੫. ਪਠਮਪਵਾਰਣਾਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ

੨੩੬. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਭੋਜੇਸਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਪਵਾਰਿਤਾ ਞਾਤਿਕੁਲਾਨਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਕਚ੍ਚੇ ਭੁਞ੍ਜਿਂਸੁ ਏਕਚ੍ਚੇ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਆਦਾਯ ਅਗਮਂਸੁ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਪਟਿਵਿਸ੍ਸਕੇ [ਪਟਿਵਿਸਕੇ (ਯੋਜਨਾ)] ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਭਿਕ੍ਖੂ ਮਯਾ ਅਯ੍ਯਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪਿਤਾ. ਏਥ, ਤੁਮ੍ਹੇਪਿ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਤੇ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਕਿਂ ਤ੍ਵਂ, ਅਯ੍ਯੋ [ਅਯ੍ਯ (ਸ੍ਯਾ.)], ਅਮ੍ਹੇ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਸ੍ਸਸਿ? ਯੇਪਿ ਤਯਾ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤਾ ਤੇਪਿ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਘਰਾਨਿ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਕਚ੍ਚੇ ਭੁਞ੍ਜਿਂਸੁ ਏਕਚ੍ਚੇ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਆਦਾਯ ਅਗਮਂਸੂ’’ਤਿ!

ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਉਜ੍ਝਾਯਤਿ ਖਿਯ੍ਯਤਿ ਵਿਪਾਚੇਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਦਨ੍ਤਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਘਰੇ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨ ਚਾਹਂ ਪਟਿਬਲੋ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਦਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ! ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਪਵਾਰਿਤਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਪਵਾਰਿਤਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਪਵਾਰਿਤਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –

‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਪਵਾਰਿਤੋ ਖਾਦਨੀਯਂ ਵਾ ਭੋਜਨੀਯਂ ਵਾ ਖਾਦੇਯ੍ਯ ਵਾ ਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ ਵਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.

ਏਵਞ੍ਚਿਦਂ ਭਗਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

੨੩੭. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਣੀਤੇ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੇ ਨੀਹਰਨ੍ਤਿ. ਗਿਲਾਨਾ ਨ ਚਿਤ੍ਤਰੂਪਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਛਟ੍ਟੇਨ੍ਤਿ. ਅਸ੍ਸੋਸਿ ਖੋ ਭਗਵਾ ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਂ ਮਹਾਸਦ੍ਦਂ ਕਾਕੋਰਵਸਦ੍ਦਂ. ਸੁਤ੍ਵਾਨ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਸੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦੋ ਮਹਾਸਦ੍ਦੋ ਕਾਕੋਰਵਸਦ੍ਦੋ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ‘‘ਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ ਪਨਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਿਲਾਨਾਤਿਰਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਨ ਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਚ ਅਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਚ ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ – ‘‘ਅਲਮੇਤਂ ਸਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯਾਥ –

੨੩੮. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਪਵਾਰਿਤੋ ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਵਾ ਭੋਜਨੀਯਂ ਵਾ ਖਾਦੇਯ੍ਯ ਵਾ ਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ ਵਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.

੨੩੯. ਯੋ ਪਨਾਤਿ ਯੋ ਯਾਦਿਸੋ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ.

ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਭੋਜਨਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭੋਜਨਂ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਕੁਸਗ੍ਗੇਨਪਿ ਭੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

ਪਵਾਰਿਤੋ ਨਾਮ ਅਸਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਭੋਜਨਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਠਿਤੋ ਅਭਿਹਰਤਿ, ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ.

ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਅਕਪ੍ਪਿਯਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਅਪ੍ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਅਨੁਚ੍ਚਾਰਿਤਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਅਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਅਭੁਤ੍ਤਾਵਿਨਾ ਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਨਾ ਪਵਾਰਿਤੇਨ ਆਸਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਕਤਂ ਹੋਤਿ, ‘‘ਅਲਮੇਤਂ ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਗਿਲਾਨਾਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ’’ – ਏਤਂ ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ.

ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਕਪ੍ਪਿਯਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਉਚ੍ਚਾਰਿਤਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਨਾ ਕਤਂ ਹੋਤਿ, ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਨਾ ਪਵਾਰਿਤੇਨ ਆਸਨਾ ਅਵੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਕਤਂ ਹੋਤਿ, ‘‘ਅਲਮੇਤਂ ਸਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਗਿਲਾਨਾਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਏਤਂ ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ.

ਖਾਦਨੀਯਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚ ਭੋਜਨਾਨਿ – ਯਾਮਕਾਲਿਕਂ ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਂ ਯਾਵਜੀਵਿਕਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਨਾਮ.

ਭੋਜਨੀਯਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚ ਭੋਜਨਾਨਿ – ਓਦਨੋ, ਕੁਮ੍ਮਾਸੋ, ਸਤ੍ਤੁ, ਮਚ੍ਛੋ, ਮਂਸਂ.

‘‘ਖਾਦਿਸ੍ਸਾਮਿ ਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝੋਹਾਰੇ ਅਜ੍ਝੋਹਾਰੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.

੨੪੦. ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤੇ ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤਸਞ੍ਞੀ ਖਾਦਨੀਯਂ ਵਾ ਭੋਜਨੀਯਂ ਵਾ ਖਾਦਤਿ ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤਿ ਵਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤੇ ਵੇਮਤਿਕੋ ਖਾਦਨੀਯਂ ਵਾ ਭੋਜਨੀਯਂ ਵਾ ਖਾਦਤਿ ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤਿ ਵਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤੇ ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਸਞ੍ਞੀ ਖਾਦਨੀਯਂ ਵਾ ਭੋਜਨੀਯਂ ਵਾ ਖਾਦਤਿ ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤਿ ਵਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.

ਯਾਮਕਾਲਿਕਂ ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਂ ਯਾਵਜੀਵਿਕਂ ਆਹਾਰਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਜ੍ਝੋਹਾਰੇ ਅਜ੍ਝੋਹਾਰੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਤਿਰਿਤ੍ਤੇ ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤਸਞ੍ਞੀ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਤਿਰਿਤ੍ਤੇ ਵੇਮਤਿਕੋ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਤਿਰਿਤ੍ਤੇ ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਸਞ੍ਞੀ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

੨੪੧. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤਿ, ‘‘ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸਤ੍ਥਾਯ ਹਰਨ੍ਤੋ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਸੇਸਕਂ ਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਯਾਮਕਾਲਿਕਂ ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਂ ਯਾਵਜੀਵਿਕਂ ਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਾਤਿ.

ਪਠਮਪਵਾਰਣਾਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਪਞ੍ਚਮਂ.