੬. ਭੇਸਜ੍ਜਕ੍ਖਨ੍ਧਕੋ
੧੬੦. ਪਞ੍ਚਭੇਸਜ੍ਜਕਥਾ
੨੬੦. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਾਰਦਿਕੇਨ ਆਬਾਧੇਨ ਫੁਟ੍ਠਾਨਂ ਯਾਗੁਪਿ ਪੀਤਾ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ, ਭਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਭੁਤ੍ਤਂ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ. ਤੇ ਤੇਨ ਕਿਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਲੂਖਾ, ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾ, ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤਾ, ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤਾ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਿਸੇ ਲੂਖੇ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣੇ ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤੇ ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤੇ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਏਤਰਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਿਸਾ, ਲੂਖਾ, ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾ, ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤਾ, ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤਾ’’ਤਿ? ‘‘ਏਤਰਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਾਰਦਿਕੇਨ ਆਬਾਧੇਨ ਫੁਟ੍ਠਾਨਂ ਯਾਗੁਪਿ ਪੀਤਾ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ, ਭਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਭੁਤ੍ਤਂ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ. ਤੇ ਤੇਨ ਕਿਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਲੂਖਾ, ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾ, ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤਾ, ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਤੋ ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘‘ਏਤਰਹਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਾਰਦਿਕੇਨ ਆਬਾਧੇਨ ਫੁਟ੍ਠਾਨਂ ਯਾਗੁਪਿ ਪੀਤਾ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ, ਭਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਭੁਤ੍ਤਂ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ. ਤੇ ਤੇਨ ਕਿਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਲੂਖਾ, ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾ, ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤਾ, ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤਾ. ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯਂ, ਯਂ ਭੇਸਜ੍ਜਞ੍ਚੇਵ ਅਸ੍ਸ ਭੇਸਜ੍ਜਸਮ੍ਮਤਞ੍ਚ ਲੋਕਸ੍ਸ, ਆਹਾਰਤ੍ਥਞ੍ਚ ਫਰੇਯ੍ਯ, ਨ ਚ ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਆਹਾਰੋ ਪਞ੍ਞਾਯੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਤੋ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਇਮਾਨਿ ਖੋ ਪਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਪ੍ਪਿ, ਨਵਨੀਤਂ, ਤੇਲਂ, ਮਧੁ, ਫਾਣਿਤਂ; ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਚੇਵ ਭੇਸਜ੍ਜਸਮ੍ਮਤਾਨਿ ਚ ਲੋਕਸ੍ਸ, ਆਹਾਰਤ੍ਥਞ੍ਚ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਨ ਚ ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਆਹਾਰੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਇਮਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯਂ, ਕਾਲੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਇਧ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘ਏਤਰਹਿ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਾਰਦਿਕੇਨ ਆਬਾਧੇਨ ਫੁਟ੍ਠਾਨਂ ਯਾਗੁਪਿ ਪੀਤਾ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ, ਭਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਭੁਤ੍ਤਂ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ. ਤੇ ਤੇਨ ਕਿਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਲੂਖਾ, ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾ, ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤਾ, ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤਾ. ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯਂ, ਯਂ ਭੇਸਜ੍ਜਞ੍ਚੇਵ ਅਸ੍ਸ ਭੇਸਜ੍ਜਸਮ੍ਮਤਞ੍ਚ ਲੋਕਸ੍ਸ, ਆਹਾਰਤ੍ਥਞ੍ਚ ਫਰੇਯ੍ਯ, ਨ ਚ ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਆਹਾਰੋ ਪਞ੍ਞਾਯੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਦਹੋਸਿ ‘ਇਮਾਨਿ ਖੋ ਪਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਪ੍ਪਿ, ਨਵਨੀਤਂ, ਤੇਲਂ, ਮਧੁ, ਫਾਣਿਤਂ; ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਚੇਵ ਭੇਸਜ੍ਜਸਮ੍ਮਤਾਨਿ ਚ ਲੋਕਸ੍ਸ, ਆਹਾਰਤ੍ਥਞ੍ਚ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਨ ਚ ਓਲ਼ਾਰਿਕੋ ਆਹਾਰੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਇਮਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਅਨੁਜਾਨੇਯ੍ਯਂ, ਕਾਲੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’ਨ੍ਤਿ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਕਾਲੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ.
੨੬੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਕਾਲੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਯਾਨਿਪਿ ਤਾਨਿ ਪਾਕਤਿਕਾਨਿ ਲੂਖਾਨਿ ਭੋਜਨਾਨਿ ਤਾਨਿਪਿ ਨਚ੍ਛਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਪਗੇਵ ਸੇਨੇਸਿਤਾਨਿ [ਸੇਨੇਸਿਕਾਨਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.), ਸੇਨੇਹਿਕਾਨਿ (ਯੋਜਨਾ)]. ਤੇ ਤੇਨ ਚੇਵ ਸਾਰਦਿਕੇਨ ਆਬਾਧੇਨ ਫੁਟ੍ਠਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਭਤ੍ਤਾਚ੍ਛਾਦਕੇਨ [ਭਤ੍ਤਾਚ੍ਛਨ੍ਨਕੇਨ (ਕ.)], ਤਦੁਭਯੇਨ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋਮਤ੍ਤਾਯ ਕਿਸਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਲੂਖਾ, ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾ, ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤਾ, ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤਾ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋਮਤ੍ਤਾਯ ਕਿਸੇ ਲੂਖੇ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣੇ ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤੇ ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤੇ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਏਤਰਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋਮਤ੍ਤਾਯ ਕਿਸਾ, ਲੂਖਾ, ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾ, ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤਾ, ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤਾ’’ਤਿ? ‘‘ਏਤਰਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਾਨਿ ਚ ਪਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਕਾਲੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਯਾਨਿਪਿ ਤਾਨਿ ਪਾਕਤਿਕਾਨਿ ਲੂਖਾਨਿ ਭੋਜਨਾਨਿ ਤਾਨਿਪਿ ਨਚ੍ਛਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਪਗੇਵ ਸੇਨੇਸਿਕਾਨਿ. ਤੇ ਤੇਨ ਚੇਵ ਸਾਰਦਿਕੇਨ ਆਬਾਧੇਨ ਫੁਟ੍ਠਾ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਭਤ੍ਤਾਚ੍ਛਾਦਕੇਨ, ਤਦੁਭਯੇਨ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋਮਤ੍ਤਾਯ ਕਿਸਾ, ਲੂਖਾ, ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾ, ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੁਪ੍ਪਣ੍ਡੁਕਜਾਤਾ, ਧਮਨਿਸਨ੍ਥਤਗਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇਪਿ ਵਿਕਾਲੇਪਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ.
੨੬੨. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਸੇਹਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਸਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ – ਅਚ੍ਛਵਸਂ, ਮਚ੍ਛਵਸਂ, ਸੁਸੁਕਾਵਸਂ, ਸੂਕਰਵਸਂ, ਗਦ੍ਰਭਵਸਂ – ਕਾਲੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ [ਨਿਪਕ੍ਕਂ (ਕ.)] ਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ ਤੇਲਪਰਿਭੋਗੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ. ਵਿਕਾਲੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਵਿਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਵਿਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ, ਤਂ ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਦੁਕ੍ਕਟਾਨਂ. ਕਾਲੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਵਿਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਵਿਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ, ਤਂ ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਦੁਕ੍ਕਟਾਨਂ. ਕਾਲੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਵਿਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ, ਤਂ ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਕਾਲੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ, ਤਂ ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ.
ਪਞ੍ਚਭੇਸਜ੍ਜਕਥਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੬੧. ਮੂਲਾਦਿਭੇਸਜ੍ਜਕਥਾ
੨੬੩. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਮੂਲੇਹਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੂਲਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ – ਹਲਿਦ੍ਦਿਂ, ਸਿਙ੍ਗਿਵੇਰਂ, ਵਚਂ, ਵਚਤ੍ਥਂ [ਵਚਤ੍ਥਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)], ਅਤਿਵਿਸਂ, ਕਟੁਕਰੋਹਿਣਿਂ, ਉਸੀਰਂ, ਭਦ੍ਦਮੁਤ੍ਤਕਂ, ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ ਮੂਲਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ, ਨੇਵ ਖਾਦਨੀਯੇ ਖਾਦਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਨ ਭੋਜਨੀਯੇ ਭੋਜਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ – ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਹਰਿਤੁਂ; ਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ. ਅਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਮੂਲੇਹਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਹਿ ਪਿਟ੍ਠੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਿਸਦਂ ਨਿਸਦਪੋਤਕਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਕਸਾਵੇਹਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਸਾਵਾਨਿ [ਕਸਾਵਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ (ਕ.)] ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ – ਨਿਮ੍ਬਕਸਾਵਂ, ਕੁਟਜਕਸਾਵਂ, ਪਟੋਲਕਸਾਵਂ, ਫਗ੍ਗਵਕਸਾਵਂ, ਨਤ੍ਤਮਾਲਕਸਾਵਂ, ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ ਕਸਾਵਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਨੇਵ ਖਾਦਨੀਯੇ ਖਾਦਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਨ ਭੋਜਨੀਯੇ ਭੋਜਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ – ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਹਰਿਤੁਂ; ਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ. ਅਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਣ੍ਣੇਹਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਣ੍ਣਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ – ਨਿਮ੍ਬਪਣ੍ਣਂ, ਕੁਟਜਪਣ੍ਣਂ, ਪਟੋਲਪਣ੍ਣਂ, ਸੁਲਸਿਪਣ੍ਣਂ, ਕਪ੍ਪਾਸਪਣ੍ਣਂ, ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ ਪਣ੍ਣਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ, ਨੇਵ ਖਾਦਨੀਯੇ ਖਾਦਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਨ ਭੋਜਨੀਯੇ ਭੋਜਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ…ਪੇ….
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਫਲੇਹਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਫਲਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ – ਬਿਲਙ੍ਗਂ, ਪਿਪ੍ਪਲਿਂ, ਮਰਿਚਂ, ਹਰੀਤਕਂ, ਵਿਭੀਤਕਂ, ਆਮਲਕਂ, ਗੋਟ੍ਠਫਲਂ [ਗੋਠਫਲਂ (ਸ੍ਯਾ.), ਕੋਟ੍ਠਫਲਂ (ਕ.)], ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ ਫਲਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ, ਨੇਵ ਖਾਦਨੀਯੇ ਖਾਦਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਨ ਭੋਜਨੀਯੇ ਭੋਜਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ…ਪੇ….
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਜਤੂਹਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਜਤੂਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ – ਹਿਙ੍ਗੁਂ, ਹਿਙ੍ਗੁਜਤੁਂ, ਹਿਙ੍ਗੁਸਿਪਾਟਿਕਂ, ਤਕਂ, ਤਕਪਤ੍ਤਿਂ, ਤਕਪਣ੍ਣਿਂ, ਸਜ੍ਜੁਲਸਂ, ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ ਜਤੂਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ, ਨੇਵ ਖਾਦਨੀਯੇ ਖਾਦਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ…ਪੇ….
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਲੋਣੇਹਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਲੋਣਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ – ਸਾਮੁਦ੍ਦਂ, ਕਾਲ਼ਲੋਣਂ, ਸਿਨ੍ਧਵਂ, ਉਬ੍ਭਿਦਂ [ਉਬ੍ਭਿਰਂ (ਕ.)], ਬਿਲਂ [ਬਿਲ਼ਾਲਂ (ਸੀ.)], ਯਾਨਿ ਵਾ ਪਨਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ ਲੋਣਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ, ਨੇਵ ਖਾਦਨੀਯੇ ਖਾਦਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਨ ਭੋਜਨੀਯੇ ਭੋਜਨੀਯਤ੍ਥਂ ਫਰਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ – ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯਾਵਜੀਵਂ ਪਰਿਹਰਿਤੁਂ; ਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ. ਅਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
੨੬੪. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਆਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਉਪਜ੍ਝਾਯਸ੍ਸ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਬੇਲਟ੍ਠਸੀਸਸ੍ਸ ਥੁਲ੍ਲਕਚ੍ਛਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਲਸਿਕਾਯ ਚੀਵਰਾਨਿ ਕਾਯੇ ਲਗ੍ਗਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਦਕੇਨ ਤੇਮੇਤ੍ਵਾ ਤੇਮੇਤ੍ਵਾ ਅਪਕਡ੍ਢਨ੍ਤਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸੇਨਾਸਨਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਾਨਿ ਚੀਵਰਾਨਿ ਉਦਕੇਨ ਤੇਮੇਤ੍ਵਾ ਤੇਮੇਤ੍ਵਾ ਅਪਕਡ੍ਢਨ੍ਤੇ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਯੇਨ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਂ ਇਮਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਆਬਾਧੋ’’ਤਿ? ‘‘ਇਮਸ੍ਸ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਥੁਲ੍ਲਕਚ੍ਛਾਬਾਧੋ, ਲਸਿਕਾਯ ਚੀਵਰਾਨਿ ਕਾਯੇ ਲਗ੍ਗਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ ਮਯਂ ਉਦਕੇਨ ਤੇਮੇਤ੍ਵਾ ਤੇਮੇਤ੍ਵਾ ਅਪਕਡ੍ਢਾਮਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਸ੍ਸ ਕਣ੍ਡੁ ਵਾ, ਪਿਲ਼ਕਾ ਵਾ, ਅਸ੍ਸਾਵੋ ਵਾ, ਥੁਲ੍ਲਕਚ੍ਛੁ ਵਾ ਆਬਾਧੋ, ਕਾਯੋ ਵਾ ਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧੋ, ਚੁਣ੍ਣਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ; ਅਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਛਕਣਂ ਮਤ੍ਤਿਕਂ ਰਜਨਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਦੁਕ੍ਖਲਂ ਮੁਸਲ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਚੁਣ੍ਣੇਹਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਹਿ ਚਾਲਿਤੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚੁਣ੍ਣਚਾਲਿਨਿਨ੍ਤਿ. ਸਣ੍ਹੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਸ੍ਸਚਾਲਿਨਿਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਕਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਾ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤਾ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂਸੁ ਅਰੋਗਂ ਕਾਤੁਂ. ਸੋ ਸੂਕਰਸੂਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਮਕਮਂਸਂ ਖਾਦਿ, ਆਮਕਲੋਹਿਤਂ ਪਿਵਿ. ਤਸ੍ਸ ਸੋ ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਕਾਬਾਧੋ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਕਾਬਾਧੇ ਆਮਕਮਂਸਂ ਆਮਕਲੋਹਿਤਨ੍ਤਿ.
੨੬੫. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਚਕ੍ਖੁਰੋਗਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਰਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਾਵਮ੍ਪਿ ਨਿਕ੍ਖਾਮੇਨ੍ਤਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸੇਨਾਸਨਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਰਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਾਵਮ੍ਪਿ ਨਿਕ੍ਖਾਮੇਨ੍ਤੇ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਯੇਨ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਂ ਇਮਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਆਬਾਧੋ’’ਤਿ? ‘‘ਇਮਸ੍ਸ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਚਕ੍ਖੁਰੋਗਾਬਾਧੋ. ਇਮਂ ਮਯਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਰਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਾਵਮ੍ਪਿ ਨਿਕ੍ਖਾਮੇਮਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਜਨਂ – ਕਾਲ਼ਞ੍ਜਨਂ, ਰਸਞ੍ਜਨਂ, ਸੋਤਞ੍ਜਨਂ, ਗੇਰੁਕਂ, ਕਪਲ੍ਲ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਜਨੂਪਪਿਸਨੇਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਨ੍ਦਨਂ, ਤਗਰਂ, ਕਾਲ਼ਾਨੁਸਾਰਿਯਂ, ਤਾਲੀਸਂ, ਭਦ੍ਦਮੁਤ੍ਤਕਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਿਟ੍ਠਾਨਿ ਅਞ੍ਜਨਾਨਿ ਚਰੁਕੇਸੁਪਿ [ਥਾਲਕੇਸੁਪਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਸਰਾਵਕੇਸੁਪਿ ਨਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ; ਤਿਣਚੁਣ੍ਣੇਹਿਪਿ ਪਂਸੁਕੇਹਿਪਿ ਓਕਿਰਿਯਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਜਨਿਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਚ੍ਚਾਵਚਾ ਅਞ੍ਜਨਿਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ – ਸੋਵਣ੍ਣਮਯਂ, ਰੂਪਿਯਮਯਂ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਚ੍ਚਾਵਚਾ ਅਞ੍ਜਨੀ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਟ੍ਠਿਮਯਂ, ਦਨ੍ਤਮਯਂ, ਵਿਸਾਣਮਯਂ, ਨਲ਼ਮਯਂ, ਵੇਲ਼ੁਮਯਂ, ਕਟ੍ਠਮਯਂ, ਜਤੁਮਯਂ, ਫਲਮਯਂ, ਲੋਹਮਯਂ, ਸਙ੍ਖਨਾਭਿਮਯਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਜਨਿਯੋ ਅਪਾਰੁਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਿਣਚੁਣ੍ਣੇਹਿਪਿ ਪਂਸੁਕੇਹਿਪਿ ਓਕਿਰਿਯਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪਿਧਾਨਨ੍ਤਿ. ਅਪਿਧਾਨਂ ਨਿਪਤਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਤ੍ਤਕੇਨ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਨਿਯਾ ਬਨ੍ਧਿਤੁਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਜਨੀ ਫਲਤਿ [ਨਿਪਤਤਿ (ਕ.)]. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਤ੍ਤਕੇਨ ਸਿਬ੍ਬੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਙ੍ਗੁਲਿਯਾ ਅਞ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਦੁਕ੍ਖਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਜਨਿਸਲਾਕਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਚ੍ਚਾਵਚਾ ਅਞ੍ਜਨਿਸਲਾਕਾਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ – ਸੋਵਣ੍ਣਮਯਂ ਰੂਪਿਯਮਯਂ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ, ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਚ੍ਚਾਵਚਾ ਅਞ੍ਜਨਿਸਲਾਕਾ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਟ੍ਠਿਮਯਂ…ਪੇ… ਸਙ੍ਖਨਾਭਿਮਯਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਜਨਿਸਲਾਕਾ ਭੂਮਿਯਂ ਪਤਿਤਾ ਫਰੁਸਾ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਲਾਕਠਾਨਿਯਨ੍ਤਿ [ਸਲਾਕੋਧਾਨਿਯਨ੍ਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)].
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਞ੍ਜਨਿਮ੍ਪਿ ਅਞ੍ਜਨਿਸਲਾਕਮ੍ਪਿ ਹਤ੍ਥੇਨ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਜਨਿਤ੍ਥਵਿਕਨ੍ਤਿ. ਅਂਸਬਦ੍ਧਕੋ ਨ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਂਸਬਦ੍ਧਕਂ ਬਨ੍ਧਨਸੁਤ੍ਤਕਨ੍ਤਿ.
੨੬੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ ਸੀਸਾਭਿਤਾਪੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੁਦ੍ਧਨਿ ਤੇਲਕਨ੍ਤਿ. ਨਕ੍ਖਮਨਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਤ੍ਥੁਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ. ਨਤ੍ਥੁ ਗਲਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਤ੍ਥੁਕਰਣਿਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਚ੍ਚਾਵਚਾ ਨਤ੍ਥੁਕਰਣਿਯੋ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ – ਸੋਵਣ੍ਣਮਯਂ ਰੂਪਿਯਮਯਂ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ, ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਚ੍ਚਾਵਚਾ ਨਤ੍ਥੁਕਰਣੀ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਟ੍ਠਿਮਯਂ…ਪੇ… ਸਙ੍ਖਨਾਭਿਮਯਨ੍ਤਿ. ਨਤ੍ਥੁਂ ਵਿਸਮਂ ਆਸਿਞ੍ਚਨ੍ਤਿ [ਨਤ੍ਥੁ ਵਿਸਮਂ ਆਸਿਞ੍ਚਿਯਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)]. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਮਕਨਤ੍ਥੁਕਰਣਿਨ੍ਤਿ. ਨਕ੍ਖਮਨਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧੂਮਂ ਪਾਤੁਨ੍ਤਿ. ਤਞ੍ਞੇਵ ਵਟ੍ਟਿਂ ਆਲਿਮ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਿ, ਕਣ੍ਠੋ ਦਹਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧੂਮਨੇਤ੍ਤਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਚ੍ਚਾਵਚਾਨਿ ਧੂਮਨੇਤ੍ਤਾਨਿ ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ – ਸੋਵਣ੍ਣਮਯਂ ਰੂਪਿਯਮਯਂ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹੀ ਕਾਮਭੋਗਿਨੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਚ੍ਚਾਵਚਾਨਿ ਧੂਮਨੇਤ੍ਤਾਨਿ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਯੋ ਧਾਰੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਟ੍ਠਿਮਯਂ…ਪੇ… ਸਙ੍ਖਨਾਭਿਮਯਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਧੂਮਨੇਤ੍ਤਾਨਿ ਅਪਾਰੁਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪਾਣਕਾ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪਿਧਾਨਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਧੂਮਨੇਤ੍ਤਾਨਿ ਹਤ੍ਥੇਨ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧੂਮਨੇਤ੍ਤਥਵਿਕਨ੍ਤਿ. ਏਕਤੋ ਘਂਸਿਯਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਮਕਥਵਿਕਨ੍ਤਿ. ਅਂਸਬਦ੍ਧਕੋ ਨ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਂਸਬਦ੍ਧਕਂ ਬਨ੍ਧਨਸੁਤ੍ਤਕਨ੍ਤਿ.
੨੬੭. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ ਵਾਤਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਵੇਜ੍ਜਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਤੇਲਂ ਪਚਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੇਲਪਾਕਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖੋ ਪਨ ਤੇਲਪਾਕੇ ਮਜ੍ਜਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤਬ੍ਬਂ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੇਲਪਾਕੇ ਮਜ੍ਜਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਤਿਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਮਜ੍ਜਾਨਿ [ਅਤਿਖਿਤ੍ਤਮਜ੍ਜਾਨਿ (ਕ.)] ਤੇਲਾਨਿ ਪਚਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤਿਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਮਜ੍ਜਂ ਤੇਲਂ ਪਾਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਿਵੇਯ੍ਯ, ਯਥਾਧਮ੍ਮੋ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਸ੍ਮਿਂ ਤੇਲਪਾਕੇ ਮਜ੍ਜਸ੍ਸ ਨ ਵਣ੍ਣੋ ਨ ਗਨ੍ਧੋ ਨ ਰਸੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਏਵਰੂਪਂ ਮਜ੍ਜਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਤੇਲਂ ਪਾਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਬਹੁਂ ਅਤਿਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਮਜ੍ਜਂ ਤੇਲਂ ਪਕ੍ਕਂ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਅਤਿਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਮਜ੍ਜੇ ਤੇਲੇ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬ੍ਭਞ੍ਜਨਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ ਬਹੁਤਰਂ ਤੇਲਂ ਪਕ੍ਕਂ ਹੋਤਿ, ਤੇਲਭਾਜਨਂ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੀਣਿ ਤੁਮ੍ਬਾਨਿ – ਲੋਹਤੁਮ੍ਬਂ, ਕਟ੍ਠਤੁਮ੍ਬਂ, ਫਲਤੁਮ੍ਬਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਵਾਤੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੇਦਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ. ਨਕ੍ਖਮਨਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਭਾਰਸੇਦਨ੍ਤਿ. ਨਕ੍ਖਮਨਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਹਾਸੇਦਨ੍ਤਿ. ਨਕ੍ਖਮਨਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਙ੍ਗੋਦਕਨ੍ਤਿ. ਨਕ੍ਖਮਨਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਦਕਕੋਟ੍ਠਕਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ ਪਬ੍ਬਵਾਤੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਲੋਹਿਤਂ ਮੋਚੇਤੁਨ੍ਤਿ. ਨਕ੍ਖਮਨਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਲੋਹਿਤਂ ਮੋਚੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸਾਣੇਨ ਗਾਹੇਤੁਨ੍ਤਿ [ਗਹੇਤੁਨ੍ਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)].
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ ਪਾਦਾ ਫਲਿਤਾ [ਫਾਲਿਤਾ (ਕ.)] ਹੋਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਦਬ੍ਭਞ੍ਜਨਨ੍ਤਿ. ਨਕ੍ਖਮਨਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਜ੍ਜਂ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਗਣ੍ਡਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਥਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ. ਕਸਾਵੋਦਕੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਸਾਵੋਦਕਨ੍ਤਿ. ਤਿਲਕਕ੍ਕੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਿਲਕਕ੍ਕਨ੍ਤਿ. ਕਬਲ਼ਿਕਾਯ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਬਲ਼ਿਕਨ੍ਤਿ. ਵਣਬਨ੍ਧਨਚੋਲ਼ੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਣਬਨ੍ਧਨਚੋਲ਼ਨ੍ਤਿ. ਵਣੋ ਕਣ੍ਡੁਵਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਸਪਕੁਟ੍ਟੇਨ [ਸਾਸਪਕੁਡ੍ਡੇਨ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਫੋਸਿਤੁਨ੍ਤਿ. ਵਣੋ ਕਿਲਿਜ੍ਜਿਤ੍ਥ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧੂਮਂ ਕਾਤੁਨ੍ਤਿ. ਵਡ੍ਢਮਂਸਂ ਵੁਟ੍ਠਾਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਲੋਣਸਕ੍ਖਰਿਕਾਯ ਛਿਨ੍ਦਿਤੁਨ੍ਤਿ. ਵਣੋ ਨ ਰੁਹਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਣਤੇਲਨ੍ਤਿ. ਤੇਲਂ ਗਲਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਕਾਸਿਕਂ ਸਬ੍ਬਂ ਵਣਪਟਿਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ.
੨੬੮. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਹਿਨਾ ਦਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਮਹਾਵਿਕਟਾਨਿ ਦਾਤੁਂ – ਗੂਥਂ, ਮੁਤ੍ਤਂ, ਛਾਰਿਕਂ, ਮਤ੍ਤਿਕਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਅਪ੍ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਾਨਿ ਨੁ ਖੋ ਉਦਾਹੁ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤਿ ਕਪ੍ਪਿਯਕਾਰਕੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹਾਪੇਤੁਂ, ਅਸਤਿ ਕਪ੍ਪਿਯਕਾਰਕੇ ਸਾਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸਂ ਪੀਤਂ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਗੂਥਂ ਪਾਯੇਤੁਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਅਪ੍ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਨੁ ਖੋ ਉਦਾਹੁ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ? ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਸ੍ਵੇਵ ਪਟਿਗ੍ਗਹੋ ਕਤੋ, ਨ ਪੁਨ [ਕਤੋ ਪਨ (?)] ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬੋਤਿ.
੨੬੯. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਘਰਦਿਨ੍ਨਕਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਤਾਲੋਲ਼ਿਂ ਪਾਯੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਦੁਟ੍ਠਗਹਣਿਕੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਮਿਸਖਾਰਂ ਪਾਯੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਣ੍ਡੁਰੋਗਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੁਤ੍ਤਹਰੀਤਕਂ ਪਾਯੇਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਛਵਿਦੋਸਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਨ੍ਧਾਲੇਪਂ ਕਾਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਭਿਸਨ੍ਨਕਾਯੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਰੇਚਨਂ ਪਾਤੁਨ੍ਤਿ. ਅਚ੍ਛਕਞ੍ਜਿਯਾ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਚ੍ਛਕਞ੍ਜਿਨ੍ਤਿ. ਅਕਟਯੂਸੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਕਟਯੂਸਨ੍ਤਿ. ਕਟਾਕਟੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਟਾਕਟਨ੍ਤਿ. ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨੀਯੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨੀਯਨ੍ਤਿ.
ਮੂਲਾਦਿਭੇਸਜ੍ਜਕਥਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੬੨. ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਵਤ੍ਥੁ
੨੭੦. [ਇਦਂ ਵਤ੍ਥੁ ਪਾਰਾ. ੬੧੮ ਆਦਯੋ] ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਰਾਜਗਹੇ ਪਬ੍ਭਾਰਂ ਸੋਧਾਪੇਤਿ ਲੇਣਂ ਕਤ੍ਤੁਕਾਮੋ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥੇਰੋ ਕਾਰਾਪੇਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਪਬ੍ਭਾਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੋਧਾਪੇਮਿ, ਲੇਣਂ ਕਤ੍ਤੁਕਾਮੋ’’ਤਿ. ‘‘ਅਤ੍ਥੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਆਰਾਮਿਕੇਨਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤਾ ਆਰਾਮਿਕੋ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਮਮ ਆਰੋਚੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ. ‘ਏਵਂ, ਮਹਾਰਾਜਾ’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਰਞ੍ਞੋ ਮਾਗਧਸ੍ਸ ਸੇਨਿਯਸ੍ਸ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਰਾਜਾਨਂ ਮਾਗਧਂ ਸੇਨਿਯਂ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਸਿ, ਸਮਾਦਪੇਸਿ, ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਸਿ, ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੇਨ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਸਮਾਦਪਿਤੋ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਿਤੋ ਸਮ੍ਪਹਂਸਿਤੋ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.
ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਦੂਤਂ ਪਾਹੇਸਿ – ‘‘ਰਾਜਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਆਰਾਮਿਕਂ ਦਾਤੁਕਾਮੋ. ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਯਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਰਾਮਿਕ’’ਨ੍ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਤਾ ਆਰਾਮਿਕੋ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਆਰਾਮਿਕਂ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ ਆਰਾਮਿਕਂ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ, ਵਿਸ੍ਸਰਿਤ੍ਵਾ, ਚਿਰੇਨ ਸਤਿਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ, ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕਂ ਮਹਾਮਤ੍ਤਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਯੋ ਮਯਾ, ਭਣੇ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਆਰਾਮਿਕੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤੋ, ਦਿਨ੍ਨੋ ਸੋ ਆਰਾਮਿਕੋ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਖੋ, ਦੇਵ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਆਰਾਮਿਕੋ ਦਿਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ‘‘ਕੀਵ ਚਿਰਂ ਨੁ ਖੋ, ਭਣੇ, ਇਤੋ [ਇਤੋ ਰਤ੍ਤਿ (ਸ੍ਯਾ.)] ਹਿ ਤਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਰਤ੍ਤਿਯੋ ਗਣੇਤ੍ਵਾ [ਵਿਗਣੇਤ੍ਵਾ (ਸੀ.)] ਰਾਜਾਨਂ ਮਾਗਧਂ ਸੇਨਿਯਂ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਪਞ੍ਚ, ਦੇਵ, ਰਤ੍ਤਿਸਤਾਨੀ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭਣੇ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚ ਆਰਾਮਿਕਸਤਾਨਿ ਦੇਹੀਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ ਖੋ ਸੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਮਾਗਧਸ੍ਸ ਸੇਨਿਯਸ੍ਸ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚ ਆਰਾਮਿਕਸਤਾਨਿ ਪਾਦਾਸਿ, ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕੋ ਗਾਮੋ ਨਿਵਿਸਿ. ‘ਆਰਾਮਿਕਗਾਮਕੋਤਿ’ਪਿ ਨਂ ਆਹਂਸੁ, ‘ਪਿਲਿਨ੍ਦਗਾਮਕੋ’ਤਿਪਿ ਨਂ ਆਹਂਸੁ.
੨੭੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮਕੇ ਕੁਲੂਪਕੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਪਿਲਿਨ੍ਦਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮਕੇ ਉਸ੍ਸਵੋ ਹੋਤਿ. ਦਾਰਕਾ ਅਲਙ੍ਕਤਾ ਮਾਲਾਕਿਤਾ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਗਾਮਕੇ ਸਪਦਾਨਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਆਰਾਮਿਕਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਤਸ੍ਸਾ ਆਰਾਮਿਕਿਨਿਯਾ ਧੀਤਾ ਅਞ੍ਞੇ ਦਾਰਕੇ ਅਲਙ੍ਕਤੇ ਮਾਲਾਕਿਤੇ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਰੋਦਤਿ – ‘ਮਾਲਂ ਮੇ ਦੇਥ, ਅਲਙ੍ਕਾਰਂ ਮੇ ਦੇਥਾ’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਤਂ ਆਰਾਮਿਕਿਨਿਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸਾਯਂ ਦਾਰਿਕਾ ਰੋਦਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਾਰਿਕਾ ਅਞ੍ਞੇ ਦਾਰਕੇ ਅਲਙ੍ਕਤੇ ਮਾਲਾਕਿਤੇ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਰੋਦਤਿ – ‘ਮਾਲਂ ਮੇ ਦੇਥ, ਅਲਙ੍ਕਾਰਂ ਮੇ ਦੇਥਾ’ਤਿ. ਕੁਤੋ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਦੁਗ੍ਗਤਾਨਂ ਮਾਲਾ, ਕੁਤੋ ਅਲਙ੍ਕਾਰੋ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਤਿਣਣ੍ਡੁਪਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਆਰਾਮਿਕਿਨਿਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਹਨ੍ਦਿਮਂ ਤਿਣਣ੍ਡੁਪਕਂ ਤਸ੍ਸਾ ਦਾਰਿਕਾਯ ਸੀਸੇ ਪਟਿਮੁਞ੍ਚਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸਾ ਆਰਾਮਿਕਿਨੀ ਤਂ ਤਿਣਣ੍ਡੁਪਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਦਾਰਿਕਾਯ ਸੀਸੇ ਪਟਿਮੁਞ੍ਚਿ. ਸਾ ਅਹੋਸਿ ਸੁਵਣ੍ਣਮਾਲਾ ਅਭਿਰੂਪਾ, ਦਸ੍ਸਨੀਯਾ, ਪਾਸਾਦਿਕਾ; ਨਤ੍ਥਿ ਤਾਦਿਸਾ ਰਞ੍ਞੋਪਿ ਅਨ੍ਤੇਪੁਰੇ ਸੁਵਣ੍ਣਮਾਲਾ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਰਞ੍ਞੋ ਮਾਗਧਸ੍ਸ ਸੇਨਿਯਸ੍ਸ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸੁਂ – ‘‘ਅਮੁਕਸ੍ਸ, ਦੇਵ, ਆਰਾਮਿਕਸ੍ਸ ਘਰੇ ਸੁਵਣ੍ਣਮਾਲਾ ਅਭਿਰੂਪਾ, ਦਸ੍ਸਨੀਯਾ, ਪਾਸਾਦਿਕਾ; ਨਤ੍ਥਿ ਤਾਦਿਸਾ ਦੇਵਸ੍ਸਪਿ ਅਨ੍ਤੇਪੁਰੇ ਸੁਵਣ੍ਣਮਾਲਾ; ਕੁਤੋ ਤਸ੍ਸ ਦੁਗ੍ਗਤਸ੍ਸ? ਨਿਸ੍ਸਂਸਯਂ ਚੋਰਿਕਾਯ ਆਭਤਾ’’ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਤਂ ਆਰਾਮਿਕਕੁਲਂ ਬਨ੍ਧਾਪੇਸਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਪਿਲਿਨ੍ਦਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿ. ਪਿਲਿਨ੍ਦਗਾਮਕੇ ਸਪਦਾਨਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਆਰਾਮਿਕਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਵਿਸ੍ਸਕੇ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਕਹਂ ਇਮਂ ਆਰਾਮਿਕਕੁਲਂ ਗਤ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਏਤਿਸ੍ਸਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸੁਵਣ੍ਣਮਾਲਾਯ ਕਾਰਣਾ ਰਞ੍ਞਾ ਬਨ੍ਧਾਪਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਯੇਨ ਰਞ੍ਞੋ ਮਾਗਧਸ੍ਸ ਸੇਨਿਯਸ੍ਸ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਰਾਜਾਨਂ ਮਾਗਧਂ ਸੇਨਿਯਂ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਂ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ, ਮਹਾਰਾਜ, ਆਰਾਮਿਕਕੁਲਂ ਬਨ੍ਧਾਪਿਤ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਤਸ੍ਸ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਰਾਮਿਕਸ੍ਸ ਘਰੇ ਸੁਵਣ੍ਣਮਾਲਾ ਅਭਿਰੂਪਾ, ਦਸ੍ਸਨੀਯਾ, ਪਾਸਾਦਿਕਾ; ਨਤ੍ਥਿ ਤਾਦਿਸਾ ਅਮ੍ਹਾਕਮ੍ਪਿ ਅਨ੍ਤੇਪੁਰੇ ਸੁਵਣ੍ਣਮਾਲਾ; ਕੁਤੋ ਤਸ੍ਸ ਦੁਗ੍ਗਤਸ੍ਸ? ਨਿਸ੍ਸਂਸਯਂ ਚੋਰਿਕਾਯ ਆਭਤਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਰਞ੍ਞੋ ਮਾਗਧਸ੍ਸ ਸੇਨਿਯਸ੍ਸ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਸ੍ਸ ਪਾਸਾਦਂ ਸੁਵਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿ; ਸੋ ਅਹੋਸਿ ਸਬ੍ਬਸੋਵਣ੍ਣਮਯੋ. ‘‘ਇਦਂ ਪਨ ਤੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਾਵ ਬਹੁਂ ਸੁਵਣ੍ਣਂ ਕੁਤੋ’’ਤਿ? ‘ਅਞ੍ਞਾਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸੇਵੇਸੋ ਇਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੋ’ਤਿ ਤਂ ਆਰਾਮਿਕਕੁਲਂ ਮੁਞ੍ਚਾਪੇਸਿ.
ਮਨੁਸ੍ਸਾ ‘‘ਅਯ੍ਯੇਨ ਕਿਰ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੇਨ ਸਰਾਜਿਕਾਯ ਪਰਿਸਾਯ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਦਸ੍ਸਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਅਭਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਅਭਿਹਰਿਂਸੁ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਪ੍ਪਿਂ, ਨਵਨੀਤਂ, ਤੇਲਂ, ਮਧੁਂ [ਸਪ੍ਪਿ ਨਵਨੀਤਂ ਤੇਲਂ ਮਧੁ (ਕ.)], ਫਾਣਿਤਂ. ਪਕਤਿਯਾਪਿ ਚ ਆਯਸ੍ਮਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋ ਲਾਭੀ ਹੋਤਿ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਂ; ਲਦ੍ਧਂ ਲਦ੍ਧਂ ਪਰਿਸਾਯ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ. ਪਰਿਸਾ ਚਸ੍ਸ ਹੋਤਿ ਬਾਹੁਲ੍ਲਿਕਾ; ਲਦ੍ਧਂ ਲਦ੍ਧਂ ਕੋਲਮ੍ਬੇਪਿ [ਕੋਲ਼ੁਮ੍ਬੇਪਿ (ਕ.)], ਘਟੇਪਿ, ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸਾਮੇਤਿ; ਪਰਿਸ੍ਸਾਵਨਾਨਿਪਿ, ਥਵਿਕਾਯੋਪਿ, ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਵਾਤਪਾਨੇਸੁ ਲਗ੍ਗੇਤਿ. ਤਾਨਿ ਓਲੀਨਵਿਲੀਨਾਨਿ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ. ਉਨ੍ਦੂਰੇਹਿਪਿ ਵਿਹਾਰਾ ਓਕਿਣ੍ਣਵਿਕਿਣ੍ਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਿਹਾਰਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤਾ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਅਨ੍ਤੋਕੋਟ੍ਠਾਗਾਰਿਕਾ ਇਮੇ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਰਾਜਾ ਮਾਗਧੋ ਸੇਨਿਯੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ’’ਤਿ. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ, ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਰੂਪਾਯ ਬਾਹੁਲ੍ਲਾਯ ਚੇਤੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਰੂਪਾਯ ਬਾਹੁਲ੍ਲਾਯ ਚੇਤੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾਤਿ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਯਾਨਿ ਖੋ ਪਨ ਤਾਨਿ ਗਿਲਾਨਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਟਿਸਾਯਨੀਯਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਸਪ੍ਪਿ, ਨਵਨੀਤਂ, ਤੇਲਂ, ਮਧੁ, ਫਾਣਿਤਂ, ਤਾਨਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਾਹਪਰਮਂ ਸਨ੍ਨਿਧਿਕਾਰਕਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮਯਤੋ ਯਥਾਧਮ੍ਮੋ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.
ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਵਤ੍ਥੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
ਭੇਸਜ੍ਜਾਨੁਞ੍ਞਾਤਭਾਣਵਾਰੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਠਮੋ.
੧੬੩. ਗੁਲ਼ਾਦਿਅਨੁਜਾਨਨਾ
੨੭੨. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਰਾਜਗਹਂ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਕਙ੍ਖਾਰੇਵਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਗੁਲ਼ਕਰਣਂ, ਓਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਗੁਲ਼ੇ ਪਿਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਛਾਰਿਕਮ੍ਪਿ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੇ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ‘‘ਅਕਪ੍ਪਿਯੋ ਗੁਲ਼ੋ ਸਾਮਿਸੋ, ਨ ਕਪ੍ਪਤਿ ਗੁਲ਼ੋ ਵਿਕਾਲੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤੋ ਸਪਰਿਸੋ ਗੁਲ਼ਂ ਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਯੇਪਿਸ੍ਸ ਸੋਤਬ੍ਬਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ, ਤੇਪਿ ਗੁਲ਼ਂ ਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਕਿਮਤ੍ਥਾਯ [ਕਿਮਤ੍ਥਿਯਾ (ਕ.)], ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗੁਲ਼ੇ ਪਿਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਛਾਰਿਕਮ੍ਪਿ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੀਤਿ? ਥਦ੍ਧਤ੍ਥਾਯ [ਬਨ੍ਧਨਤ੍ਥਾਯ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਭਗਵਾਤਿ. ਸਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥਦ੍ਧਤ੍ਥਾਯ ਗੁਲ਼ੇ ਪਿਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਛਾਰਿਕਮ੍ਪਿ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਚ ਗੁਲ਼ੋਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਥਾਸੁਖਂ ਗੁਲ਼ਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਕਙ੍ਖਾਰੇਵਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਵਚ੍ਚੇ ਮੁਗ੍ਗਂ ਜਾਤਂ, ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਕਪ੍ਪਿਯਾ ਮੁਗ੍ਗਾ; ਪਕ੍ਕਾਪਿ ਮੁਗ੍ਗਾ ਜਾਯਨ੍ਤੀਤਿ’’ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤੋ ਸਪਰਿਸੋ ਮੁਗ੍ਗਂ ਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਯੇਪਿਸ੍ਸ ਸੋਤਬ੍ਬਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ, ਤੇਪਿ ਮੁਗ੍ਗਂ ਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸਚੇ [ਸਚੇਪਿ (?)], ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਕ੍ਕਾਪਿ ਮੁਗ੍ਗਾ ਜਾਯਨ੍ਤਿ, ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਥਾਸੁਖਂ ਮੁਗ੍ਗਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.
੨੭੩. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਉਦਰਵਾਤਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਲੋਣਸੋਵੀਰਕਂ ਅਪਾਯਿ. ਤਸ੍ਸ ਸੋ ਉਦਰਵਾਤਾਬਾਧੋ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਲੋਣਸੋਵੀਰਕਂ; ਅਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਉਦਕਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਂ ਪਾਨਪਰਿਭੋਗੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਗੁਲ਼ਾਦਿਅਨੁਜਾਨਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੬੪. ਅਨ੍ਤੋਵੁਟ੍ਠਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪਕਥਾ
੨੭੪. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਰਾਜਗਹਂ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਕਲਨ੍ਦਕਨਿਵਾਪੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਗਵਤੋ ਉਦਰਵਾਤਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ – ‘ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਭਗਵਤੋ ਉਦਰਵਾਤਾਬਾਧੋ ਤੇਕਟੁਲਯਾਗੁਯਾ ਫਾਸੁ ਹੋਤੀ’ਤਿ – ਸਾਮਂ ਤਿਲਮ੍ਪਿ, ਤਣ੍ਡੁਲਮ੍ਪਿ, ਮੁਗ੍ਗਮ੍ਪਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ, ਅਨ੍ਤੋ ਵਾਸੇਤ੍ਵਾ, ਅਨ੍ਤੋ ਸਾਮਂ ਪਚਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਉਪਨਾਮੇਸਿ – ‘‘ਪਿਵਤੁ ਭਗਵਾ ਤੇਕਟੁਲਯਾਗੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਜਾਨਨ੍ਤਾਪਿ ਤਥਾਗਤਾ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਜਾਨਨ੍ਤਾਪਿ ਨ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ; ਕਾਲਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਕਾਲਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਨ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ; ਅਤ੍ਥਸਂਹਿਤਂ ਤਥਾਗਤਾ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਅਨਤ੍ਥਸਂਹਿਤਂ. ਅਨਤ੍ਥਸਂਹਿਤੇ ਸੇਤੁਘਾਤੋ ਤਥਾਗਤਾਨਂ. ਦ੍ਵੀਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਭਗਵਨ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ – ਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਦੇਸੇਸ੍ਸਾਮ, ਸਾਵਕਾਨਂ ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮਾਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਕੁਤਾਯਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਯਾਗੂ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ – ‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਅਨਨੁਲੋਮਿਕਂ, ਅਪ੍ਪਤਿਰੂਪਂ, ਅਸ੍ਸਾਮਣਕਂ, ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ, ਅਕਰਣੀਯਂ. ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਏਵਰੂਪਾਯ ਬਾਹੁਲ੍ਲਾਯ ਚੇਤੇਸ੍ਸਸਿ. ਯਦਪਿ, ਆਨਨ੍ਦ, ਅਨ੍ਤੋ ਵੁਟ੍ਠਂ [ਵੁਤ੍ਥਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕ.)] ਤਦਪਿ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ; ਯਦਪਿ ਅਨ੍ਤੋ ਪਕ੍ਕਂ ਤਦਪਿ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ; ਯਦਪਿ ਸਾਮਂ ਪਕ੍ਕਂ, ਤਦਪਿ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ. ਨੇਤਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨ੍ਤੋ ਵੁਟ੍ਠਂ, ਅਨ੍ਤੋ ਪਕ੍ਕਂ, ਸਾਮਂ ਪਕ੍ਕਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨ੍ਤੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੁਟ੍ਠਂ, ਅਨ੍ਤੋ ਪਕ੍ਕਂ, ਸਾਮਂ ਪਕ੍ਕਂ ਤਞ੍ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਦੁਕ੍ਕਟਾਨਂ. ਅਨ੍ਤੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੁਟ੍ਠਂ, ਅਨ੍ਤੋ ਪਕ੍ਕਂ, ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਪਕ੍ਕਂ, ਤਞ੍ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਦੁਕ੍ਕਟਾਨਂ. ਅਨ੍ਤੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੁਟ੍ਠਂ, ਬਹਿ ਪਕ੍ਕਂ, ਸਾਮਂ ਪਕ੍ਕਂ, ਤਞ੍ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਦੁਕ੍ਕਟਾਨਂ. ਬਹਿ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੁਟ੍ਠਂ, ਅਨ੍ਤੋ ਪਕ੍ਕਂ, ਸਾਮਂ ਪਕ੍ਕਂ, ਤਞ੍ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਦੁਕ੍ਕਟਾਨਂ. ਅਨ੍ਤੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੁਟ੍ਠਂ, ਬਹਿ ਪਕ੍ਕਂ, ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਪਕ੍ਕਂ, ਤਞ੍ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਬਹਿ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੁਟ੍ਠਂ, ਅਨ੍ਤੋ ਪਕ੍ਕਂ, ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਪਕ੍ਕਂ, ਤਞ੍ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਬਹਿ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੁਟ੍ਠਂ, ਬਹਿ ਪਕ੍ਕਂ, ਸਾਮਂ ਪਕ੍ਕਂ, ਤਞ੍ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਬਹਿ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵੁਟ੍ਠਂ, ਬਹਿ ਪਕ੍ਕਂ, ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਪਕ੍ਕਂ, ਤਞ੍ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’’ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਭਗਵਤਾ ਸਾਮਂਪਾਕੋ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪੁਨ ਪਾਕੇ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਨ ਪਾਕਂ ਪਚਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਰਾਜਗਹਂ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਂ ਹੋਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਲੋਣਮ੍ਪਿ, ਤੇਲਮ੍ਪਿ, ਤਣ੍ਡੁਲਮ੍ਪਿ, ਖਾਦਨੀਯਮ੍ਪਿ ਆਰਾਮਂ ਆਹਰਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਬਹਿ ਵਾਸੇਨ੍ਤਿ; ਉਕ੍ਕਪਿਣ੍ਡਕਾਪਿ ਖਾਦਨ੍ਤਿ, ਚੋਰਾਪਿ ਹਰਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨ੍ਤੋ ਵਾਸੇਤੁਨ੍ਤਿ. ਅਨ੍ਤੋ ਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਬਹਿ ਪਾਚੇਨ੍ਤਿ. ਦਮਕਾ ਪਰਿਵਾਰੇਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨ੍ਤੋ ਪਚਿਤੁਨ੍ਤਿ. ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖੇ ਕਪ੍ਪਿਯਕਾਰਕਾ ਬਹੁਤਰਂ ਹਰਨ੍ਤਿ, ਅਪ੍ਪਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਮਂ ਪਚਿਤੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨ੍ਤੋ ਵੁਟ੍ਠਂ, ਅਨ੍ਤੋ ਪਕ੍ਕਂ, ਸਾਮਂ ਪਕ੍ਕਨ੍ਤਿ.
ਅਨ੍ਤੋਵੁਟ੍ਠਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪਕਥਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੬੫. ਉਗ੍ਗਹਿਤਪਟਿਗ੍ਗਹਣਾ
੨੭੫. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਾਸੀਸੁ ਵਸ੍ਸਂਵੁਟ੍ਠਾ ਰਾਜਗਹਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਨ ਲਭਿਂਸੁ ਲੂਖਸ੍ਸ ਵਾ ਪਣੀਤਸ੍ਸ ਵਾ ਭੋਜਨਸ੍ਸ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਪਾਰਿਪੂਰਿਂ; ਬਹੁਞ੍ਚ ਫਲਖਾਦਨੀਯਂ ਅਹੋਸਿ; ਕਪ੍ਪਿਯਕਾਰਕੋ ਚ ਨ ਅਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਿਲਨ੍ਤਰੂਪਾ ਯੇਨ ਰਾਜਗਹਂ ਵੇਲ਼ੁਵਨਂ ਕਲਨ੍ਦਕਨਿਵਾਪੋ, ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਆਚਿਣ੍ਣਂ ਖੋ ਪਨੇਤਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਆਗਨ੍ਤੁਕੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਟਿਸਮ੍ਮੋਦਿਤੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਚ੍ਚਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਖਮਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਯਾਪਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿਤ੍ਥ ਅਪ੍ਪਕਿਲਮਥੇਨ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਆਗਤਾ; ਕੁਤੋ ਚ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਗਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਖਮਨੀਯਂ ਭਗਵਾ, ਯਾਪਨੀਯਂ ਭਗਵਾ. ਇਧ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਾਸੀਸੁ ਵਸ੍ਸਂਵੁਟ੍ਠਾ ਰਾਜਗਹਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਨ ਲਭਿਮ੍ਹਾ ਲੂਖਸ੍ਸ ਵਾ ਪਣੀਤਸ੍ਸ ਵਾ ਭੋਜਨਸ੍ਸ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਪਾਰਿਪੂਰਿਂ; ਬਹੁਞ੍ਚ ਫਲਖਾਦਨੀਯਂ ਅਹੋਸਿ; ਕਪ੍ਪਿਯਕਾਰਕੋ ਚ ਨ ਅਹੋਸਿ; ਤੇਨ ਮਯਂ ਕਿਲਨ੍ਤਰੂਪਾ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਆਗਤਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਤ੍ਥ ਫਲਖਾਦਨੀਯਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਕਪ੍ਪਿਯਕਾਰਕੋ ਚ ਨ ਹੋਤਿ, ਸਾਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ, ਹਰਿਤ੍ਵਾ, ਕਪ੍ਪਿਯਕਾਰਕੇ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ, ਭੂਮਿਯਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਗ੍ਗਹਿਤਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ.
੨੭੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਨਵਾ ਚ ਤਿਲਾ ਨਵਞ੍ਚ ਮਧੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਨਵੇ ਚ ਤਿਲੇ ਨਵਞ੍ਚ ਮਧੁਂ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦਦੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਟਿਸਮ੍ਮੋਦਿ, ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਮੇ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤਂ, ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਗਵਤੋ ਅਧਿਵਾਸਨਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਪਣੀਤਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਪਟਿਯਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲਂ ਆਰੋਚਾਪੇਸਿ – ‘‘ਕਾਲੋ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਭਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ, ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਂ ਓਨੀਤਪਤ੍ਤਪਾਣਿਂ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ, ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ, ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਤ੍ਵਾ, ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.
ਅਥ ਖੋ ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਯੇਸਂ ਖੋ ਮਯਾ ਅਤ੍ਥਾਯ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ, ‘ਨਵੇ ਚ ਤਿਲੇ ਨਵਞ੍ਚ ਮਧੁਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ, ਤੇ ਮਯਾ ਪਮੁਟ੍ਠਾ ਦਾਤੁਂ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਨਵੇ ਚ ਤਿਲੇ ਨਵਞ੍ਚ ਮਧੁਂ ਕੋਲਮ੍ਬੇਹਿ ਚ ਘਟੇਹਿ ਚ ਆਰਾਮਂ ਹਰਾਪੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਨਵੇ ਚ ਤਿਲੇ ਨਵਞ੍ਚ ਮਧੁਂ ਕੋਲਮ੍ਬੇਹਿ ਚ ਘਟੇਹਿ ਚ ਆਰਾਮਂ ਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਯੇਸਂ ਖੋ ਮਯਾ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਅਤ੍ਥਾਯ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ, ‘ਨਵੇ ਚ ਤਿਲੇ ਨਵਞ੍ਚ ਮਧੁਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ, ਤੇ ਮਯਾ ਪਮੁਟ੍ਠਾ ਦਾਤੁਂ. ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੁ ਮੇ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਨਵੇ ਚ ਤਿਲੇ ਨਵਞ੍ਚ ਮਧੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦੇਹੀਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖੇ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੇਪਿ ਪਵਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਪਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬੋ ਚ ਸਙ੍ਘੋ ਪਵਾਰਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਥ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਤੋ ਨੀਹਟਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਨਾ ਪਵਾਰਿਤੇਨ ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਉਗ੍ਗਹਿਤਪਟਿਗ੍ਗਹਣਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੬੬. ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਾਦਿਅਨੁਜਾਨਨਾ
੨੭੭. [ਪਾਚਿ. ੨੯੫] ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਉਪਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਕਕੁਲਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸਤ੍ਥਾਯ ਖਾਦਨੀਯਂ ਪਾਹੇਸਿ – ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਉਪਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਆਰਾਮਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ – ‘‘ਕਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੋ ਉਪਨਨ੍ਦੋ’’ਤਿ? ‘‘ਏਸਾਵੁਸੋ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠੋ’’ਤਿ. ‘‘ਇਦਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਖਾਦਨੀਯਂ ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਉਪਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਿਪਥ ਯਾਵ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਆਗਚ੍ਛਤੀਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਨਨ੍ਦੋ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋ ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਂ ਕੁਲਾਨਿ ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਤ੍ਵਾ ਦਿਵਾ ਆਗਚ੍ਛਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖੇ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੇਪਿ ਪਵਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਪਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬੋ ਚ ਸਙ੍ਘੋ ਪਵਾਰਿਤੋ ਹੋਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਥ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਨਾ ਪਵਾਰਿਤੇਨ ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.
੨੭੮. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਾਯਡਾਹਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਕਾਯਡਾਹਾਬਾਧੋ ਕੇਨ ਫਾਸੁ ਹੋਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਭਿਸੇਹਿ ਚ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਮੁਲ਼ਾਲਿਕਾਹਿ ਚਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮ੍ਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਮਨ੍ਦਾਕਿਨਿਯਾ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਾ ਤੀਰੇ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਨਾਗੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਤੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯੋ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ. ਸ੍ਵਾਗਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ. ਕੇਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ; ਕਿਂ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਭਿਸੇਹਿ ਚ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਅਤ੍ਥੋ, ਮੁਲ਼ਾਲਿਕਾਹਿ ਚਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਨਾਗੋ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਨਾਗਂ ਆਣਾਪੇਸਿ – ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਭਣੇ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਭਿਸੇ ਚ ਮੁਲ਼ਾਲਿਕਾਯੋ ਚ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਨਾਗੋ ਮਨ੍ਦਾਕਿਨਿਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਂ ਓਗਾਹੇਤ੍ਵਾ, ਸੋਣ੍ਡਾਯ ਭਿਸਞ੍ਚ ਮੁਲ਼ਾਲਿਕਞ੍ਚ ਅਬ੍ਬਾਹਿਤ੍ਵਾ, ਸੁਵਿਕ੍ਖਾਲਿਤਂ ਵਿਕ੍ਖਾਲੇਤ੍ਵਾ, ਭਣ੍ਡਿਕਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ – ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵ – ਮਨ੍ਦਾਕਿਨਿਯਾ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਾ ਤੀਰੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਜੇਤਵਨੇ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਸੋਪਿ ਖੋ ਨਾਗੋ ਮਨ੍ਦਾਕਿਨਿਯਾ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਾ ਤੀਰੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਜੇਤਵਨੇ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਨਾਗੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਭਿਸੇ ਚ ਮੁਲ਼ਾਲਿਕਾਯੋ ਚ ਪਟਿਗ੍ਗਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਮਨ੍ਦਾਕਿਨਿਯਾ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਾ ਤੀਰੇ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਸੇ ਚ ਮੁਲ਼ਾਲਿਕਾਯੋ ਚ ਉਪਨਾਮੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਸੇ ਚ ਮੁਲ਼ਾਲਿਕਾਯੋ ਚ ਭੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਾਯਡਾਹਾਬਾਧੋ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਿ. ਬਹੂ ਭਿਸਾ ਚ ਮੁਲ਼ਾਲਿਕਾਯੋ ਚ ਅਵਸਿਟ੍ਠਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖੇ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੇਪਿ ਪਵਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਪਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬੋ ਚ ਸਙ੍ਘੋ ਪਵਾਰਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਥ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਨਟ੍ਠਂ ਪੋਕ੍ਖਰਟ੍ਠਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਨਾ ਪਵਾਰਿਤੇਨ ਅਨਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਬਹੁਂ ਫਲਖਾਦਨੀਯਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ, ਕਪ੍ਪਿਯਕਾਰਕੋ ਚ ਨ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਫਲਂ ਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਬੀਜਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਬੀਜਂ [ਨਿਬ੍ਬਟ੍ਟਬੀਜਂ (ਸੀ.), ਨਿਬ੍ਬਟਬੀਜਂ (ਸ੍ਯਾ.), ਨਿਪ੍ਪਟ੍ਟਬੀਜਂ (ਕ.)] ਅਕਤਕਪ੍ਪਂ ਫਲਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਨ੍ਤਿ.
ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਾਦਿ ਅਨੁਜਾਨਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੬੭. ਸਤ੍ਥਕਮ੍ਮਪਟਿਕ੍ਖੇਪਕਥਾ
੨੭੯. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਰਾਜਗਹਂ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਰਾਜਗਹਂ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਕਲਨ੍ਦਕਨਿਵਾਪੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਭਗਨ੍ਦਲਾਬਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਆਕਾਸਗੋਤ੍ਤੋ ਵੇਜ੍ਜੋ ਸਤ੍ਥਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸੇਨਾਸਨਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤੋ ਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਵਿਹਾਰੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਆਕਾਸਗੋਤ੍ਤੋ ਵੇਜ੍ਜੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਗਚ੍ਛਤੁ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ, ਇਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਂ ਪਸ੍ਸਤੁ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗੋਧਾਮੁਖ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਸੋ ਮਂ ਖ੍ਵਾਯਂ ਮੋਘਪੁਰਿਸੋ ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੇਤੀ’’ਤਿ – ਤਤੋਵ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ, ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਮੁਕਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਤਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਆਬਾਧੋ’’ਤਿ? ‘‘ਤਸ੍ਸ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਭਗਨ੍ਦਲਾਬਾਧੋ, ਆਕਾਸਗੋਤ੍ਤੋ ਵੇਜ੍ਜੋ ਸਤ੍ਥਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਸ੍ਸ ਮੋਘਪੁਰਿਸਸ੍ਸ, ਅਨਨੁਲੋਮਿਕਂ, ਅਪ੍ਪਤਿਰੂਪਂ, ਅਸ੍ਸਾਮਣਕਂ, ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ, ਅਕਰਣੀਯਂ. ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸੋ ਸਮ੍ਬਾਧੇ ਸਤ੍ਥਕਮ੍ਮਂ ਕਾਰਾਪੇਸ੍ਸਤਿ. ਸਮ੍ਬਾਧੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਖੁਮਾ ਛਵਿ, ਦੁਰੋਪਯੋ ਵਣੋ, ਦੁਪ੍ਪਰਿਹਾਰਂ ਸਤ੍ਥਂ. ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਬਾਧੇ ਸਤ੍ਥਕਮ੍ਮਂ ਕਾਰਾਪੇਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਕਾਰਾਪੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ – ਭਗਵਤਾ ਸਤ੍ਥਕਮ੍ਮਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ – ਵਤ੍ਥਿਕਮ੍ਮਂ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ, ਤੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਤ੍ਥਿਕਮ੍ਮਂ ਕਾਰਾਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਤ੍ਥਿਕਮ੍ਮਂ ਕਾਰਾਪੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਮ੍ਬਾਧਸ੍ਸ ਸਾਮਨ੍ਤਾ ਦ੍ਵਙ੍ਗੁਲਾ ਸਤ੍ਥਕਮ੍ਮਂ ਵਾ ਵਤ੍ਥਿਕਮ੍ਮਂ ਵਾ ਕਾਰਾਪੇਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਕਾਰਾਪੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.
ਸਤ੍ਥਕਮ੍ਮਪਟਿਕ੍ਖੇਪਕਥਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੬੮. ਮਨੁਸ੍ਸਮਂਸਪਟਿਕ੍ਖੇਪਕਥਾ
੨੮੦. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਬਾਰਾਣਸੀ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਬਾਰਾਣਸੀ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਇਸਿਪਤਨੇ ਮਿਗਦਾਯੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਚ ਉਪਾਸਕੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾ ਚ ਉਪਾਸਿਕਾ ਉਭਤੋਪਸਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਦਾਯਕਾ, ਕਾਰਕਾ, ਸਙ੍ਘੁਪਟ੍ਠਾਕਾ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾ ਉਪਾਸਿਕਾ ਆਰਾਮਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰੇਨ ਵਿਹਾਰਂ ਪਰਿਵੇਣੇਨ ਪਰਿਵੇਣਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ – ‘‘ਕੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਗਿਲਾਨੋ, ਕਸ੍ਸ ਕਿਂ ਆਹਰਿਯਤੂ’’ਤਿ? ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਰੇਚਨਂ ਪੀਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸੁਪ੍ਪਿਯਂ ਉਪਾਸਿਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਯਾ ਖੋ, ਭਗਿਨਿ, ਵਿਰੇਚਨਂ ਪੀਤਂ. ਅਤ੍ਥੋ ਮੇ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨੀਯੇਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਸੁਟ੍ਠੁ, ਅਯ੍ਯ, ਆਹਰਿਯਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਘਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਂ ਆਣਾਪੇਸਿ – ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਭਣੇ, ਪਵਤ੍ਤਮਂਸਂ ਜਾਨਾਹੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ, ਅਯ੍ਯੇਤਿ ਖੋ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾਯ ਉਪਾਸਿਕਾਯ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਂ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤੋ ਨ ਅਦ੍ਦਸ ਪਵਤ੍ਤਮਂਸਂ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਯੇਨ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾ ਉਪਾਸਿਕਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸੁਪ੍ਪਿਯਂ ਉਪਾਸਿਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਤ੍ਥਯ੍ਯੇ ਪਵਤ੍ਤਮਂਸਂ. ਮਾਘਾਤੋ ਅਜ੍ਜਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾਯ ਉਪਾਸਿਕਾਯ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਤਸ੍ਸ ਖੋ ਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨੀਯਂ ਅਲਭਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਬਾਧੋ ਵਾ ਅਭਿਵਡ੍ਢਿਸ੍ਸਤਿ, ਕਾਲਙ੍ਕਿਰਿਯਾ ਵਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਨ ਖੋ ਮੇਤਂ ਪਤਿਰੂਪਂ ਯਾਹਂ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਨ ਹਰਾਪੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਪੋਤ੍ਥਨਿਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਊਰੁਮਂਸਂ ਉਕ੍ਕਨ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਦਾਸਿਯਾ ਅਦਾਸਿ – ‘‘ਹਨ੍ਦ, ਜੇ, ਇਮਂ ਮਂਸਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਮੁਕਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਾਨੋ, ਤਸ੍ਸ ਦਜ੍ਜਾਹਿ. ਯੋ ਚ ਮਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ, ‘ਗਿਲਾਨਾ’ਤਿ ਪਟਿਵੇਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗੇਨ ਊਰੁਂ ਵੇਠੇਤ੍ਵਾ ਓਵਰਕਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਞ੍ਚਕੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਉਪਾਸਕੋ ਘਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦਾਸਿਂ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਕਹਂ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਏਸਾਯ੍ਯ ਓਵਰਕੇ ਨਿਪਨ੍ਨਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਉਪਾਸਕੋ ਯੇਨ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾ ਉਪਾਸਿਕਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸੁਪ੍ਪਿਯਂ ਉਪਾਸਿਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਨਿਪਨ੍ਨਾਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਗਿਲਾਨਾਮ੍ਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਤੇ ਆਬਾਧੋ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾ ਉਪਾਸਿਕਾ ਸੁਪ੍ਪਿਯਸ੍ਸ ਉਪਾਸਕਸ੍ਸ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਉਪਾਸਕੋ – ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ ਭੋ! ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਵਤ ਭੋ! ਯਾਵ ਸਦ੍ਧਾਯਂ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾ ਪਸਨ੍ਨਾ, ਯਤ੍ਰ ਹਿ ਨਾਮ ਅਤ੍ਤਨੋਪਿ ਮਂਸਾਨਿ ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤਾਨਿ! ਕਿਮ੍ਪਿਮਾਯ [ਕਿਂ ਪਨਿਮਾਯ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਦੇਯ੍ਯਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ – ਹਟ੍ਠੋ ਉਦਗ੍ਗੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਉਪਾਸਕੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤਂ, ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਉਪਾਸਕੋ ਭਗਵਤੋ ਅਧਿਵਾਸਨਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਉਪਾਸਕੋ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਪਣੀਤਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਪਟਿਯਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲਂ ਆਰੋਚਾਪੇਸਿ – ‘‘ਕਾਲੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਭਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਸੁਪ੍ਪਿਯਸ੍ਸ ਉਪਾਸਕਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ, ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਉਪਾਸਕੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਂ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯਂ ਉਪਾਸਕਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਹਂ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਗਿਲਾਨਾ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਆਗਚ੍ਛਤੂ’’ਤਿ. ‘‘ਨ ਭਗਵਾ ਉਸ੍ਸਹਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਪਿ ਆਨੇਥਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਉਪਾਸਕੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯਂ ਉਪਾਸਿਕਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਨੇਸਿ. ਤਸ੍ਸਾ, ਸਹ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਭਗਵਤੋ, ਤਾਵ ਮਹਾਵਣੋ ਰੁਲ਼ਹੋ ਅਹੋਸਿ, ਸੁਚ੍ਛਵਿਲੋਮਜਾਤੋ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯੋ ਚ ਉਪਾਸਕੋ ਸੁਪ੍ਪਿਯਾ ਚ ਉਪਾਸਿਕਾ – ‘‘ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ ਭੋ! ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਵਤ ਭੋ! ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕਤਾ ਮਹਾਨੁਭਾਵਤਾ, ਯਤ੍ਰ ਹਿ ਨਾਮ ਸਹ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਭਗਵਤੋ ਤਾਵ ਮਹਾਵਣੋ ਰੁਲ਼ਹੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੁਚ੍ਛਵਿਲੋਮਜਾਤੋ’’ਤਿ – ਹਟ੍ਠਾ ਉਦਗ੍ਗਾ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਂ ਓਨੀਤਪਤ੍ਤਪਾਣਿਂ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸੁਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚ ਉਪਾਸਕਂ ਸੁਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚ ਉਪਾਸਿਕਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ
ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਕੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਪ੍ਪਿਯਂ ਉਪਾਸਿਕਂ ਮਂਸਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਸੀ’’ਤਿ? ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਹਂ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸੁਪ੍ਪਿਯਂ ਉਪਾਸਿਕਂ ਮਂਸਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਸਿ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਆਹਰਿਯਿਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਆਹਰਿਯਿਤ੍ਥ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਾਮਹਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਪਟਿਵੇਕ੍ਖਿ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ? ‘‘ਨਾਹਂ ਭਗਵਾ ਪਟਿਵੇਕ੍ਖਿ’’ਨ੍ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤ੍ਵਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਪ੍ਪਟਿਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਸਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਮਂਸਂ ਖੋ ਤਯਾ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਪਰਿਭੁਤ੍ਤਂ. ਨੇਤਂ, ਮੋਘਪੁਰਿਸ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਸਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸਦ੍ਧਾ ਪਸਨ੍ਨਾ, ਤੇਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋਪਿ ਮਂਸਾਨਿ ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤਾਨਿ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਨੁਸ੍ਸਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ. ਨ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਟਿਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.
ਮਨੁਸ੍ਸਮਂਸਪਟਿਕ੍ਖੇਪਕਥਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੬੯. ਹਤ੍ਥਿਮਂਸਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪਕਥਾ
੨੮੧. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਰਞ੍ਞੋ ਹਤ੍ਥੀ ਮਰਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖੇ ਹਤ੍ਥਿਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਾਨਂ ਹਤ੍ਥਿਮਂਸਂ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਹਤ੍ਥਿਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਹਤ੍ਥਿਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਙ੍ਗਂ ਹਤ੍ਥੀ, ਸਚੇ ਰਾਜਾ ਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਨ ਨੇਸਂ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਅਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਹਤ੍ਥਿਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਰਞ੍ਞੋ ਅਸ੍ਸਾ ਮਰਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖੇ ਅਸ੍ਸਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਾਨਂ ਅਸ੍ਸਮਂਸਂ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਸ੍ਸਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਅਸ੍ਸਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਙ੍ਗਂ ਅਸ੍ਸਾ, ਸਚੇ ਰਾਜਾ ਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਨ ਨੇਸਂ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਅਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਸ੍ਸਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖੇ ਸੁਨਖਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਾਨਂ ਸੁਨਖਮਂਸਂ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਸੁਨਖਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਸੁਨਖਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਜੇਗੁਚ੍ਛੋ ਸੁਨਖੋ ਪਟਿਕੂਲੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਨਖਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖੇ ਅਹਿਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਾਨਂ ਅਹਿਮਂਸਂ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਹਿਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸਮਣਾ ਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਾ ਅਹਿਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਜੇਗੁਚ੍ਛੋ ਅਹਿ ਪਟਿਕੂਲੋ’’ਤਿ. ਸੁਪਸ੍ਸੋਪਿ [ਸੁਫਸ੍ਸੋ (ਸੀ.)] ਨਾਗਰਾਜਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਖੋ ਸੁਪਸ੍ਸੋ ਨਾਗਰਾਜਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਨ੍ਤਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਾਗਾ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਾ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾ. ਤੇ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕੇਹਿਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਹੇਠੇਯ੍ਯੁਂ. ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਯ੍ਯਾ ਅਹਿਮਂਸਂ ਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸੁਪਸ੍ਸਂ ਨਾਗਰਾਜਾਨਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਸਿ…ਪੇ… ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਹਿਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਲੁਦ੍ਦਕਾ ਸੀਹਂ ਹਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸੀਹਮਂਸਂ [ਮਂਸਂ (ਕ.)] ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਾਨਂ ਸੀਹਮਂਸਂ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਸੀਹਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਸੀਹਾ ਸੀਹਮਂਸਗਨ੍ਧੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਿਪਾਤੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੀਹਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਲੁਦ੍ਦਕਾ ਬ੍ਯਗ੍ਘਂ ਹਨ੍ਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਦੀਪਿਂ ਹਨ੍ਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਅਚ੍ਛਂ ਹਨ੍ਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਤਰਚ੍ਛਂ ਹਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਰਚ੍ਛਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਾਨਂ ਤਰਚ੍ਛਮਂਸਂ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਰਚ੍ਛਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਤਰਚ੍ਛਾ ਤਰਚ੍ਛਮਂਸਗਨ੍ਧੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਿਪਾਤੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਰਚ੍ਛਮਂਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ.
ਹਤ੍ਥਿਮਂਸਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪਕਥਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਸੁਪ੍ਪਿਯਭਾਣਵਾਰੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ ਦੁਤਿਯੋ.
੧੭੦. ਯਾਗੁਮਧੁਗੋਲ਼ਕਾਨੁਜਾਨਨਾ
੨੮੨. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਅਨ੍ਧਕਵਿਨ੍ਦਂ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ, ਮਹਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ, ਅਡ੍ਢਤੇਲਸੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤੇਹਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਜਾਨਪਦਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਬਹੁਂ ਲੋਣਮ੍ਪਿ, ਤੇਲਮ੍ਪਿ, ਤਣ੍ਡੁਲਮ੍ਪਿ, ਖਾਦਨੀਯਮ੍ਪਿ ਸਕਟੇਸੁ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ – ਯਦਾ ਪਟਿਪਾਟਿਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮ ਤਦਾ ਭਤ੍ਤਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾਤਿ, ਪਞ੍ਚਮਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਵਿਘਾਸਾਦਸਤਾਨਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਅਨ੍ਧਕਵਿਨ੍ਦਂ ਤਦਵਸਰਿ. ਅਥ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪਟਿਪਾਟਿਂ ਅਲਭਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਅਤੀਤਾਨਿ [ਅਧਿਕਾਨਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਖੋ ਮੇ ਦ੍ਵੇ ਮਾਸਾਨਿ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਅਨੁਬਨ੍ਧਨ੍ਤਸ੍ਸ ‘ਯਦਾ ਪਟਿਪਾਟਿਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਿ ਤਦਾ ਭਤ੍ਤਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ, ਨ ਚ ਮੇ ਪਟਿਪਾਟਿ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਅਹਞ੍ਚਮ੍ਹਿ ਏਕਤ੍ਤਕੋ [ਏਕਤੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)], ਬਹੁ ਚ ਮੇ ਘਰਾਵਾਸਤ੍ਥੋ ਹਾਯਤਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗਂ ਓਲੋਕੇਯ੍ਯਂ; ਯਂ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗੇ ਨਾਸ੍ਸ, ਤਂ ਪਟਿਯਾਦੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵੇ ਨਾਦ੍ਦਸ – ਯਾਗੁਞ੍ਚ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕਞ੍ਚ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਧ ਮੇ, ਭੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਪਟਿਪਾਟਿਂ ਅਲਭਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ ‘ਅਤੀਤਾਨਿ ਖੋ ਮੇ ਦ੍ਵੇ ਮਾਸਾਨਿ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਅਨੁਬਨ੍ਧਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਯਦਾ ਪਟਿਪਾਟਿਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਿ ਤਦਾ ਭਤ੍ਤਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ. ਨ ਚ ਮੇ ਪਟਿਪਾਟਿ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਅਹਞ੍ਚਮ੍ਹਿ ਏਕਤ੍ਤਕੋ, ਬਹੁ ਚ ਮੇ ਘਰਾਵਾਸਤ੍ਥੋ ਹਾਯਤਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗਂ ਓਲੋਕੇਯ੍ਯਂ; ਯਂ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗੇ ਨਾਸ੍ਸ, ਤਂ ਪਟਿਯਾਦੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਭੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਭਤ੍ਤਗ੍ਗਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵੇ ਨਾਦ੍ਦਸਂ – ਯਾਗੁਞ੍ਚ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕਞ੍ਚ. ਸਚਾਹਂ, ਭੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਪਟਿਯਾਦੇਯ੍ਯਂ ਯਾਗੁਞ੍ਚ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕਞ੍ਚ, ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯ ਮੇ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਆਨਨ੍ਦੋ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਤੇਨ ਹਾਨਨ੍ਦ, ਪਟਿਯਾਦੇਤੂਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਟਿਯਾਦੇਹੀਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਪਹੂਤਂ ਯਾਗੁਞ੍ਚ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕਞ੍ਚ ਪਟਿਯਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਉਪਨਾਮੇਸਿ – ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੁ ਮੇ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਯਾਗੁਞ੍ਚ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕਞ੍ਚਾਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦੇਹੀਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਨ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਥਾਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਪਹੂਤਾਯ ਯਾਗੁਯਾ ਚ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕੇਨ ਚ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਧੋਤਹਤ੍ਥਂ ਓਨੀਤਪਤ੍ਤਪਾਣਿਂ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –
‘‘ਦਸਯਿਮੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਆਨਿਸਂਸਾ ਯਾਗੁਯਾ. ਕਤਮੇ ਦਸ? ਯਾਗੁਂ ਦੇਨ੍ਤੋ ਆਯੁਂ ਦੇਤਿ, ਵਣ੍ਣਂ ਦੇਤਿ, ਸੁਖਂ ਦੇਤਿ, ਬਲਂ ਦੇਤਿ, ਪਟਿਭਾਨਂ ਦੇਤਿ, ਯਾਗੁ ਪੀਤਾ ਖੁਦ੍ਦਂ [ਖੁਦਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਪਟਿਹਨਤਿ, ਪਿਪਾਸਂ ਵਿਨੇਤਿ, ਵਾਤਂ ਅਨੁਲੋਮੇਤਿ, ਵਤ੍ਥਿਂ ਸੋਧੇਤਿ, ਆਮਾਵਸੇਸਂ ਪਾਚੇਤਿ – ਇਮੇ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਦਸਾਨਿਸਂਸਾ ਯਾਗੁਯਾ’’ਤਿ [ਪਚ੍ਛਿਮਾ ਪਞ੍ਚ ਆਨਿਸਂਸਾ ਅ. ਨਿ. ੫.੨੦੭].
[ਅ. ਨਿ. ੪.੫੮-੫੯ ਥੋਕਂ ਵਿਸਦਿਸਂ] ਯੋ ਸਞ੍ਞਤਾਨਂ ਪਰਦਤ੍ਤਭੋਜਿਨਂ;
ਕਾਲੇਨ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚ ਦਦਾਤਿ ਯਾਗੁਂ;
ਦਸਸ੍ਸ ਠਾਨਾਨਿ ਅਨੁਪ੍ਪਵੇਚ੍ਛਤਿ;
ਆਯੁਞ੍ਚ ਵਣ੍ਣਞ੍ਚ ਸੁਖਂ ਬਲਞ੍ਚ.
ਪਟਿਭਾਨਮਸ੍ਸ ਉਪਜਾਯਤੇ ਤਤੋ;
ਖੁਦ੍ਦਂ ਪਿਪਾਸਞ੍ਚ ਬ੍ਯਪਨੇਤਿ ਵਾਤਂ;
ਸੋਧੇਤਿ ਵਤ੍ਥਿਂ ਪਰਿਣਾਮੇਤਿ ਭੁਤ੍ਤਂ;
ਭੇਸਜ੍ਜਮੇਤਂ ਸੁਗਤੇਨ ਵਣ੍ਣਿਤਂ.
ਤਸ੍ਮਾ ਹਿ ਯਾਗੁਂ ਅਲਮੇਵ ਦਾਤੁਂ;
ਨਿਚ੍ਚਂ ਮਨੁਸ੍ਸੇਨ ਸੁਖਤ੍ਥਿਕੇਨ;
ਦਿਬ੍ਬਾਨਿ ਵਾ ਪਤ੍ਥਯਤਾ ਸੁਖਾਨਿ;
ਮਨੁਸ੍ਸਸੋਭਗ੍ਯਤਮਿਚ੍ਛਤਾ ਵਾਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਇਮਾਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਅਨੁਮੋਦਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਾਗੁਞ੍ਚ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕਞ੍ਚਾ’’ਤਿ.
ਯਾਗੁਮਧੁਗੋਲ਼ਕਾਨੁਜਾਨਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੭੧. ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨਮਹਾਮਤ੍ਤਵਤ੍ਥੁ
੨੮੩. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਭਗਵਤਾ ਕਿਰ ਯਾਗੁ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕਞ੍ਚਾਤਿ. ਤੇ ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ, ਭੋਜ੍ਜਯਾਗੁਂ ਪਟਿਯਾਦੇਨ੍ਤਿ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕਞ੍ਚ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਭੋਜ੍ਜਯਾਗੁਯਾ ਧਾਤਾ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕੇਨ ਚ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗੇ ਨ ਚਿਤ੍ਤਰੂਪਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੇਨ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨੇਨ ਮਹਾਮਤ੍ਤੇਨ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਤਸ੍ਸ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਹਾਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਅਡ੍ਢਤੇਲਸਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤਾਨਂ ਅਡ੍ਢਤੇਲਸਾਨਿ ਮਂਸਪਾਤਿਸਤਾਨਿ ਪਟਿਯਾਦੇਯ੍ਯਂ, ਏਕਮੇਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਏਕਮੇਕਂ ਮਂਸਪਾਤਿਂ ਉਪਨਾਮੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਪਣੀਤਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਪਟਿਯਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਡ੍ਢਤੇਲਸਾਨਿ ਚ ਮਂਸਪਾਤਿਸਤਾਨਿ, ਭਗਵਤੋ ਕਾਲਂ ਆਰੋਚਾਪੇਸਿ – ‘‘ਕਾਲੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਭਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਹਾਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ, ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਿਵਿਸਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਥੋਕਂ, ਆਵੁਸੋ, ਦੇਹਿ; ਥੋਕਂ, ਆਵੁਸੋ, ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਮਾ ਖੋ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਨ੍ਤੇ, – ‘ਅਯਂ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ’ਤਿ – ਥੋਕਂ ਥੋਕਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਥ. ਬਹੁਂ ਮੇ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਪਟਿਯਤ੍ਤਂ, ਅਡ੍ਢਤੇਲਸਾਨਿ ਚ ਮਂਸਪਾਤਿਸਤਾਨਿ. ਏਕਮੇਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਏਕਮੇਕਂ ਮਂਸਪਾਤਿਂ ਉਪਨਾਮੇਸ੍ਸਾਮੀਤਿ. ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਥ, ਭਨ੍ਤੇ, ਯਾਵਦਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਨ ਖੋ ਮਯਂ, ਆਵੁਸੋ, ਏਤਂਕਾਰਣਾ ਥੋਕਂ ਥੋਕਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਮ, ਅਪਿ ਚ ਮਯਂ ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਭੋਜ੍ਜਯਾਗੁਯਾ ਧਾਤਾ ਮਧੁਗੋਲ਼ਕੇਨ ਚ. ਤੇਨ ਮਯਂ ਥੋਕਂ ਥੋਕਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਮਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਉਜ੍ਝਾਯਤਿ ਖਿਯ੍ਯਤਿ ਵਿਪਾਚੇਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਦਨ੍ਤਾ ਮਯਾ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤਾ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਭੋਜ੍ਜਯਾਗੁਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਨ ਚਾਹਂ ਪਟਿਬਲੋ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਦਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਕੁਪਿਤੋ ਅਨਤ੍ਤਮਨੋ ਆਸਾਦਨਾਪੇਕ੍ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਤ੍ਤੇ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ਅਗਮਾਸਿ – ਭੁਞ੍ਜਥ ਵਾ ਹਰਥ ਵਾਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਂ ਓਨੀਤਪਤ੍ਤਪਾਣਿਂ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਤਂ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨਂ ਮਹਾਮਤ੍ਤਂ ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.
ਅਥ ਖੋ ਤਸ੍ਸ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਹਾਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਹੁਦੇਵ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ, ਅਹੁ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ – ‘‘ਅਲਾਭਾ ਵਤ ਮੇ, ਨ ਵਤ ਮੇ ਲਾਭਾ; ਦੁਲ੍ਲਦ੍ਧਂ ਵਤ ਮੇ, ਨ ਵਤ ਮੇ ਸੁਲਦ੍ਧਂ; ਯੋਹਂ ਕੁਪਿਤੋ ਅਨਤ੍ਤਮਨੋ ਆਸਾਦਨਾਪੇਕ੍ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਤ੍ਤੇ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ਅਗਮਾਸਿਂ – ‘ਭੁਞ੍ਜਥ ਵਾ ਹਰਥ ਵਾ’ਤਿ. ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਮਯਾ ਬਹੁਂ ਪਸੁਤਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਵਾ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਵਾ’’ਤਿ? ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੋ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਧ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਹੁਦੇਵ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ, ਅਹੁ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ ‘ਅਲਾਭਾ ਵਤ ਮੇ, ਨ ਵਤ ਮੇ ਲਾਭਾ; ਦੁਲ੍ਲਦ੍ਧਂ ਵਤ ਮੇ, ਨ ਵਤ ਮੇ ਸੁਲਦ੍ਧਂ; ਯੋਹਂ ਕੁਪਿਤੋ ਅਨਤ੍ਤਮਨੋ ਆਸਾਦਨਾਪੇਕ੍ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਤ੍ਤੇ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ਅਗਮਾਸਿਂ – ਭੁਞ੍ਜਥ ਵਾ ਹਰਥ ਵਾਤਿ. ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਮਯਾ ਬਹੁਂ ਪਸੁਤਂ, ਪੁਞ੍ਞਂ ਵਾ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਵਾ’ਤਿ. ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਮਯਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬਹੁਂ ਪਸੁਤਂ, ਪੁਞ੍ਞਂ ਵਾ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਵਾ’’ਤਿ? ‘‘ਯਦਗ੍ਗੇਨ ਤਯਾ, ਆਵੁਸੋ, ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਤੇ ਬਹੁਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸੁਤਂ. ਯਦਗ੍ਗੇਨ ਤੇ ਏਕਮੇਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਏਕਮੇਕਂ ਸਿਤ੍ਥਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਤੇ ਬਹੁਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸੁਤਂ, ਸਗ੍ਗਾ ਤੇ ਆਰਦ੍ਧਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨੋ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ – ‘‘ਲਾਭਾ ਕਿਰ ਮੇ, ਸੁਲਦ੍ਧਂ ਕਿਰ ਮੇ, ਬਹੁਂ ਕਿਰ ਮਯਾ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸੁਤਂ, ਸਗ੍ਗਾ ਕਿਰ ਮੇ ਆਰਦ੍ਧਾ’’ਤਿ – ਹਟ੍ਠੋ ਉਦਗ੍ਗੋ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਨਿਦਾਨੇ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤਾ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਭੋਜ੍ਜਯਾਗੁਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤਾ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਭੋਜ੍ਜਯਾਗੁਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਵਿਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੇਨ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਭੋਜ੍ਜਯਾਗੁ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ. ਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਯਥਾਧਮ੍ਮੋ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.
ਤਰੁਣਪਸਨ੍ਨਮਹਾਮਤ੍ਤਵਤ੍ਥੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੧੭੨. ਬੇਲਟ੍ਠਕਚ੍ਚਾਨਵਤ੍ਥੁ
੨੮੪. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਨ੍ਧਕਵਿਨ੍ਦੇ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਰਾਜਗਹਂ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ, ਮਹਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ, ਅਡ੍ਢਤੇਲਸੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤੇਹਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਰਾਜਗਹਾ ਅਨ੍ਧਕਵਿਨ੍ਦਂ ਅਦ੍ਧਾਨਮਗ੍ਗਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ, ਪਞ੍ਚਮਤ੍ਤੇਹਿ ਸਕਟਸਤੇਹਿ, ਸਬ੍ਬੇਹੇਵ ਗੁਲ਼ਕੁਮ੍ਭਪੂਰੇਹਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਬੇਲਟ੍ਠਂ ਕਚ੍ਚਾਨਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਮਗ੍ਗਾ ਓਕ੍ਕਮ੍ਮ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਕਮੇਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਏਕਮੇਕਂ ਗੁਲ਼ਕੁਮ੍ਭਂ ਦਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਕਚ੍ਚਾਨ, ਏਕਂਯੇਵ ਗੁਲ਼ਕੁਮ੍ਭਂ ਆਹਰਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂਯੇਵ ਗੁਲ਼ਕੁਮ੍ਭਂ ਆਦਾਯ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਭਤੋ [ਆਹਟੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕ.)], ਭਨ੍ਤੇ, ਗੁਲ਼ਕੁਮ੍ਭੋ; ਕਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਕਚ੍ਚਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਗੁਲ਼ਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਗੁਲ਼ਂ ਦਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਦਿਨ੍ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਗੁਲ਼ੋ, ਬਹੁ ਚਾਯਂ ਗੁਲ਼ੋ ਅਵਸਿਟ੍ਠੋ. ਕਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਕਚ੍ਚਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਗੁਲ਼ਂ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਗੁਲ਼ਂ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਦਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਦਿਨ੍ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਗੁਲ਼ੋ ਯਾਵਦਤ੍ਥੋ, ਬਹੁ ਚਾਯਂ ਗੁਲ਼ੋ ਅਵਸਿਟ੍ਠੋ. ਕਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਕਚ੍ਚਾਨ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਗੁਲ਼ੇਹਿ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗੁਲ਼ੇਹਿ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਸਿ. ਏਕਚ੍ਚੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਤ੍ਤੇਪਿ ਪੂਰੇਸੁਂ ਪਰਿਸ੍ਸਾਵਨਾਨਿਪਿ ਥਵਿਕਾਯੋਪਿ ਪੂਰੇਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗੁਲ਼ੇਹਿ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਨ੍ਤਪ੍ਪਿਤਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਗੁਲ਼ੇਹਿ, ਬਹੁ ਚਾਯਂ ਗੁਲ਼ੋ ਅਵਸਿਟ੍ਠੋ. ਕਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਕਚ੍ਚਾਨ, ਵਿਘਾਸਾਦਾਨਂ ਗੁਲ਼ਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਵਿਘਾਸਾਦਾਨਂ ਗੁਲ਼ਂ ਦਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਦਿਨ੍ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਵਿਘਾਸਾਦਾਨਂ ਗੁਲ਼ੋ, ਬਹੁ ਚਾਯਂ ਗੁਲ਼ੋ ਅਵਸਿਟ੍ਠੋ. ਕਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਕਚ੍ਚਾਨ, ਵਿਘਾਸਾਦਾਨਂ ਗੁਲ਼ਂ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਵਿਘਾਸਾਦਾਨਂ ਗੁਲ਼ਂ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਦਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਦਿਨ੍ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਵਿਘਾਸਾਦਾਨਂ ਗੁਲ਼ੋ ਯਾਵਦਤ੍ਥੋ, ਬਹੁ ਚਾਯਂ ਗੁਲ਼ੋ ਅਵਸਿਟ੍ਠੋ. ਕਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਕਚ੍ਚਾਨ, ਵਿਘਾਸਾਦੇ ਗੁਲ਼ੇਹਿ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਵਿਘਾਸਾਦੇ ਗੁਲ਼ੇਹਿ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਸਿ. ਏਕਚ੍ਚੇ ਵਿਘਾਸਾਦਾ ਕੋਲਮ੍ਬੇਪਿ ਘਟੇਪਿ ਪੂਰੇਸੁਂ, ਪਿਟਕਾਨਿਪਿ ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇਪਿ ਪੂਰੇਸੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਵਿਘਾਸਾਦੇ ਗੁਲ਼ੇਹਿ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਨ੍ਤਪ੍ਪਿਤਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਵਿਘਾਸਾਦਾ ਗੁਲ਼ੇਹਿ, ਬਹੁ ਚਾਯਂ ਗੁਲ਼ੋ ਅਵਸਿਟ੍ਠੋ. ਕਥਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ? ‘‘ਨਾਹਂ ਤਂ, ਕਚ੍ਚਾਨ, ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਸਦੇਵਕੇ ਲੋਕੇ ਸਮਾਰਕੇ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਕੇ ਸਸ੍ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਯਾ ਪਜਾਯ ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਯ ਯਸ੍ਸ ਸੋ ਗੁਲ਼ੋ ਪਰਿਭੁਤ੍ਤੋ ਸਮ੍ਮਾ ਪਰਿਣਾਮਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਵਾ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕਸ੍ਸ ਵਾ. ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਕਚ੍ਚਾਨ, ਤਂ ਗੁਲ਼ਂ ਅਪ੍ਪਹਰਿਤੇ ਵਾ ਛਡ੍ਡੇਹਿ, ਅਪ੍ਪਾਣਕੇ ਵਾ ਉਦਕੇ ਓਪਿਲਾਪੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਗੁਲ਼ਂ ਅਪ੍ਪਾਣਕੇ ਉਦਕੇ ਓਪਿਲਾਪੇਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਗੁਲ਼ੋ ਉਦਕੇ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਚਿਚ੍ਚਿਟਾਯਤਿ ਚਿਟਿਚਿਟਾਯਤਿ ਪਧੂਪਾਯਤਿ [ਸਨ੍ਧੂਪਾਯਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ.)] ਸਮ੍ਪਧੂਪਾਯਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਫਾਲੋ ਦਿਵਸਂਸਨ੍ਤਤ੍ਤੋ ਉਦਕੇ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਚਿਚ੍ਚਿਟਾਯਤਿ ਚਿਟਿਚਿਟਾਯਤਿ ਪਧੂਪਾਯਤਿ ਸਮ੍ਪਧੂਪਾਯਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਸੋ ਗੁਲ਼ੋ ਉਦਕੇ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਚਿਚ੍ਚਿਟਾਯਤਿ ਚਿਟਿਚਿਟਾਯਤਿ ਪਧੂਪਾਯਤਿ ਸਮ੍ਪਧੂਪਾਯਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਸਂਵਿਗ੍ਗੋ ਲੋਮਹਟ੍ਠਜਾਤੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠਸ੍ਸ ਕਚ੍ਚਾਨਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਿਂ ਕਥਂ ਕਥੇਸਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ‘‘ਦਾਨਕਥਂ ਸੀਲਕਥਂ ਸਗ੍ਗਕਥਂ, ਕਾਮਾਨਂ ਆਦੀਨਵਂ ਓਕਾਰਂ ਸਂਕਿਲੇਸਂ, ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇ ਆਨਿਸਂਸਂ ਪਕਾਸੇਸਿ. ਯਦਾ ਭਗਵਾ ਅਞ੍ਞਾਸਿ ਬੇਲਟ੍ਠਂ ਕਚ੍ਚਾਨਂ ਕਲ੍ਲਚਿਤ੍ਤਂ, ਮੁਦੁਚਿਤ੍ਤਂ, ਵਿਨੀਵਰਣਚਿਤ੍ਤਂ, ਉਦਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤਂ, ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤਂ, ਅਥ ਯਾ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਮੁਕ੍ਕਂਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ, ਤਂ ਪਕਾਸੇਸਿ…ਪੇ… ਏਵਮੇਵ ਬੇਲਟ੍ਠਸ੍ਸ ਕਚ੍ਚਾਨਸ੍ਸ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਆਸਨੇ ਵਿਰਜਂ ਵੀਤਮਲਂ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਖੁਂ ਉਦਪਾਦਿ – ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਮੁਦਯਧਮ੍ਮਂ ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਨਿਰੋਧਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਬੇਲਟ੍ਠੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੋ ਪਤ੍ਤਧਮ੍ਮੋ ਵਿਦਿਤਧਮ੍ਮੋ ਪਰਿਯੋਗਾਲ਼੍ਹਧਮ੍ਮੋ ਤਿਣ੍ਣਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛੋ ਵਿਗਤਕਥਂਕਥੋ ਵੇਸਾਰਜ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਅਪਰਪ੍ਪਚ੍ਚਯੋ ਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨੇ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ. ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਿਕ੍ਕੁਜ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਉਕ੍ਕੁਜ੍ਜੇਯ੍ਯ…ਪੇ… ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ ਭਗਵਤਾ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਧਮ੍ਮੋ ਪਕਾਸਿਤੋ. ਏਸਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਸਰਣਂ ਗਚ੍ਛਾਮਿ, ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਞ੍ਚ. ਉਪਾਸਕਂ ਮਂ ਭਗਵਾ ਧਾਰੇਤੁ ਅਜ੍ਜਤਗ੍ਗੇ ਪਾਣੁਪੇਤਂ ਸਰਣਗਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਰਾਜਗਹਂ ਤਦਵਸਰਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਕਲਨ੍ਦਕਨਿਵਾਪੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਰਾਜਗਹੇ ਗੁਲ਼ੋ ਉਸ੍ਸਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ – ਗਿਲਾਨਸ੍ਸੇਵ ਭਗਵਤਾ ਗੁਲ਼ੋ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋ, ਨੋ ਅਗਿਲਾਨਸ੍ਸਾਤਿ – ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾਯਨ੍ਤਾ ਗੁਲ਼ਂ ਨ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਗੁਲ਼ਂ, ਅਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਗੁਲ਼ੋਦਕਨ੍ਤਿ.
ਬੇਲਟ੍ਠਕਚ੍ਚਾਨਵਤ੍ਥੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੧੭੩. ਪਾਟਲਿਗਾਮਵਤ੍ਥੁ
੨੮੫. [ਇਤੋ ਪਰਂ ਮਹਾਵ. ੨੮੬-੨੮੭ ‘ਤਿਣ੍ਣਾ ਮੇਧਾਵਿਨੋ ਜਨਾ’ਤਿ ਪਾਠੋ ਦੀ. ਨਿ. ੨.੧੪੮; ਉਦਾ. ੭੬ ਆਦਯੋ] ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਯਥਾਭਿਰਨ੍ਤਂ ਵਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਪਾਟਲਿਗਾਮੋ ਤੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ, ਮਹਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ, ਅਡ੍ਢਤੇਲਸੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤੇਹਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਪਾਟਲਿਗਾਮੋ ਤਦਵਸਰਿ. ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ – ‘‘ਭਗਵਾ ਕਿਰ ਪਾਟਲਿਗਾਮਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਖੋ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕੇ ਉਪਾਸਕੇ ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਸਿ, ਸਮਾਦਪੇਸਿ, ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਸਿ, ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਿਤਾ ਸਮਾਦਪਿਤਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਿਤਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸਿਤਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਆਵਸਥਾਗਾਰਂ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ ਭਗਵਤੋ ਅਧਿਵਾਸਨਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਆਵਸਥਾਗਾਰਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਸਨ੍ਥਰਿਂ ਆਵਸਥਾਗਾਰਂ ਸਨ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ, ਆਸਨਾਨਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤ੍ਵਾ, ਉਦਕਮਣਿਕਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ, ਤੇਲਪਦੀਪਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਾ ਖੋ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਸਬ੍ਬਸਨ੍ਥਰਿਸਨ੍ਥਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਵਸਥਾਗਾਰਂ. ਆਸਨਾਨਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿ. ਉਦਕਮਣਿਕੋ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਿਤੋ. ਤੇਲਪਦੀਪੋ ਆਰੋਪਿਤੋ. ਯਸ੍ਸਦਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਕਾਲਂ ਮਞ੍ਞਤੀ’’ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਯੇਨ ਆਵਸਥਾਗਾਰਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਾਦੇ ਪਕ੍ਖਾਲੇਤ੍ਵਾ ਆਵਸਥਾਗਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਝਿਮਂ ਥਮ੍ਭਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪੁਰਤ੍ਥਾਭਿਮੁਖੋ ਨਿਸੀਦਿ. ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋਪਿ ਖੋ ਪਾਦੇ ਪਕ੍ਖਾਲੇਤ੍ਵਾ ਆਵਸਥਾਗਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਿਮਂ ਭਿਤ੍ਤਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪੁਰਤ੍ਥਾਭਿਮੁਖੋ ਨਿਸੀਦਿ, ਭਗਵਨ੍ਤਂਯੇਵ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾ. ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕਾਪਿ ਖੋ ਉਪਾਸਕਾ ਪਾਦੇ ਪਕ੍ਖਾਲੇਤ੍ਵਾ ਆਵਸਥਾਗਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਂ ਭਿਤ੍ਤਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਚ੍ਛਿਮਾਭਿਮੁਖਾ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ, ਭਗਵਨ੍ਤਂਯੇਵ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕੇ ਉਪਾਸਕੇ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ –
[ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੧੬; ਅ. ਨਿ. ੫.੨੧੩ ਆਦਯੋ], ਗਹਪਤਯੋ, ਆਦੀਨਵਾ ਦੁਸ੍ਸੀਲਸ੍ਸ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ. ਕਤਮੇ ਪਞ੍ਚ? ਇਧ, ਗਹਪਤਯੋ, ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ ਸੀਲਵਿਪਨ੍ਨੋ ਪਮਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਮਹਤਿਂ ਭੋਗਜਾਨਿਂ ਨਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਯਂ ਪਠਮੋ ਆਦੀਨਵੋ ਦੁਸ੍ਸੀਲਸ੍ਸ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ. ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਯੋ, ਦੁਸ੍ਸੀਲਸ੍ਸ ਸੀਲਵਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਾਪਕੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਯਂ ਦੁਤਿਯੋ ਆਦੀਨਵੋ ਦੁਸ੍ਸੀਲਸ੍ਸ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ. ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਯੋ, ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ ਸੀਲਵਿਪਨ੍ਨੋ ਯਞ੍ਞਦੇਵ ਪਰਿਸਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ, ਯਦਿ ਖਤ੍ਤਿਯਪਰਿਸਂ, ਯਦਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪਰਿਸਂ, ਯਦਿ ਗਹਪਤਿਪਰਿਸਂ, ਯਦਿ ਸਮਣਪਰਿਸਂ, ਅਵਿਸਾਰਦੋ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ ਮਙ੍ਕੁਭੂਤੋ. ਅਯਂ ਤਤਿਯੋ ਆਦੀਨਵੋ ਦੁਸ੍ਸੀਲਸ੍ਸ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ. ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਯੋ, ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ ਸੀਲਵਿਪਨ੍ਨੋ ਸਮ੍ਮੂਲ਼੍ਹੋ ਕਾਲਂਕਰੋਤਿ. ਅਯਂ ਚਤੁਤ੍ਥੋ ਆਦੀਨਵੋ ਦੁਸ੍ਸੀਲਸ੍ਸ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ. ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਯੋ, ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ ਸੀਲਵਿਪਨ੍ਨੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਅਯਂ ਪਞ੍ਚਮੋ ਆਦੀਨਵੋ ਦੁਸ੍ਸੀਲਸ੍ਸ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ. ਇਮੇ ਖੋ, ਗਹਪਤਯੋ, ਪਞ੍ਚ ਆਦੀਨਵਾ ਦੁਸ੍ਸੀਲਸ੍ਸ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ.
[ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੧੬; ਅ. ਨਿ. ੫.੨੧੩ ਆਦਯੋ] ‘‘ਪਞ੍ਚਿਮੇ, ਗਹਪਤਯੋ, ਆਨਿਸਂਸਾ ਸੀਲਵਤੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਯ. ਕਤਮੇ ਪਞ੍ਚ? ਇਧ, ਗਹਪਤਯੋ, ਸੀਲਵਾ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਪ੍ਪਮਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਮਹਨ੍ਤਂ ਭੋਗਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਅਧਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਯਂ ਪਠਮੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਸੀਲਵਤੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਯ. ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਯੋ, ਸੀਲਵਤੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਯਂ ਦੁਤਿਯੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਸੀਲਵਤੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਯ. ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਯੋ, ਸੀਲਵਾ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਯਞ੍ਞਦੇਵ ਪਰਿਸਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ, ਯਦਿ ਖਤ੍ਤਿਯਪਰਿਸਂ, ਯਦਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪਰਿਸਂ, ਯਦਿ ਗਹਪਤਿਪਰਿਸਂ, ਯਦਿ ਸਮਣਪਰਿਸਂ, ਵਿਸਾਰਦੋ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ ਅਮਙ੍ਕੁਭੂਤੋ. ਅਯਂ ਤਤਿਯੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਸੀਲਵਤੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਯ. ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਯੋ, ਸੀਲਵਾ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਸਮ੍ਮੂਲ਼੍ਹੋ ਕਾਲਂਕਰੋਤਿ. ਅਯਂ ਚਤੁਤ੍ਥੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਸੀਲਵਤੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਯ. ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਗਹਪਤਯੋ, ਸੀਲਵਾ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਸੁਗਤਿਂ ਸਗ੍ਗਂ ਲੋਕਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਅਯਂ ਪਞ੍ਚਮੋ ਆਨਿਸਂਸੋ ਸੀਲਵਤੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਯ. ਇਮੇ ਖੋ, ਗਹਪਤਯੋ, ਪਞ੍ਚ ਆਨਿਸਂਸਾ ਸੀਲਵਤੋ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਯਾਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕੇ ਉਪਾਸਕੇ ਬਹੁਦੇਵ ਰਤ੍ਤਿਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯੋਜੇਸਿ – ‘‘ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾ ਖੋ, ਗਹਪਤਯੋ, ਰਤ੍ਤਿ. ਯਸ੍ਸਦਾਨਿ ਤੁਮ੍ਹੇ ਕਾਲਂ ਮਞ੍ਞਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ, ਖੋ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕਾ ਉਪਾਸਕਾ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤੇਸੁ ਪਾਟਲਿਗਾਮਿਕੇਸੁ ਉਪਾਸਕੇਸੁ ਸੁਞ੍ਞਾਗਾਰਂ ਪਾਵਿਸਿ.
ਪਾਟਲਿਗਾਮਵਤ੍ਥੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੧੭੪. ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਵਤ੍ਥੁ
੨੮੬. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾ ਪਾਟਲਿਗਾਮੇ ਨਗਰਂ ਮਾਪੇਨ੍ਤਿ ਵਜ੍ਜੀਨਂ ਪਟਿਬਾਹਾਯ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਯ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਦੇਵਤਾਯੋ ਪਾਟਲਿਗਾਮੇ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿਯੋ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਮਹੇਸਕ੍ਖਾ ਦੇਵਤਾ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਮਹੇਸਕ੍ਖਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਰਾਜੂਨਂ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਮਨ੍ਤਿ ਨਿਵੇਸਨਾਨਿ ਮਾਪੇਤੁਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਮਜ੍ਝਿਮਾ ਦੇਵਤਾ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਮਜ੍ਝਿਮਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਰਾਜੂਨਂ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਮਨ੍ਤਿ ਨਿਵੇਸਨਾਨਿ ਮਾਪੇਤੁਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਨੀਚਾ ਦੇਵਤਾ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਨੀਚਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਰਾਜੂਨਂ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਮਨ੍ਤਿ ਨਿਵੇਸਨਾਨਿ ਮਾਪੇਤੁਂ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਕੇ ਨੁ ਖੋ ਤੇ, ਆਨਨ੍ਦ, ਪਾਟਲਿਗਾਮੇ ਨਗਰਂ ਮਾਪੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾ ਪਾਟਲਿਗਾਮੇ ਨਗਰਂ ਮਾਪੇਨ੍ਤਿ ਵਜ੍ਜੀਨਂ ਪਟਿਬਾਹਾਯਾ’’ਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਆਨਨ੍ਦ, ਦੇਵੇਹਿ ਤਾਵਤਿਂਸੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾ ਪਾਟਲਿਗਾਮੇ ਨਗਰਂ ਮਾਪੇਨ੍ਤਿ ਵਜ੍ਜੀਨਂ ਪਟਿਬਾਹਾਯ. ਇਧਾਹਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਯ ਅਦ੍ਦਸਂ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਦੇਵਤਾਯੋ ਪਾਟਲਿਗਾਮੇ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿਯੋ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਮਹੇਸਕ੍ਖਾ ਦੇਵਤਾ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਮਹੇਸਕ੍ਖਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਰਾਜੂਨਂ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਮਨ੍ਤਿ ਨਿਵੇਸਨਾਨਿ ਮਾਪੇਤੁਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਮਜ੍ਝਿਮਾ ਦੇਵਤਾ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਮਜ੍ਝਿਮਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਰਾਜੂਨਂ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਮਨ੍ਤਿ ਨਿਵੇਸਨਾਨਿ ਮਾਪੇਤੁਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਨੀਚਾ ਦੇਵਤਾ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਨੀਚਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਰਾਜੂਨਂ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਨਮਨ੍ਤਿ ਨਿਵੇਸਨਾਨਿ ਮਾਪੇਤੁਂ. ਯਾਵਤਾ, ਆਨਨ੍ਦ, ਅਰਿਯਂ ਆਯਤਨਂ, ਯਾਵਤਾ ਵਣਿਪ੍ਪਥੋ, ਇਦਂ ਅਗ੍ਗਨਗਰਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਪਾਟਲਿਪੁਤ੍ਤਂ ਪੁਟਭੇਦਨਂ. ਪਾਟਲਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਤਯੋ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ – ਅਗ੍ਗਿਤੋ ਵਾ ਉਦਕਤੋ ਵਾ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਤੋ ਵਾ ਮਿਥੁਭੇਦਾਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਮੋਦਿਂਸੁ, ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਾ ਖੋ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚੁਂ – ‘‘ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਨੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਅਜ੍ਜਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤਂ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾ ਭਗਵਤੋ ਅਧਿਵਾਸਨਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾ ਪਣੀਤਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਪਟਿਯਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲਂ ਆਰੋਚਾਪੇਸੁਂ – ‘‘ਕਾਲੋ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਭਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾਨਂ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਵੇਸਨਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਂ ਓਨੀਤਪਤ੍ਤਪਾਣਿਂ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ ਖੋ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰੇ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤੇ ਭਗਵਾ ਇਮਾਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਅਨੁਮੋਦਿ –
‘‘ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਕਪ੍ਪੇਤਿ, ਵਾਸਂ ਪਣ੍ਡਿਤਜਾਤਿਯੋ;
ਸੀਲਵਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਭੋਜੇਤ੍ਵਾ, ਸਞ੍ਞਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਯੋ [ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਨੋ (ਸ੍ਯਾ.)].
‘‘ਯਾ ਤਤ੍ਥ ਦੇਵਤਾ ਆਸੁਂ, ਤਾਸਂ ਦਕ੍ਖਿਣਮਾਦਿਸੇ;
ਤਾ ਪੂਜਿਤਾ ਪੂਜਯਨ੍ਤਿ, ਮਾਨਿਤਾ ਮਾਨਯਨ੍ਤਿ ਨਂ.
‘‘ਤਤੋ ਨਂ ਅਨੁਕਮ੍ਪਨ੍ਤਿ, ਮਾਤਾ ਪੁਤ੍ਤਂਵ ਓਰਸਂ;
ਦੇਵਤਾਨੁਕਮ੍ਪਿਤੋ ਪੋਸੋ, ਸਦਾ ਭਦ੍ਰਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰੇ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤੇ ਇਮਾਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਅਨੁਮੋਦਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਾ ਮਗਧਮਹਾਮਤ੍ਤਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ‘‘ਯੇਨਜ੍ਜ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਦ੍ਵਾਰੇਨ ਨਿਕ੍ਖਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਗੋਤਮਦ੍ਵਾਰਂ ਨਾਮ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ; ਯੇਨ ਤਿਤ੍ਥੇਨ ਗਙ੍ਗਂ ਨਦਿਂ ਉਤ੍ਤਰਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਗੋਤਮਤਿਤ੍ਥਂ ਨਾਮ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਯੇਨ ਦ੍ਵਾਰੇਨ ਨਿਕ੍ਖਮਿ, ਤਂ ਗੋਤਮਦ੍ਵਾਰਂ ਨਾਮ ਅਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਯੇਨ ਗਙ੍ਗਾ ਨਦੀ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਗਙ੍ਗਾ ਨਦੀ ਪੂਰਾ ਹੋਤਿ ਸਮਤਿਤ੍ਤਿਕਾ ਕਾਕਪੇਯ੍ਯਾ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਅਞ੍ਞੇ ਨਾਵਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞੇ ਉਲ਼ੁਮ੍ਪਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞੇ ਕੁਲ੍ਲਂ ਬਨ੍ਧਨ੍ਤਿ ਓਰਾ ਪਾਰਂ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਾ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਅਞ੍ਞੇ ਨਾਵਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤੇ, ਅਞ੍ਞੇ ਉਲ਼ੁਮ੍ਪਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤੇ, ਅਞ੍ਞੇ ਕੁਲ੍ਲਂ ਬਨ੍ਧਨ੍ਤੇ ਓਰਾ ਪਾਰਂ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੇ, ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਗਙ੍ਗਾਯ ਨਦਿਯਾ ਓਰਿਮਤੀਰੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਪਾਰਿਮਤੀਰੇ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਸਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਤਾਯਂ ਵੇਲਾਯਂ ਇਮਂ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਸਿ –
‘‘ਯੇ ਤਰਨ੍ਤਿ ਅਣ੍ਣਵਂ ਸਰਂ;
ਸੇਤੁਂ ਕਤ੍ਵਾਨ ਵਿਸਜ੍ਜ ਪਲ੍ਲਲਾਨਿ;
ਕੁਲ੍ਲਞ੍ਹਿ ਜਨੋ ਬਨ੍ਧਤਿ;
ਤਿਣ੍ਣਾ ਮੇਧਾਵਿਨੋ ਜਨਾ’’ਤਿ.
ਸੁਨਿਧਵਸ੍ਸਕਾਰਵਤ੍ਥੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੧੭੫. ਕੋਟਿਗਾਮੇ ਸਚ੍ਚਕਥਾ
੨੮੭. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਯੇਨ ਕੋਟਿਗਾਮੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਤਤ੍ਰ ਸੁਦਂ ਭਗਵਾ ਕੋਟਿਗਾਮੇ ਵਿਹਰਤਿ. ਤਤ੍ਰ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – [ਦੀ. ਨਿ. ੨.੧੫੫] ‘‘ਚਤੁਨ੍ਨਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਨਂ ਅਨਨੁਬੋਧਾ ਅਪ੍ਪਟਿਵੇਧਾ ਏਵਮਿਦਂ ਦੀਘਮਦ੍ਧਾਨਂ ਸਨ੍ਧਾਵਿਤਂ ਸਂਸਰਿਤਂ ਮਮਞ੍ਚੇਵ ਤੁਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚ. ਕਤਮੇਸਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ? ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਸ੍ਸ ਅਨਨੁਬੋਧਾ ਅਪ੍ਪਟਿਵੇਧਾ ਏਵਮਿਦਂ ਦੀਘਮਦ੍ਧਾਨਂ ਸਨ੍ਧਾਵਿਤਂ ਸਂਸਰਿਤਂ ਮਮਞ੍ਚੇਵ ਤੁਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚ. ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯਸ੍ਸ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਸ੍ਸ…ਪੇ… ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਸ੍ਸ…ਪੇ… ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨਿਯਾ ਪਟਿਪਦਾਯ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਸ੍ਸ ਅਨਨੁਬੋਧਾ ਅਪ੍ਪਟਿਵੇਧਾ ਏਵਮਿਦਂ ਦੀਘਮਦ੍ਧਾਨਂ ਸਨ੍ਧਾਵਿਤਂ ਸਂਸਰਿਤਂ ਮਮਞ੍ਚੇਵ ਤੁਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚ. ਤਯਿਦਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਂ ਅਨੁਬੁਦ੍ਧਂ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਂ, ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯਂ [ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯੋ (ਸ੍ਯਾ.)] ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਂ ਅਨੁਬੁਦ੍ਧਂ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਂ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਂ [ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ (ਸ੍ਯਾ.)] ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਂ ਅਨੁਬੁਦ੍ਧਂ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਂ, ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਂ ਅਨੁਬੁਦ੍ਧਂ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਂ, ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾ ਭਵਤਣ੍ਹਾ, ਖੀਣਾ ਭਵਨੇਤ੍ਤਿ, ਨਤ੍ਥਿਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ’’ਤਿ.
ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਨਂ, ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਦਸ੍ਸਨਾ;
ਸਂਸਿਤਂ ਦੀਘਮਦ੍ਧਾਨਂ, ਤਾਸੁ ਤਾਸ੍ਵੇਵ ਜਾਤਿਸੁ.
ਤਾਨਿ ਏਤਾਨਿ ਦਿਟ੍ਠਾਨਿ, ਭਵਨੇਤ੍ਤਿ ਸਮੂਹਤਾ;
ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਮੂਲਂ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ, ਨਤ੍ਥਿਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋਤਿ.
ਕੋਟਿਗਾਮੇ ਸਚ੍ਚਕਥਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
੧੭੬. ਅਮ੍ਬਪਾਲੀਵਤ੍ਥੁ
੨੮੮. [ਦੀ. ਨਿ. ੨.੧੬੧ ਆਦਯੋ] ਅਸ੍ਸੋਸਿ ਖੋ ਅਮ੍ਬਪਾਲੀ ਗਣਿਕਾ – ਭਗਵਾ ਕਿਰ ਕੋਟਿਗਾਮਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਅਮ੍ਬਪਾਲੀ ਗਣਿਕਾ ਭਦ੍ਰਾਨਿ ਭਦ੍ਰਾਨਿ ਯਾਨਾਨਿ ਯੋਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਦ੍ਰਂ ਭਦ੍ਰਂ ਯਾਨਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਭਦ੍ਰੇਹਿ ਭਦ੍ਰੇਹਿ ਯਾਨੇਹਿ ਵੇਸਾਲਿਯਾ ਨਿਯ੍ਯਾਸਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ. ਯਾਵਤਿਕਾ ਯਾਨਸ੍ਸ ਭੂਮਿ, ਯਾਨੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਯਾਨਾ ਪਚ੍ਚੋਰੋਹਿਤ੍ਵਾ, ਪਤ੍ਤਿਕਾਵ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਅਮ੍ਬਪਾਲਿਂ ਗਣਿਕਂ ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਸਿ ਸਮਾਦਪੇਸਿ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਸਿ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਅਮ੍ਬਪਾਲੀ ਗਣਿਕਾ ਭਗਵਤਾ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਿਤਾ ਸਮਾਦਪਿਤਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਿਤਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸਿਤਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤਂ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਅਮ੍ਬਪਾਲੀ ਗਣਿਕਾ ਭਗਵਤੋ ਅਧਿਵਾਸਨਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.
ਅਮ੍ਬਪਾਲੀਵਤ੍ਥੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.