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਵੇਸਾਲੀ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਮਹਾਵਨੇ ਕੂਟਾਗਾਰਸਾਲਾਯਨ੍ਤਿ.

ਵੇਰਞ੍ਜਭਾਣਵਾਰੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

੧. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡਂ

੧. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਂ

ਸੁਦਿਨ੍ਨਭਾਣਵਾਰੋ

੨੪. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਵੇਸਾਲਿਯਾ ਅਵਿਦੂਰੇ ਕਲਨ੍ਦਗਾਮੋ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ [ਕਲਨ੍ਦਗਾਮੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ (ਸੀ.), ਕਲਨ੍ਦਗਾਮੋ ਹੋਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)]. ਤਤ੍ਥ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਨਾਮ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਸੇਟ੍ਠਿਪੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਸਮ੍ਬਹੁਲੇਹਿ [ਸਮ੍ਪਹੂਲੇਹਿ (ਸੀ.)] ਸਹਾਯਕੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵੇਸਾਲਿਂ ਅਗਮਾਸਿ ਕੇਨਚਿਦੇਵ ਕਰਣੀਯੇਨ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਗਵਾ ਮਹਤਿਯਾ ਪਰਿਸਾਯ ਪਰਿਵੁਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ਅਦ੍ਦਸ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਮਹਤਿਯਾ ਪਰਿਸਾਯ ਪਰਿਵੁਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ. ਦਿਸ੍ਵਾਨਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਯੇਨ ਸਾ ਪਰਿਸਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਯਥਾ ਯਥਾ ਖੋ ਅਹਂ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਤਂ ਆਜਾਨਾਮਿ, ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ; ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸਾ ਪਰਿਸਾ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਿਤਾ ਸਮਾਦਪਿਤਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਿਤਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸਿਤਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.

੨੫. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਅਚਿਰਵੁਟ੍ਠਿਤਾਯ ਪਰਿਸਾਯ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯਥਾ ਯਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਤਂ ਆਜਾਨਾਮਿ, ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ; ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਪਬ੍ਬਾਜੇਤੁ ਮਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋਸਿ ਪਨ ਤ੍ਵਂ, ਸੁਦ੍ਦਿਨ੍ਨ, ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋ ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਨ ਖੋ, ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਤਥਾਗਤਾ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਂ ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਪੁਤ੍ਤਂ ਪਬ੍ਬਾਜੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸੋਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮਂ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ.

੨੬. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਤਂ ਕਰਣੀਯਂ ਤੀਰੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਕਲਨ੍ਦਗਾਮੋ ਯੇਨ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਮ੍ਮਤਾਤਾ, ਯਥਾ ਯਥਾਹਂ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਤਂ ਆਜਾਨਾਮਿ, ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ; ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਥ ਮਂ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਤ੍ਵਂ ਖੋਸਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਏਕਪੁਤ੍ਤਕੋ ਪਿਯੋ ਮਨਾਪੋ ਸੁਖੇਧਿਤੋ ਸੁਖਪਰਿਹਤੋ. ਨ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਜਾਨਾਸਿ. ਮਰਣੇਨਪਿ ਮਯਂ ਤੇ ਅਕਾਮਕਾ ਵਿਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ, ਕਿਂ ਪਨ ਮਯਂ ਤਂ ਜੀਵਨ੍ਤਂ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਮ੍ਮਤਾਤਾ, ਯਥਾ ਯਥਾਹਂ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਤਂ ਆਜਾਨਾਮਿ, ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ; ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਥ ਮਂ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਤ੍ਵਂ ਖੋਸਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਏਕਪੁਤ੍ਤਕੋ ਪਿਯੋ ਮਨਾਪੋ ਸੁਖੇਧਿਤੋ ਸੁਖਪਰਿਹਤੋ. ਨ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਜਾਨਾਸਿ. ਮਰਣੇਨਪਿ ਮਯਂ ਤੇ ਅਕਾਮਕਾ ਵਿਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ, ਕਿਂ ਪਨ ਮਯਂ ਤਂ ਜੀਵਨ੍ਤਂ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ! ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਮ੍ਮਤਾਤਾ, ਯਥਾ ਯਥਾਹਂ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਤਂ ਆਜਾਨਾਮਿ, ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ; ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਥ ਮਂ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਤ੍ਵਂ ਖੋਸਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਏਕਪੁਤ੍ਤਕੋ ਪਿਯੋ ਮਨਾਪੋ ਸੁਖੇਧਿਤੋ ਸੁਖਪਰਿਹਤੋ. ਨ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਜਾਨਾਸਿ. ਮਰਣੇਨਪਿ ਮਯਂ ਤੇ ਅਕਾਮਕਾ ਵਿਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ, ਕਿਂ ਪਨ ਮਯਂ ਤਂ ਜੀਵਨ੍ਤਂ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ!

੨੭. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ – ‘‘ਨ ਮਂ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਨਨ੍ਤਰਹਿਤਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਨਿਪਜ੍ਜਿ – ਇਧੇਵ ਮੇ ਮਰਣਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ ਵਾਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਏਕਮ੍ਪਿ ਭਤ੍ਤਂ ਨ ਭੁਞ੍ਜਿ, ਦ੍ਵੇਪਿ ਭਤ੍ਤਾਨਿ ਨ ਭੁਞ੍ਜਿ, ਤੀਣਿਪਿ ਭਤ੍ਤਾਨਿ ਨ ਭੁਞ੍ਜਿ, ਚਤ੍ਤਾਰਿਪਿ ਭਤ੍ਤਾਨਿ ਨ ਭੁਞ੍ਜਿ, ਪਞ੍ਚਪਿ ਭਤ੍ਤਾਨਿ ਨ ਭੁਞ੍ਜਿ, ਛਪਿ ਭਤ੍ਤਾਨਿ ਨ ਭੁਞ੍ਜਿ, ਸਤ੍ਤਪਿ ਭਤ੍ਤਾਨਿ ਨ ਭੁਞ੍ਜਿ.

੨੮. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਤ੍ਵਂ ਖੋਸਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਏਕਪੁਤ੍ਤਕੋ ਪਿਯੋ ਮਨਾਪੋ ਸੁਖੇਧਿਤੋ ਸੁਖਪਰਿਹਤੋ. ਨ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਜਾਨਾਸਿ. ਮਰਣੇਨਪਿ ਮਯਂ ਤੇ ਅਕਾਮਕਾ ਵਿਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ, ਕਿਂ ਪਨ ਮਯਂ ਤਂ ਜੀਵਨ੍ਤਂ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ? ਉਟ੍ਠੇਹਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਭੁਞ੍ਜ ਚ ਪਿਵ ਚ ਪਰਿਚਾਰੇਹਿ ਚ, ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪਿਵਨ੍ਤੋ ਪਰਿਚਾਰੇਨ੍ਤੋ ਕਾਮੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਅਭਿਰਮਸ੍ਸੁ. ਨ ਤਂ ਮਯਂ ਅਨੁਜਾਨਾਮ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ…ਪੇ… ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਤ੍ਵਂ ਖੋਸਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਏਕਪੁਤ੍ਤਕੋ ਪਿਯੋ ਮਨਾਪੋ ਸੁਖੇਧਿਤੋ ਸੁਖਪਰਿਹਤੋ. ਨ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਜਾਨਾਸਿ. ਮਰਣੇਨਪਿ ਮਯਂ ਤੇ ਅਕਾਮਕਾ ਵਿਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ, ਕਿਂ ਪਨ ਮਯਂ ਤਂ ਜੀਵਨ੍ਤਂ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ! ਉਟ੍ਠੇਹਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਭੁਞ੍ਜ ਚ ਪਿਵ ਚ ਪਰਿਚਾਰੇਹਿ ਚ, ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪਿਵਨ੍ਤੋ ਪਰਿਚਾਰੇਨ੍ਤੋ ਕਾਮੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਅਭਿਰਮਸ੍ਸੁ. ਨ ਤਂ ਮਯਂ ਅਨੁਜਾਨਾਮ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ.

ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਹਾਯਕਾ ਯੇਨ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਤ੍ਵਂ ਖੋਸਿ, ਸਮ੍ਮ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਏਕਪੁਤ੍ਤਕੋ ਪਿਯੋ ਮਨਾਪੋ ਸੁਖੇਧਿਤੋ ਸੁਖਪਰਿਹਤੋ. ਨ ਤ੍ਵਂ, ਸਮ੍ਮ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਜਾਨਾਸਿ. ਮਰਣੇਨਪਿ ਤੇ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਅਕਾਮਕਾ ਵਿਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਕਿਂ ਪਨ ਤਂ ਜੀਵਨ੍ਤਂ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਾਯ! ਉਟ੍ਠੇਹਿ, ਸਮ੍ਮ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਭੁਞ੍ਜ ਚ ਪਿਵ ਚ ਪਰਿਚਾਰੇਹਿ ਚ, ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪਿਵਨ੍ਤੋ ਪਰਿਚਾਰੇਨ੍ਤੋ ਕਾਮੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਅਭਿਰਮਸ੍ਸੁ, ਨ ਤਂ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ…ਪੇ… ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਹਾਯਕਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਤ੍ਵਂ ਖੋਸਿ, ਸਮ੍ਮ ਸੁਦਿਨ੍ਨ…ਪੇ… ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ.

੨੯. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਹਾਯਕਾ ਯੇਨ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਮ੍ਮਤਾਤਾ, ਏਸੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਅਨਨ੍ਤਰਹਿਤਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਨਿਪਨ੍ਨੋ – ‘ਇਧੇਵ ਮੇ ਮਰਣਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ ਵਾ’ਤਿ. ਸਚੇ ਤੁਮ੍ਹੇ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਨਾਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਥ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਮਰਣਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ. ਸਚੇ ਪਨ ਤੁਮ੍ਹੇ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਥ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ, ਪਬ੍ਬਜਿਤਮ੍ਪਿ ਨਂ ਦਕ੍ਖਿਸ੍ਸਥ. ਸਚੇ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਨਾਭਿਰਮਿਸ੍ਸਤਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ, ਕਾ ਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਾ ਗਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਧੇਵ ਪਚ੍ਚਾਗਮਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਨੁਜਾਨਾਥ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮ, ਤਾਤਾ, ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਹਾਯਕਾ ਯੇਨ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਉਟ੍ਠੇਹਿ, ਸਮ੍ਮ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋਸਿ ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ.

੩੦. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ – ‘‘ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋਮ੍ਹਿ ਕਿਰ ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾ’’ਤਿ, ਹਟ੍ਠੋ ਉਦਗ੍ਗੋ ਪਾਣਿਨਾ ਗਤ੍ਤਾਨਿ ਪਰਿਪੁਞ੍ਛਨ੍ਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਕਤਿਪਾਹਂ ਬਲਂ ਗਾਹੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋ [ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋਮ੍ਹਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ. ਪਬ੍ਬਾਜੇਤੁ ਮਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਅਲਤ੍ਥ ਖੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ, ਅਲਤ੍ਥ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ. ਅਚਿਰੂਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਪਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਏਵਰੂਪੇ ਧੁਤਗੁਣੇ ਸਮਾਦਾਯ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਆਰਞ੍ਞਿਕੋ ਹੋਤਿ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕੋ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕੋ ਸਪਦਾਨਚਾਰਿਕੋ, ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਵਜ੍ਜਿਗਾਮਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਿਹਰਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਵਜ੍ਜੀ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਾ ਹੋਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿਤਿਕਾ ਸੇਤਟ੍ਠਿਕਾ ਸਲਾਕਾਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਸੁਕਰਾ ਉਞ੍ਛੇਨ ਪਗ੍ਗਹੇਨ ਯਾਪੇਤੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਏਤਰਹਿ ਖੋ ਵਜ੍ਜੀ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਾ ਦ੍ਵੀਹਿਤਿਕਾ ਸੇਤਟ੍ਠਿਕਾ ਸਲਾਕਾਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਸੁਕਰਾ ਉਞ੍ਛੇਨ ਪਗ੍ਗਹੇਨ ਯਾਪੇਤੁਂ. ਬਹੂ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਞਾਤੀ ਅਡ੍ਢਾ ਮਹਦ੍ਧਨਾ ਮਹਾਭੋਗਾ ਪਹੂਤਜਾਤਰੂਪਰਜਤਾ ਪਹੂਤਵਿਤ੍ਤੂਪਕਰਣਾ ਪਹੂਤਧਨਧਞ੍ਞਾ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਞਾਤੀ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯਂ! ਞਾਤੀ ਮਂ [ਞਾਤਕਾਪਿ ਮਂ (ਸ੍ਯਾ.)] ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਦਾਨਾਨਿ ਦਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਚ ਲਾਭਂ ਲਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਹਞ੍ਚ ਪਿਣ੍ਡਕੇਨ ਨ ਕਿਲਮਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਸੇਨਾਸਨਂ ਸਂਸਾਮੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਵੇਸਾਲੀ ਤੇਨ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਯੇਨ ਵੇਸਾਲੀ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਮਹਾਵਨੇ ਕੂਟਾਗਾਰਸਾਲਾਯਂ. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਞਾਤਕਾ – ‘‘ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਕਿਰ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੋ ਵੇਸਾਲਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸਟ੍ਠਿਮਤ੍ਤੇ ਥਾਲਿਪਾਕੇ ਭਤ੍ਤਾਭਿਹਾਰਂ ਅਭਿਹਰਿਂਸੁ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਤੇ ਸਟ੍ਠਿਮਤ੍ਤੇ ਥਾਲਿਪਾਕੇ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਕਲਨ੍ਦਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿ. ਕਲਨ੍ਦਗਾਮੇ ਸਪਦਾਨਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਸਕਪਿਤੁ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ.

੩੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਞਾਤਿਦਾਸੀ ਆਭਿਦੋਸਿਕਂ ਕੁਮ੍ਮਾਸਂ ਛਡ੍ਡੇਤੁਕਾਮਾ [ਛਟ੍ਟੇਤੁਕਾਮਾ (ਕ.)] ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਤਂ ਞਾਤਿਦਾਸਿਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਚੇ ਤਂ, ਭਗਿਨਿ, ਛਡ੍ਡਨੀਯਧਮ੍ਮਂ, ਇਧ ਮੇ ਪਤ੍ਤੇ ਆਕਿਰਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਞਾਤਿਦਾਸੀ ਤਂ ਆਭਿਦੋਸਿਕਂ ਕੁਮ੍ਮਾਸਂ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤੇ ਆਕਿਰਨ੍ਤੀ ਹਤ੍ਥਾਨਞ੍ਚ ਪਾਦਾਨਞ੍ਚ ਸਰਸ੍ਸ ਚ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਞਾਤਿਦਾਸੀ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਰਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯਗ੍ਘੇਯ੍ਯੇ, ਜਾਨੇਯ੍ਯਾਸਿ, ਅਯ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ, ਜੇ, ਤ੍ਵਂ ਸਚ੍ਚਂ ਭਣਸਿ, ਅਦਾਸਿਂ ਤਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ.

੩੨. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਤਂ ਆਭਿਦੋਸਿਕਂ ਕੁਮ੍ਮਾਸਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਕੁਟ੍ਟਮੂਲਂ [ਕੁਡ੍ਡਮੂਲਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਪਿਤਾਪਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਤਂ ਆਭਿਦੋਸਿਕਂ ਕੁਮ੍ਮਾਸਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਕੁਟ੍ਟਮੂਲਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਂ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਨਾਮ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਆਭਿਦੋਸਿਕਂ ਕੁਮ੍ਮਾਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਸਿ! ਨਨੁ ਨਾਮ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਸਕਂ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਅਗਮਿਮ੍ਹ [ਅਗਮਮ੍ਹਾ (ਕ.)] ਖੋ ਤੇ ਗਹਪਤਿ, ਗੇਹਂ. ਤਤੋਯਂ ਆਭਿਦੋਸਿਕੋ ਕੁਮ੍ਮਾਸੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਬਾਹਾਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਹਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਘਰਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਯੇਨ ਸਕਪਿਤੁ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਭੁਞ੍ਜ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਲਂ, ਗਹਪਤਿ, ਕਤਂ ਮੇ ਅਜ੍ਜ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਧਿਵਾਸੇਹਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.

੩੩. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਹਰਿਤੇਨ ਗੋਮਯੇਨ ਪਥਵਿਂ ਓਪੁਞ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ [ਓਪੁਚ੍ਛਾਪੇਤ੍ਵਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਦ੍ਵੇ ਪੁਞ੍ਜੇ ਕਾਰਾਪੇਸਿ – ਏਕਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸ੍ਸ, ਏਕਂ ਸੁਵਣ੍ਣਸ੍ਸ. ਤਾਵ ਮਹਨ੍ਤਾ ਪੁਞ੍ਜਾ ਅਹੇਸੁਂ, ਓਰਤੋ ਠਿਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਪਾਰਤੋ ਠਿਤਂ ਪੁਰਿਸਂ ਨ ਪਸ੍ਸਤਿ; ਪਾਰਤੋ ਠਿਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਓਰਤੋ ਠਿਤਂ ਪੁਰਿਸਂ ਨ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਤੇ ਪੁਞ੍ਜੇ ਕਿਲਞ੍ਜੇਹਿ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਝੇ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਿਰੋਕਰਣੀਯਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਵਧੁ, ਯੇਨ ਅਲਙ੍ਕਾਰੇਨ ਅਲਙ੍ਕਤਾ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮੇ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਿਯਾ ਅਹੋਸਿ ਮਨਾਪਾ ਤੇਨ ਅਲਙ੍ਕਾਰੇਨ ਅਲਙ੍ਕਰਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਅਯ੍ਯੇ’’ਤਿ, ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤੁਯਾ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ.

੩੪. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਸਕਪਿਤੁ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਪੁਞ੍ਜੇ ਵਿਵਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਦਂ ਤੇ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਮਾਤੁ ਮਤ੍ਤਿਕਂ ਇਤ੍ਥਿਕਾਯ ਇਤ੍ਥਿਧਨਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਪੇਤ੍ਤਿਕਂ ਅਞ੍ਞਂ ਪਿਤਾਮਹਂ. ਲਬ੍ਭਾ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗਾ ਚ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਾਤੁਂ. ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜਸ੍ਸੁ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤਾਤ, ਨ ਉਸ੍ਸਹਾਮਿ ਨ ਵਿਸਹਾਮਿ, ਅਭਿਰਤੋ ਅਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਾਮੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ…ਪੇ… ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਦਂ ਤੇ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਮਾਤੁ ਮਤ੍ਤਿਕਂ, ਇਤ੍ਥਿਕਾਯ ਇਤ੍ਥਿਧਨਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਪੇਤ੍ਤਿਕਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਪਿਤਾਮਹਂ. ਲਬ੍ਭਾ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗਾ ਚ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਾਤੁਂ. ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜਸ੍ਸੁ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਵਦੇਯ੍ਯਾਮ ਖੋ ਤਂ, ਗਹਪਤਿ, ਸਚੇ ਤ੍ਵਂ ਨਾਤਿਕਡ੍ਢੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ. ‘‘ਵਦੇਹਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਗਹਪਤਿ, ਮਹਨ੍ਤੇ ਮਹਨ੍ਤੇ ਸਾਣਿਪਸਿਬ੍ਬਕੇ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਸ੍ਸ ਪੂਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਕਟੇਹਿ ਨਿਬ੍ਬਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਝੇ ਗਙ੍ਗਾਯ ਸੋਤੇ ਓਪਾਤੇਹਿ [ਓਸਾਦੇਹਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)]. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਯਞ੍ਹਿ ਤੇ, ਗਹਪਤਿ, ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਤਤੋਨਿਦਾਨਂ ਭਯਂ ਵਾ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਵਾ ਲੋਮਹਂਸੋ ਵਾ ਆਰਕ੍ਖੋ ਵਾ ਸੋ ਤੇ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਅਨਤ੍ਤਮਨੋ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਪੁਤ੍ਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਏਵਂ ਵਕ੍ਖਤੀ’’ਤਿ!

੩੫. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਿਤਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਵਧੁ, ਤ੍ਵਂ ਪਿਯਾ ਚ ਮਨਾਪਾ ਚ [ਤ੍ਵਮ੍ਪਿ ਯਾਚ (ਸੀ.)]. ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਪੁਤ੍ਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਤੁਯ੍ਹਮ੍ਪਿ ਵਚਨਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ! ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਾਦੇਸੁ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕੀਦਿਸਾ ਨਾਮ ਤਾ, ਅਯ੍ਯਪੁਤ੍ਤ, ਅਚ੍ਛਰਾਯੋ ਯਾਸਂ ਤ੍ਵਂ ਹੇਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਗਿਨਿ, ਅਚ੍ਛਰਾਨਂ ਹੇਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ – ‘‘ਅਜ੍ਜਤਗ੍ਗੇ ਮਂ ਅਯ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਭਗਿਨਿਵਾਦੇਨ ਸਮੁਦਾਚਰਤੀ’’ਤਿ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਮੁਚ੍ਛਿਤਾ ਪਪਤਾ.

ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਪਿਤਰਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਚੇ, ਗਹਪਤਿ, ਭੋਜਨਂ ਦਾਤਬ੍ਬਂ ਦੇਥ, ਮਾ ਨੋ ਵਿਹੇਠਯਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਭੁਞ੍ਜ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਚ ਪਿਤਾ ਚ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਸੁਂ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਂ ਓਨੀਤਪਤ੍ਤਪਾਣਿਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਦਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕੁਲਂ ਅਡ੍ਢਂ ਮਹਦ੍ਧਨਂ ਮਹਾਭੋਗਂ ਪਹੂਤਜਾਤਰੂਪਰਜਤਂ ਪਹੂਤਵਿਤ੍ਤੂਪਕਰਣਂ ਪਹੂਤਧਨਧਞ੍ਞਂ. ਲਬ੍ਭਾ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗਾ ਚ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਾਤੁਂ. ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜਸ੍ਸੁ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਨ ਉਸ੍ਸਹਾਮਿ ਨ ਵਿਸਹਾਮਿ, ਅਭਿਰਤੋ ਅਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਾਮੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ…ਪੇ… ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਦਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕੁਲਂ ਅਡ੍ਢਂ ਮਹਦ੍ਧਨਂ ਮਹਾਭੋਗਂ ਪਹੂਤਜਾਤਰੂਪਰਜਤਂ ਪਹੂਤਵਿਤ੍ਤੂਪਕਰਣਂ ਪਹੂਤਧਨਧਞ੍ਞਂ [ਪਹੂਤਧਨਧਞ੍ਞਂ (ਪ. ਚਰਾਮੀਤਿ) ਇਤਿਪਾਠੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਨਤ੍ਥਿ, ਊਨੋ ਮਞ੍ਞੇ]. ਤੇਨ ਹਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਬੀਜਕਮ੍ਪਿ ਦੇਹਿ – ਮਾ ਨੋ ਅਪੁਤ੍ਤਕਂ ਸਾਪਤੇਯ੍ਯਂ ਲਿਚ੍ਛਵਯੋ ਅਤਿਹਰਾਪੇਸੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਏਤਂ ਖੋ ਮੇ, ਅਮ੍ਮ, ਸਕ੍ਕਾ ਕਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਕਹਂ ਪਨ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਏਤਰਹਿ ਵਿਹਰਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਮਹਾਵਨੇ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.

੩੬. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਵਧੁ, ਯਦਾ ਉਤੁਨੀ ਹੋਸਿ, ਪੁਪ੍ਫਂ ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਮੇ ਆਰੋਚੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ ਅਯ੍ਯੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤੁਯਾ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਉਤੁਨੀ ਅਹੋਸਿ, ਪੁਪ੍ਫਂਸਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਰਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਉਤੁਨੀਮ੍ਹਿ, ਅਯ੍ਯੇ, ਪੁਪ੍ਫਂ ਮੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਵਧੁ, ਯੇਨ ਅਲਙ੍ਕਾਰੇਨ ਅਲਙ੍ਕਤਾ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਿਯਾ ਅਹੋਸਿ ਮਨਾਪਾ ਤੇਨ ਅਲਙ੍ਕਾਰੇਨ ਅਲਙ੍ਕਰਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ ਅਯ੍ਯੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤੁਯਾ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਂ ਆਦਾਯ ਯੇਨ ਮਹਾਵਨਂ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਦਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕੁਲਂ ਅਡ੍ਢਂ ਮਹਦ੍ਧਨਂ ਮਹਾਭੋਗਂ ਪਹੂਤਜਾਤਰੂਪਰਜਤਂ ਪਹੂਤਵਿਤ੍ਤੂਪਕਰਣਂ ਪਹੂਤਧਨਧਞ੍ਞਂ. ਲਬ੍ਭਾ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗਾ ਚ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਾਤੁਂ. ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜਸ੍ਸੁ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਨ ਉਸ੍ਸਹਾਮਿ ਨ ਵਿਸਹਾਮਿ, ਅਭਿਰਤੋ ਅਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਾਮੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ…ਪੇ… ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਦਂ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕੁਲਂ ਅਡ੍ਢਂ ਮਹਦ੍ਧਨਂ ਮਹਾਭੋਗਂ ਪਹੂਤਜਾਤਰੂਪਰਜਤਂ ਪਹੂਤਵਿਤ੍ਤੂਪਕਰਣਂ ਪਹੂਤਧਨਧਞ੍ਞਂ. ਤੇਨ ਹਿ, ਤਾਤ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਬੀਜਕਮ੍ਪਿ ਦੇਹਿ – ਮਾ ਨੋ ਅਪੁਤ੍ਤਕਂ ਸਾਪਤੇਯ੍ਯਂ ਲਿਚ੍ਛਵਯੋ ਅਤਿਹਰਾਪੇਸੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਏਤਂ ਖੋ ਮੇ, ਅਮ੍ਮ, ਸਕ੍ਕਾ ਕਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ, ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਯ ਬਾਹਾਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਵਨਂ ਅਜ੍ਝੋਗਾਹੇਤ੍ਵਾ ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਅਨਾਦੀਨਵਦਸ੍ਸੋ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਯ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਅਭਿਵਿਞ੍ਞਾਪੇਸਿ. ਸਾ ਤੇਨ ਗਬ੍ਭਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਭੁਮ੍ਮਾ ਦੇਵਾ ਸਦ੍ਦਮਨੁਸ੍ਸਾਵੇਸੁਂ – ‘‘ਨਿਰਬ੍ਬੁਦੋ ਵਤ, ਭੋ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਰਾਦੀਨਵੋ; ਸੁਦਿਨ੍ਨੇਨ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੇਨ ਅਬ੍ਬੁਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦਿਤਂ, ਆਦੀਨਵੋ ਉਪ੍ਪਾਦਿਤੋ’’ਤਿ. ਭੁਮ੍ਮਾਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕਾ [ਚਾਤੁਮ੍ਮਹਾਰਾਜਿਕਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਦੇਵਾ ਸਦ੍ਦਮਨੁਸ੍ਸਾਵੇਸੁਂ…ਪੇ… ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਦੇਵਾ… ਯਾਮਾ ਦੇਵਾ … ਤੁਸਿਤਾ ਦੇਵਾ… ਨਿਮ੍ਮਾਨਰਤੀ ਦੇਵਾ… ਪਰਨਿਮ੍ਮਿਤਵਸਵਤ੍ਤੀ ਦੇਵਾ… ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕਾ ਦੇਵਾ ਸਦ੍ਦਮਨੁਸ੍ਸਾਵੇਸੁਂ – ‘‘ਨਿਰਬ੍ਬੁਦੋ ਵਤ, ਭੋ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਰਾਦੀਨਵੋ; ਸੁਦਿਨ੍ਨੇਨ ਕਲਨ੍ਦਪੁਤ੍ਤੇਨ ਅਬ੍ਬੁਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦਿਤਂ, ਆਦੀਨਵੋ ਉਪ੍ਪਾਦਿਤੋ’’ਤਿ. ਇਤਿਹ ਤੇਨ ਖਣੇਨ ਤੇਨ ਮੁਹੁਤ੍ਤੇਨ ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾ ਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਚ੍ਛਿ.

ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ ਤਸ੍ਸ ਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਪਰਿਪਾਕਮਨ੍ਵਾਯ ਪੁਤ੍ਤਂ ਵਿਜਾਯਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸਹਾਯਕਾ ਤਸ੍ਸ ਦਾਰਕਸ੍ਸ ‘ਬੀਜਕੋ’ਤਿ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਯ ਬੀਜਕਮਾਤਾਤਿ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਬੀਜਕਪਿਤਾਤਿ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਤੇ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਉਭੋ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਸਚ੍ਛਾਕਂਸੁ.

੩੭. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਅਹੁਦੇਵ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ, ਅਹੁ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ – ‘‘ਅਲਾਭਾ ਵਤ ਮੇ, ਨ ਵਤ ਮੇ ਲਾਭਾ! ਦੁਲ੍ਲਦ੍ਧਂ ਵਤ ਮੇ, ਨ ਵਤ ਮੇ ਸੁਲਦ੍ਧਂ! ਯੋਹਂ ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਤੇਨੇਵ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚੇਨ ਤੇਨ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੇਨ ਕਿਸੋ ਅਹੋਸਿ ਲੂਖੋ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣੋ ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤੋ ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤੋਮਨੋ ਲੀਨਮਨੋ ਦੁਕ੍ਖੀ ਦੁਮ੍ਮਨੋ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੀ ਪਜ੍ਝਾਯਿ.

੩੮. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸਹਾਯਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਆਵੁਸੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਵਣ੍ਣਵਾ ਅਹੋਸਿ ਪੀਣਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੋ ਪਸਨ੍ਨਮੁਖਵਣ੍ਣੋ ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਛਵਿਵਣ੍ਣੋ; ਸੋ ਦਾਨਿ ਤ੍ਵਂ ਏਤਰਹਿ ਕਿਸੋ ਲੂਖੋ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣੋ ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤੋ ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤੋਮਨੋ ਲੀਨਮਨੋ ਦੁਕ੍ਖੀ ਦੁਮ੍ਮਨੋ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੀ ਪਜ੍ਝਾਯਸਿ. ਕਚ੍ਚਿ ਨੋ ਤ੍ਵਂ, ਆਵੁਸੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਅਨਭਿਰਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਅਨਭਿਰਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਾਮਿ. ਅਤ੍ਥਿ ਮੇ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ; ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਯ ਮੇਥੁਨੋ ਧਮ੍ਮੋ ਪਟਿਸੇਵਿਤੋ; ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਅਹੁਦੇਵ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੁ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ – ‘ਅਲਾਭਾ ਵਤ ਮੇ, ਨ ਵਤ ਮੇ ਲਾਭਾ; ਦੁਲ੍ਲਦ੍ਧਂ ਵਤ ਮੇ, ਨ ਵਤ ਮੇ ਸੁਲਦ੍ਧਂ; ਯੋਹਂ ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਲਞ੍ਹਿ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯ ਅਲਂ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਾਯ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸਿ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ. ਨਨੁ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਤਾ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਿਰਾਗਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਨੋ ਸਰਾਗਾਯ; ਵਿਸਂਯੋਗਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਨੋ ਸਂਯੋਗਾਯ; ਅਨੁਪਾਦਾਨਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਨੋ ਸਉਪਾਦਾਨਾਯ. ਤਤ੍ਥ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਤਾ ਵਿਰਾਗਾਯ ਧਮ੍ਮੇ ਦੇਸਿਤੇ ਸਰਾਗਾਯ ਚੇਤੇਸ੍ਸਸਿ, ਵਿਸਂਯੋਗਾਯ ਧਮ੍ਮੇ ਦੇਸਿਤੇ ਸਂਯੋਗਾਯ ਚੇਤੇਸ੍ਸਸਿ, ਅਨੁਪਾਦਾਨਾਯ ਧਮ੍ਮੇ ਦੇਸਿਤੇ ਸਉਪਾਦਾਨਾਯ ਚੇਤੇਸ੍ਸਸਿ! ਨਨੁ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਤਾ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਰਾਗਵਿਰਾਗਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਮਦਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਪਿਪਾਸਵਿਨਯਾਯ ਆਲਯਸਮੁਗ੍ਘਾਤਾਯ ਵਟ੍ਟੁਪਚ੍ਛੇਦਾਯ ਤਣ੍ਹਾਕ੍ਖਯਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ! ਨਨੁ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਤਾ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਕਾਮਾਨਂ ਪਹਾਨਂ ਅਕ੍ਖਾਤਂ, ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਾ ਅਕ੍ਖਾਤਾ, ਕਾਮਪਿਪਾਸਾਨਂ ਪਟਿਵਿਨਯੋ ਅਕ੍ਖਾਤੋ, ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਨਂ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੋ ਅਕ੍ਖਾਤੋ, ਕਾਮਪਰਿਲ਼ਾਹਾਨਂ ਵੂਪਸਮੋ ਅਕ੍ਖਾਤੋ! ਨੇਤਂ, ਆਵੁਸੋ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ, ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ. ਅਥ ਖ੍ਵੇਤਂ, ਆਵੁਸੋ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਞ੍ਚੇਵ ਅਪ੍ਪਸਾਦਾਯ ਪਸਨ੍ਨਾਨਞ੍ਚ ਏਕਚ੍ਚਾਨਂ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਾਯਾ’’ਤਿ.

੩੯. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ, ਸੁਦਿਨ੍ਨ, ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਯ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ [ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਯਂ (ਸੀ.)], ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਨਨੁਲੋਮਿਕਂ ਅਪ੍ਪਟਿਰੂਪਂ ਅਸ੍ਸਾਮਣਕਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਅਕਰਣੀਯਂ. ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸਿ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ! ਨਨੁ ਮਯਾ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਿਰਾਗਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਨੋ ਸਰਾਗਾਯ; ਵਿਸਂਯੋਗਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਨੋ ਸਂਯੋਗਾਯ; ਅਨੁਪਾਦਾਨਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਨੋ ਸਉਪਾਦਾਨਾਯ! ਤਤ੍ਥ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਮਯਾ ਵਿਰਾਗਾਯ ਧਮ੍ਮੇ ਦੇਸਿਤੇ ਸਰਾਗਾਯ ਚੇਤੇਸ੍ਸਸਿ, ਵਿਸਂਯੋਗਾਯ ਧਮ੍ਮੇ ਦੇਸਿਤੇ ਸਂਯੋਗਾਯ ਚੇਤੇਸ੍ਸਸਿ, ਅਨੁਪਾਦਾਨਾਯ ਧਮ੍ਮੇ ਦੇਸਿਤੇ ਸਉਪਾਦਾਨਾਯ ਚੇਤੇਸ੍ਸਸਿ! ਨਨੁ ਮਯਾ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਰਾਗਵਿਰਾਗਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ! ਮਦਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਪਿਪਾਸਵਿਨਯਾਯ ਆਲਯਸਮੁਗ੍ਘਾਤਾਯ ਵਟ੍ਟੁਪਚ੍ਛੇਦਾਯ ਤਣ੍ਹਾਕ੍ਖਯਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ! ਨਨੁ ਮਯਾ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਕਾਮਾਨਂ ਪਹਾਨਂ ਅਕ੍ਖਾਤਂ, ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਾ ਅਕ੍ਖਾਤਾ, ਕਾਮਪਿਪਾਸਾਨਂ ਪਟਿਵਿਨਯੋ ਅਕ੍ਖਾਤੋ, ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਨਂ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੋ ਅਕ੍ਖਾਤੋ, ਕਾਮਪਰਿਲ਼ਾਹਾਨਂ ਵੂਪਸਮੋ ਅਕ੍ਖਾਤੋ! ਵਰਂ ਤੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਆਸਿਵਿਸਸ੍ਸ [ਆਸੀਵਿਸਸ੍ਸ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਘੋਰਵਿਸਸ੍ਸ ਮੁਖੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ. ਵਰਂ ਤੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਕਣ੍ਹਸਪ੍ਪਸ੍ਸ ਮੁਖੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ. ਵਰਂ ਤੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਙ੍ਗਾਰਕਾਸੁਯਾ ਆਦਿਤ੍ਤਾਯ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤਾਯ ਸਜੋਤਿਭੂਤਾਯ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਤਤੋਨਿਦਾਨਞ੍ਹਿ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਮਰਣਂ ਵਾ ਨਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਮਰਣਮਤ੍ਤਂ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ. ਇਤੋਨਿਦਾਨਞ੍ਚ ਖੋ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ. ਤਤ੍ਥ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮਂ ਗਾਮਧਮ੍ਮਂ ਵਸਲਧਮ੍ਮਂ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ ਓਦਕਨ੍ਤਿਕਂ ਰਹਸ੍ਸਂ ਦ੍ਵਯਂਦ੍ਵਯਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਸਿ, ਬਹੂਨਂ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਆਦਿਕਤ੍ਤਾ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੋ. ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ, ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ; ਅਥ ਖ੍ਵੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਞ੍ਚੇਵ ਅਪ੍ਪਸਾਦਾਯ, ਪਸਨ੍ਨਾਨਞ੍ਚ ਏਕਚ੍ਚਾਨਂ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਾਯਾ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਦੁਬ੍ਭਰਤਾਯ ਦੁਪ੍ਪੋਸਤਾਯ ਮਹਿਚ੍ਛਤਾਯ ਅਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਤਾਯ [ਅਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਤਾਯ (ਸ੍ਯਾ.)] ਸਙ੍ਗਣਿਕਾਯ ਕੋਸਜ੍ਜਸ੍ਸ ਅਵਣ੍ਣਂ ਭਾਸਿਤ੍ਵਾ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸੁਭਰਤਾਯ ਸੁਪੋਸਤਾਯ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਸਲ੍ਲੇਖਸ੍ਸ ਧੁਤਸ੍ਸ ਪਾਸਾਦਿਕਸ੍ਸ ਅਪਚਯਸ੍ਸ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਸ੍ਸ [ਵੀਰਿਯਾਰਬ੍ਭਸ੍ਸ (ਕ.)] ਵਣ੍ਣਂ ਭਾਸਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਤਦਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ ਤਦਨੁਲੋਮਿਕਂ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮਿ [ਪਞ੍ਞਾਪੇਸ੍ਸਾਮਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਦਸ ਅਤ੍ਥਵਸੇ ਪਟਿਚ੍ਚ – ਸਙ੍ਘਸੁਟ੍ਠੁਤਾਯ, ਸਙ੍ਘਫਾਸੁਤਾਯ, ਦੁਮ੍ਮਙ੍ਕੂਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਨਿਗ੍ਗਹਾਯ, ਪੇਸਲਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਫਾਸੁਵਿਹਾਰਾਯ, ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਾਨਂ ਆਸਵਾਨਂ ਸਂਵਰਾਯ, ਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਾਨਂ ਆਸਵਾਨਂ ਪਟਿਘਾਤਾਯ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਪਸਾਦਾਯ, ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ, ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਯਾ, ਵਿਨਯਾਨੁਗ੍ਗਹਾਯ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –

‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵੇਯ੍ਯ, ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤਿ ਅਸਂਵਾਸੋ’’ਤਿ.

ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

ਸੁਦਿਨ੍ਨਭਾਣਵਾਰੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

ਮਕ੍ਕਟੀਵਤ੍ਥੁ

੪੦. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਮਹਾਵਨੇ ਮਕ੍ਕਟਿਂ ਆਮਿਸੇਨ ਉਪਲਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਆਦਾਯ ਵੇਸਾਲਿਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸੇਨਾਸਨਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤਾ ਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਵਿਹਾਰੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਅਦ੍ਦਸ ਖੋ ਸਾ ਮਕ੍ਕਟੀ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਯੇਨ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪੁਰਤੋ ਕਟਿਮ੍ਪਿ ਚਾਲੇਸਿ ਛੇਪ੍ਪਮ੍ਪਿ ਚਾਲੇਸਿ, ਕਟਿਮ੍ਪਿ ਓਡ੍ਡਿ, ਨਿਮਿਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਅਕਾਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਨਿਸ੍ਸਂਸਯਂ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਮਕ੍ਕਟਿਯਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਤੀ’’ਤਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਲੀਯਿਂਸੁ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਆਦਾਯ ਪਟਿਕ੍ਕਮਿ.

੪੧. ਅਥ ਖੋ ਸਾ ਮਕ੍ਕਟੀ ਯੇਨ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਏਕਦੇਸਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਏਕਦੇਸਂ ਤਸ੍ਸਾ ਮਕ੍ਕਟਿਯਾ ਅਦਾਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਸਾ ਮਕ੍ਕਟੀ ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਕਟਿਂ ਓਡ੍ਡਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਸ੍ਸਾ ਮਕ੍ਕਟਿਯਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਨਨੁ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ; ਕਿਸ੍ਸ ਤ੍ਵਂ, ਆਵੁਸੋ, ਮਕ੍ਕਟਿਯਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ; ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ, ਨੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਨਨੁ, ਆਵੁਸੋ, ਤਥੇਵ ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ, ਆਵੁਸੋ, ਅਨਨੁਲੋਮਿਕਂ ਅਪ੍ਪਟਿਰੂਪਂ ਅਸ੍ਸਾਮਣਕਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਅਕਰਣੀਯਂ. ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਆਵੁਸੋ, ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸਿ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ! ਨਨੁ, ਆਵੁਸੋ, ਭਗਵਤਾ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਿਰਾਗਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਨੋ ਸਰਾਗਾਯ…ਪੇ… ਕਾਮਪਰਿਲ਼ਾਹਾਨਂ ਵੂਪਸਮੋ ਅਕ੍ਖਾਤੋ! ਨੇਤਂ, ਆਵੁਸੋ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ. ਅਥ ਖ੍ਵੇਤਂ, ਆਵੁਸੋ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਞ੍ਚੇਵ ਅਪ੍ਪਸਾਦਾਯ, ਪਸਨ੍ਨਾਨਞ੍ਚ ਏਕਚ੍ਚਾਨਂ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਾਯਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਅਰੋਚੇਸੁਂ.

੪੨. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਮਕ੍ਕਟਿਯਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਨਨੁਲੋਮਿਕਂ ਅਪ੍ਪਤਿਰੂਪਂ ਅਸ੍ਸਾਮਣਕਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਅਕਰਣੀਯਂ. ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸਿ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ! ਨਨੁ ਮਯਾ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਿਰਾਗਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਨੋ ਸਰਾਗਾਯ …ਪੇ… ਕਾਮਪਰਿਲ਼ਾਹਾਨਂ ਵੂਪਸਮੋ ਅਕ੍ਖਾਤੋ! ਵਰਂ ਤੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਆਸੀਵਿਸਸ੍ਸ ਘੋਰਵਿਸਸ੍ਸ ਮੁਖੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਮਕ੍ਕਟਿਯਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ. ਵਰਂ ਤੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਕਣ੍ਹਸਪ੍ਪਸ੍ਸ ਮੁਖੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਮਕ੍ਕਟਿਯਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ. ਵਰਂ ਤੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਙ੍ਗਾਰਕਾਸੁਯਾ ਆਦਿਤ੍ਤਾਯ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤਾਯ ਸਜੋਤਿਭੂਤਾਯ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਮਕ੍ਕਟਿਯਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਤਤੋਨਿਦਾਨਞ੍ਹਿ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਮਰਣਂ ਵਾ ਨਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਮਰਣਮਤ੍ਤਂ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਂ; ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ. ਇਤੋਨਿਦਾਨਞ੍ਚ ਖੋ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ. ਤਤ੍ਥ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮਂ ਗਾਮਧਮ੍ਮਂ ਵਸਲਧਮ੍ਮਂ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ ਓਦਕਨ੍ਤਿਕਂ ਰਹਸ੍ਸਂ ਦ੍ਵਯਂਦ੍ਵਯਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਸਿ! ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –

‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵੇਯ੍ਯ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਯਪਿ, ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤਿ ਅਸਂਵਾਸੋ’’ਤਿ.

ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

ਮਕ੍ਕਟੀਵਤ੍ਥੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

ਸਨ੍ਥਤਭਾਣਵਾਰੋ

੪੩. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਵੇਸਾਲਿਕਾ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਭੁਞ੍ਜਿਂਸੁ, ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਸੁਪਿਂਸੁ, ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਨ੍ਹਾਯਿਂਸੁ. ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਸੁਪਿਤ੍ਵਾ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਨ੍ਹਾਯਿਤ੍ਵਾ ਅਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਂ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਂ ਅਨਾਵਿਕਤ੍ਵਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿਂਸੁ. ਤੇ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਞਾਤਿਬ੍ਯਸਨੇਨਪਿ ਫੁਟ੍ਠਾ ਭੋਗਬ੍ਯਸਨੇਨਪਿ ਫੁਟ੍ਠਾ ਰੋਗਬ੍ਯਸਨੇਨਪਿ ਫੁਟ੍ਠਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਵਂ ਵਦਨ੍ਤਿ – ‘‘ਨ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ ਆਨਨ੍ਦ, ਬੁਦ੍ਧਗਰਹਿਨੋ ਨ ਧਮ੍ਮਗਰਹਿਨੋ ਨ ਸਙ੍ਘਗਰਹਿਨੋ; ਅਤ੍ਤਗਰਹਿਨੋ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ ਆਨਨ੍ਦ, ਅਨਞ੍ਞਗਰਹਿਨੋ. ਮਯਮੇਵਮ੍ਹਾ ਅਲਕ੍ਖਿਕਾ ਮਯਂ ਅਪ੍ਪਪੁਞ੍ਞਾ, ਯੇ ਮਯਂ ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਨਾਸਕ੍ਖਿਮ੍ਹਾ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ. ਇਦਾਨਿ ਚੇਪਿ [ਇਦਾਨਿਪਿ ਚੇ (ਸ੍ਯਾ.)] ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ ਆਨਨ੍ਦ, ਲਭੇਯ੍ਯਾਮ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਲਭੇਯ੍ਯਾਮ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ, ਇਦਾਨਿਪਿ ਮਯਂ ਵਿਪਸ੍ਸਕਾ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪੁਬ੍ਬਰਤ੍ਤਾਪਰਰਤ੍ਤਂ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਕਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭਾਵਨਾਨੁਯੋਗਮਨੁਯੁਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯਾਮ. ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ ਆਨਨ੍ਦ, ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਵੇਸਾਲਿਕਾਨਂ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਾਨਂ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ.

‘‘ਅਟ੍ਠਾਨਮੇਤਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਅਨਵਕਾਸੋ ਯਂ ਤਥਾਗਤੋ ਵਜ੍ਜੀਨਂ ਵਾ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਾਨਂ ਵਾ ਕਾਰਣਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਸਮੂਹਨੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਯੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ [ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਭਿਕ੍ਖੁ (ਸੀ.) ਯੋ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਭਿਕ੍ਖੁ (ਸ੍ਯਾ.)], ਸਿਕ੍ਖਂ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਂ ਅਨਾਵਿਕਤ੍ਵਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਤਿ ਸੋ ਆਗਤੋ ਨ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬੋ; ਯੋ ਚ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ [ਯੋ ਚ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਭਿਕ੍ਖੁ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)], ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਂ ਆਵਿਕਤ੍ਵਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਤਿ ਸੋ ਆਗਤੋ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬੋ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –

੪੪. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਸਾਜੀਵਸਮਾਪਨ੍ਨੋ ਸਿਕ੍ਖਂ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਂ ਅਨਾਵਿਕਤ੍ਵਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵੇਯ੍ਯ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਯਪਿ, ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤਿ ਅਸਂਵਾਸੋ’’ਤਿ.

੪੫. ਯੋ ਪਨਾਤਿ ਯੋ ਯਾਦਿਸੋ ਯਥਾਯੁਤ੍ਤੋ ਯਥਾਜਚ੍ਚੋ ਯਥਾਨਾਮੋ ਯਥਾਗੋਤ੍ਤੋ ਯਥਾਸੀਲੋ ਯਥਾਵਿਹਾਰੀ ਯਥਾਗੋਚਰੋ ਥੇਰੋ ਵਾ ਨਵੋ ਵਾ ਮਜ੍ਝਿਮੋ ਵਾ. ਏਸੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘ਯੋ ਪਨਾ’ਤਿ.

[ਵਿਭ. ੫੧੦, ਝਾਨਵਿਭਙ੍ਗੇਪਿ] ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਭਿਕ੍ਖਕੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਭਿਕ੍ਖਾਚਰਿਯਂ ਅਜ੍ਝੁਪਗਤੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਭਿਨ੍ਨਪਟਧਰੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸਮਞ੍ਞਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਏਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਤੀਹਿ ਸਰਣਗਮਨੇਹਿ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਭਦ੍ਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸਾਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸੇਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਸੇਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸਮਗ੍ਗੇਨ ਸਙ੍ਘੇਨ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਅਕੁਪ੍ਪੇਨ ਠਾਨਾਰਹੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ. ਤਤ੍ਰ ਯ੍ਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਮਗ੍ਗੇਨ ਸਙ੍ਘੇਨ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਅਕੁਪ੍ਪੇਨ ਠਾਨਾਰਹੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ.

[ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੦੫] ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾ – ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾ, ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾ, ਅਧਿਪਞ੍ਞਾਸਿਕ੍ਖਾ. ਤਤ੍ਰ ਯਾਯਂ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾ, ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ.

ਸਾਜੀਵਂ ਨਾਮ ਯਂ ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ, ਏਤਂ ਸਾਜੀਵਂ ਨਾਮ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਿਕ੍ਖਤਿ, ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਸਾਜੀਵਸਮਾਪਨ੍ਨੋਤਿ.

ਸਿਕ੍ਖਂ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਂ ਅਨਾਵਿਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ; ਅਤ੍ਥਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

‘‘ਕਥਞ੍ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ. ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਉਪਾਸਕਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਆਰਾਮਿਕਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਸਾਮਣੇਰਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਤਿਤ੍ਥਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਅਸ੍ਸਮਣਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ – ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

‘‘ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ…ਪੇ… ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ – ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਙ੍ਘਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਿਕ੍ਖਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਵਿਨਯਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਉਦ੍ਦੇਸਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਆਚਰਿਯਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਮਾਨੁਪਜ੍ਝਾਯਕਂ… ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਮਾਨਾਚਰਿਯਕਂ ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਗਿਹੀ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਉਪਾਸਕੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ… ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਆਰਾਮਿਕੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ… ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਾਮਣੇਰੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ… ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਤਿਤ੍ਥਿਯੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ… ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ… ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਅਸ੍ਸਮਣੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ… ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

੪੬. ‘‘ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ…ਪੇ… ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ – ‘ਯਦਿ ਪਨਾਹਂ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਯਦਿ ਪਨਾਹਂ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਅਪਾਹਂ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਅਪਾਹਂ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਹਨ੍ਦਾਹਂ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਹਨ੍ਦਾਹਂ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਹੋਤਿ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਹੋਤਿ ਮੇ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯੋ ਅਸ੍ਸ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

੪੭. ‘‘ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ…ਪੇ… ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ‘ਮਾਤਰਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪਿਤਰਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਭਾਤਰਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਭਗਿਨਿਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪੁਤ੍ਤਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਧੀਤਰਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪਜਾਪਤਿਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਞਾਤਕੇ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਮਿਤ੍ਤੇ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਗਾਮਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਨਿਗਮਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਖੇਤ੍ਤਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਸਰਾਮਿ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਹਿਰਞ੍ਞਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸੁਵਣ੍ਣਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸਿਪ੍ਪਂ ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਹਸਿਤਂ ਲਪਿਤਂ ਕੀਲ਼ਿਤਂ ਸਮਨੁਸ੍ਸਰਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

੪੮. ‘‘ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ…ਪੇ… ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ – ‘ਮਾਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਮਯਾ ਪੋਸੇਤਬ੍ਬਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪਿਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਮਯਾ ਪੋਸੇਤਬ੍ਬੋ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਭਾਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਮਯਾ ਪੋਸੇਤਬ੍ਬੋ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਭਗਿਨੀ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਮਯਾ ਪੋਸੇਤਬ੍ਬਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪੁਤ੍ਤੋ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਮਯਾ ਪੋਸੇਤਬ੍ਬੋ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਧੀਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਮਯਾ ਪੋਸੇਤਬ੍ਬਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪਜਾਪਤਿ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਮਯਾ ਪੋਸੇਤਬ੍ਬਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ … ‘ਞਾਤਕਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇ ਮਯਾ ਪੋਸੇਤਬ੍ਬਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਮਿਤ੍ਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇ ਮਯਾ ਪੋਸੇਤਬ੍ਬਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

੪੯. ‘‘ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ…ਪੇ… ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ – ‘ਮਾਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਮਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪਿਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਮਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਭਾਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਮਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਭਗਿਨੀ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਮਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪੁਤ੍ਤੋ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਮਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਧੀਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਮਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪਜਾਪਤਿ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਮਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਞਾਤਕਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇ ਮਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਮਿਤ੍ਤਾ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇ ਮਂ ਪੋਸੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਗਾਮੋ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨਾਹਂ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਨਿਗਮੋ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨਾਹਂ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਖੇਤ੍ਤਂ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨਾਹਂ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਵਤ੍ਥੁ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨਾਹਂ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਹਿਰਞ੍ਞਂ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨਾਹਂ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸੁਵਣ੍ਣਂ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨਾਹਂ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸਿਪ੍ਪਂ ਮੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨਾਹਂ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

੫੦. ‘‘ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ…ਪੇ… ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ‘ਦੁਕ੍ਕਰ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਨ ਸੁਕਰ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਦੁਚ੍ਚਰ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਨ ਸੁਚਰ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਨ ਉਸ੍ਸਹਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਨ ਵਿਸਹਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਨ ਰਮਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਨਾਭਿਰਮਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

੫੧. ‘‘ਕਥਞ੍ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ? ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ…ਪੇ… ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ – ‘ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

‘‘ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ…ਪੇ… ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ – ‘ਧਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸਙ੍ਘਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਵਿਨਯਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਉਦ੍ਦੇਸਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਉਪਜ੍ਝਾਯਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਆਚਰਿਯਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸਮਾਨੁਪਜ੍ਝਾਯਕਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸਮਾਨਾਚਰਿਯਕਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਗਿਹੀਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਉਪਾਸਕੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਆਰਾਮਿਕੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸਾਮਣੇਰੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਤਿਤ੍ਥਿਯੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਅਸ੍ਸਮਣੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯੋਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

੫੨. ‘‘ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਅਨਭਿਰਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਅਟ੍ਟੀਯਮਾਨੋ ਹਰਾਯਮਾਨੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨੋ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ…ਪੇ… ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ – ‘ਅਲਂ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧੇਨਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਅਲਂ ਮੇ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ…ਪੇ… ਅਥ ਵਾ ਪਨ…ਪੇ… ‘ਕਿਂ ਨੁ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧੇਨਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਕਿਂ ਨੁ ਮੇ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਨ ਮਮਤ੍ਥੋ ਬੁਦ੍ਧੇਨਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਨ ਮਮਤ੍ਥੋ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ… ‘ਸੁਮੁਤ੍ਤਾਹਂ ਬੁਦ੍ਧੇਨਾ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਸੁਮੁਤ੍ਤਾਹਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਹੀ’ਤਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

੫੩. ‘‘ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ ਬੁਦ੍ਧਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਧਮ੍ਮਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਸਙ੍ਘਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਾਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਵਿਨਯਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਉਦ੍ਦੇਸਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਉਪਜ੍ਝਾਯਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਆਚਰਿਯਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਸਮਾਨੁਪਜ੍ਝਾਯਕਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਸਮਾਨਾਚਰਿਯਕਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਗਿਹਿਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਉਪਾਸਕਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਆਰਾਮਿਕਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਸਾਮਣੇਰਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਅਸ੍ਸਮਣਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਵੇਵਚਨਾਨਿ ਵਾ, ਤੇਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਤੇਹਿ ਲਿਙ੍ਗੇਹਿ ਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਏਵਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ.

੫੪. ‘‘ਕਥਞ੍ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ? ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯੇਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਯੇਹਿ ਲਿਙ੍ਗੇਹਿ ਯੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਸਿਕ੍ਖਾ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਤੇਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਤੇਹਿ ਲਿਙ੍ਗੇਹਿ ਤੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਵੇਦਨਾਟ੍ਟੋ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਵੇਦਨਾਟ੍ਟਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਦੇਵਤਾਯ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਅਰਿਯਕੇਨ ਮਿਲਕ੍ਖਸ੍ਸ [ਮਿਲਕ੍ਖਕਸ੍ਸ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.) ਮਿਲਕ੍ਖੁਸ੍ਸ (ਕ.)] ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਸੋ ਚ ਨ ਪਟਿਵਿਜਾਨਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਮਿਲਕ੍ਖਕੇਨ ਅਰਿਯਕਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਸੋ ਚ ਨ ਪਟਿਵਿਜਾਨਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਅਰਿਯਕੇਨ ਅਰਿਯਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਸੋ ਚ ਨ ਪਟਿਵਿਜਾਨਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਮਿਲਕ੍ਖਕੇਨ ਮਿਲਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਸੋ ਚ ਨ ਪਟਿਵਿਜਾਨਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਦਵਾਯ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਰਵਾਯ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਅਸਾਵੇਤੁਕਾਮੋ ਸਾਵੇਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਸਾਵੇਤੁਕਾਮੋ ਨ ਸਾਵੇਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਅਵਿਞ੍ਞੁਸ੍ਸ ਸਾਵੇਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਵਿਞ੍ਞੁਸ੍ਸ ਨ ਸਾਵੇਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਸਬ੍ਬਸੋ ਵਾ ਪਨ ਨ ਸਾਵੇਤਿ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਏਵਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ’’.

੫੫. [ਮਹਾਨਿ. ੪੯, ੫੦, ੫੧] ਮੇਥੁਨਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ ਯੋ ਸੋ ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮੋ ਗਾਮਧਮ੍ਮੋ ਵਸਲਧਮ੍ਮੋ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ ਓਦਕਨ੍ਤਿਕਂ ਰਹਸ੍ਸਂ ਦ੍ਵਯਂਦ੍ਵਯਸਮਾਪਤ੍ਤਿ, ਏਸੋ ਮੇਥੁਨਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ.

ਪਟਿਸੇਵਤਿ ਨਾਮ ਯੋ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਨ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਤਿਲਫਲਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਪਵੇਸੇਤਿ, ਏਸੋ ਪਟਿਸੇਵਤਿ ਨਾਮ.

ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਯਪੀਤਿ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਯਾਪਿ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿਤ੍ਵਾ ਅਸ੍ਸਮਣੋ ਹੋਤਿ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯੋ, ਪਗੇਵ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ – ‘ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਯਪੀ’ਤਿ.

ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਪੁਰਿਸੋ ਸੀਸਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋ ਅਭਬ੍ਬੋ ਤੇਨ ਸਰੀਰਬਨ੍ਧਨੇਨ ਜੀਵਿਤੁਂ, ਏਵਮੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿਤ੍ਵਾ ਅਸ੍ਸਮਣੋ ਹੋਤਿ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ – ‘ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤੀ’ਤਿ.

ਅਸਂਵਾਸੋਤਿ ਸਂਵਾਸੋ ਨਾਮ ਏਕਕਮ੍ਮਂ ਏਕੁਦ੍ਦੇਸੋ ਸਮਸਿਕ੍ਖਤਾ – ਏਸੋ ਸਂਵਾਸੋ ਨਾਮ. ਸੋ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ – ‘ਅਸਂਵਾਸੋ’ਤਿ.

੫੬. ਤਿਸ੍ਸੋ ਇਤ੍ਥਿਯੋ – ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥੀ, ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥੀ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥੀ. ਤਯੋ ਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਾ – ਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕੋ, ਅਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕੋ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕੋ. ਤਯੋ ਪਣ੍ਡਕਾ – ਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕੋ, ਅਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕੋ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪਣ੍ਡਕੋ. ਤਯੋ ਪੁਰਿਸਾ – ਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸੋ, ਅਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸੋ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸੋ.

ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਤਯੋ ਮਗ੍ਗੇ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ – ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇ, ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇ, ਮੁਖੇ. ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ…ਪੇ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਤਯੋ ਮਗ੍ਗੇ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ – ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇ, ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇ, ਮੁਖੇ. ਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ ਤਯੋ ਮਗ੍ਗੇ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ – ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇ, ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇ, ਮੁਖੇ. ਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ ਦ੍ਵੇ ਮਗ੍ਗੇ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ – ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇ, ਮੁਖੇ. ਅਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਦ੍ਵੇ ਮਗ੍ਗੇ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ – ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇ, ਮੁਖੇ.

੫੭. ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਿਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਿਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗਂ… ਮੁਖਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਿਤੇ ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਯਾ… ਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗਂ ਮੁਖਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਿਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ ਮੁਖਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਿਤੇ ਅਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ ਮੁਖਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ.

੫੮. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ [ਪਵਿਸਨਂ ਸਾਦਯਤਿ (ਕ.)], ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

੫੯. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਜਾਗਰਨ੍ਤਿਂ… ਸੁਤ੍ਤਂ… ਮਤ੍ਤਂ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਂ… ਪਮਤ੍ਤਂ… ਮਤਂ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ… ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਂ… ਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਂ… ਅਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਂ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਂ ਜਾਗਰਨ੍ਤਂ… ਸੁਤ੍ਤਂ… ਮਤ੍ਤਂ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਂ… ਪਮਤ੍ਤਂ… ਮਤਂ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ… ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਂ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਂ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪਣ੍ਡਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪਣ੍ਡਕਂ ਜਾਗਰਨ੍ਤਂ… ਸੁਤ੍ਤਂ… ਮਤ੍ਤਂ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਂ… ਪਮਤ੍ਤਂ… ਮਤਂ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ … ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

੬੦. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਂ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਂ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਂ ਜਾਗਰਨ੍ਤਂ… ਸੁਤ੍ਤਂ… ਮਤ੍ਤਂ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਂ… ਪਮਤ੍ਤਂ… ਮਤਂ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ… ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

੬੧. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਥਤਾਯ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਾਯ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਥਤਾਯ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਾਯ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਜਾਗਰਨ੍ਤਿਂ… ਸੁਤ੍ਤਂ… ਮਤ੍ਤਂ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਂ… ਪਮਤ੍ਤਂ… ਮਤਂ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ… ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ, ਸਨ੍ਥਤਾਯ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਾਯ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਥਤਾਯ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਾਯ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਂ… ਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਂ… ਅਮਨਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਂ … ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਂ ਜਾਗਰਨ੍ਤਂ… ਸੁਤ੍ਤਂ… ਮਤ੍ਤਂ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਂ… ਪਮਤ੍ਤਂ… ਮਤਂ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ… ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

੬੨. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਂ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਂ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪਣ੍ਡਕਂ… ਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਂ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਂ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਂ ਜਾਗਰਨ੍ਤਂ… ਸੁਤ੍ਤਂ… ਮਤ੍ਤਂ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਂ… ਪਮਤ੍ਤਂ… ਮਤਂ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ… ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਂ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨ… ਮੁਖੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਚ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

੬੩. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗਂ… ਮੁਖਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਜਾਗਰਨ੍ਤਿਯਾ… ਸੁਤ੍ਤਾਯ… ਮਤ੍ਤਾਯ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਾਯ… ਪਮਤ੍ਤਾਯ … ਮਤਾਯ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਾਯ… ਮਤਾਯ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਾਯ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਾਯ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਾਯ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗਂ… ਮੁਖਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਯਾ… ਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ… ਮੁਖਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਜਾਗਰਨ੍ਤਸ੍ਸ… ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ… ਮਤ੍ਤਸ੍ਸ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਸ੍ਸ… ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ… ਮਤਸ੍ਸ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਸ੍ਸ… ਮਤਸ੍ਸ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਸ੍ਸ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਸ੍ਸ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ… ਮੁਖਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

੬੪. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗਂ… ਮੁਖਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਾਯ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਾਯ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਾਯ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਾਯ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਜਾਗਰਨ੍ਤਿਯਾ… ਸੁਤ੍ਤਾਯ… ਮਤ੍ਤਾਯ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਾਯ… ਪਮਤ੍ਤਾਯ… ਮਤਾਯ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਾਯ… ਮਤਾਯ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਾਯ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਾਯ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਾਯ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ… ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗਂ… ਮੁਖਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਾਯ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਾਯ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਾਯ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਾਯ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਯਾ… ਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਸ੍ਸ… ਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪਣ੍ਡਕਸ੍ਸ… ਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਸ੍ਸ… ਅਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਸ੍ਸ… ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ… ਮੁਖਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

੬੫. ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਜਾਗਰਨ੍ਤਸ੍ਸ… ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ… ਮਤ੍ਤਸ੍ਸ… ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਸ੍ਸ… ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ… ਮਤਸ੍ਸ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਸ੍ਸ… ਮਤਸ੍ਸ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਸ੍ਸ…ਪੇ… ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਤਸ੍ਸ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਖਾਯਿਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ… ਮੁਖਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦੇਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ, ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ ਅਸਨ੍ਥਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ…ਪੇ… ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਯਥਾ ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਾ, ਏਵਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਾ.

ਰਾਜਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ… ਚੋਰਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ… ਧੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ… ਉਪ੍ਪਲ਼ਗਨ੍ਧਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ. ਸਂਖਿਤ੍ਤਂ.

੬੬. ਮਗ੍ਗੇਨ ਮਗ੍ਗਂ ਪਵੇਸੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਮਗ੍ਗੇਨ ਅਮਗ੍ਗਂ ਪਵੇਸੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਅਮਗ੍ਗੇਨ ਮਗ੍ਗਂ ਪਵੇਸੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਅਮਗ੍ਗੇਨ ਅਮਗ੍ਗਂ ਪਵੇਸੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ.

ਭਿਕ੍ਖੁ ਸੁਤ੍ਤਭਿਕ੍ਖੁਮ੍ਹਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ; ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਭੋ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬਾ. ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਦੂਸਕੋ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬੋ. ਭਿਕ੍ਖੁ ਸੁਤ੍ਤਸਾਮਣੇਰਮ੍ਹਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ; ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਭੋ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬਾ. ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਦੂਸਕੋ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬੋ. ਸਾਮਣੇਰੋ ਸੁਤ੍ਤਭਿਕ੍ਖੁਮ੍ਹਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ; ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਭੋ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬਾ. ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਦੂਸਕੋ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬੋ. ਸਾਮਣੇਰੋ ਸੁਤ੍ਤਸਾਮਣੇਰਮ੍ਹਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ; ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਭੋ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬਾ. ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਦੂਸਕੋ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬੋ.

ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਅਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਸਾਦਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਵੇਦਨਾਟ੍ਟਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.

ਸਨ੍ਥਤਭਾਣਵਾਰੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੁਉਦ੍ਦਾਨਗਾਥਾ

ਮਕ੍ਕਟੀ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਾ ਚ, ਗਿਹੀ ਨਗ੍ਗੋ ਚ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ;

ਦਾਰਿਕੁਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਾ ਚ, ਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇਹਿਪਰੇ ਦੁਵੇ.

ਮਾਤਾ ਧੀਤਾ ਭਗਿਨੀ ਚ, ਜਾਯਾ ਚ ਮੁਦੁ ਲਮ੍ਬਿਨਾ;

ਦ੍ਵੇ ਵਣਾ ਲੇਪਚਿਤ੍ਤਞ੍ਚ, ਦਾਰੁਧੀਤਲਿਕਾਯ ਚ.

ਸੁਨ੍ਦਰੇਨ ਸਹ ਪਞ੍ਚ, ਪਞ੍ਚ ਸਿਵਥਿਕਟ੍ਠਿਕਾ;

ਨਾਗੀ ਯਕ੍ਖੀ ਚ ਪੇਤੀ ਚ, ਪਣ੍ਡਕੋਪਹਤੋ ਛੁਪੇ.

ਭਦ੍ਦਿਯੇ ਅਰਹਂ ਸੁਤ੍ਤੋ, ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਾ ਚਤੁਰੋ ਪਰੇ;

ਵੇਸਾਲਿਯਾ ਤਯੋ ਮਾਲਾ, ਸੁਪਿਨੇ ਭਾਰੁਕਚ੍ਛਕੋ.

ਸੁਪਬ੍ਬਾ ਸਦ੍ਧਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ, ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾ ਸਾਮਣੇਰੀ ਚ;

ਵੇਸਿਯਾ ਪਣ੍ਡਕੋ ਗਿਹੀ, ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਵੁਡ੍ਢਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਮਿਗੋਤਿ.

ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੁ

੬੭. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਕ੍ਕਟਿਯਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਵੇਸਾਲਿਕਾ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਿਕ੍ਖਂ ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਂ ਅਨਾਵਿਕਤ੍ਵਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿਂਸੁ. ਤੇਸਂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਨੁ ਖੋ ਮਯਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨਾ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਪਨ੍ਨਾ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ – ‘ਏਵਂ ਮੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ, ਗਿਹਿਲਿਙ੍ਗੇਨ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ ‘‘ਭਗਵਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ – ‘ਏਵਂ ਮੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ, ਨਗ੍ਗੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ – ‘ਏਵਂ ਮੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ, ਕੁਸਚੀਰਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ… ਵਾਕਚੀਰਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ… ਫਲਕਚੀਰਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ… ਕੇਸਕਮ੍ਬਲਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ… ਵਾਲਕਮ੍ਬਲਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ… ਉਲੂਕਪਕ੍ਖਿਕਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ… ਅਜਿਨਕ੍ਖਿਪਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਪਿਣ੍ਡਚਾਰਿਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪੀਠਕੇ ਨਿਪਨ੍ਨਂ ਦਾਰਿਕਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਸਾਰਤ੍ਤੋ ਅਙ੍ਗੁਟ੍ਠਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਪਵੇਸੇਸਿ. ਸਾ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਆਪਤ੍ਤਿ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

੬੮. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਮਾਣਵਕੋ ਉਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਮਾਣਵਕੋ ਉਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠਾਯ ਕੁਟਿਕਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਨਿਲੀਨੋ ਅਚ੍ਛਿ. ਉਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾ ਪਾਦੇ ਪਕ੍ਖਾਲੇਤ੍ਵਾ ਕੁਟਿਕਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਞ੍ਚਕੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਮਾਣਵਕੋ ਉਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਂ ਉਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦੂਸੇਸਿ. ਉਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ.

੬੯. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਂ ਪਾਤੁਭੂਤਂ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਂਯੇਵ ਉਪਜ੍ਝਂ ਤਮੇਵ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ ਤਾਨਿਯੇਵ [ਤਾਨਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਹਿ ਸਙ੍ਗਮਿਤੁਂ [ਸਙ੍ਕਮਿਤੁਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)]. ਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਹਿ ਸਾਧਾਰਣਾ ਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਵੁਟ੍ਠਾਤੁਂ. ਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਹਿ ਅਸਾਧਾਰਣਾ ਤਾਹਿ ਆਪਤ੍ਤੀਹਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਿਸ੍ਸਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਪੁਰਿਸਲਿਙ੍ਗਂ ਪਾਤੁਭੂਤਂ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਂਯੇਵ ਉਪਜ੍ਝਂ ਤਮੇਵ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ ਤਾਨਿਯੇਵ [ਤਾਨਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਙ੍ਗਮਿਤੁਂ [ਸਙ੍ਕਮਿਤੁਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)]. ਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਾਧਾਰਣਾ ਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਵੁਟ੍ਠਾਤੁਂ. ਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਅਸਾਧਾਰਣਾ ਤਾਹਿ ਆਪਤ੍ਤੀਹਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ.

੭੦. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ – ‘ਏਵਂ ਮੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ, ਮਾਤੁਯਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿ… ਧੀਤੁਯਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿ… ਭਗਿਨਿਯਾ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿ… ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਯ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

੭੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮੁਦੁਪਿਟ੍ਠਿਕੋ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਅਨਭਿਰਤਿਯਾ ਪੀਲ਼ਿਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਮੁਖੇਨ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.