੬. ਸੁਰਾਪਾਨਵਗ੍ਗੋ
੧. ਸੁਰਾਪਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੨੬. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਚੇਤਿਯੇਸੁ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਭਦ੍ਦਵਤਿਕਾ ਤੇਨ ਪਾਯਾਸਿ. ਅਦ੍ਦਸਂਸੁ ਖੋ ਗੋਪਾਲਕਾ ਪਸੁਪਾਲਕਾ ਕਸ੍ਸਕਾ ਪਥਾਵਿਨੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਮਾ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਅਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਜਟਿਲਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਮੇ ਨਾਗੋ ਪਟਿਵਸਤਿ ਇਦ੍ਧਿਮਾ ਆਸਿਵਿਸੋ [ਆਸੀਵਿਸੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਘੋਰਵਿਸੋ. ਸੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਮਾ ਵਿਹੇਠੇਸੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ…ਪੇ… ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਗੋਪਾਲਕਾ ਪਸੁਪਾਲਕਾ ਕਸ੍ਸਕਾ ਪਥਾਵਿਨੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਮਾ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਅਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਜਟਿਲਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਮੇ ਨਾਗੋ ਪਟਿਵਸਤਿ ਇਦ੍ਧਿਮਾ ਆਸਿਵਿਸੋ ਘੋਰਵਿਸੋ. ਸੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਮਾ ਵਿਹੇਠੇਸੀ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਭਦ੍ਦਵਤਿਕਾ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਭਦ੍ਦਵਤਿਕਾਯਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਯੇਨ ਅਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥਸ੍ਸ [ਅਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥਕਸ੍ਸ (ਸੀ.), ਅਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥਂ (ਸ੍ਯਾ.)] ਜਟਿਲਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਮੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਯਾਗਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਿਣਸਨ੍ਥਾਰਕਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਆਭੁਜਿਤ੍ਵਾ ਉਜੁਂ ਕਾਯਂ ਪਣਿਧਾਯ ਪਰਿਮੁਖਂ ਸਤਿਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਸੋ ਨਾਗੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ ਪਵਿਟ੍ਠਂ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਦੁਮ੍ਮਨੋ [ਦੁਕ੍ਖੀ ਦੁਮ੍ਮਨੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਪਧੂਪਾਯਿ [ਪਧੂਪਾਸਿ (ਸ੍ਯਾ. ਕ.)]. ਆਯਸ੍ਮਾਪਿ ਸਾਗਤੋ ਪਧੂਪਾਯਿ [ਪਧੂਪਾਸਿ (ਸ੍ਯਾ. ਕ.)]. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਨਾਗੋ ਮਕ੍ਖਂ ਅਸਹਮਾਨੋ ਪਜ੍ਜਲਿ. ਆਯਸ੍ਮਾਪਿ ਸਾਗਤੋ ਤੇਜੋਧਾਤੁਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਜ੍ਜਲਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਤਸ੍ਸ ਨਾਗਸ੍ਸ ਤੇਜਸਾ ਤੇਜਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਦ੍ਦਵਤਿਕਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਦ੍ਦਵਤਿਕਾਯਂ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਕੋਸਮ੍ਬੀ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਕੋਸਮ੍ਬਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ – ‘‘ਅਯ੍ਯੋ ਕਿਰ ਸਾਗਤੋ ਅਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥਿਕੇਨ ਨਾਗੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਙ੍ਗਾਮੇਸੀ’’ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਕੋਸਮ੍ਬੀ ਤਦਵਸਰਿ. ਅਥ ਖੋ ਕੋਸਮ੍ਬਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਮਨਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਾ ਖੋ ਕੋਸਮ੍ਬਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਕਿਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਾਨਂ ਦੁਲ੍ਲਭਞ੍ਚ ਮਨਾਪਞ੍ਚ, ਕਿਂ ਪਟਿਯਾਦੇਮਾ’’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੋਸਮ੍ਬਿਕੇ ਉਪਾਸਕੇ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਤ੍ਥਾਵੁਸੋ, ਕਾਪੋਤਿਕਾ ਨਾਮ ਪਸਨ੍ਨਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦੁਲ੍ਲਭਾ ਚ ਮਨਾਪਾ ਚ, ਤਂ ਪਟਿਯਾਦੇਥਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਕੋਸਮ੍ਬਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ ਘਰੇ ਘਰੇ ਕਾਪੋਤਿਕਂ ਪਸਨ੍ਨਂ ਪਟਿਯਾਦੇਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਪਿਵਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੋ ਸਾਗਤੋ ਕਾਪੋਤਿਕਂ ਪਸਨ੍ਨਂ, ਪਿਵਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੋ ਸਾਗਤੋ ਕਾਪੋਤਿਕਂ ਪਸਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਘਰੇ ਘਰੇ ਕਾਪੋਤਿਕਂ ਪਸਨ੍ਨਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਨਗਰਮ੍ਹਾ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤੋ ਨਗਰਦ੍ਵਾਰੇ ਪਰਿਪਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸਮ੍ਬਹੁਲੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨਗਰਮ੍ਹਾ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤੋ ਅਦ੍ਦਸ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ ਨਗਰਦ੍ਵਾਰੇ ਪਰਿਪਤਨ੍ਤਂ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਗਣ੍ਹਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਗਤ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ ਆਰਾਮਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨ ਸੀਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਪਾਤੇਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਪਰਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨ ਪਾਦੇ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਸੇਯ੍ਯਂ ਕਪ੍ਪੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨਨੁ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਸਾਗਤੋ ਤਥਾਗਤੇ ਸਗਾਰਵੋ ਅਹੋਸਿ ਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸੋ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਅਪਿ ਨੁ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਗਤੋ ਏਤਰਹਿ ਤਥਾਗਤੇ ਸਗਾਰਵੋ ਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸੋ’’ਤਿ? ‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਨਨੁ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਗਤੋ ਅਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥਿਕੇਨ ਨਾਗੇਨ [ਡੇਡ੍ਡੁਭੇਨਾਪਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਙ੍ਗਾਮੇਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਅਪਿ ਨੁ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਗਤੋ ਏਤਰਹਿ ਪਹੋਤਿ ਨਾਗੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਙ੍ਗਾਮੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਅਪਿ ਨੁ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਂ ਪਾਤਬ੍ਬਂ ਯਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸਞ੍ਞੀ ਅਸ੍ਸਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਗਤਸ੍ਸ ਅਨਨੁਲੋਮਿਕਂ ਅਪ੍ਪਤਿਰੂਪਂ ਅਸ੍ਸਾਮਣਕਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਅਕਰਣੀਯਂ. ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਗਤੋ ਮਜ੍ਜਂ ਪਿਵਿਸ੍ਸਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੨੭. ‘‘ਸੁਰਾਮੇਰਯਪਾਨੇ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੨੮. ਸੁਰਾ ਨਾਮ ਪਿਟ੍ਠਸੁਰਾ ਪੂਵਸੁਰਾ ਓਦਨਸੁਰਾ ਕਿਣ੍ਣਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਭਾਰਸਂਯੁਤ੍ਤਾ.
ਮੇਰਯੋ ਨਾਮ ਪੁਪ੍ਫਾਸਵੋ ਫਲਾਸਵੋ ਮਧ੍ਵਾਸਵੋ ਗੁਲ਼ਾਸਵੋ ਸਮ੍ਭਾਰਸਂਯੁਤ੍ਤੋ.
ਪਿਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਕੁਸਗ੍ਗੇਨਪਿ ਪਿਵਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਮਜ੍ਜੇ ਮਜ੍ਜਸਞ੍ਞੀ ਪਿਵਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਮਜ੍ਜੇ ਵੇਮਤਿਕੋ ਪਿਵਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਮਜ੍ਜੇ ਅਮਜ੍ਜਸਞ੍ਞੀ ਪਿਵਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਮਜ੍ਜੇ ਮਜ੍ਜਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਮਜ੍ਜੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਮਜ੍ਜੇ ਅਮਜ੍ਜਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
੩੨੯. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਅਮਜ੍ਜਞ੍ਚ ਹੋਤਿ ਮਜ੍ਜਵਣ੍ਣਂ ਮਜ੍ਜਗਨ੍ਧਂ ਮਜ੍ਜਰਸਂ ਤਂ ਪਿਵਤਿ, ਸੂਪਸਮ੍ਪਾਕੇ, ਮਂਸਸਮ੍ਪਾਕੇ, ਤੇਲਸਮ੍ਪਾਕੇ, ਆਮਲਕਫਾਣਿਤੇ, ਅਮਜ੍ਜਂ ਅਰਿਟ੍ਠਂ ਪਿਵਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਸੁਰਾਪਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਪਠਮਂ.
੨. ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੩੦. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੇਨ ਹਾਸੇਸੁਂ. ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਤ੍ਤਨ੍ਤੋ ਅਨਸ੍ਸਾਸਕੋ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੇਨ ਹਾਸੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੇਨ ਹਾਸੇਥਾਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ, ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੇਨ ਹਾਸੇਸ੍ਸਥ! ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੩੧. ‘‘ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੇ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੩੨. ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੋ ਨਾਮ [ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੋ ਨਾਮ ਅਙ੍ਗੁਲਿਯਾਪਿ ਤੁਦਨ੍ਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)] ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਹਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ [ਹਸ੍ਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਕਾਯੇਨ ਕਾਯਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੇਨ ਹਾਸੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵੇਮਤਿਕੋ ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੇਨ ਹਾਸੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕੇਨ ਹਾਸੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਕਾਯੇਨ ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧੇਨ ਕਾਯਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧੇਨ ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੇਨ ਕਾਯਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੇਨ ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
੩੩੩. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਕਾਯੇਨ ਕਾਯਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਕਾਯੇਨ ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧੇਨ ਕਾਯਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧੇਨ ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੇਨ ਕਾਯਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੇਨ ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
੩੩੪. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਨ ਹਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ, ਸਤਿ ਕਰਣੀਯੇ ਆਮਸਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਤੋਦਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਦੁਤਿਯਂ.
੩. ਹਸਧਮ੍ਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੩੫. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਚਿਰਵਤਿਯਾ ਨਦਿਯਾ ਉਦਕੇ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਰਾਜਾ ਪਸੇਨਦਿ ਕੋਸਲੋ ਮਲ੍ਲਿਕਾਯ ਦੇਵਿਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਉਪਰਿਪਾਸਾਦਵਰਗਤੋ ਹੋਤਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਰਾਜਾ ਪਸੇਨਦਿ ਕੋਸਲੋ ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਚਿਰਵਤਿਯਾ ਨਦਿਯਾ ਉਦਕੇ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤੇ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਮਲ੍ਲਿਕਂ ਦੇਵਿਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਤੇ ਤੇ, ਮਲ੍ਲਿਕੇ, ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਉਦਕੇ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਨਿਸ੍ਸਂਸਯਂ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ. ਤੇ ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਕਤਞ੍ਞੁਨੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਰਞ੍ਞੋ ਪਸੇਨਦਿਸ੍ਸ ਕੋਸਲਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਉਪਾਯੇਨ ਭਗਵਤੋ ਚ ਨ ਆਰੋਚੇਯ੍ਯਂ, ਭਗਵਾ ਚ ਜਾਨੇਯ੍ਯ ਇਮੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਦਕੇ ਕੀਲ਼ਿਤਾ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਪਸੇਨਦਿ ਕੋਸਲੋ ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਹਨ੍ਤਂ ਗੁਲ਼ਪਿਣ੍ਡਂ ਅਦਾਸਿ – ‘‘ਇਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਗੁਲ਼ਪਿਣ੍ਡਂ ਭਗਵਤੋ ਦੇਥਾ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਗੁਲ਼ਪਿਣ੍ਡਂ ਆਦਾਯ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਇਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਗੁਲ਼ਪਿਣ੍ਡਂ ਰਾਜਾ ਪਸੇਨਦਿ ਕੋਸਲੋ ਭਗਵਤੋ ਦੇਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕਹਂ ਪਨ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰਾਜਾ ਅਦ੍ਦਸਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਚਿਰਵਤਿਯਾ ਨਦਿਯਾ, ਭਗਵਾ, ਉਦਕੇ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ, ਉਦਕੇ ਕੀਲ਼ਿਸ੍ਸਥ! ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੩੬. ‘‘ਉਦਕੇ ਹਸਧਮ੍ਮੇ [ਹਸ੍ਸਧਮ੍ਮੇ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੩੭. ਉਦਕੇ ਹਸਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ ਉਪਰਿਗੋਪ੍ਫਕੇ ਉਦਕੇ ਹਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਨਿਮੁਜ੍ਜਤਿ ਵਾ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਤਿ ਵਾ ਪਲਵਤਿ ਵਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੩੩੮. ਉਦਕੇ ਹਸਧਮ੍ਮੇ ਹਸਧਮ੍ਮਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਦਕੇ ਹਸਧਮ੍ਮੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਦਕੇ ਹਸਧਮ੍ਮੇ ਅਹਸਧਮ੍ਮਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਹੇਟ੍ਠਾਗੋਪ੍ਫਕੇ ਉਦਕੇ ਕੀਲ਼ਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਉਦਕੇ ਨਾਵਾਯ ਕੀਲ਼ਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਹਤ੍ਥੇਨ ਵਾ ਪਾਦੇਨ ਵਾ ਕਟ੍ਠੇਨ ਵਾ ਕਠਲਾਯ ਵਾ ਉਦਕਂ ਪਹਰਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਭਾਜਨਗਤਂ ਉਦਕਂ ਵਾ ਕਞ੍ਜਿਕਂ ਵਾ ਖੀਰਂ ਵਾ ਤਕ੍ਕਂ ਵਾ ਰਜਨਂ ਵਾ ਪਸ੍ਸਾਵਂ ਵਾ ਚਿਕ੍ਖਲ੍ਲਂ ਵਾ ਕੀਲ਼ਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
ਉਦਕੇ ਅਹਸਧਮ੍ਮੇ ਹਸਧਮ੍ਮਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਉਦਕੇ ਅਹਸਧਮ੍ਮੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਉਦਕੇ ਅਹਸਧਮ੍ਮੇ ਅਹਸਧਮ੍ਮਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
੩੩੯. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਨ ਹਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ, ਸਤਿ ਕਰਣੀਯੇ ਉਦਕਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਨਿਮੁਜ੍ਜਤਿ ਵਾ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਤਿ ਵਾ ਪਲਵਤਿ ਵਾ, ਪਾਰਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਨਿਮੁਜ੍ਜਤਿ ਵਾ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਤਿ ਵਾ ਪਲਵਤਿ ਵਾ, ਆਪਦਾਸੁ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਹਸਧਮ੍ਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਤਤਿਯਂ.
੪. ਅਨਾਦਰਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੪੦. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਕੋਸਮ੍ਬਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਘੋਸਿਤਾਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਛਨ੍ਨੋ ਅਨਾਚਾਰਂ ਆਚਰਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਮਾਵੁਸੋ ਛਨ੍ਨ, ਏਵਰੂਪਂ ਅਕਾਸਿ. ਨੇਤਂ ਕਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਕਰੋਤਿਯੇਵ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਆਯਸ੍ਮਾ ਛਨ੍ਨੋ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ, ਛਨ੍ਨ, ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰੋਸੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸਿ! ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੪੧. ‘‘ਅਨਾਦਰਿਯੇ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੪੨. ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਨਾਮ ਦ੍ਵੇ ਅਨਾਦਰਿਯਾਨਿ – ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਾਦਰਿਯਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਨਾਦਰਿਯਞ੍ਚ.
ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਾਦਰਿਯਂ ਨਾਮ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ – ‘‘ਅਯਂ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕੋ ਵਾ ਵਮ੍ਭਿਤੋ ਵਾ ਗਰਹਿਤੋ ਵਾ, ਇਮਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਅਕਤਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਧਮ੍ਮਾਨਾਦਰਿਯਂ ਨਾਮ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ‘‘ਕਥਾਯਂ ਨਸ੍ਸੇਯ੍ਯ ਵਾ ਵਿਨਸ੍ਸੇਯ੍ਯ ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯੇਯ੍ਯ ਵਾ’’, ਤਂ ਵਾ ਨ ਸਿਕ੍ਖਿਤੁਕਾਮੋ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੩੪੩. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵੇਮਤਿਕੋ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ – ‘‘ਇਦਂ ਨ ਸਲ੍ਲੇਖਾਯ ਨ ਧੁਤਤ੍ਥਾਯ ਨ ਪਾਸਾਦਿਕਤਾਯ ਨ ਅਪਚਯਾਯ ਨ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ – ‘‘ਇਦਂ ਨ ਸਲ੍ਲੇਖਾਯ ਨ ਧੁਤਤ੍ਥਾਯ ਨ ਪਾਸਾਦਿਕਤਾਯ ਨ ਅਪਚਯਾਯ ਨ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ ਅਨਾਦਰਿਯਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
੩੪੪. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ – ‘‘ਏਵਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਚਰਿਯਾਨਂ ਉਗ੍ਗਹੋ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾ’’ਤਿ ਭਣਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਅਨਾਦਰਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਚਤੁਤ੍ਥਂ.
੫. ਭਿਂਸਾਪਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੪੫. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਿਂਸਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਭਿਂਸਾਪੀਯਮਾਨਾ ਰੋਦਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਆਵੁਸੋ, ਰੋਦਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਮ੍ਹੇ ਭਿਂਸਾਪੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭਿਂਸਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭਿਂਸਾਪੇਥਾਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ, ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭਿਂਸਾਪੇਸ੍ਸਥ! ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੪੬. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਭਿਂਸਾਪੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੪੭. ਯੋ ਪਨਾਤਿ ਯੋ ਯਾਦਿਸੋ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ.
ਭਿਕ੍ਖੁਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ.
ਭਿਂਸਾਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਭਿਂਸਾਪੇਤੁਕਾਮੋ ਰੂਪਂ ਵਾ ਸਦ੍ਦਂ ਵਾ ਗਨ੍ਧਂ ਵਾ ਰਸਂ ਵਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਵਾ ਉਪਸਂਹਰਤਿ. ਭਾਯੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸੋ ਨ ਵਾ ਭਾਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਚੋਰਕਨ੍ਤਾਰਂ ਵਾ ਵਾਲ਼ਕਨ੍ਤਾਰਂ ਵਾ ਪਿਸਾਚਕਨ੍ਤਾਰਂ ਵਾ ਆਚਿਕ੍ਖਤਿ. ਭਾਯੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸੋ ਨ ਵਾ ਭਾਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੩੪੮. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਭਿਂਸਾਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵੇਮਤਿਕੋ ਭਿਂਸਾਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ‘ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਭਿਂਸਾਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਭਿਂਸਾਪੇਤੁਕਾਮੋ ਰੂਪਂ ਵਾ ਸਦ੍ਦਂ ਵਾ ਗਨ੍ਧਂ ਵਾ ਰਸਂ ਵਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਵਾ ਉਪਸਂਹਰਤਿ. ਭਾਯੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸੋ ਨ ਵਾ ਭਾਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਚੋਰਕਨ੍ਤਾਰਂ ਵਾ ਵਾਲ਼ਕਨ੍ਤਾਰਂ ਵਾ ਪਿਸਾਚਕਨ੍ਤਾਰਂ ਵਾ ਆਚਿਕ੍ਖਤਿ. ਭਾਯੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸੋ ਨ ਵਾ ਭਾਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
੩੪੯. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਨ ਭਿਂਸਾਪੇਤੁਕਾਮੋ ਰੂਪਂ ਵਾ ਸਦ੍ਦਂ ਵਾ ਗਨ੍ਧਂ ਵਾ ਰਸਂ ਵਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਵਾ ਉਪਸਂਹਰਤਿ, ਚੋਰਕਨ੍ਤਾਰਂ ਵਾ ਵਾਲ਼ਕਨ੍ਤਾਰਂ ਵਾ ਪਿਸਾਚਕਨ੍ਤਾਰਂ ਵਾ ਆਚਿਕ੍ਖਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਭਿਂਸਾਪਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਪਞ੍ਚਮਂ.
੬. ਜੋਤਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੫੦. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਭਗ੍ਗੇਸੁ ਵਿਹਰਤਿ ਸੁਂਸੁਮਾਰਗਿਰੇ [ਸੁਂਸੁਮਾਰਗਿਰੇ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.) ਸਂਸੁਮਾਰਗਿਰੇ (ਕ.)] ਭੇਸਕਲ਼ਾਵਨੇ ਮਿਗਦਾਯੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਹੇਮਨ੍ਤਿਕੇ ਕਾਲੇ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਮਹਨ੍ਤਂ ਸੁਸਿਰਕਟ੍ਠਂ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸਿਬ੍ਬੇਸੁਂ. ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਸੁਸਿਰੇ ਕਣ੍ਹਸਪ੍ਪੋ ਅਗ੍ਗਿਨਾ ਸਨ੍ਤਤ੍ਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਿਪਾਤੇਸਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਹਂ ਤਹਂ ਉਪਧਾਵਿਂਸੁ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੂ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸਿਬ੍ਬੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸਿਬ੍ਬੇਨ੍ਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸਿਬ੍ਬੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵਿਸਿਬ੍ਬਨਾਪੇਕ੍ਖੋ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਮਾਦਹਾਪੇਯ੍ਯ ਵਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
੩੫੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਿਲਾਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਗਿਲਾਨਪੁਚ੍ਛਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਿਲਾਨੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਕਚ੍ਚਾਵੁਸੋ, ਖਮਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਯਾਪਨੀਯ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸਿਬ੍ਬੇਮ; ਤੇਨ ਨੋ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਪਨ ‘‘ਭਗਵਤਾ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਵਿਸਿਬ੍ਬੇਮ, ਤੇਨ ਨੋ ਨ ਫਾਸੁ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਸਮਾਦਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਾ ਵਿਸਿਬ੍ਬੇਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਗਿਲਾਨੋ ਵਿਸਿਬ੍ਬਨਾਪੇਕ੍ਖੋ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਮਾਦਹਾਪੇਯ੍ਯ ਵਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
੩੫੨. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਦੀਪੇਪਿ ਜੋਤਿਕੇਪਿ ਜਨ੍ਤਾਘਰੇਪਿ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਥਾਰੂਪਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਿਤੁਂ ਸਮਾਦਹਾਪੇਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੫੩. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਗਿਲਾਨੋ ਵਿਸਿਬ੍ਬਨਾਪੇਕ੍ਖੋ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹੇਯ੍ਯ ਵਾ ਸਮਾਦਹਾਪੇਯ੍ਯ ਵਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤਥਾਰੂਪਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੫੪. ਯੋ ਪਨਾਤਿ ਯੋ ਯਾਦਿਸੋ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ.
ਅਗਿਲਾਨੋ ਨਾਮ ਯਸ੍ਸ ਵਿਨਾ ਅਗ੍ਗਿਨਾ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ.
ਗਿਲਾਨੋ ਨਾਮ ਯਸ੍ਸ ਵਿਨਾ ਅਗ੍ਗਿਨਾ ਨ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ.
ਵਿਸਿਬ੍ਬਨਾਪੇਕ੍ਖੋਤਿ ਤਪ੍ਪਿਤੁਕਾਮੋ.
ਜੋਤਿ ਨਾਮ ਅਗ੍ਗਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
ਸਮਾਦਹੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸਯਂ ਸਮਾਦਹਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਸਮਾਦਹਾਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਆਣਾਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਸਕਿਂ ਆਣਤ੍ਤੋ ਬਹੁਕਮ੍ਪਿ ਸਮਾਦਹਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤਥਾ ਰੂਪਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾਤਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਥਾਰੂਪਪ੍ਪਚ੍ਚਯਂ.
੩੫੫. ਅਗਿਲਾਨੋ ਅਗਿਲਾਨਸਞ੍ਞੀ ਵਿਸਿਬ੍ਬਨਾਪੇਕ੍ਖੋ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਤਿ ਵਾ ਸਮਾਦਹਾਪੇਤਿ ਵਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤਥਾਰੂਪਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਗਿਲਾਨੋ ਵੇਮਤਿਕੋ ਵਿਸਿਬ੍ਬਨਾਪੇਕ੍ਖੋ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਤਿ ਵਾ ਸਮਾਦਹਾਪੇਤਿ ਵਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤਥਾਰੂਪਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਗਿਲਾਨੋ ਗਿਲਾਨਸਞ੍ਞੀ ਵਿਸਿਬ੍ਬਨਾਪੇਕ੍ਖੋ ਜੋਤਿਂ ਸਮਾਦਹਤਿ ਵਾ ਸਮਾਦਹਾਪੇਤਿ ਵਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤਥਾਰੂਪਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਪਟਿਲਾਤਂ ਉਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਗਿਲਾਨੋ ਅਗਿਲਾਨਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਗਿਲਾਨੋ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਗਿਲਾਨੋ ਗਿਲਾਨਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
੩੫੬. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਗਿਲਾਨਸ੍ਸ, ਅਞ੍ਞੇਨ ਕਤਂ ਵਿਸਿਬ੍ਬੇਤਿ, ਵੀਤਚ੍ਚਿਤਙ੍ਗਾਰਂ ਵਿਸਿਬ੍ਬੇਤਿ, ਪਦੀਪੇ ਜੋਤਿਕੇ ਜਨ੍ਤਾਘਰੇ ਤਥਾਰੂਪਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ, ਆਪਦਾਸੁ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਜੋਤਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਛਟ੍ਠਂ.
੭. ਨਹਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੫੭. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਕਲਨ੍ਦਕਨਿਵਾਪੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਪੋਦੇ ਨਹਾਯਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ [ਅਥ ਖੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ‘‘ਸੀਸਂ ਨਹਾਯਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤਪੋਦਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ – ‘‘ਯਾਵਾਯ੍ਯਾ ਨਹਾਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਪਟਿਮਾਨੇਸਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਯਾਵ ਸਮਨ੍ਧਕਾਰਾ ਨਹਾਯਿਂਸੁ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਵਿਕਾਲੇ ਸੀਸਂ ਨਹਾਯਿਤ੍ਵਾ, ਨਗਰਦ੍ਵਾਰੇ ਥਕਿਤੇ ਬਹਿਨਗਰੇ ਵਸਿਤ੍ਵਾ, ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨੇਨ ਵਿਲੇਪਨੇਨ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਰਾਜਾਨਂ ਮਾਗਧਂ ਸੇਨਿਯਂ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਤ੍ਵਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਆਗਤੋ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨੇਨ ਵਿਲੇਪਨੇਨਾ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਮਾਗਧਂ ਸੇਨਿਯਂ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਸਿ ਸਮਾਦਪੇਸਿ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਸਿ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਸਮਾਦਪਿਤੋ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਿਤੋ ਸਮ੍ਪਹਂਸਿਤੋ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਰਾਜਾਨਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਨ ਮਤ੍ਤਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਨਹਾਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ਰਾਜਾਨਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਨ ਮਤ੍ਤਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਨਹਾਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
੩੫੮. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਣ੍ਹਸਮਯੇ ਪਰਿਲ਼ਾਹਸਮਯੇ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਨਹਾਯਨ੍ਤਿ, ਸੇਦਗਤੇਨ ਗਤ੍ਤੇਨ ਸਯਨ੍ਤਿ. ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਸੇਨਾਸਨਮ੍ਪਿ ਦੁਸ੍ਸਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਣ੍ਹਸਮਯੇ ਪਰਿਲ਼ਾਹਸਮਯੇ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯੇਯ੍ਯ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਤਤ੍ਥਾਯਂ ਸਮਯੋ. ਦਿਯਡ੍ਢੋ ਮਾਸੋ ਸੇਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਨ੍ਤਿ [ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ (ਇਤਿਪਿ)] ਵਸ੍ਸਾਨਸ੍ਸ ਪਠਮੋ ਮਾਸੋ ਇਚ੍ਚੇਤੇ ਅਡ੍ਢਤੇਯ੍ਯਮਾਸਾ ਉਣ੍ਹਸਮਯੋ ਪਰਿਲ਼ਾਹਸਮਯੋ – ਅਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਯੋ’’ਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
੩੫੯. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਿਲਾਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਗਿਲਾਨਪੁਚ੍ਛਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਿਲਾਨੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਕਚ੍ਚਾਵੁਸੋ, ਖਮਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਯਾਪਨੀਯ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯਾਮ, ਤੇਨ ਨੋ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ; ਇਦਾਨਿ ਪਨ ‘‘ਭਗਵਤਾ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਨਹਾਯਾਮ, ਤੇਨ ਨੋ ਨ ਫਾਸੁ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯੇਯ੍ਯ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਤਤ੍ਥਾਯਂ ਸਮਯੋ. ਦਿਯਡ੍ਢੋ ਮਾਸੋ ਸੇਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਨ੍ਤਿ [ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ (ਇਤਿਪਿ)] ਵਸ੍ਸਾਨਸ੍ਸ ਪਠਮੋ ਮਾਸੋ ਇਚ੍ਚੇਤੇ ਅਡ੍ਢਤੇਯ੍ਯਮਾਸਾ ਉਣ੍ਹਸਮਯੋ, ਪਰਿਲ਼ਾਹਸਮਯੋ, ਗਿਲਾਨਸਮਯੋ – ਅਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਯੋ’’ਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
੩੬੦. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਵਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਨਹਾਯਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਸੇਦਗਤੇਨ ਗਤ੍ਤੇਨ ਸਯਨ੍ਤਿ. ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਸੇਨਾਸਨਮ੍ਪਿ ਦੁਸ੍ਸਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਸਮਯੇ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯੇਯ੍ਯ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਤਤ੍ਥਾਯਂ ਸਮਯੋ. ਦਿਯਡ੍ਢੋ ਮਾਸੋ ਸੇਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਨ੍ਤਿ ਵਸ੍ਸਾਨਸ੍ਸ ਪਠਮੋ ਮਾਸੋ ਇਚ੍ਚੇਤੇ ਅਡ੍ਢਤੇਯ੍ਯਮਾਸਾ ਉਣ੍ਹਸਮਯੋ, ਪਰਿਲ਼ਾਹਸਮਯੋ, ਗਿਲਾਨਸਮਯੋ, ਕਮ੍ਮਸਮਯੋ – ਅਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਯੋ’’ਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
੩੬੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਨਹਾਯਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਸੇਦਗਤੇਨ ਗਤ੍ਤੇਨ ਸਯਨ੍ਤਿ. ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਸੇਨਾਸਨਮ੍ਪਿ ਦੁਸ੍ਸਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਦ੍ਧਾਨਗਮਨਸਮਯੇ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯੇਯ੍ਯ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਤਤ੍ਥਾਯਂ ਸਮਯੋ. ਦਿਯਡ੍ਢੋ ਮਾਸੋ ਸੇਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਨ੍ਤਿ ਵਸ੍ਸਾਨਸ੍ਸ ਪਠਮੋ ਮਾਸੋ ਇਚ੍ਚੇਤੇ ਅਡ੍ਢਤੇਯ੍ਯਮਾਸਾ ਉਣ੍ਹਸਮਯੋ, ਪਰਿਲ਼ਾਹਸਮਯੋ, ਗਿਲਾਨਸਮਯੋ, ਕਮ੍ਮਸਮਯੋ, ਅਦ੍ਧਾਨਗਮਨਸਮਯੋ – ਅਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਯੋ’’ਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.
੩੬੨. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੇ ਚੀਵਰਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਸਰਜੇਨ ਵਾਤੇਨ ਓਕਿਣ੍ਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਦੇਵੋ ਚ ਥੋਕਂ ਥੋਕਂ ਫੁਸਾਯਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਨਹਾਯਨ੍ਤਿ, ਕਿਲਿਨ੍ਨੇਨ ਗਤ੍ਤੇਨ ਸਯਨ੍ਤਿ. ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਸੇਨਾਸਨਮ੍ਪਿ ਦੁਸ੍ਸਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਾਤਵੁਟ੍ਠਿਸਮਯੇ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੬੩. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯੇਯ੍ਯ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਤਤ੍ਥਾਯਂ ਸਮਯੋ. ਦਿਯਡ੍ਢੋ ਮਾਸੋ ਸੇਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਨ੍ਤਿ ਵਸ੍ਸਾਨਸ੍ਸ ਪਠਮੋ ਮਾਸੋ ਇਚ੍ਚੇਤੇ ਅਡ੍ਢਤੇਯ੍ਯਮਾਸਾ ਉਣ੍ਹਸਮਯੋ, ਪਰਿਲ਼ਾਹਸਮਯੋ, ਗਿਲਾਨਸਮਯੋ, ਕਮ੍ਮਸਮਯੋ, ਅਦ੍ਧਾਨਗਮਨਸਮਯੋ, ਵਾਤਵੁਟ੍ਠਿਸਮਯੋ – ਅਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਯੋ’’ਤਿ.
੩੬੪. ਯੋ ਪਨਾਤਿ ਯੋ ਯਾਦਿਸੋ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ.
ਓਰੇਨਦ੍ਧਮਾਸਨ੍ਤਿ ਊਨਕਦ੍ਧਮਾਸਂ.
ਨਹਾਯੇਯ੍ਯਾਤਿ ਚੁਣ੍ਣੇਨ ਵਾ ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ ਵਾ ਨਹਾਯਤਿ, ਪਯੋਗੇ ਪਯੋਗੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਨਹਾਨਪਰਿਯੋਸਾਨੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾਤਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮਯਂ.
ਉਣ੍ਹਸਮਯੋ ਨਾਮ ਦਿਯਡ੍ਢੋ ਮਾਸੋ ਸੇਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ. ਪਰਿਲ਼ਾਹਸਮਯੋ ਨਾਮ ਵਸ੍ਸਾਨਸ੍ਸ ਪਠਮੋ ਮਾਸੋ ‘‘ਇਚ੍ਚੇਤੇ ਅਡ੍ਢਤੇਯ੍ਯਮਾਸਾ ਉਣ੍ਹਸਮਯੋ ਪਰਿਲ਼ਾਹਸਮਯੋ’’ਤਿ ਨਹਾਯਿਤਬ੍ਬਂ.
ਗਿਲਾਨਸਮਯੋ ਨਾਮ ਯਸ੍ਸ ਵਿਨਾ ਨਹਾਨੇਨ ਨ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ. ਗਿਲਾਨਸਮਯੋਤਿ ਨਹਾਯਿਤਬ੍ਬਂ.
ਕਮ੍ਮਸਮਯੋ ਨਾਮ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਪਰਿਵੇਣਮ੍ਪਿ ਸਮ੍ਮਟ੍ਠਂ ਹੋਤਿ. ‘‘ਕਮ੍ਮਸਮਯੋ’’ਤਿ ਨਹਾਯਿਤਬ੍ਬਂ.
ਅਦ੍ਧਾਨਗਮਨਸਮਯੋ ਨਾਮ ‘‘ਅਦ੍ਧਯੋਜਨਂ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਹਾਯਿਤਬ੍ਬਂ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਨ ਨਹਾਯਿਤਬ੍ਬਂ, ਗਤੇਨ ਨਹਾਯਿਤਬ੍ਬਂ.
ਵਾਤਵੁਟ੍ਠਿਸਮਯੋ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਰਜੇਨ ਵਾਤੇਨ ਓਕਿਣ੍ਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਉਦਕਫੁਸਿਤਾਨਿ ਕਾਯੇ ਪਤਿਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ‘‘ਵਾਤਵੁਟ੍ਠਿਸਮਯੋ’’ਤਿ ਨਹਾਯਿਤਬ੍ਬਂ.
੩੬੫. ਊਨਕਦ੍ਧਮਾਸੇ ਊਨਕਸਞ੍ਞੀ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾ, ਨਹਾਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਊਨਕਦ੍ਧਮਾਸੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾ, ਨਹਾਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਊਨਕਦ੍ਧਮਾਸੇ ਅਤਿਰੇਕਸਞ੍ਞੀ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾ, ਨਹਾਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਤਿਰੇਕਦ੍ਧਮਾਸੇ ਊਨਕਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਤਿਰੇਕਦ੍ਧਮਾਸੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਤਿਰੇਕਦ੍ਧਮਾਸੇ ਅਤਿਰੇਕਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
੩੬੬. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਸਮਯੇ, ਅਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯਤਿ, ਅਤਿਰੇਕਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨਹਾਯਤਿ, ਪਾਰਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਨਹਾਯਤਿ, ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮੇਸੁ ਜਨਪਦੇਸੁ, ਆਪਦਾਸੁ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਨਹਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਸਤ੍ਤਮਂ.
੮. ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੬੭. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਚ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਚ ਸਾਕੇਤਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਅਦ੍ਧਾਨਮਗ੍ਗਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਚੋਰਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਂਸੁ. ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਾ ਰਾਜਭਟਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਚੋਰੇ ਸਭਣ੍ਡੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਦੂਤਂ ਪਾਹੇਸੁਂ – ‘‘ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੁ, ਭਦਨ੍ਤਾ, ਸਕਂ ਸਕਂ ਚੀਵਰਂ ਸਞ੍ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੂ’’ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਨ ਸਞ੍ਜਾਨਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਦਨ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚੀਵਰਂ ਨ ਸਞ੍ਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ! ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਤਦਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ ਤਦਨੁਲੋਮਿਕਂ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਦਸ ਅਤ੍ਥਵਸੇ ਪਟਿਚ੍ਚ – ਸਙ੍ਘਸੁਟ੍ਠੁਤਾਯ, ਸਙ੍ਘਫਾਸੁਤਾਯ…ਪੇ… ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਯਾ, ਵਿਨਯਾਨੁਗ੍ਗਹਾਯ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੬੮. ‘‘ਨਵਂ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਚੀਵਰਲਾਭੇਨ ਤਿਣ੍ਣਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਂ ਆਦਾਤਬ੍ਬਂ – ਨੀਲਂ ਵਾ ਕਦ੍ਦਮਂ ਵਾ ਕਾਲ਼ਸਾਮਂ ਵਾ. ਅਨਾਦਾ ਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਿਣ੍ਣਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਂ ਨਵਂ ਚੀਵਰਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੬੯. ਨਵਂ ਨਾਮ ਅਕਤਕਪ੍ਪਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
ਚੀਵਰਂ ਨਾਮ ਛਨ੍ਨਂ ਚੀਵਰਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਚੀਵਰਂ.
ਤਿਣ੍ਣਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਂ ਆਦਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਕੁਸਗ੍ਗੇਨਪਿ ਆਦਾਤਬ੍ਬਂ.
ਨੀਲਂ ਨਾਮ ਦ੍ਵੇ ਨੀਲਾਨਿ – ਕਂਸਨੀਲਂ, ਪਲਾਸਨੀਲਂ.
ਕਦ੍ਦਮੋ ਨਾਮ ਓਦਕੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
ਕਾਲ਼ਸਾਮਂ ਨਾਮ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਕਾਲ਼ਸਾਮਕਂ [ਕਾਲ਼ਕਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)].
ਅਨਾਦਾ ਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਿਣ੍ਣਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਨ੍ਤਿ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਕੁਸਗ੍ਗੇਨਪਿ ਅਨਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾ ਤਿਣ੍ਣਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਂ ਨਵਂ ਚੀਵਰਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੩੭੦. ਅਨਾਦਿਨ੍ਨੇ ਅਨਾਦਿਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਨਾਦਿਨ੍ਨੇ ਵੇਮਤਿਕੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਨਾਦਿਨ੍ਨੇ ਆਦਿਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਆਦਿਨ੍ਨੇ ਅਨਾਦਿਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਆਦਿਨ੍ਨੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਆਦਿਨ੍ਨੇ ਆਦਿਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
੩੭੧. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਆਦਿਯਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਕਪ੍ਪੋ ਨਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ, ਕਪ੍ਪਕਤੋਕਾਸੋ ਜਿਣ੍ਣੋ ਹੋਤਿ, ਕਪ੍ਪਕਤੇਨ ਅਕਪ੍ਪਕਤਂ ਸਂਸਿਬ੍ਬਿਤਂ ਹੋਤਿ, ਅਗ੍ਗਲ਼ੇ ਅਨੁਵਾਤੇ ਪਰਿਭਣ੍ਡੇ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਕਰਣਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਅਟ੍ਠਮਂ.
੯. ਵਿਕਪ੍ਪਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੭੨. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਭਾਤੁਨੋ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸਾਮਂ ਚੀਵਰਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਂ [ਅਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਕਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ – ‘‘ਅਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਮਯ੍ਹਂ ਚੀਵਰਂ ਸਾਮਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਾਮਂ ਚੀਵਰਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ, ਉਪਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਾਮਂ ਚੀਵਰਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਸੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਾਮਂ ਚੀਵਰਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਸਿ! ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੭੩. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾਯ ਵਾ ਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਵਾ ਸਾਮਣੇਰਿਯਾ ਵਾ ਸਾਮਂ ਚੀਵਰਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਂ [ਅਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਕਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੭੪. ਯੋ ਪਨਾਤਿ ਯੋ ਯਾਦਿਸੋ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ.
ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸਾਤਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ.
ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਨਾਮ ਉਭਤੋਸਙ੍ਘੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ.
ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾ ਨਾਮ ਦ੍ਵੇ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਛਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਸਿਕ੍ਖਿਤਸਿਕ੍ਖਾ.
ਸਾਮਣੇਰੋ ਨਾਮ ਦਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਿਕੋ.
ਸਾਮਣੇਰੀ ਨਾਮ ਦਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਿਕਾ.
ਸਾਮਨ੍ਤਿ ਸਯਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ.
ਚੀਵਰਂ ਨਾਮ ਛਨ੍ਨਂ ਚੀਵਰਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਚੀਵਰਂ ਵਿਕਪ੍ਪਨੁਪਗਂ ਪਚ੍ਛਿਮਂ.
ਵਿਕਪ੍ਪਨਾ ਨਾਮ ਦ੍ਵੇ ਵਿਕਪ੍ਪਨਾ – ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਕਪ੍ਪਨਾ ਚ ਪਰਮ੍ਮੁਖਾਵਿਕਪ੍ਪਨਾ ਚ.
ਸਮ੍ਮੁਖਾਵਿਕਪ੍ਪਨਾ ਨਾਮ ‘‘ਇਮਂ ਚੀਵਰਂ ਤੁਯ੍ਹਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਮਿ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਸ੍ਸ ਵਾ’’ਤਿ.
ਪਰਮ੍ਮੁਖਾਵਿਕਪ੍ਪਨਾ ਨਾਮ ‘‘ਇਮਂ ਚੀਵਰਂ ਵਿਕਪ੍ਪਨਤ੍ਥਾਯ ਤੁਯ੍ਹਂ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਕੋ ਤੇ ਮਿਤ੍ਤੋ ਵਾ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠੋ ਵਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੋ ਚ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੋ ਚਾ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਅਹਂ ਤੇਸਂ ਦਮ੍ਮਿ, ਤੇਸਂ ਸਨ੍ਤਕਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜ ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਹਿ ਵਾ ਯਥਾਪਚ੍ਚਯਂ ਵਾ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ.
ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਂ ਨਾਮ ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਅਦਿਨ੍ਨਂ, ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਅਵਿਸ੍ਸਸਨ੍ਤੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੩੭੫. ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣੇ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਸਞ੍ਞੀ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣੇ ਵੇਮਤਿਕੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣੇ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਸਞ੍ਞੀ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਧਿਟ੍ਠੇਤਿ ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ ਵਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣੇ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣੇ ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰਣਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
੩੭੬. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਸੋ ਵਾ ਦੇਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਸਨ੍ਤੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.
ਵਿਕਪ੍ਪਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਨਵਮਂ.
੧੦. ਚੀਵਰਅਪਨਿਧਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੩੭੭. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਸਨ੍ਨਿਹਿਤਪਰਿਕ੍ਖਾਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਅਪਨਿਧੇਨ੍ਤਿ. ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਦੇਥਾਵੁਸੋ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੀਵਰਮ੍ਪੀ’’ਤਿ. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਹਸਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਰੋਦਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਆਵੁਸੋ, ਰੋਦਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਅਪਨਿਧੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਅਪਨਿਧੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਅਪਨਿਧੇਥਾਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਅਪਨਿਧੇਸ੍ਸਥ! ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –
੩੭੮. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਂ ਵਾ ਚੀਵਰਂ ਵਾ ਨਿਸੀਦਨਂ ਵਾ ਸੂਚਿਘਰਂ ਵਾ ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ ਵਾ ਅਪਨਿਧੇਯ੍ਯ ਵਾ ਅਪਨਿਧਾਪੇਯ੍ਯ ਵਾ, ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਹਸਾਪੇਕ੍ਖੋਪਿ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੭੯. ਯੋ ਪਨਾਤਿ ਯੋ ਯਾਦਿਸੋ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ.
ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸਾਤਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ.
ਪਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਦ੍ਵੇ ਪਤ੍ਤਾ – ਅਯੋਪਤ੍ਤੋ, ਮਤ੍ਤਿਕਾਪਤ੍ਤੋ.
ਚੀਵਰਂ ਨਾਮ ਛਨ੍ਨਂ ਚੀਵਰਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਚੀਵਰਂ, ਵਿਕਪ੍ਪਨੁਪਗਂ ਪਚ੍ਛਿਮਂ.
ਨਿਸੀਦਨਂ ਨਾਮ ਸਦਸਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
ਸੂਚਿਘਰਂ ਨਾਮ ਸਸੂਚਿਕਂ ਵਾ ਅਸੂਚਿਕਂ ਵਾ.
ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ ਨਾਮ ਦ੍ਵੇ ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਾਨਿ – ਪਟ੍ਟਿਕਾ, ਸੂਕਰਨ੍ਤਕਂ.
ਅਪਨਿਧੇਯ੍ਯ ਵਾਤਿ ਸਯਂ ਅਪਨਿਧੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਪਨਿਧਾਪੇਯ੍ਯ ਵਾਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਆਣਾਪੇਸਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਪਨਿਧਾਪੇਯ੍ਯ ਵਾ ਤਿ ਅਯ੍ਯਂ ਆਣਾਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਸਕਿਂ ਆਣਤ੍ਤੋ ਬਹੁਕਮ੍ਪਿ ਅਪਨਿਧੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਹਸਾਪੇਕ੍ਖੋਪੀਤਿ ਕੀਲ਼ਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.