੫. ਚਮ੍ਮਕ੍ਖਨ੍ਧਕੋ

੧੪੭. ਸੋਣਕੋਲ਼ਿਵਿਸਵਤ੍ਥੁ

੨੪੨. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੇ ਪਬ੍ਬਤੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਅਸੀਤਿਯਾ ਗਾਮਸਹਸ੍ਸੇਸੁ ਇਸ੍ਸਰਿਯਾਧਿਪਚ੍ਚਂ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਚਮ੍ਪਾਯਂ ਸੋਣੋ ਨਾਮ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸੋ [ਕੋਲ਼ਿਵੀਸੋ (ਸੀ.)] ਸੇਟ੍ਠਿਪੁਤ੍ਤੋ ਸੁਖੁਮਾਲੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਪਾਦਤਲੇਸੁ ਲੋਮਾਨਿ ਜਾਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕੇਨਚਿਦੇਵ ਕਰਣੀਯੇਨ ਸੋਣਸ੍ਸ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਦੂਤਂ ਪਾਹੇਸਿ – ਆਗਚ੍ਛਤੁ ਸੋਣੋ, ਇਚ੍ਛਾਮਿ ਸੋਣਸ੍ਸ ਆਗਤਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਸੋਣਂ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਰਾਜਾ ਤੇ, ਤਾਤ ਸੋਣ, ਪਾਦੇ ਦਕ੍ਖਿਤੁਕਾਮੋ. ਮਾ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਸੋਣ, ਯੇਨ ਰਾਜਾ ਤੇਨ ਪਾਦੇ ਅਭਿਪ੍ਪਸਾਰੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਰਞ੍ਞੋ ਪੁਰਤੋ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨ ਨਿਸੀਦ. ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਤੇ ਰਾਜਾ ਪਾਦੇ ਦਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋਣਂ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸਂ ਸਿਵਿਕਾਯ ਆਨੇਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਸੋਣੋ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸੋ ਯੇਨ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਮਾਗਧਂ ਸੇਨਿਯਂ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਪੁਰਤੋ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸਸ੍ਸ ਪਾਦਤਲੇਸੁ ਲੋਮਾਨਿ ਜਾਤਾਨਿ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕੇ ਅਤ੍ਥੇ ਅਨੁਸਾਸਿਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯੋਜੇਸਿ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਖ੍ਵਤ੍ਥ, ਭਣੇ, ਮਯਾ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕੇ ਅਤ੍ਥੇ ਅਨੁਸਾਸਿਤਾ; ਗਚ੍ਛਥ, ਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਯਿਰੁਪਾਸਥ; ਸੋ ਨੋ ਭਗਵਾ ਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕੇ ਅਤ੍ਥੇ ਅਨੁਸਾਸਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਯੇਨ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੋ ਪਬ੍ਬਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਭਗਵਤੋ ਉਪਟ੍ਠਾਕੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਇਮਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਇਧੂਪਸਙ੍ਕਨ੍ਤਾਨਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ; ਸਾਧੁ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਲਭੇਯ੍ਯਾਮ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤੁਮ੍ਹੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਇਧੇਵ ਤਾਵ ਹੋਥ, ਯਾਵਾਹਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਟਿਵੇਦੇਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਤੇਸਂ ਅਸੀਤਿਯਾ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਪੁਰਤੋ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨਾਨਂ ਪਾਟਿਕਾਯ ਨਿਮੁਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਪੁਰਤੋ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਮਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਇਧੂਪਸਙ੍ਕਨ੍ਤਾਨਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ; ਯਸ੍ਸ ਦਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਕਾਲਂ ਮਞ੍ਞਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਸਾਗਤ, ਵਿਹਾਰਪਚ੍ਛਾਯਾਯਂ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਪੀਠਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਪੁਰਤੋ ਨਿਮੁਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਅਸੀਤਿਯਾ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਪੁਰਤੋ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨਾਨਂ ਪਾਟਿਕਾਯ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਪਚ੍ਛਾਯਾਯਂ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਵਿਹਾਰਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਪਚ੍ਛਾਯਾਯਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਅਥ ਖੋ ਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂਯੇਵ ਸਾਗਤਂ ਸਮਨ੍ਨਾਹਰਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਤਥਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤੇਸਂ ਅਸੀਤਿਯਾ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਮਞ੍ਞਾਯ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਸਾਗਤ, ਭਿਯ੍ਯੋਸੋਮਤ੍ਤਾਯ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਦਸ੍ਸੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਵੇਹਾਸਂ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇ ਚਙ੍ਕਮਤਿਪਿ, ਤਿਟ੍ਠਤਿਪਿ, ਨਿਸੀਦਤਿਪਿ, ਸੇਯ੍ਯਮ੍ਪਿ ਕਪ੍ਪੇਤਿ, ਧੂਮਾਯਤਿਪਿ [ਧੂਪਾਯਤਿਪਿ (ਸੀ.), ਪਧੂਪਾਯਤਿਪਿ (ਸ੍ਯਾ.)] ਪਜ੍ਜਲਤਿਪਿ, ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿਪਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਾਗਤੋ ਆਕਾਸੇ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਪਾਦੇਸੁ ਸਿਰਸਾ ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਤ੍ਥਾ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ; ਸਾਵਕੋਹਮਸ੍ਮਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ; ਸਾਵਕੋਹਮਸ੍ਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ‘‘ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ ਭੋ! ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਵਤ ਭੋ! ਸਾਵਕੋਪਿ ਨਾਮ ਏਵਂ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਂ ਮਹਾਨੁਭਾਵੋ, ਅਹੋ ਨੂਨ ਸਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂਯੇਵ ਸਮਨ੍ਨਾਹਰਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਤਥਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਗਤਂ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤੇਸਂ ਅਸੀਤਿਯਾ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਮਞ੍ਞਾਯ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਿਂ ਕਥਂ ਕਥੇਸਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਦਾਨਕਥਂ ਸੀਲਕਥਂ ਸਗ੍ਗਕਥਂ, ਕਾਮਾਨਂ ਆਦੀਨਵਂ ਓਕਾਰਂ ਸਂਕਿਲੇਸਂ, ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇ ਆਨਿਸਂਸਂ ਪਕਾਸੇਸਿ. ਯਦਾ ਤੇ ਭਗਵਾ ਅਞ੍ਞਾਸਿ ਕਲ੍ਲਚਿਤ੍ਤੇ, ਮੁਦੁਚਿਤ੍ਤੇ, ਵਿਨੀਵਰਣਚਿਤ੍ਤੇ, ਉਦਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤੇ, ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੇ, ਅਥ ਯਾ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਮੁਕ੍ਕਂਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ, ਤਂ ਪਕਾਸੇਸਿ – ਦੁਕ੍ਖਂ, ਸਮੁਦਯਂ, ਨਿਰੋਧਂ, ਮਗ੍ਗਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਸੁਦ੍ਧਂ ਵਤ੍ਥਂ ਅਪਗਤਕਾਲ਼ਕਂ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਰਜਨਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵਂ ਤੇਸਂ ਅਸੀਤਿਯਾ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਆਸਨੇ ਵਿਰਜਂ ਵੀਤਮਲਂ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਖੁਂ ਉਦਪਾਦਿ – ‘‘ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਸਮੁਦਯਧਮ੍ਮਂ, ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਨਿਰੋਧਧਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਾ ਪਤ੍ਤਧਮ੍ਮਾ ਵਿਦਿਤਧਮ੍ਮਾ ਪਰਿਯੋਗਾਲ਼੍ਹਧਮ੍ਮਾ ਤਿਣ੍ਣਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਵਿਗਤਕਥਂਕਥਾ ਵੇਸਾਰਜ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਅਪਰਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨੇ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਿਕ੍ਕੁਜ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ ਵਾ ਵਿਵਰੇਯ੍ਯ, ਮੂਲ਼੍ਹਸ੍ਸ ਵਾ ਮਗ੍ਗਂ ਆਚਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯ, ਅਨ੍ਧਕਾਰੇ ਵਾ ਤੇਲਪਜ੍ਜੋਤਂ ਧਾਰੇਯ੍ਯ – ‘‘ਚਕ੍ਖੁਮਨ੍ਤੋ ਰੂਪਾਨਿ ਦਕ੍ਖਨ੍ਤੀ’’ਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਭਗਵਤਾ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਧਮ੍ਮੋ ਪਕਾਸਿਤੋ. ਏਤੇ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਸਰਣਂ ਗਚ੍ਛਾਮ. ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਞ੍ਚ. ਉਪਾਸਕੇ ਨੋ ਭਗਵਾ ਧਾਰੇਤੁ ਅਜ੍ਜਤਗ੍ਗੇ ਪਾਣੁਪੇਤੇ ਸਰਣਂ ਗਤੇ’’ਤਿ.

ਸੋਣਸ੍ਸ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ

੨੪੩. ਅਥ ਖੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ ‘‘ਯਥਾ ਯਥਾ ਖੋ ਅਹਂ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਤਂ ਆਜਾਨਾਮਿ, ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ; ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਭਗਵਤੋ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਮੋਦਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਿਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਸੋਣੋ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸੋ ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਅਸੀਤਿਯਾ ਗਾਮਿਕਸਹਸ੍ਸੇਸੁ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੋਣੋ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯਥਾ ਯਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਤਂ ਆਜਾਨਾਮਿ, ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ. ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਪਬ੍ਬਾਜੇਤੁ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਅਲਤ੍ਥ ਖੋ ਸੋਣੋ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸੋ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ, ਅਲਤ੍ਥ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ. ਅਚਿਰੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਪਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਸੀਤਵਨੇ ਵਿਹਰਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਸ੍ਸ ਚਙ੍ਕਮਤੋ ਪਾਦਾ ਭਿਜ੍ਜਿਂਸੁ. ਚਙ੍ਕਮੋ ਲੋਹਿਤੇਨ ਫੁਟੋ ਹੋਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਵਾਘਾਤਨਂ. [ਇਤੋ ਪਰਂ ਯਾਵ ਇਮਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਸ ਅਵਸਾਨਂ ਤਾਵ ਪਾਠੋ ਅ. ਨਿ. ੬.੫੫ ਆਦਯੋ] ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘‘ਯੇ ਖੋ ਕੇਚਿ ਭਗਵਤੋ ਸਾਵਕਾ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਅਹਂ ਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞਤਰੋ. ਅਥ ਚ ਪਨ ਮੇ ਨਾਨੁਪਾਦਾਯ ਆਸਵੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਂਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਕੁਲੇ ਭੋਗਾ; ਸਕ੍ਕਾ ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ, ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਾਤੁਂ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯਂ, ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਮਞ੍ਞਾਯ – ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ ਏਵਮੇਵ – ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੇ ਪਬ੍ਬਤੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਸੀਤਵਨੇ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸਮ੍ਬਹੁਲੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸੇਨਾਸਨਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਚਙ੍ਕਮੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਚਙ੍ਕਮਂ ਲੋਹਿਤੇਨ ਫੁਟਂ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਕਸ੍ਸ ਨ੍ਵਾਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਙ੍ਕਮੋ ਲੋਹਿਤੇਨ ਫੁਟੋ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਵਾਘਾਤਨ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਆਯਸ੍ਮਤੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸੋਣਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਸ੍ਸ ਚਙ੍ਕਮਤੋ ਪਾਦਾ ਭਿਜ੍ਜਿਂਸੁ. ਤਸ੍ਸਾਯਂ ਚਙ੍ਕਮੋ ਲੋਹਿਤੇਨ ਫੁਟੋ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਵਾਘਾਤਨ’’ਨ੍ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਵਿਹਾਰੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਆਯਸ੍ਮਾਪਿ ਖੋ ਸੋਣੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੋਣਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਨੁ ਤੇ, ਸੋਣ, ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘ਯੇ ਖੋ ਕੇਚਿ ਭਗਵਤੋ ਸਾਵਕਾ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਅਹਂ ਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞਤਰੋ. ਅਥ ਚ ਪਨ ਮੇ ਨਾਨੁਪਾਦਾਯ ਆਸਵੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਂਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਕੁਲੇ ਭੋਗਾ; ਸਕ੍ਕਾ ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ, ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਾਤੁਂ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯਂ, ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਰੇਯ੍ਯ’’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਸੋਣ, ਕੁਸਲੋ ਤ੍ਵਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਗਾਰਿਕਭੂਤੋ ਵੀਣਾਯ ਤਨ੍ਤਿਸ੍ਸਰੇ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਸੋਣ, ਯਦਾ ਤੇ ਵੀਣਾਯ ਤਨ੍ਤਿਯੋ ਅਚ੍ਚਾਯਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਪਿ ਨੁ ਤੇ ਵੀਣਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਸਰਵਤੀ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਕਮ੍ਮਞ੍ਞਾ ਵਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਸੋਣ, ਯਦਾ ਤੇ ਵੀਣਾਯ ਤਨ੍ਤਿਯੋ ਅਤਿਸਿਥਿਲਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਪਿ ਨੁ ਤੇ ਵੀਣਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਸਰਵਤੀ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਕਮ੍ਮਞ੍ਞਾ ਵਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਸੋਣ, ਯਦਾ ਤੇ ਵੀਣਾਯ ਤਨ੍ਤਿਯੋ ਨੇਵ ਅਚ੍ਚਾਯਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਨਾਤਿਸਿਥਿਲਾ, ਸਮੇ ਗੁਣੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ, ਅਪਿ ਨੁ ਤੇ ਵੀਣਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਸਰਵਤੀ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਕਮ੍ਮਞ੍ਞਾ ਵਾ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਸੋਣ, ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ, ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ ਕੋਸਜ੍ਜਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਤਸ੍ਮਾਤਿਹ ਤ੍ਵਂ, ਸੋਣ, ਵੀਰਿਯਸਮਤਂ ਅਧਿਟ੍ਠਹ, ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਞ੍ਚ ਸਮਤਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝ, ਤਤ੍ਥ ਚ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਾਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੋਣਂ ਇਮਿਨਾ ਓਵਾਦੇਨ ਓਵਦਿਤ੍ਵਾ – ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮ੍ਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ ਏਵਮੇਵ – ਸੀਤਵਨੇ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਖੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੇ ਪਬ੍ਬਤੇ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਵੀਰਿਯਸਮਤਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਸਿ, ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਞ੍ਚ ਸਮਤਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿ, ਤਤ੍ਥ ਚ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ, ਏਕੋ ਵੂਪਕਟ੍ਠੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ, ਨ ਚਿਰਸ੍ਸੇਵ – ਯਸ੍ਸਤ੍ਥਾਯ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਨ੍ਤਿ – ਤਦਨੁਤ੍ਤਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਦਿਟ੍ਠੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਾਸਿ. ‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾ’ਤਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਸਿ. ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਚ ਪਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਅਰਹਤਂ ਅਹੋਸਿ.

੨੪੪. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ਯੋ ਸੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਂ ਖੀਣਾਸਵੋ ਵੁਸਿਤਵਾ ਕਤਕਰਣੀਯੋ ਓਹਿਤਭਾਰੋ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਸਦਤ੍ਥੋ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਭਵਸਞ੍ਞੋਜਨੋ ਸਮ੍ਮਦਞ੍ਞਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਛਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ – ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਪਵਿਵੇਕਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਯਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਅਸਮ੍ਮੋਹਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ.

‘‘ਸਿਯਾ ਖੋ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਧੇਕਚ੍ਚਸ੍ਸ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਏਵਮਸ੍ਸ – ‘ਕੇਵਲਂ ਸਦ੍ਧਾਮਤ੍ਤਕਂ ਨੂਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ’ਤਿ, ਨ ਖੋ ਪਨੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਖੀਣਾਸਵੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਵੁਸਿਤਵਾ, ਕਤਕਰਣੀਯੋ, ਕਰਣੀਯਮਤ੍ਤਾਨਂ ਅਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਕਤਸ੍ਸ ਵਾ ਪਟਿਚਯਂ ਖਯਾ ਰਾਗਸ੍ਸ ਵੀਤਰਾਗਤ੍ਤਾ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਦੋਸਸ੍ਸ ਵੀਤਦੋਸਤ੍ਤਾ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਮੋਹਸ੍ਸ ਵੀਤਮੋਹਤ੍ਤਾ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ.

‘‘ਸਿਯਾ ਖੋ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਧੇਕਚ੍ਚਸ੍ਸ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਏਵਮਸ੍ਸ – ‘ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਸਿਲੋਕਂ ਨੂਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਨਿਕਾਮਯਮਾਨੋ ਪਵਿਵੇਕਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ’ਤਿ. ਨ ਖੋ ਪਨੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਖੀਣਾਸਵੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਵੁਸਿਤਵਾ, ਕਤਕਰਣੀਯੋ, ਕਰਣੀਯਮਤ੍ਤਾਨਂ [ਕਰਣੀਯਂ ਅਤ੍ਤਨੋ (ਅਙ੍ਗੁਤ੍ਤਰਪਾਲ਼ਿਯਂ)] ਅਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਕਤਸ੍ਸ ਵਾ ਪਟਿਚਯਂ, ਖਯਾ ਰਾਗਸ੍ਸ ਵੀਤਰਾਗਤ੍ਤਾ ਪਵਿਵੇਕਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਦੋਸਸ੍ਸ ਵੀਤਦੋਸਤ੍ਤਾ ਪਵਿਵੇਕਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਮੋਹਸ੍ਸ ਵੀਤਮੋਹਤ੍ਤਾ ਪਵਿਵੇਕਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ.

‘‘ਸਿਯਾ ਖੋ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਧੇਕਚ੍ਚਸ੍ਸ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਏਵਮਸ੍ਸ – ‘ਸੀਲਬ੍ਬਤਪਰਾਮਾਸਂ ਨੂਨ ਅਯਮਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਤੋ ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ’ਤਿ. ਨ ਖੋ ਪਨੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਖੀਣਾਸਵੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਵੁਸਿਤਵਾ, ਕਤਕਰਣੀਯੋ, ਕਰਣੀਯਮਤ੍ਤਾਨਂ ਅਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਕਤਸ੍ਸ ਵਾ ਪਟਿਚਯਂ, ਖਯਾ ਰਾਗਸ੍ਸ ਵੀਤਰਾਗਤ੍ਤਾ ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਦੋਸਸ੍ਸ ਵੀਤਦੋਸਤ੍ਤਾ ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਮੋਹਸ੍ਸ ਵੀਤਮੋਹਤ੍ਤਾ ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ.

‘‘ਖਯਾ ਰਾਗਸ੍ਸ ਵੀਤਰਾਗਤ੍ਤਾ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਯਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਦੋਸਸ੍ਸ ਵੀਤਦੋਸਤ੍ਤਾ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਯਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਮੋਹਸ੍ਸ ਵੀਤਮੋਹਤ੍ਤਾ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਯਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ.

‘‘ਖਯਾ ਰਾਗਸ੍ਸ ਵੀਤਰਾਗਤ੍ਤਾ ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਦੋਸਸ੍ਸ ਵੀਤਦੋਸਤ੍ਤਾ ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਮੋਹਸ੍ਸ ਵੀਤਮੋਹਤ੍ਤਾ ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ.

‘‘ਖਯਾ ਰਾਗਸ੍ਸ ਵੀਤਰਾਗਤ੍ਤਾ ਅਸਮ੍ਮੋਹਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਦੋਸਸ੍ਸ ਵੀਤਦੋਸਤ੍ਤਾ ਅਸਮ੍ਮੋਹਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਖਯਾ ਮੋਹਸ੍ਸ ਵੀਤਮੋਹਤ੍ਤਾ ਅਸਮ੍ਮੋਹਾਧਿਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ.

‘‘ਏਵਂ ਸਮ੍ਮਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਭੁਸਾ ਚੇਪਿ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਰੂਪਾ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਆਪਾਥਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਨੇਵਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਨ੍ਤਿ. ਅਮਿਸ੍ਸੀਕਤਮੇਵਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਠਿਤਂ, ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਂ, ਵਯਞ੍ਚਸ੍ਸਾਨੁਪਸ੍ਸਤਿ. ਭੁਸਾ ਚੇਪਿ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਸਦ੍ਦਾ…ਪੇ… ਘਾਨਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਗਨ੍ਧਾ… ਜਿਵ੍ਹਾਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਰਸਾ… ਕਾਯਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਾ… ਮਨੋਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਮਨਸ੍ਸ ਆਪਾਥਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਨੇਵਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਨ੍ਤਿ; ਅਮਿਸ੍ਸੀਕਤਮੇਵਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਠਿਤਂ, ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਂ, ਵਯਞ੍ਚਸ੍ਸਾਨੁਪਸ੍ਸਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸੇਲੋ ਪਬ੍ਬਤੋ ਅਚ੍ਛਿਦ੍ਦੋ ਅਸੁਸਿਰੋ ਏਕਗ੍ਘਨੋ, ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਾਯ ਚੇਪਿ ਦਿਸਾਯ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਭੁਸਾ ਵਾਤਵੁਟ੍ਠਿ, ਨੇਵ ਨਂ ਸਙ੍ਕਮ੍ਪੇਯ੍ਯ ਨ ਸਮ੍ਪਕਮ੍ਪੇਯ੍ਯ ਨ ਸਮ੍ਪਵੇਧੇਯ੍ਯ; ਪਚ੍ਛਿਮਾਯ ਚੇਪਿ ਦਿਸਾਯ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਭੁਸਾ ਵਾਤਵੁਟ੍ਠਿ…ਪੇ… ਉਤ੍ਤਰਾਯ ਚੇਪਿ ਦਿਸਾਯ…ਪੇ… ਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਚੇਪਿ ਦਿਸਾਯ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਭੁਸਾ ਵਾਤਵੁਟ੍ਠਿ, ਨੇਵ ਨਂ ਸਙ੍ਕਮ੍ਪੇਯ੍ਯ ਨ ਸਮ੍ਪਕਮ੍ਪੇਯ੍ਯ ਨ ਸਮ੍ਪਵੇਧੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਸਮ੍ਮਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਭੁਸਾ ਚੇਪਿ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਰੂਪਾ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਆਪਾਥਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਨੇਵਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਨ੍ਤਿ; ਅਮਿਸ੍ਸੀਕਤਮੇਵਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਠਿਤਂ, ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਂ, ਵਯਞ੍ਚਸ੍ਸਾਨੁਪਸ੍ਸਤਿ. ਭੁਸਾ ਚੇਪਿ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਸਦ੍ਦਾ…ਪੇ… ਘਾਨਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਗਨ੍ਧਾ… ਜਿਵ੍ਹਾਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਰਸਾ… ਕਾਯਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਾ… ਮਨੋਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਮਨਸ੍ਸ ਆਪਾਥਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਨੇਵਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਨ੍ਤਿ; ਅਮਿਸ੍ਸੀਕਤਮੇਵਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਠਿਤਂ, ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਂ, ਵਯਞ੍ਚਸ੍ਸਾਨੁਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.

ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਂ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਪਵਿਵੇਕਞ੍ਚ ਚੇਤਸੋ;

ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾਧਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਯਸ੍ਸ ਚ.

ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯਾਧਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਸਮ੍ਮੋਹਞ੍ਚ ਚੇਤਸੋ;

ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਯਤਨੁਪ੍ਪਾਦਂ, ਸਮ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ.

ਤਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ;

ਕਤਸ੍ਸ ਪਟਿਚਯੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਕਰਣੀਯਂ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.

ਸੇਲੋ ਯਥਾ ਏਕਗ੍ਘਨੋ, ਵਾਤੇਨ ਨ ਸਮੀਰਤਿ;

ਏਵਂ ਰੂਪਾ ਰਸਾ ਸਦ੍ਦਾ, ਗਨ੍ਧਾ ਫਸ੍ਸਾ ਚ ਕੇਵਲਾ.

ਇਟ੍ਠਾ ਧਮ੍ਮਾ ਅਨਿਟ੍ਠਾ ਚ, ਨ ਪਵੇਧੇਨ੍ਤਿ ਤਾਦਿਨੋ;

ਠਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤਂ, ਵਯਞ੍ਚਸ੍ਸਾਨੁਪਸ੍ਸਤੀਤਿ.

ਸੋਣਕੋਲ਼ਿਵਿਸਵਤ੍ਥੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

੧੪੮. ਦਿਗੁਣਾਦਿਉਪਾਹਨਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ

੨੪੫. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਏਵਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਅਤ੍ਥੋ ਚ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਅਤ੍ਤਾ ਚ ਅਨੁਪਨੀਤੋ. ਅਥ ਚ, ਪਨਿਧੇਕਚ੍ਚੇ ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ਹਸਮਾਨਕਂ, ਮਞ੍ਞੇ, ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਪਚ੍ਛਾ ਵਿਘਾਤਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੋਣਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਤ੍ਵਂ ਖੋਸਿ, ਸੋਣ, ਸੁਖੁਮਾਲੋ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ ਤੇ, ਸੋਣ, ਏਕਪਲਾਸਿਕਂ ਉਪਾਹਨ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਹਂ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਸੀਤਿਸਕਟਵਾਹੇ ਹਿਰਞ੍ਞਂ ਓਹਾਯ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ, ਸਤ੍ਤਹਤ੍ਥਿਕਞ੍ਚ ਅਨੀਕਂ. ਅਥਾਹਂ ਭਨ੍ਤੇ ਏਕਪਲਾਸਿਕਂ ਚੇ ਉਪਾਹਨਂ ਪਰਿਹਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਸ੍ਸ ਮੇ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਾਰੋ ‘ਸੋਣੋ ਕੋਲ਼ਿਵਿਸੋ ਅਸੀਤਿਸਕਟਵਾਹੇ ਹਿਰਞ੍ਞਂ ਓਹਾਯ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ, ਸਤ੍ਤਹਤ੍ਥਿਕਞ੍ਚ ਅਨੀਕਂ. ਸੋ ਦਾਨਾਯਂ ਏਕਪਲਾਸਿਕਾਸੁ ਉਪਾਹਨਾਸੁ ਸਤ੍ਤੋ’ਤਿ. ਸਚੇ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਤਿ ਅਹਮ੍ਪਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮਿ; ਨੋ ਚੇ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਹਮ੍ਪਿ ਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਪਲਾਸਿਕਂ ਉਪਾਹਨਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਗੁਣਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਤਿਗੁਣਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਾ [ਗਣਙ੍ਗਣੂਪਾਹਨਾ (ਬਹੂਸੁ)] ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਦਿਗੁਣਾਦਿਉਪਾਹਨਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

੧੪੯. ਸਬ੍ਬਨੀਲਿਕਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ

੨੪੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਬ੍ਬਨੀਲਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ…ਪੇ… ਸਬ੍ਬਪੀਤਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ… ਸਬ੍ਬਲੋਹਿਤਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ… ਸਬ੍ਬਮਞ੍ਜਿਟ੍ਠਿਕਾ [ਸਬ੍ਬਮਞ੍ਜੇਟ੍ਠਿਕਾ (ਕ.)] ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ … ਸਬ੍ਬਕਣ੍ਹਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ… ਸਬ੍ਬਮਹਾਰਙ੍ਗਰਤ੍ਤਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ… ਸਬ੍ਬਮਹਾਨਾਮਰਤ੍ਤਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ, ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਬ੍ਬਨੀਲਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਨ ਸਬ੍ਬਪੀਤਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸਬ੍ਬਲੋਹਿਤਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸਬ੍ਬਮਞ੍ਜਿਟ੍ਠਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸਬ੍ਬਕਣ੍ਹਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸਬ੍ਬਮਹਾਰਙ੍ਗਰਤ੍ਤਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸਬ੍ਬਮਹਾਨਾਮਰਤ੍ਤਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨੀਲਕਵਦ੍ਧਿਕਾ [ਵਟ੍ਟਿਕਾ (ਸੀ.)] ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਪੀਤਕਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਲੋਹਿਤਕਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਮਞ੍ਜਿਟ੍ਠਿਕਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਕਣ੍ਹਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਮਹਾਰਙ੍ਗਰਤ੍ਤਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਮਹਾਨਾਮਰਤ੍ਤਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ, ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨੀਲਕਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਨ ਪੀਤਕਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਲੋਹਿਤਕਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਮਞ੍ਜਿਟ੍ਠਿਕਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਕਣ੍ਹਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਮਹਾਰਙ੍ਗਰਤ੍ਤਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਮਹਾਨਾਮਰਤ੍ਤਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਖਲ੍ਲਕਬਦ੍ਧਾ […ਬਨ੍ਧਾ (ਕ.)] ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ…ਪੇ… ਪੁਟਬਦ੍ਧਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਪਾਲਿਗੁਣ੍ਠਿਮਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਤੂਲਪੁਣ੍ਣਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਤਿਤ੍ਤਿਰਪਤ੍ਤਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਮੇਣ੍ਡਵਿਸਾਣਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਅਜਵਿਸਾਣਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਵਿਚ੍ਛਿਕਾਲ਼ਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਮੋਰਪਿਞ੍ਛ [ਮੋਰਪਿਞ੍ਜ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਪਰਿਸਿਬ੍ਬਿਤਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਚਿਤ੍ਰਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ, ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਖਲ੍ਲਕਬਦ੍ਧਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਨ ਪੁਟਬਦ੍ਧਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਪਾਲਿਗੁਣ੍ਠਿਮਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਤੂਲਪੁਣ੍ਣਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਤਿਤ੍ਤਿਰਪਤ੍ਤਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਮੇਣ੍ਡਵਿਸਾਣਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਅਜਵਿਸਾਣਵਦ੍ਧਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਵਿਚ੍ਛਿਕਾਲ਼ਿਕਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਮੋਰਪਿਞ੍ਛਪਰਿਸਿਬ੍ਬਿਤਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਚਿਤ੍ਰਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸੀਹਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ…ਪੇ… ਬ੍ਯਗ੍ਘਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਦੀਪਿਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਅਜਿਨਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਉਦ੍ਦਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਮਜ੍ਜਾਰਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਕਾਲ਼ਕਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਲੁਵਕਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ [ਉਲੂਕਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ (ਯੋਜਨਾ)] ਉਪਾਹਨਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ, ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਹਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ…ਪੇ… ਨ ਬ੍ਯਗ੍ਘਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਦੀਪਿਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਅਜਿਨਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਉਦ੍ਦਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਮਜ੍ਜਾਰਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਕਾਲ਼ਕਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਲੁਵਕਚਮ੍ਮਪਰਿਕ੍ਖਟਾ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.

ਸਬ੍ਬਨੀਲਿਕਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

੧੫੦. ਓਮੁਕ੍ਕਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਾਨੁਜਾਨਨਾ

੨੪੭. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਰਾਜਗਹਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿ, ਅਞ੍ਞਤਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਚ੍ਛਾਸਮਣੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਖਞ੍ਜਮਾਨੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਉਪਾਸਕੋ ਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਾ ਆਰੋਹਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ; ਦਿਸ੍ਵਾ ਉਪਾਹਨਾ ਆਰੋਹਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੋ ਖਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਪਾਦਾ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਫਲਿਤਾ’’ਤਿ [ਫਾਲਿਤਾਤਿ (ਕ.)]. ‘‘ਹਨ੍ਦ, ਭਨ੍ਤੇ, ਉਪਾਹਨਾਯੋ’’ਤਿ. ‘‘ਅਲਂ, ਆਵੁਸੋ, ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਭਗਵਤਾ ਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਗਣ੍ਹਾਹੇਤਾ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਉਪਾਹਨਾਯੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਓਮੁਕ੍ਕਂ ਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਵਾ ਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਓਮੁਕ੍ਕਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਾਨੁਜਾਨਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੫੧. ਅਜ੍ਝਾਰਾਮੇ ਉਪਾਹਨਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ

੨੪੮. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਗਵਾ ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੇ ਅਨੁਪਾਹਨੋ ਚਙ੍ਕਮਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਅਨੁਪਾਹਨੋ ਚਙ੍ਕਮਤੀਤਿ, ਥੇਰਾਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨੁਪਾਹਨਾ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ, ਸਤ੍ਥਰਿ ਅਨੁਪਾਹਨੇ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੇ, ਥੇਰੇਸੁਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂਸੁ ਅਨੁਪਾਹਨੇਸੁ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੇਸੁ, ਸਉਪਾਹਨਾ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ, ਸਤ੍ਥਰਿ ਅਨੁਪਾਹਨੇ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੇ, ਥੇਰੇਸੁਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂਸੁ ਅਨੁਪਾਹਨੇਸੁ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੇਸੁ, ਸਉਪਾਹਨਾ ਚਙ੍ਕਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ, ਸਤ੍ਥਰਿ ਅਨੁਪਾਹਨੇ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੇ, ਥੇਰੇਸੁਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂਸੁ ਅਨੁਪਾਹਨੇਸੁ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੇਸੁ, ਸਉਪਾਹਨਾ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ, ਸਤ੍ਥਰਿ ਅਨੁਪਾਹਨੇ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੇ, ਥੇਰੇਸੁਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂਸੁ ਅਨੁਪਾਹਨੇਸੁ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੇਸੁ, ਸਉਪਾਹਨਾ ਚਙ੍ਕਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਇਮੇ ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਹੀ ਓਦਾਤਵਤ੍ਥਵਸਨਕਾ ਅਭਿਜੀਵਨਿਕਸ੍ਸ ਸਿਪ੍ਪਸ੍ਸ ਕਾਰਣਾ ਆਚਰਿਯੇਸੁ ਸਗਾਰਵਾ ਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸਾ ਸਭਾਗਵੁਤ੍ਤਿਕਾ ਵਿਹਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਇਧ ਖੋ ਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੋਭੇਥ, ਯਂ ਤੁਮ੍ਹੇ ਏਵਂ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੇ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਸਮਾਨਾ ਆਚਰਿਯੇਸੁ ਆਚਰਿਯਮਤ੍ਤੇਸੁ ਉਪਜ੍ਝਾਯੇਸੁ ਉਪਜ੍ਝਾਯਮਤ੍ਤੇਸੁ ਅਗਾਰਵਾ ਅਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸਾ ਅਸਭਾਗਵੁਤ੍ਤਿਕਾ [ਸਗਾਰਵਾ ਸਗ੍ਗਤਿਸ੍ਸਾ ਸਭਾਗਵੁਤ੍ਤਿਕਾ (ਕ.)] ਵਿਹਰੇਯ੍ਯਾਥ. ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਚਰਿਯੇਸੁ ਆਚਰਿਯਮਤ੍ਤੇਸੁ ਉਪਜ੍ਝਾਯੇਸੁ ਉਪਜ੍ਝਾਯਮਤ੍ਤੇਸੁ ਅਨੁਪਾਹਨੇਸੁ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੇਸੁ ਸਉਪਾਹਨੇਨ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਚਙ੍ਕਮੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਜ੍ਝਾਰਾਮੇ ਉਪਾਹਨਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

੨੪੯. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਾਦਖਿਲਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਰਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਾਵਮ੍ਪਿ ਨਿਕ੍ਖਾਮੇਨ੍ਤਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸੇਨਾਸਨਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਰਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਾਵਮ੍ਪਿ ਨਿਕ੍ਖਾਮੇਨ੍ਤੇ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਯੇਨ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਂ ਇਮਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਆਬਾਧੋ’’ਤਿ? ‘‘ਇਮਸ੍ਸ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਾਦਖਿਲਾਬਾਧੋ; ਇਮਂ ਮਯਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਰਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਾਵਮ੍ਪਿ ਨਿਕ੍ਖਾਮੇਮਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਸ੍ਸ ਪਾਦਾ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਾ, ਪਾਦਾ ਵਾ ਫਲਿਤਾ, ਪਾਦਖਿਲੋ ਵਾ ਆਬਾਧੋ [ਪਾਦਖਿਲਾਬਾਧੋ ਵਾ (ਸ੍ਯਾ.)] ਉਪਾਹਨਂ ਧਾਰੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਧੋਤੇਹਿ ਪਾਦੇਹਿ ਮਞ੍ਚਮ੍ਪਿ ਪੀਠਮ੍ਪਿ ਅਭਿਰੁਹਨ੍ਤਿ; ਚੀਵਰਮ੍ਪਿ ਸੇਨਾਸਨਮ੍ਪਿ ਦੁਸ੍ਸਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ‘ਇਦਾਨਿ ਮਞ੍ਚਂ ਵਾ ਪੀਠਂ ਵਾ ਅਭਿਰੁਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਪਾਹਨਂ ਧਾਰੇਤੁਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਉਪੋਸਥਗ੍ਗਮ੍ਪਿ ਸਨ੍ਨਿਸਜ੍ਜਮ੍ਪਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਅਨ੍ਧਕਾਰੇ ਖਾਣੁਮ੍ਪਿ ਕਣ੍ਟਕਮ੍ਪਿ ਅਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ; ਪਾਦਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਜ੍ਝਾਰਾਮੇ ਉਪਾਹਨਂ ਧਾਰੇਤੁਂ, ਉਕ੍ਕਂ, ਪਦੀਪਂ, ਕਤ੍ਤਰਦਣ੍ਡਨ੍ਤਿ.

ਅਜ੍ਝਾਰਾਮੇ ਉਪਾਹਨਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

੧੫੨. ਕਟ੍ਠਪਾਦੁਕਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ

੨੫੦. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਯ ਕਟ੍ਠਪਾਦੁਕਾਯੋ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਾ ਮਹਾਸਦ੍ਦਾ ਖਟਖਟਸਦ੍ਦਾ, ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ [ਇਮਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਕਥਾਯੋ ਪਾਚਿ. ੫੦੮; ਦੀ. ਨਿ. ੧.੭; ਮ. ਨਿ. ੨.੨੨੩; ਸਂ. ਨਿ. ੫.੧੦੮੦; ਅ. ਨਿ. ੧੦.੬੯ ਆਦਯੋ] – ਰਾਜਕਥਂ, ਚੋਰਕਥਂ, ਮਹਾਮਤ੍ਤਕਥਂ, ਸੇਨਾਕਥਂ, ਭਯਕਥਂ, ਯੁਦ੍ਧਕਥਂ, ਅਨ੍ਨਕਥਂ, ਪਾਨਕਥਂ, ਵਤ੍ਥਕਥਂ, ਸਯਨਕਥਂ, ਮਾਲਾਕਥਂ, ਗਨ੍ਧਕਥਂ, ਞਾਤਿਕਥਂ, ਯਾਨਕਥਂ, ਗਾਮਕਥਂ, ਨਿਗਮਕਥਂ, ਨਗਰਕਥਂ, ਜਨਪਦਕਥਂ, ਇਤ੍ਥਿਕਥਂ [ਇਤ੍ਥਿਕਥਂ ਪੁਰਿਸਕਥਂ (ਕ.)], ਸੂਰਕਥਂ, ਵਿਸਿਖਾਕਥਂ, ਕੁਮ੍ਭਟ੍ਠਾਨਕਥਂ, ਪੁਬ੍ਬਪੇਤਕਥਂ, ਨਾਨਤ੍ਤਕਥਂ, ਲੋਕਕ੍ਖਾਯਿਕਂ, ਸਮੁਦ੍ਦਕ੍ਖਾਯਿਕਂ, ਇਤਿਭਵਾਭਵਕਥਂ ਇਤਿ ਵਾ; ਕੀਟਕਮ੍ਪਿ ਅਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਪਿ ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਾ ਚਾਵੇਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਯ ਕਟ੍ਠਪਾਦੁਕਾਯੋ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੇ ਚਙ੍ਕਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਾ ਮਹਾਸਦ੍ਦਾ ਖਟਖਟਸਦ੍ਦਾ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਰਾਜਕਥਂ, ਚੋਰਕਥਂ…ਪੇ… ਇਤਿਭਵਾਭਵਕਥਂ ਇਤਿ ਵਾ, ਕੀਟਕਮ੍ਪਿ ਅਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਾਰੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਪਿ ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਾ ਚਾਵੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਯ ਕਟ੍ਠਪਾਦੁਕਾਯੋ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਾ ਮਹਾਸਦ੍ਦਾ ਖਟਖਟਸਦ੍ਦਾ, ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ, – ਰਾਜਕਥਂ, ਚੋਰਕਥਂ…ਪੇ… ਇਤਿਭਵਾਭਵਕਥਂ ਇਤਿ ਵਾ, ਕੀਟਕਮ੍ਪਿ ਅਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਪਿ ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਾ ਚਾਵੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਟ੍ਠਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਬਾਰਾਣਸੀ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਬਾਰਾਣਸੀ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਇਸਿਪਤਨੇ ਮਿਗਦਾਯੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਭਗਵਤਾ ਕਟ੍ਠਪਾਦੁਕਾ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਤਿ – ਤਾਲਤਰੁਣੇ ਛੇਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਾਲਪਤ੍ਤਪਾਦੁਕਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ; ਤਾਨਿ ਤਾਲਤਰੁਣਾਨਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਮਿਲਾਯਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਤਾਲਤਰੁਣੇ ਛੇਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਾਲਪਤ੍ਤਪਾਦੁਕਾਯੋ ਧਾਰੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ; ਤਾਨਿ ਤਾਲਤਰੁਣਾਨਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਮਿਲਾਯਨ੍ਤਿ; ਏਕਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਜੀਵਂ ਵਿਹੇਠੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਾਲਤਰੁਣੇ ਛੇਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਾਲਪਤ੍ਤਪਾਦੁਕਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ; ਤਾਨਿ ਤਾਲਤਰੁਣਾਨਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਮਿਲਾਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ਤਾਲਤਰੁਣੇ ਛੇਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਾਲਪਤ੍ਤਪਾਦੁਕਾਯੋ ਧਾਰੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ; ਤਾਨਿ ਤਾਲਤਰੁਣਾਨਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਮਿਲਾਯਨ੍ਤਿ. ਜੀਵਸਞ੍ਞਿਨੋ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਰੁਕ੍ਖਸ੍ਮਿਂ. ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਾਲਪਤ੍ਤਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘ਭਗਵਤਾ ਤਾਲਪਤ੍ਤਪਾਦੁਕਾ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ’ਤਿ ਵੇਲ਼ੁਤਰੁਣੇ ਛੇਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵੇਲ਼ੁਪਤ੍ਤਪਾਦੁਕਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਵੇਲ਼ੁਤਰੁਣਾਨਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਮਿਲਾਯਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਵੇਲ਼ੁਤਰੁਣੇ ਛੇਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵੇਲ਼ੁਪਤ੍ਤਪਾਦੁਕਾਯੋ ਧਾਰੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਵੇਲ਼ੁਤਰੁਣਾਨਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਮਿਲਾਯਨ੍ਤਿ. ਏਕਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਜੀਵਂ ਵਿਹੇਠੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਜੀਵਸਞ੍ਞਿਨੋ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਰੁਕ੍ਖਸ੍ਮਿਂ…ਪੇ… ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੇਲ਼ੁਪਤ੍ਤਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.

੨੫੧. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਦ੍ਦਿਯਂ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਭਦ੍ਦਿਯਂ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਭਦ੍ਦਿਯੇ ਵਿਹਰਤਿ ਜਾਤਿਯਾ ਵਨੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਦ੍ਦਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਪਾਦੁਕਮਣ੍ਡਨਾਨੁਯੋਗਮਨੁਯੁਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਤਿਣਪਾਦੁਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤਿਪਿ, ਮੁਞ੍ਜਪਾਦੁਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤਿਪਿ, ਪਬ੍ਬਜਪਾਦੁਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤਿਪਿ, ਹਿਨ੍ਤਾਲਪਾਦੁਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤਿਪਿ, ਕਮਲਪਾਦੁਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤਿਪਿ, ਕਮ੍ਬਲਪਾਦੁਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤਿਪਿ, ਰਿਞ੍ਚਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਦੇਸਂ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਂ ਅਧਿਸੀਲਂ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਂ ਅਧਿਪਞ੍ਞਂ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਦ੍ਦਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਪਾਦੁਕਮਣ੍ਡਨਾਨੁਯੋਗਮਨੁਯੁਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਿਣਪਾਦੁਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ, ਮੁਞ੍ਜਪਾਦੁਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ, ਪਬ੍ਬਜਪਾਦੁਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ, ਹਿਨ੍ਤਾਲਪਾਦੁਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ, ਕਮਲਪਾਦੁਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ, ਕਮ੍ਬਲਪਾਦੁਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ, ਰਿਞ੍ਚਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਦੇਸਂ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਂ ਅਧਿਸੀਲਂ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਂ ਅਧਿਪਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਦ੍ਦਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਪਾਦੁਕਮਣ੍ਡਨਾਨੁਯੋਗਮਨੁਯੁਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਤਿਣਪਾਦੁਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤਿਪਿ…ਪੇ… ਰਿਞ੍ਚਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਦੇਸਂ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਂ ਅਧਿਸੀਲਂ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਂ ਅਧਿਪਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਪਾਦੁਕਮਣ੍ਡਨਾਨੁਯੋਗਮਨੁਯੁਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਿਣਪਾਦੁਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ ਕਾਰਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਿ…ਪੇ… ਰਿਞ੍ਚਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਦੇਸਂ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਂ ਅਧਿਸੀਲਂ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਂ ਅਧਿਪਞ੍ਞਂ. ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਿਣਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਮੁਞ੍ਜਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਪਬ੍ਬਜਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਹਿਨ੍ਤਾਲਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਕਮਲਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਕਮ੍ਬਲਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸੋਵਣ੍ਣਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਰੂਪਿਯਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਮਣਿਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਵੇਲ਼ੁਰਿਯਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਫਲਿਕਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਕਂਸਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਕਾਚਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਤਿਪੁਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸੀਸਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਤਮ੍ਬਲੋਹਮਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਾਚਿ ਸਙ੍ਕਮਨਿਯਾ ਪਾਦੁਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਿਸ੍ਸੋ ਪਾਦੁਕਾ ਧੁਵਟ੍ਠਾਨਿਯਾ ਅਸਙ੍ਕਮਨਿਯਾਯੋ – ਵਚ੍ਚਪਾਦੁਕਂ, ਪਸ੍ਸਾਵਪਾਦੁਕਂ, ਆਚਮਨਪਾਦੁਕ’’ਨ੍ਤਿ.

੨੫੨. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਦ੍ਦਿਯੇ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਚਿਰਵਤਿਯਾ ਨਦਿਯਾ ਗਾਵੀਨਂ ਤਰਨ੍ਤੀਨਂ ਵਿਸਾਣੇਸੁਪਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਕਣ੍ਣੇਸੁਪਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਗੀਵਾਯਪਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਛੇਪ੍ਪਾਪਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਪਿਟ੍ਠਿਮ੍ਪਿ ਅਭਿਰੁਹਨ੍ਤਿ, ਰਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾਪਿ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਛੁਪਨ੍ਤਿ, ਵਚ੍ਛਤਰਿਮ੍ਪਿ ਓਗਾਹੇਤ੍ਵਾ ਮਾਰੇਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਗਾਵੀਨਂ ਤਰਨ੍ਤੀਨਂ ਵਿਸਾਣੇਸੁਪਿ ਗਹੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ…ਪੇ… ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ,…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾਤਿ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਾਵੀਨਂ ਵਿਸਾਣੇਸੁ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਕਣ੍ਣੇਸੁ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਗੀਵਾਯ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਛੇਪ੍ਪਾਯ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪਿਟ੍ਠਿ ਅਭਿਰੁਹਿਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਅਭਿਰੁਹੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਛੁਪਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਛੁਪੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ. ਨ ਵਚ੍ਛਤਰੀ ਮਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਮਾਰੇਯ੍ਯ, ਯਥਾਧਮ੍ਮੋ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.

ਕਟ੍ਠਪਾਦੁਕਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

੧੫੩. ਯਾਨਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ

੨੫੩. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਯਾਨੇਨ ਯਾਯਨ੍ਤਿ, ਇਤ੍ਥਿਯੁਤ੍ਤੇਨਪਿ ਪੁਰਿਸਨ੍ਤਰੇਨ, ਪੁਰਿਸਯੁਤ੍ਤੇਨਪਿ ਇਤ੍ਥਨ੍ਤਰੇਨ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਙ੍ਗਾਮਹਿਯਾਯਾ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਾਨੇਨ ਯਾਯਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਯਾਯੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕੋਸਲੇਸੁ ਜਨਪਦੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਗ੍ਗਾ ਓਕ੍ਕਮ੍ਮ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਕਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੋ ਗਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਖੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਨਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ, ਸਕ੍ਕੋਮਿ, ਗਿਲਾਨੋਮ੍ਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਯਾਨਂ ਅਭਿਰੁਹਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਲਂ, ਆਵੁਸੋ, ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਭਗਵਤਾ ਯਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤੋ ਯਾਨਂ ਨਾਭਿਰੁਹਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਯਾਨਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਇਤ੍ਥਿਯੁਤ੍ਤਂ ਨੁ ਖੋ ਪੁਰਿਸਯੁਤ੍ਤਂ ਨੁ ਖੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਰਿਸਯੁਤ੍ਤਂ ਹਤ੍ਥਵਟ੍ਟਕਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਯਾਨੁਗ੍ਘਾਤੇਨ ਬਾਲ਼੍ਹਤਰਂ ਅਫਾਸੁ ਅਹੋਸਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਿਵਿਕਂ ਪਾਟਙ੍ਕਿਨ੍ਤਿ.

ਯਾਨਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

੧੫੪. ਉਚ੍ਚਾਸਯਨਮਹਾਸਯਨਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ

੨੫੪. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਚ੍ਚਾਸਯਨਮਹਾਸਯਨਾਨਿ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਆਸਨ੍ਦਿਂ, ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ, ਗੋਨਕਂ, ਚਿਤ੍ਤਕਂ, ਪਟਿਕਂ, ਪਟਲਿਕਂ, ਤੂਲਿਕਂ, ਵਿਕਤਿਕਂ, ਉਦ੍ਧਲੋਮਿਂ [ਉਨ੍ਦਲੋਮਿਂ (ਕ.), ਉਦ੍ਦਲੋਮਿਂ (ਕ.)], ਏਕਨ੍ਤਲੋਮਿਂ, ਕਟ੍ਟਿਸ੍ਸਂ, ਕੋਸੇਯ੍ਯਂ, ਕੁਤ੍ਤਕਂ, ਹਤ੍ਥਤ੍ਥਰਂ, ਅਸ੍ਸਤ੍ਥਰਂ, ਰਥਤ੍ਥਰਂ, ਅਜਿਨਪਵੇਣਿਂ, ਕਦਲਿਮਿਗਪਵਰਪਚ੍ਚਤ੍ਥਰਣਂ, ਸਉਤ੍ਤਰਚ੍ਛਦਂ, ਉਭਤੋਲੋਹਿਤਕੂਪਧਾਨਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਿਹਾਰਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤਾ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਚ੍ਚਾਸਯਨਮਹਾਸਯਨਾਨਿ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਆਸਨ੍ਦਿ, ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੋ, ਗੋਨਕੋ, ਚਿਤ੍ਤਕੋ, ਪਟਿਕਾ, ਪਟਲਿਕਾ, ਤੂਲਿਕਾ, ਵਿਕਤਿਕਾ, ਉਦ੍ਧਲੋਮਿ, ਏਕਨ੍ਤਲੋਮਿ, ਕਟ੍ਟਿਸ੍ਸਂ, ਕੋਸੇਯ੍ਯਂ, ਕੁਤ੍ਤਕਂ, ਹਤ੍ਥਤ੍ਥਰਂ, ਅਸ੍ਸਤ੍ਥਰਂ, ਰਥਤ੍ਥਰਂ, ਅਜਿਨਪਵੇਣਿ, ਕਦਲਿਮਿਗਪਵਰਪਚ੍ਚਤ੍ਥਰਣਂ, ਸਉਤ੍ਤਰਚ੍ਛਦਂ, ਉਭਤੋਲੋਹਿਤਕੂਪਧਾਨਂ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.

ਉਚ੍ਚਾਸਯਨਮਹਾਸਯਨਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

੧੫੫. ਸਬ੍ਬਚਮ੍ਮਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ

੨੫੫. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਭਗਵਤਾ ਉਚ੍ਚਾਸਯਨਮਹਾਸਯਨਾਨਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਨੀਤਿ – ਮਹਾਚਮ੍ਮਾਨਿ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਸੀਹਚਮ੍ਮਂ ਬ੍ਯਗ੍ਘਚਮ੍ਮਂ ਦੀਪਿਚਮ੍ਮਂ. ਤਾਨਿ ਮਞ੍ਚਪ੍ਪਮਾਣੇਨਪਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪੀਠਪ੍ਪਮਾਣੇਨਪਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਨ੍ਤੋਪਿ ਮਞ੍ਚੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਬਹਿਪਿ ਮਞ੍ਚੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਨ੍ਤੋਪਿ ਪੀਠੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਬਹਿਪਿ ਪੀਠੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਿਹਾਰਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤਾ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਹਾਚਮ੍ਮਾਨਿ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਸੀਹਚਮ੍ਮਂ ਬ੍ਯਗ੍ਘਚਮ੍ਮਂ ਦੀਪਿਚਮ੍ਮਂ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਭਗਵਤਾ ਮਹਾਚਮ੍ਮਾਨਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਨੀਤਿ – ਗੋਚਮ੍ਮਾਨਿ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਮਞ੍ਚਪ੍ਪਮਾਣੇਨਪਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪੀਠਪ੍ਪਮਾਣੇਨਪਿ ਛਿਨ੍ਨਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਨ੍ਤੋਪਿ ਮਞ੍ਚੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਬਹਿਪਿ ਮਞ੍ਚੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਨ੍ਤੋਪਿ ਪੀਠੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਬਹਿਪਿ ਪੀਠੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਞਤਰੋਪਿ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਪਾਪੁਪਾਸਕਸ੍ਸ ਕੁਲੂਪਕੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਪਾਪੁਪਾਸਕਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪਾਪੁਪਾਸਕੋ ਯੇਨ ਸੋ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਪਾਪੁਪਾਸਕਸ੍ਸ ਵਚ੍ਛਕੋ ਹੋਤਿ ਤਰੁਣਕੋ ਅਭਿਰੂਪੋ ਦਸ੍ਸਨੀਯੋ ਪਾਸਾਦਿਕੋ ਚਿਤ੍ਰੋ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਦੀਪਿਚ੍ਛਾਪੋ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁ ਤਂ ਵਚ੍ਛਕਂ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਯਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪਾਪੁਪਾਸਕੋ ਤਂ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੋ ਇਮਂ ਵਚ੍ਛਕਂ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਯਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥੋ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਇਮਸ੍ਸ ਵਚ੍ਛਕਸ੍ਸ ਚਮ੍ਮੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪਾਪੁਪਾਸਕੋ ਤਂ ਵਚ੍ਛਕਂ ਵਧਿਤ੍ਵਾ ਚਮ੍ਮਂ ਵਿਧੁਨਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਾਦਾਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁ ਤਂ ਚਮ੍ਮਂ ਸਙ੍ਘਾਟਿਯਾ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਸਾ ਗਾਵੀ ਵਚ੍ਛਗਿਦ੍ਧਿਨੀ ਤਂ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਤ੍ਯਾਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਗਾਵੀ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਹਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਨ ਜਾਨਾਮਿ ਕੇਨ [ਕੇਨਚਿ (ਕ.)] ਮ੍ਯਾਯਂ ਗਾਵੀ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧੀ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸਙ੍ਘਾਟਿ ਲੋਹਿਤੇਨ ਮਕ੍ਖਿਤਾ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਅਯਂ ਪਨ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ, ਸਙ੍ਘਾਟਿ ਕਿਂ ਕਤਾ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਤ੍ਵਂ, ਆਵੁਸੋ, ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੇ ਸਮਾਦਪੇਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਮਾਵੁਸੋ’’ਤਿ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੇ ਸਮਾਦਪੇਸ੍ਸਤਿ, ਨਨੁ ਭਗਵਤਾ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਗਰਹਿਤੋ, ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾ ਵੇਰਮਣੀ ਪਸਤ੍ਥਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੇ ਸਮਾਦਪੇਸੀ’’ਤਿ? ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾਤਿ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੇ ਸਮਾਦਪੇਸ੍ਸਸਿ, ਨਨੁ ਮਯਾ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਗਰਹਿਤੋ, ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾ ਵੇਰਮਣੀ ਪਸਤ੍ਥਾ. ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੇ ਸਮਾਦਪੇਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਸਮਾਦਪੇਯ੍ਯ, ਯਥਾਧਮ੍ਮੋ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗੋਚਮ੍ਮਂ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਚਮ੍ਮਂ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਸਬ੍ਬਚਮ੍ਮਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

੧੫੬. ਗਿਹਿਵਿਕਤਾਨੁਞ੍ਞਾਤਾਦਿ

੨੫੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਮਞ੍ਚਮ੍ਪਿ ਪੀਠਮ੍ਪਿ ਚਮ੍ਮੋਨਦ੍ਧਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਚਮ੍ਮਵਿਨਦ੍ਧਾਨਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨਾਭਿਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਹਿਵਿਕਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦਿਤੁਂ, ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਅਭਿਨਿਪਜ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਵਿਹਾਰਾ ਚਮ੍ਮਵਦ੍ਧੇਹਿ ਓਗੁਮ੍ਫਿਯਨ੍ਤਿ [ਓਗੁਮ੍ਭਿਯਨ੍ਤਿ (ਕ.)]. ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨਾਭਿਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਬਨ੍ਧਨਮਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦਿਤੁਨ੍ਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਉਪਾਹਨਾ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਉਪਾਹਨੇਨ ਗਾਮੋ ਪਵਿਸਿਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਪਵਿਸੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.

ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ ਵਿਨਾ ਉਪਾਹਨੇਨ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਿਤੁਂ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਉਪਾਹਨੇਨ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਿਤੁਨ੍ਤਿ.

ਗਿਹਿਵਿਕਤਾਨੁਞ੍ਞਾਤਾਦਿ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੫੭. ਸੋਣਕੁਟਿਕਣ੍ਣਵਤ੍ਥੁ

੨੫੭. [ਉਦਾ. ੪੬ ਸੋਕਸੁਤ੍ਤੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਿਤਬ੍ਬਂ] ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ ਅਵਨ੍ਤੀਸੁ ਵਿਹਰਤਿ ਕੁਰਰਘਰੇ [ਕੁਰੁਰਘਰੇ (ਕ.)] ਪਪਤਕੇ [ਪਪਾਤੇ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.) ਪਵਤ੍ਥੇ (ਉਦਾ. ੪੬)] ਪਬ੍ਬਤੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸੋਣੋ ਉਪਾਸਕੋ ਕੁਟਿਕਣ੍ਣੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਕੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋਣੋ ਉਪਾਸਕੋ ਕੁਟਿਕਣ੍ਣੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੋਣੋ ਉਪਾਸਕੋ ਕੁਟਿਕਣ੍ਣੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯਥਾ ਯਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੇਨ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਤਂ ਆਜਾਨਾਮਿ, ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ. ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਪਬ੍ਬਾਜੇਤੁ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੋ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ’’ਤਿ. ( ) [(ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਯਨੋ ਸੋਣਂ ਉਪਾਸਕਂ ਕੁਟਿਕਣ੍ਣਂ ਏਤਦਵੋਚ) (ਸ੍ਯਾ. ਉਦਾ. ੪੬)] ‘‘ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਖੋ, ਸੋਣ, ਯਾਵਜੀਵਂ ਏਕਸੇਯ੍ਯਂ ਏਕਭਤ੍ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ. ਇਙ੍ਘ, ਤ੍ਵਂ, ਸੋਣ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਗਾਰਿਕਭੂਤੋ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਸਨਂ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜ, ਕਾਲਯੁਤ੍ਤਂ ਏਕਸੇਯ੍ਯਂ ਏਕਭਤ੍ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਉਪਾਸਕਸ੍ਸ ਕੁਟਿਕਣ੍ਣਸ੍ਸ ਯੋ ਅਹੋਸਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰੋ ਸੋ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੋਣੋ ਉਪਾਸਕੋ ਕੁਟਿਕਣ੍ਣੋ …ਪੇ… ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੋਣੋ ਉਪਾਸਕੋ ਕੁਟਿਕਣ੍ਣੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੋਣੋ ਉਪਾਸਕੋ ਕੁਟਿਕਣ੍ਣੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯਥਾ ਯਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੇਨ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਿਤਂ ਆਜਾਨਾਮਿ, ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ. ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੁਂ. ਪਬ੍ਬਾਜੇਤੁ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੋ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ ਸੋਣਂ ਉਪਾਸਕਂ ਕੁਟਿਕਣ੍ਣਂ ਪਬ੍ਬਾਜੇਸਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੋ ਅਪ੍ਪਭਿਕ੍ਖੁਕੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵਸ੍ਸਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਕਿਚ੍ਛੇਨ ਕਸਿਰੇਨ ਤਤੋ ਤਤੋ ਦਸਵਗ੍ਗਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੋਣਂ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਸਿ.

ਸੋਣਕੁਟਿਕਣ੍ਣਵਤ੍ਥੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.

੧੫੮. ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚਵਰਪਰਿਦਸ੍ਸਨਾ

ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਵਸ੍ਸਂਵੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘‘ਸੁਤੋਯੇਵ ਖੋ ਮੇ ਸੋ ਭਗਵਾ ਏਦਿਸੋ ਚ ਏਦਿਸੋ ਚਾਤਿ, ਨ ਚ ਮਯਾ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਦਿਟ੍ਠੋ, ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਹਂ ਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਅਰਹਨ੍ਤਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ, ਸਚੇ ਮਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਧ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘ਸੁਤੋ ਯੇਵ ਖੋ ਮੇ ਸੋ ਭਗਵਾ ਏਦਿਸੋ ਚ ਏਦਿਸੋ ਚਾਤਿ, ਨ ਚ ਮਯਾ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਦਿਟ੍ਠੋ, ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਹਂ ਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਅਰਹਨ੍ਤਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ, ਸਚੇ ਮਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ; ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਅਰਹਨ੍ਤਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ, ਸਚੇ ਮਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਅਨੁਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਸੋਣ. ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ, ਸੋਣ, ਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਅਰਹਨ੍ਤਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ. ਦਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸਿ ਤ੍ਵਂ, ਸੋਣ, ਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਾਸਾਦਿਕਂ ਪਸਾਦਨੀਯਂ ਸਨ੍ਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਸਨ੍ਤਮਾਨਸਂ ਉਤ੍ਤਮਦਮਥਸਮਥਂ ਅਮਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਦਨ੍ਤਂ ਗੁਤ੍ਤਂ ਯਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਨਾਗਂ. ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਸੋਣ, ਮਮ ਵਚਨੇਨ ਭਗਵਤੋ ਪਾਦੇ ਸਿਰਸਾ ਵਨ੍ਦ – ‘ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਾਦੇ ਸਿਰਸਾ ਵਨ੍ਦਤੀ’’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਵਦੇਹਿ – ‘‘ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਪ੍ਪਭਿਕ੍ਖੁਕੋ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਮੇ ਵਸ੍ਸਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਕਿਚ੍ਛੇਨ ਕਸਿਰੇਨ ਤਤੋ ਤਤੋ ਦਸਵਗ੍ਗਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ ਅਲਤ੍ਥਂ; ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਅਪ੍ਪਤਰੇਨ ਗਣੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਣ੍ਹੁਤ੍ਤਰਾ ਭੂਮਿ ਖਰਾ ਗੋਕਣ੍ਟਕਹਤਾ; ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਹਾਨਗਰੁਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਦਕਸੁਦ੍ਧਿਕਾ; ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਧੁਵਨਹਾਨਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਚਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਰਣਾਨਿ, ਏਲ਼ਕਚਮ੍ਮਂ ਅਜਚਮ੍ਮਂ ਮਿਗਚਮ੍ਮਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਜ੍ਝਿਮੇਸੁ ਜਨਪਦੇਸੁ ਏਰਗੂ ਮੋਰਗੂ ਮਜ੍ਜਾਰੂ [ਮਜ੍ਝਾਰੂ (ਕ.)] ਜਨ੍ਤੂ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਚਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਰਣਾਨਿ, ਏਲ਼ਕਚਮ੍ਮਂ ਅਜਚਮ੍ਮਂ ਮਿਗਚਮ੍ਮਂ; ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਚਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਰਣਾਨਿ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਏਲ਼ਕਚਮ੍ਮਂ ਅਜਚਮ੍ਮਂ ਮਿਗਚਮ੍ਮਂ. ਏਤਰਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਨਿਸ੍ਸੀਮਗਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਚੀਵਰਂ ਦੇਨ੍ਤਿ – ‘ਇਮਂ ਚੀਵਰਂ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਸ੍ਸ ਦੇਮਾ’’’ਤਿ. ਤੇ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚੇਨ੍ਤਿ – ‘ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੇਹਿ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ, ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਚੀਵਰਂ ਦਿਨ੍ਨ’ਨ੍ਤਿ ਤੇ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ – ‘ਮਾ ਨੋ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਅਹੋਸੀ’ਤਿ; ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਚੀਵਰੇ ਪਰਿਯਾਯਂ ਆਚਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸੇਨਾਸਨਂ ਸਂਸਾਮੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿ ਤੇਨ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿ ਜੇਤਵਨਂ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਇਮਸ੍ਸ, ਆਨਨ੍ਦ, ਆਗਨ੍ਤੁਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਹੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ – ‘‘ਯਸ੍ਸ ਖੋ ਮਂ ਭਗਵਾ ਆਣਾਪੇਤਿ, ‘ਇਮਸ੍ਸ, ਆਨਨ੍ਦ, ਆਗਨ੍ਤੁਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਹੀ’ਤਿ, ਇਚ੍ਛਤਿ ਭਗਵਾ ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਵਿਹਾਰੇ ਵਤ੍ਥੁਂ, ਇਚ੍ਛਤਿ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਸੋਣੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਵਿਹਾਰੇ ਵਤ੍ਥੁ’’ਨ੍ਤਿ – ਯਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਭਗਵਾ ਵਿਹਰਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਸਿ.

੨੫੮. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਬਹੁਦੇਵ ਰਤ੍ਤਿਂ ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੇ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਆਯਸ੍ਮਾਪਿ ਖੋ ਸੋਣੋ ਬਹੁਦੇਵ ਰਤ੍ਤਿਂ ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੇ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਯ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸੋਣਂ ਅਜ੍ਝੇਸਿ – ‘‘ਪਟਿਭਾਤੁ ਤਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਧਮ੍ਮੋ ਭਾਸਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਾਨੇਵ ਅਟ੍ਠਕਵਗ੍ਗਿਕਾਨਿ ਸਰੇਨ ਅਭਾਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਣਸ੍ਸ ਸਰਭਞ੍ਞਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਅਬ੍ਭਾਨੁਮੋਦਿ – ‘‘ਸਾਧੁ, ਸਾਧੁ, ਭਿਕ੍ਖੁ. ਸੁਗ੍ਗਹਿਤਾਨਿ ਖੋ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਟ੍ਠਕਵਗ੍ਗਿਕਾਨਿ, ਸੁਮਨਸਿਕਤਾਨਿ ਸੂਪਧਾਰਿਤਾਨਿ. ਕਲ੍ਯਾਣਿਯਾਪਿ ਵਾਚਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ, ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾਯ, ਅਨੇਲਗਲਾਯ [ਅਨੇਲ਼ਗਲਾਯ (ਕ.)], ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਿਯਾ. ਕਤਿਵਸ੍ਸੋਸਿ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਏਕਵਸ੍ਸੋਹਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਪਨ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਏਵਂ ਚਿਰਂ ਅਕਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਚਿਰਂ ਦਿਟ੍ਠੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਾਮੇਸੁ ਆਦੀਨਵੋ, ਅਪਿ ਚ ਸਮ੍ਬਾਧਾ ਘਰਾਵਾਸਾ ਬਹੁਕਿਚ੍ਚਾ ਬਹੁਕਰਣੀਯਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਤਾਯਂ ਵੇਲਾਯਂ ਇਮਂ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਸਿ –

[ਉਦਾ. ੪੬ ਉਦਾਨੇਪਿ] ‘‘ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਦੀਨਵਂ ਲੋਕੇ, ਞਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਨਿਰੂਪਧਿਂ;

ਅਰਿਯੋ ਨ ਰਮਤੀ ਪਾਪੇ, ਪਾਪੇ ਨ ਰਮਤੀ ਸੁਚੀ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਸੋਣੋ – ਪਟਿਸਮ੍ਮੋਦਤਿ ਖੋ ਮਂ ਭਗਵਾ, ਅਯਂ ਖ੍ਵਸ੍ਸ ਕਾਲੋ ਯਂ ਮੇ ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਪਰਿਦਸ੍ਸੀਤਿ – ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਏਕਂਸਂ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਪਾਦੇਸੁ ਸਿਰਸਾ ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਉਪਜ੍ਝਾਯੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਾਦੇ ਸਿਰਸਾ ਵਨ੍ਦਤਿ, ਏਵਞ੍ਚ ਵਦੇਤਿ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਪ੍ਪਭਿਕ੍ਖੁਕੋ. ਤਿਣ੍ਣਂ ਮੇ ਵਸ੍ਸਾਨਂ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਕਿਚ੍ਛੇਨ ਕਸਿਰੇਨ ਤਤੋ ਤਤੋ ਦਸਵਗ੍ਗਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ ਅਲਤ੍ਥਂ, ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਅਪ੍ਪਤਰੇਨ ਗਣੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਣ੍ਹੁਤ੍ਤਰਾ ਭੂਮਿ ਖਰਾ ਗੋਕਣ੍ਟਕਹਤਾ; ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਹਾਨਗਰੁਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਦਕਸੁਦ੍ਧਿਕਾ, ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਧੁਵਨਹਾਨਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਚਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਰਣਾਨਿ, ਏਲ਼ਕਚਮ੍ਮਂ ਅਜਚਮ੍ਮਂ ਮਿਗਚਮ੍ਮਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਜ੍ਝਿਮੇਸੁ ਜਨਪਦੇਸੁ ਏਰਗੂ ਮੋਰਗੂ ਮਜ੍ਜਾਰੂ ਜਨ੍ਤੂ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਚਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਰਣਾਨਿ, ਏਲ਼ਕਚਮ੍ਮਂ ਅਜਚਮ੍ਮਂ ਮਿਗਚਮ੍ਮਂ; ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਚਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਰਣਾਨਿ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਏਲ਼ਕਚਮ੍ਮਂ ਅਜਚਮ੍ਮਂ ਮਿਗਚਮ੍ਮਂ. ਏਤਰਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਨਿਸ੍ਸੀਮਗਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਚੀਵਰਂ ਦੇਨ੍ਤਿ – ‘ਇਮਂ ਚੀਵਰਂ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਸ੍ਸ ਦੇਮਾ’ਤਿ. ਤੇ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚੇਨ੍ਤਿ – ‘ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੇਹਿ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ, ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਚੀਵਰਂ ਦਿਨ੍ਨ’ਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਿ – ‘ਮਾ ਨੋ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਅਹੋਸੀ’ਤਿ; ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਭਗਵਾ ਚੀਵਰੇ ਪਰਿਯਾਯਂ ਆਚਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.

੨੫੯. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਭਿਕ੍ਖੁਕੋ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮੇਸੁ ਜਨਪਦੇਸੁ ਵਿਨਯਧਰਪਞ੍ਚਮੇਨ ਗਣੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ. ਤਤ੍ਰਿਮੇ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮਾ ਜਨਪਦਾ – ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਾਯ ਦਿਸਾਯ ਗਜਙ੍ਗਲਂ [ਕਜਙ੍ਗਲਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਨਾਮ ਨਿਗਮੋ, ਤਸ੍ਸ ਪਰੇਨ ਮਹਾਸਾਲਾ, ਤਤੋ ਪਰਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮਾ ਜਨਪਦਾ, ਓਰਤੋ ਮਜ੍ਝੇ; ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਦਿਸਾਯ ਸਲ੍ਲਵਤੀ [ਸਲਲਵਤੀ (ਸੀ.)] ਨਾਮ ਨਦੀ, ਤਤੋ ਪਰਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮਾ ਜਨਪਦਾ, ਓਰਤੋ ਮਜ੍ਝੇ; ਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਦਿਸਾਯ ਸੇਤਕਣ੍ਣਿਕਂ ਨਾਮ ਨਿਗਮੋ, ਤਤੋ ਪਰਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮਾ ਜਨਪਦਾ, ਓਰਤੋ ਮਜ੍ਝੇ; ਪਚ੍ਛਿਮਾਯ ਦਿਸਾਯ ਥੂਣਂ ਨਾਮ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗਾਮੋ, ਤਤੋ ਪਰਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮਾ ਜਨਪਦਾ, ਓਰਤੋ ਮਜ੍ਝੇ; ਉਤ੍ਤਰਾਯ ਦਿਸਾਯ ਉਸੀਰਦ੍ਧਜੋ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਤੋ, ਤਤੋ ਪਰਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮਾ ਜਨਪਦਾ, ਓਰਤੋ ਮਜ੍ਝੇ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਵਰੂਪੇਸੁ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮੇਸੁ ਜਨਪਦੇਸੁ ਵਿਨਯਧਰਪਞ੍ਚਮੇਨ ਗਣੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ. ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਣ੍ਹੁਤ੍ਤਰਾ ਭੂਮਿ ਖਰਾ ਗੋਕਣ੍ਟਕਹਤਾ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮੇਸੁ ਜਨਪਦੇਸੁ ਗੁਣਙ੍ਗੁਣੂਪਾਹਨਂ. ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਹਾਨਗਰੁਕਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਦਕਸੁਦ੍ਧਿਕਾ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮੇਸੁ ਜਨਪਦੇਸੁ ਧੁਵਨਹਾਨਂ. ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਰਣਾਨਿ, ਏਲ਼ਕਚਮ੍ਮਂ ਅਜਚਮ੍ਮਂ ਮਿਗਚਮ੍ਮਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਜ੍ਝਿਮੇਸੁ ਜਨਪਦੇਸੁ ਏਰਗੂ ਮੋਰਗੂ ਮਜ੍ਜਾਰੂ ਜਨ੍ਤੂ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਵਨ੍ਤਿਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੇ ਚਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਰਣਾਨਿ, ਏਲ਼ਕਚਮ੍ਮਂ ਅਜਚਮ੍ਮਂ ਮਿਗਚਮ੍ਮਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿਮੇਸੁ ਜਨਪਦੇਸੁ ਚਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਥਰਣਾਨਿ, ਏਲ਼ਕਚਮ੍ਮਂ ਅਜਚਮ੍ਮਂ ਮਿਗਚਮ੍ਮਂ. ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਨਿਸ੍ਸੀਮਗਤਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਚੀਵਰਂ ਦੇਨ੍ਤਿ – ‘ਇਮਂ ਚੀਵਰਂ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਸ੍ਸ ਦੇਮਾ’ਤਿ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਦਿਤੁਂ, ਨ ਤਾਵ ਤਂ ਗਣਨੂਪਗਂ ਯਾਵ ਨ ਹਤ੍ਥਂ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ.

ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚਵਰਪਰਿਦਸ੍ਸਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਚਮ੍ਮਕ੍ਖਨ੍ਧਕੋ ਪਞ੍ਚਮੋ.

੧੫੯. ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਦਾਨਂ

ਰਾਜਾ ਚ ਮਾਗਧੋ ਸੋਣੋ, ਅਸੀਤਿਸਹਸ੍ਸਿਸ੍ਸਰੋ;

ਸਾਗਤੋ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਸ੍ਮਿਂ, ਬਹੁਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਉਤ੍ਤਰਿਂ.

ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਰਦ੍ਧਭਿਜ੍ਜਿਂਸੁ, ਵੀਣਂ ਏਕਪਲਾਸਿਕਂ;

ਨੀਲਾ ਪੀਤਾ ਲੋਹਿਤਿਕਾ, ਮਞ੍ਜਿਟ੍ਠਾ ਕਣ੍ਹਮੇਵ ਚ.

ਮਹਾਰਙ੍ਗਮਹਾਨਾਮਾ, ਵਦ੍ਧਿਕਾ ਚ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ;

ਖਲ੍ਲਕਾ ਪੁਟਪਾਲਿ ਚ, ਤੂਲਤਿਤ੍ਤਿਰਮੇਣ੍ਡਜਾ.

ਵਿਚ੍ਛਿਕਾ ਮੋਰਚਿਤ੍ਰਾ ਚ, ਸੀਹਬ੍ਯਗ੍ਘਾ ਚ ਦੀਪਿਕਾ;

ਅਜਿਨੁਦ੍ਦਾ ਮਜ੍ਜਾਰੀ ਚ, ਕਾਲ਼ਲੁਵਕਪਰਿਕ੍ਖਟਾ.

ਫਲਿਤੁਪਾਹਨਾ ਖਿਲਾ, ਧੋਤਖਾਣੁਖਟਖਟਾ;

ਤਾਲਵੇਲ਼ੁਤਿਣਂ ਚੇਵ, ਮੁਞ੍ਜਪਬ੍ਬਜਹਿਨ੍ਤਾਲਾ.

ਕਮਲਕਮ੍ਬਲਸੋਵਣ੍ਣਾ, ਰੂਪਿਕਾ ਮਣਿਵੇਲ਼ੁਰਿਯਾ;

ਫਲਿਕਾ ਕਂਸਕਾਚਾ ਚ, ਤਿਪੁਸੀਸਞ੍ਚ ਤਮ੍ਬਕਾ.

ਗਾਵੀ ਯਾਨਂ ਗਿਲਾਨੋ ਚ, ਪੁਰਿਸਾਯੁਤ੍ਤਸਿਵਿਕਾ;

ਸਯਨਾਨਿ ਮਹਾਚਮ੍ਮਾ, ਗੋਚਮ੍ਮੇਹਿ ਚ ਪਾਪਕੋ.

ਗਿਹੀਨਂ ਚਮ੍ਮਵਦ੍ਧੇਹਿ, ਪਵਿਸਨ੍ਤਿ ਗਿਲਾਯਨੋ;

ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਯਨੋ ਸੋਣੋ, ਸਰੇਨ ਅਟ੍ਠਕਵਗ੍ਗਿਕਂ.

ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ ਪਞ੍ਚਹਿ, ਗੁਣਙ੍ਗੁਣਾ ਧੁਵਸਿਨਾ;

ਚਮ੍ਮਤ੍ਥਰਣਾਨੁਞ੍ਞਾਸਿ, ਨ ਤਾਵ ਗਣਨੂਪਗਂ;

ਅਦਾਸਿ ਮੇ ਵਰੇ ਪਞ੍ਚ, ਸੋਣਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਨਾਯਕੋਤਿ.

ਇਮਮ੍ਹਿ ਖਨ੍ਧਕੇ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਤੇਸਟ੍ਠਿ.

ਚਮ੍ਮਕ੍ਖਨ੍ਧਕੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.