ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੁ

੨੨੩. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਮਾਨੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਭਗਵਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ. ਕਚ੍ਚਿ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਧਿਮਾਨੇਨਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਣਿਧਾਯ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਿਹਰਤਿ – ‘‘ਏਵਂ ਮਂ ਜਨੋ ਸਮ੍ਭਾਵੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਤਂ ਜਨੋ ਸਮ੍ਭਾਵੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਨ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਣਿਧਾਯ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਵਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਣਿਧਾਯ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਤਿ – ‘‘ਏਵਂ ਮਂ ਜਨੋ ਸਮ੍ਭਾਵੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਤਂ ਜਨੋ ਸਮ੍ਭਾਵੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਨ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਣਿਧਾਯ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਚਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯੇ, ਆਵੁਸੋ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਾ ਸਬ੍ਬੇਵ ਅਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਕਿਂਚਿਤ੍ਤੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਉਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਅਹਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ; ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯੇ, ਆਵੁਸੋ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਾ ਸਬ੍ਬੇਵ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕਾ ਮਹਾਨੁਭਾਵਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਕਿਂਚਿਤ੍ਤੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਉਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਅਹਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ; ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਣਿਧਾਯ ਚਙ੍ਕਮਤਿ… ਪਣਿਧਾਯ ਤਿਟ੍ਠਤਿ… ਪਣਿਧਾਯ ਨਿਸੀਦਤਿ… ਪਣਿਧਾਯ ਸੇਯ੍ਯਂ ਕਪ੍ਪੇਤਿ – ‘‘ਏਵਂ ਮਂ ਜਨੋ ਸਮ੍ਭਾਵੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਤਂ ਜਨੋ ਸਮ੍ਭਾਵੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਨ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਣਿਧਾਯ ਸੇਯ੍ਯਾ ਕਪ੍ਪੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਕਪ੍ਪੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਉਲ੍ਲਪਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਮਯ੍ਹਮ੍ਪਿ, ਆਵੁਸੋ, ਸਂਯੋਜਨਾ ਪਹੀਨਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

੨੨੪. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਰਹੋਗਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਉਲ੍ਲਪਤਿ. ਪਰਚਿਤ੍ਤਵਿਦੂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਪਸਾਦੇਸਿ – ‘‘ਮਾ, ਆਵੁਸੋ, ਏਵਰੂਪਂ ਅਭਣਿ. ਨਤ੍ਥੇਸੋ ਤੁਯ੍ਹ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ; ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਰਹੋਗਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਉਲ੍ਲਪਤਿ. ਦੇਵਤਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਪਸਾਦੇਸਿ – ‘‘ਮਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਰੂਪਂ ਅਭਣਿ. ਨਤ੍ਥੇਸੋ ਤੁਯ੍ਹ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ; ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਉਪਾਸਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯੋ, ਆਵੁਸੋ, ਤੁਯ੍ਹਂ ਵਿਹਾਰੇ ਵਸਤਿ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਚ ਤਸ੍ਸ ਵਿਹਾਰੇ ਵਸਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਕਿਂਚਿਤ੍ਤੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਉਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਅਹਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ; ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਉਪਾਸਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯਂ ਤ੍ਵਂ, ਆਵੁਸੋ, ਉਪਟ੍ਠੇਸਿ ਚੀਵਰਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸੇਨਾਸਨਗਿਲਾਨਪ੍ਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਨ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਚ ਤਂ ਉਪਟ੍ਠੇਤਿ ਚੀਵਰਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸੇਨਾਸਨਗਿਲਾਨਪ੍ਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਨ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਕਿਂਚਿਤ੍ਤੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਉਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਅਹਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ; ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

੨੨੫. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਤ੍ਥਾਯਸ੍ਮਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਨਾਵੁਸੋ, ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਯੇ ਖੋ ਤੇ ਭਗਵਤੋ ਸਾਵਕਾ ਤੇ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯੁਂ. ਅਹਞ੍ਚਮ੍ਹਿ ਨ ਭਗਵਤੋ ਸਾਵਕੋ. ਕਚ੍ਚਿ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ‘‘ਕਿਂਚਿਤ੍ਤੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਅਹਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਤ੍ਥਾਯਸ੍ਮਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਆਰਾਧਨੀਯੋ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮੋ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੇਨਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਮਾ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਭਾਯੀ’’ਤਿ. ਨਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਮਚ੍ਚੁਨੋ ਭਾਯਾਮੀ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਮਾ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਭਾਯੀ’’ਤਿ. ‘‘ਯੋ ਨੂਨਾਵੁਸੋ, ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੀ ਅਸ੍ਸ ਸੋ ਭਾਯੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਤ੍ਥਾਯਸ੍ਮਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਆਰਾਧਨੀਯੋ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮੋ ਸਮ੍ਮਾਪਯੁਤ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਤ੍ਥਾਯਸ੍ਮਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਆਰਾਧਨੀਯੋ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮੋ ਯੁਤ੍ਤਯੋਗੇਨਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਕਚ੍ਚਾਵੁਸੋ, ਖਮਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਯਾਪਨੀਯ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨਾਵੁਸੋ, ਸਕ੍ਕਾ ਯੇਨ ਵਾ ਤੇਨ ਵਾ ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਕਚ੍ਚਾਵੁਸੋ ਖਮਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਯਾਪਨੀਯ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨਾਵੁਸੋ, ਸਕ੍ਕਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੇਨ ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਕਿਂਚਿਤ੍ਤੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਉਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਅਹਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ; ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

੨੨੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਯਨ੍ਤੁ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਅਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਤੇਸਂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਮਯਞ੍ਚਮ੍ਹ ਨ ਅਰਹਨ੍ਤੋ [ਅਨਰਹਨ੍ਤੋ (ਸੀ.)]. ਅਯਞ੍ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਮ੍ਹੇ ਅਰਹਨ੍ਤਵਾਦੇਨ ਸਮੁਦਾਚਰਤਿ. ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਸਾਦਭਞ੍ਞੇ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਿਸੀਦਨ੍ਤੁ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਅਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ… ‘‘ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੁ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਅਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ… ‘‘ਤਪ੍ਪੇਨ੍ਤੁ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਅਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ… ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੁ, ਭੋਨ੍ਤੋ ਅਰਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਤੇਸਂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਮਯਞ੍ਚਮ੍ਹ ਨ ਅਰਹਨ੍ਤੋ. ਅਯਞ੍ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਮ੍ਹੇ ਅਰਹਨ੍ਤਵਾਦੇਨ ਸਮੁਦਾਚਰਤਿ. ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਸਾਦਭਞ੍ਞੇ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਉਲ੍ਲਪਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਮਯ੍ਹਮ੍ਪਿ, ਆਵੁਸੋ, ਆਸਵਾ ਪਹੀਨਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਉਲ੍ਲਪਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਮਯ੍ਹਮ੍ਪਿ, ਆਵੁਸੋ, ਏਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਉਲ੍ਲਪਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਅਹਮ੍ਪਾਵੁਸੋ, ਤੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਸਨ੍ਦਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਞਾਤਕਾ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਏਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਭਬ੍ਬੋ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਮਾਦਿਸੋ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

੨੨੭. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਞਾਤਕਾ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਏਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਾਮੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਾ’’ਤਿ. ‘‘ਆਵਟਾ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਕਾਮਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਞਾਤਕਾ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਭਿਰਮਸਿ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ? ‘‘ਅਭਿਰਤੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਪਰਮਾਯ ਅਭਿਰਤਿਯਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ. ‘‘ਯੇ ਖੋ ਤੇ ਭਗਵਤੋ ਸਾਵਕਾ ਤੇ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯੁਂ! ਅਹਞ੍ਚਮ੍ਹਿ ਨ ਭਗਵਤੋ ਸਾਵਕੋ. ਕਚ੍ਚਿ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ‘‘ਕਿਂਚਿਤ੍ਤੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਅਹਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਤਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਵਸ੍ਸਂ ਉਪਗਚ੍ਛਿਂਸੁ – ‘‘ਯੋ ਇਮਮ੍ਹਾ ਆਵਾਸਾ ਪਠਮਂ ਪਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਤਿ ਤਂ ਮਯਂ ਅਰਹਾਤਿ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ – ‘‘ਮਂ ਅਰਹਾਤਿ ਜਾਨਨ੍ਤੂ’’ਤਿ, ਤਮ੍ਹਾ ਆਵਾਸਾ ਪਠਮਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਪਨ੍ਨੋ ਪਾਰਾਜਿਕ’’ਨ੍ਤਿ.

੨੨੮. [ਇਮਾਨਿ ਵਤ੍ਥੁਨਿ ਸਂ. ਨਿ. ੨.੨੦੨ ਆਗਤਾਨਿ] ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਕਲਨ੍ਦਕਨਿਵਾਪੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਲਕ੍ਖਣੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੇ ਪਬ੍ਬਤੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਆਦਾਯ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਲਕ੍ਖਣੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਲਕ੍ਖਣਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਯਾਮਾਵੁਸੋ ਲਕ੍ਖਣ, ਰਾਜਗਹਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਲਕ੍ਖਣੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਸਿਤਂ ਪਾਤ੍ਵਾਕਾਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਲਕ੍ਖਣੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਸਿਤਸ੍ਸ ਪਾਤੁਕਮ੍ਮਾਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਅਕਾਲੋ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਲਕ੍ਖਣ, ਏਤਸ੍ਸ ਪਞ੍ਹਸ੍ਸ [ਪਞ੍ਹਸ੍ਸ ਬ੍ਯਾਕਰਣਾਯ (ਸ੍ਯਾ.)]. ਭਗਵਤੋ ਮਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਏਤਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਾਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਲਕ੍ਖਣੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਰਾਜਗਹੇ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਲਕ੍ਖਣੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਧਾਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਸਿਤਂ ਪਾਤ੍ਵਾਕਾਸਿ. ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਸਿਤਸ੍ਸ ਪਾਤੁਕਮ੍ਮਾਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਅਟ੍ਠਿਕਸਙ੍ਖਲਿਕਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਂ. ਤਮੇਨਂ ਗਿਜ੍ਝਾਪਿ ਕਾਕਾਪਿ ਕੁਲਲਾਪਿ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਫਾਸੁਲ਼ਨ੍ਤਰਿਕਾਹਿ ਵਿਤੁਡੇਨ੍ਤਿ [ਵਿਤੁਦੇਨ੍ਤਿ ਵਿਤਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਵਿਰਾਜੇਨ੍ਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)]. ਸਾ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ ਭੋ, ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਵਤ ਭੋ, ਏਵਰੂਪੋਪਿ ਨਾਮ ਸਤ੍ਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ! ਏਵਰੂਪੋਪਿ ਨਾਮ ਯਕ੍ਖੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ! ਏਵਰੂਪੋਪਿ ਨਾਮ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪ੍ਪਟਿਲਾਭੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’’ਤਿ! ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਉਲ੍ਲਪਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਚਕ੍ਖੁਭੂਤਾ ਵਤ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਵਕਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਞਾਣਭੂਤਾ ਵਤ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਵਕਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਯਤ੍ਰ ਹਿ ਨਾਮ ਸਾਵਕੋ ਏਵਰੂਪਂ ਞਸ੍ਸਤਿ ਵਾ ਦਕ੍ਖਤਿ ਵਾ ਸਕ੍ਖਿਂ ਵਾ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ. ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਮੇ ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਦਿਟ੍ਠੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਪਿ ਚਾਹਂ ਨ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿਂ. ਅਹਞ੍ਚੇਤਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ ਪਰੇ ਚ ਮੇ ਨ ਸਦ੍ਦਹੇਯ੍ਯੁਂ. ਯੇ ਮੇ ਨ ਸਦ੍ਦਹੇਯ੍ਯੁਂ ਤੇਸਂ ਤਂ ਅਸ੍ਸ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਅਹਿਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਾਯ. ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਗੋਘਾਤਕੋ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੇਨ ਬਹੂਨਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਬਹੂਨਿ ਵਸ੍ਸਸਤਾਨਿ ਬਹੂਨਿ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਬਹੂਨਿ ਵਸ੍ਸਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਨਿਰਯੇ ਪਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੇਵ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਾਵਸੇਸੇਨ ਏਵਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪ੍ਪਟਿਲਾਭਂ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤਿ. ਸਚ੍ਚਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਆਹ. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

੨੨੯. ‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਮਂਸਪੇਸਿਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਂ. ਤਮੇਨਂ ਗਿਜ੍ਝਾਪਿ ਕਾਕਾਪਿ ਕੁਲਲਾਪਿ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਤਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਵਿਭਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ [ਵਿਤੁਦੇਨ੍ਤਿ ਵਿਤਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਵਿਰਾਜੇਨ੍ਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)]. ਸਾ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਗੋਘਾਤਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਮਂਸਪਿਣ੍ਡਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਤਮੇਨਂ ਗਿਜ੍ਝਾਪਿ ਕਾਕਾਪਿ ਕੁਲਲਾਪਿ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਤਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਵਿਭਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਸਾਕੁਣਿਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਨਿਚ੍ਛਵਿਂ ਪੁਰਿਸਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਤਮੇਨਂ ਗਿਜ੍ਝਾਪਿ ਕਾਕਾਪਿ ਕੁਲਲਾਪਿ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਤਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਵਿਭਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਓਰਬ੍ਭਿਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਅਸਿਲੋਮਂ ਪੁਰਿਸਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਤੇ ਅਸੀ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੇਵ ਕਾਯੇ ਨਿਪਤਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਸੂਕਰਿਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਸਤ੍ਤਿਲੋਮਂ ਪੁਰਿਸਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਤਾ ਸਤ੍ਤਿਯੋ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੇਵ ਕਾਯੇ ਨਿਪਤਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਮਾਗਵਿਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਉਸੁਲੋਮਂ ਪੁਰਿਸਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਤੇ ਉਸੂ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੇਵ ਕਾਯੇ ਨਿਪਤਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਕਾਰਣਿਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਸੂਚਿਲੋਮਂ ਪੁਰਿਸਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਤਾ ਸੂਚਿਯੋ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੇਵ ਕਾਯੇ ਨਿਪਤਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਸਾਰਥਿਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਸੂਚਿਲੋਮਂ ਪੁਰਿਸਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਤਾ ਸੂਚਿਯੋ ਸੀਸੇ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮੁਖਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿ; ਮੁਖੇ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਉਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿ; ਉਰੇ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਉਦਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿ; ਉਦਰੇ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਊਰੂਹਿ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿ; ਊਰੂਸੁ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਜਙ੍ਘਾਹਿ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿ; ਜਙ੍ਘਾਸੁ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਾਦੇਹਿ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਸੂਚਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਕੁਮ੍ਭਣ੍ਡਂ ਪੁਰਿਸਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਸੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋਪਿ ਤੇਵ ਅਣ੍ਡੇ ਖਨ੍ਧੇ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਨਿਸੀਦਨ੍ਤੋਪਿ ਤੇਸ੍ਵੇਵ ਅਣ੍ਡੇਸੁ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਗਿਜ੍ਝਾਪਿ ਕਾਕਾਪਿ ਕੁਲਲਾਪਿ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਤਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਵਿਭਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਗਾਮਕੂਟੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਪੁਰਿਸਂ ਗੂਥਕੂਪੇ ਸਸੀਸਕਂ ਨਿਮੁਗ੍ਗਂ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਪਾਰਦਾਰਿਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਪੁਰਿਸਂ ਗੂਥਕੂਪੇ ਸਸੀਸਕਂ ਨਿਮੁਗ੍ਗਂ ਉਭੋਹਿ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਗੂਥਂ ਖਾਦਨ੍ਤਂ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਦੁਟ੍ਠਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਾਵਚਨੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਭਤ੍ਤੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਦੋਣਿਯੋ [ਦੋਣਿਯੋ (ਇਤਿਪਿ)] ਗੂਥਸ੍ਸ ਪੂਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲਂ ਆਰੋਚਾਪੇਤ੍ਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘ਅਤੋ [ਇਤੋ (ਸ੍ਯਾ.) ਅਹੋ (ਇਤਿਪਿ)], ਭੋਨ੍ਤੋ, ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੁ ਚੇਵ ਹਰਨ੍ਤੁ ਚਾ’’’ਤਿ…ਪੇ….

੨੩੦. ‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਨਿਚ੍ਛਵਿਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਂ. ਤਮੇਨਂ ਗਿਜ੍ਝਾਪਿ ਕਾਕਾਪਿ ਕੁਲਲਾਪਿ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਤਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਵਿਭਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਸਾ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਤ੍ਥੀ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਅਤਿਚਾਰਿਨੀ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧਂ ਮਙ੍ਗੁਲਿਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਂ. ਤਮੇਨਂ ਗਿਜ੍ਝਾਪਿ ਕਾਕਾਪਿ ਕੁਲਲਾਪਿ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਤਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਵਿਭਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਸਾ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਤ੍ਥੀ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਇਕ੍ਖਣਿਕਾ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਉਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਓਕਿਲਿਨਿਂ ਓਕਿਰਿਨਿਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਂ. ਸਾ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਤ੍ਥੀ ਕਾਲਿਙ੍ਗਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸੀ ਅਹੋਸਿ. ਸਾ ਇਸ੍ਸਾਪਕਤਾ ਸਪਤ੍ਤਿਂ ਅਙ੍ਗਾਰਕਟਾਹੇਨ ਓਕਿਰਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਅਸੀਸਕਂ ਕਬਨ੍ਧਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਉਰੇ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਚੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ ਮੁਖਞ੍ਚ. ਤਮੇਨਂ ਗਿਜ੍ਝਾਪਿ ਕਾਕਾਪਿ ਕੁਲਲਾਪਿ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਤਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਵਿਭਜ੍ਜੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਰਾਜਗਹੇ ਹਾਰਿਕੋ ਨਾਮ ਚੋਰਘਾਤਕੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਘਾਟਿਪਿ ਆਦਿਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤਾ ਸਜੋਤਿਭੂਤਾ, ਪਤ੍ਤੋਪਿ ਆਦਿਤ੍ਤੋ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤੋ ਸਜੋਤਿਭੂਤੋ, ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਮ੍ਪਿ ਆਦਿਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤਂ ਸਜੋਤਿਭੂਤਂ, ਕਾਯੋਪਿ ਆਦਿਤ੍ਤੋ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤੋ ਸਜੋਤਿਭੂਤੋ. ਸੋ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ…ਪੇ… ਏਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਾਵਚਨੇ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ….

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਾ ਪਬ੍ਬਤਾ ਓਰੋਹਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਂ… ਅਦ੍ਦਸਂ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਂ… ਅਦ੍ਦਸਂ ਸਾਮਣੇਰਂ… ਅਦ੍ਦਸਂ ਸਾਮਣੇਰਿਂ ਵੇਹਾਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਂ. ਤਸ੍ਸਾ ਸਙ੍ਘਾਟਿਪਿ ਆਦਿਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤਾ ਸਜੋਤਿਭੂਤਾ, ਪਤ੍ਤੋਪਿ ਆਦਿਤ੍ਤੋ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤੋ ਸਜੋਤਿਭੂਤੋ, ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਮ੍ਪਿ ਆਦਿਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤਂ ਸਜੋਤਿਭੂਤਂ, ਕਾਯੋਪਿ ਆਦਿਤ੍ਤੋ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਲਿਤੋ ਸਜੋਤਿਭੂਤੋ. ਸਾ ਸੁਦਂ ਅਟ੍ਟਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ ਭੋ, ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਵਤ ਭੋ, ਏਵਰੂਪੋਪਿ ਨਾਮ ਸਤ੍ਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ! ਏਵਰੂਪੋਪਿ ਨਾਮ ਯਕ੍ਖੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ! ਏਵਰੂਪੋਪਿ ਨਾਮ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪ੍ਪਟਿਲਾਭੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’’ਤਿ! ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਉਲ੍ਲਪਤੀ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਚਕ੍ਖੁਭੂਤਾ ਵਤ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਵਕਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਞਾਣਭੂਤਾ ਵਤ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਵਕਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਯਤ੍ਰ ਹਿ ਨਾਮ ਸਾਵਕੋ ਏਵਰੂਪਂ ਞਸ੍ਸਤਿ ਵਾ ਦਕ੍ਖਤਿ ਵਾ ਸਕ੍ਖਿਂ ਵਾ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ! ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਮੇ ਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਮਣੇਰੀ ਦਿਟ੍ਠਾ ਅਹੋਸਿ. ਅਪਿ ਚਾਹਂ ਨ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿਂ. ਅਹਞ੍ਚੇਤਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਂ ਪਰੇ ਚ ਮੇ ਨ ਸਦ੍ਦਹੇਯ੍ਯੁਂ. ਯੇ ਮੇ ਨ ਸਦ੍ਦਹੇਯ੍ਯੁਂ ਤੇਸਂ ਤਂ ਅਸ੍ਸ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਅਹਿਤਾਯ ਦੁਕ੍ਖਾਯ. ਏਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਮਣੇਰੀ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਾਵਚਨੇ ਪਾਪਸਾਮਣੇਰੀ ਅਹੋਸਿ. ਸਾ ਤਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੇਨ ਬਹੂਨਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਬਹੂਨਿ ਵਸ੍ਸਸਤਾਨਿ ਬਹੂਨਿ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਬਹੂਨਿ ਵਸ੍ਸਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਨਿਰਯੇ ਪਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸੇਵ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਾਵਸੇਸੇਨ ਏਵਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪ੍ਪਟਿਲਾਭਂ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤਿ. ਸਚ੍ਚਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਆਹ. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

੨੩੧. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਯਤਾਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਤਪੋਦਾ ਸਨ੍ਦਤਿ ਸੋ ਦਹੋ ਅਚ੍ਛੋਦਕੋ ਸੀਤੋਦਕੋ ਸਾਤੋਦਕੋ ਸੇਤਕੋ ਸੁਪ੍ਪਤਿਤ੍ਥੋ ਰਮਣੀਯੋ ਪਹੂਤਮਚ੍ਛਕਚ੍ਛਪੋ ਚਕ੍ਕਮਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਪਦੁਮਾਨਿ ਪੁਪ੍ਫਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਏਵਂ ਵਕ੍ਖਤਿ – ‘ਯਤਾਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਤਪੋਦਾ ਸਨ੍ਦਤਿ ਸੋ ਦਹੋ ਅਚ੍ਛੋਦਕੋ ਸੀਤੋਦਕੋ ਸਾਤੋਦਕੋ ਸੇਤਕੋ ਸੁਪ੍ਪਤਿਤ੍ਥੋ ਰਮਣੀਯੋ ਪਹੂਤਮਚ੍ਛਕਚ੍ਛਪੋ ਚਕ੍ਕਮਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਪਦੁਮਾਨਿ ਪੁਪ੍ਫਨ੍ਤੀ’ਤਿ. ਅਥ ਚ ਪਨਾਯਂ ਤਪੋਦਾ ਕੁਥਿਤਾ ਸਨ੍ਦਤਿ. ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਉਲ੍ਲਪਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਯਤਾਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਪੋਦਾ ਸਨ੍ਦਤਿ ਸੋ ਦਹੋ ਅਚ੍ਛੋਦਕੋ ਸੀਤੋਦਕੋ ਸਾਤੋਦਕੋ ਸੇਤਕੋ ਸੁਪ੍ਪਤਿਤ੍ਥੋ ਰਮਣੀਯੋ ਪਹੂਤਮਚ੍ਛਕਚ੍ਛਪੋ ਚਕ੍ਕਮਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਪਦੁਮਾਨਿ ਪੁਪ੍ਫਨ੍ਤਿ. ਅਪਿ ਚਾਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਪੋਦਾ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਮਹਾਨਿਰਯਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਿਕਾਯ ਆਗਚ੍ਛਤਿ. ਤੇਨਾਯਂ ਤਪੋਦਾ ਕੁਥਿਤਾ ਸਨ੍ਦਤਿ. ਸਚ੍ਚਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਆਹ. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਲਿਚ੍ਛਵੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਙ੍ਗਾਮੇਨ੍ਤੋ ਪਭਗ੍ਗੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਥ ਰਾਜਾ ਪਚ੍ਛਾ ਸੇਨਂ ਸਙ੍ਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਲਿਚ੍ਛਵਯੋ ਪਰਾਜੇਸਿ. ਸਙ੍ਗਾਮੇ ਚ ਨਨ੍ਦਿ ਚਰਤਿ – ‘‘ਰਞ੍ਞਾ ਲਿਚ੍ਛਵੀ ਪਭਗ੍ਗਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਰਾਜਾ, ਆਵੁਸੋ, ਲਿਚ੍ਛਵੀਹਿ ਪਭਗ੍ਗੋ’’ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਏਵਂ ਵਕ੍ਖਤਿ – ‘ਰਾਜਾ, ਆਵੁਸੋ, ਲਿਚ੍ਛਵੀਹਿ ਪਭਗ੍ਗੋ’ਤਿ! ਸਙ੍ਗਾਮੇ ਚ ਨਨ੍ਦਿਂ ਚਰਤਿ – ‘ਰਞ੍ਞਾ ਲਿਚ੍ਛਵੀ ਪਭਗ੍ਗਾ’ਤਿ! ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਉਲ੍ਲਪਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਪਠਮਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰਾਜਾ ਲਿਚ੍ਛਵੀਹਿ ਪਭਗ੍ਗੋ. ਅਥ ਰਾਜਾ ਪਚ੍ਛਾ ਸੇਨਂ ਸਙ੍ਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਲਿਚ੍ਛਵਯੋ ਪਰਾਜੇਸਿ. ਸਚ੍ਚਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਆਹ. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

੨੩੨. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਸਪ੍ਪਿਨਿਕਾਯ ਨਦਿਯਾ ਤੀਰੇ ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਸਮਾਧਿਂ ਸਮਾਪਨ੍ਨੋ ਨਾਗਾਨਂ ਓਗਯ੍ਹ ਉਤ੍ਤਰਨ੍ਤਾਨਂ ਕੋਞ੍ਚਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾਨਂ ਸਦ੍ਦਂ ਅਸ੍ਸੋਸਿ’’ਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਸਮਾਧਿਂ ਸਮਾਪਨ੍ਨੋ ਸਦ੍ਦਂ ਸੋਸ੍ਸਤਿ! ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਉਲ੍ਲਪਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਤ੍ਥੇਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮਾਧਿ ਸੋ ਚ ਖੋ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ. ਸਚ੍ਚਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਆਹ. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਭਿਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਪਞ੍ਚ ਕਪ੍ਪਸਤਾਨਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਾਮੀ’’ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਭਿਤੋ ਏਵਂ ਵਕ੍ਖਤਿ – ‘ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਪਞ੍ਚ ਕਪ੍ਪਸਤਾਨਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਾਮੀ’ਤਿ! ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਭਿਤੋ ਉਲ੍ਲਪਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਅਤ੍ਥੇਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੋਭਿਤਸ੍ਸ. ਸਾ ਚ ਖੋ ਏਕਾਯੇਵ ਜਾਤਿ. ਸਚ੍ਚਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੋਭਿਤੋ ਆਹ. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੋਭਿਤਸ੍ਸਾਤਿ.

ਚਤੁਤ੍ਥਪਾਰਾਜਿਕਂ ਸਮਤ੍ਤਂ.

੨੩੩. ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਾਰਾਜਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਯੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਵਾ ਆਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨ ਲਭਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਵਾਸਂ, ਯਥਾ ਪੁਰੇ ਤਥਾ ਪਚ੍ਛਾ, ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤਿ ਅਸਂਵਾਸੋ. ਤਤ੍ਥਾਯਸ੍ਮਨ੍ਤੇ ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ – ‘‘ਕਚ੍ਚਿਤ੍ਥ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾ’’? ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ – ‘‘ਕਚ੍ਚਿਤ੍ਥ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾ’’? ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਪੁਚ੍ਛਾਮਿ – ‘‘ਕਚ੍ਚਿਤ੍ਥ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾ’’? ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇਤ੍ਥਾਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀਤਿ.

ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਦਾਨਂ –

ਮੇਥੁਨਾਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਞ੍ਚ, ਮਨੁਸ੍ਸਵਿਗ੍ਗਹੁਤ੍ਤਰਿ;

ਪਾਰਾਜਿਕਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ, ਛੇਜ੍ਜਵਤ੍ਥੂ ਅਸਂਸਯਾਤਿ.

ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.