੧. ਪਠਮਅਨਿਯਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੪੪੩. ਪੁਤ੍ਤਸਦ੍ਦੇਨ ਸਾਮਞ੍ਞਨਿਦ੍ਦੇਸਤੋ ਏਕਸੇਸਨਯੇਨ ਵਾ ਪੁਤ੍ਤੀਪਿ ਗਹਿਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਬਹੂ ਧੀਤਰੋ ਚਾ’’ਤਿ. ਦਾਨਪ੍ਪਦਾਨੇਸੂਤਿ ਖੁਦ੍ਦਕੇਸੁ ਚੇਵ ਮਹਨ੍ਤੇਸੁ ਚ ਦਾਨੇਸੁ. ਛਣਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੇਹੇ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਮਙ੍ਗਲਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਆਵਾਹਵਿਵਾਹਮਙ੍ਗਲਾਦੀਸੂ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਫਗ੍ਗੁਣਮਾਸਾਦੀਸੁ ਉਤ੍ਤਰਫਗ੍ਗੁਣਾਦਿਅਭਿਲਕ੍ਖਿਤਦਿਵਸੇਸੁ ਸਪਰਿਜਨਾਨਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਮਙ੍ਗਲਕਰਣਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਅਨ੍ਤਰੁਸ੍ਸਵੇਸੂਤਿ ਮਹੁਸ੍ਸਵਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਪਵਤ੍ਤਿਤਉਸ੍ਸਵੇਸੁ. ਆਸਾਲ਼੍ਹੀਪਵਾਰਣਨਕ੍ਖਤ੍ਤਾਦੀਸੂਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਸਦ੍ਦੋ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥ ਆਸਾਲ਼੍ਹੀਨਕ੍ਖਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਸ੍ਸੂਪਗਮਨਪੂਜਾਦਿਵਸਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਪਵਾਰਣਨਕ੍ਖਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪਵਾਰਣਪੂਜਾਦਿਵਸਂ ਸਨ੍ਧਾਯ. ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਯਸ੍ਮਿਂ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤੇ ਗਾਮਨਿਗਮਵਾਸਿਨੋ ਤਯੋ ਸਤ੍ਤ ਵਾ ਦਿਵਸੇ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਘੋਸਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਥਾਵਿਭਵਂ ਅਲਙ੍ਕਤਪਟਿਯਤ੍ਤਾ ਭੋਗੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਾ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਕੀਲ਼ਂ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤਿ, ਤਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਇਮੇਪਿ ਦਾਰਕਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦਾਰਕੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਦਨਨ੍ਤਰਨ੍ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਭੋਜਨਾਨਨ੍ਤਰਂ.

੪੪੪-੪੪੫. ਤਂ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਤਂ ਅਜ੍ਝਾਚਾਰਕਮ੍ਮਂ. ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ, ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਸ੍ਸ ਵਾ ਲੋਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਮ੍ਹਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇ’’ਤਿ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਸੋਤਸ੍ਸ ਰਹੋ’’ਤਿ ਇਦਂ ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ‘‘ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਸਨੇ’’ਤਿ ਪਨ ਵਚਨਤੋ ‘‘ਸਕ੍ਕਾ ਹੋਤਿ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਰਹੋ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਕਿਞ੍ਚਾਪੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਰਹੋ ਨਿਸਜ੍ਜਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਵਵਤ੍ਥਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਾਨਿ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਰਹੇਨੇਵ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਚੇਪਿ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਪਿਹਿਤਕਵਾਟਸ੍ਸਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਭਾਵਤੋ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਰਹੋਸਬ੍ਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਪਿਹਿਤਕਵਾਟਸ੍ਸਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਪ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਪ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਚ ਦੁਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਆਗਤਨਯੇਨ ਸੋਤਸ੍ਸ ਰਹਵਸੇਨਪਿ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨ੍ਤੋਦ੍ਵਾਦਸਹਤ੍ਥੇਪਿ ਓਕਾਸੇ’’ਤਿ. ‘‘ਅਨ੍ਤੋਦ੍ਵਾਦਸਹਤ੍ਥੇ’’ਤਿ ਹਿ ਇਦਂ ਸੋਤਸ੍ਸ ਰਹਾਭਾਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਦਿ ਹਿ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸੇਵ ਰਹਾਭਾਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦੇਯ੍ਯ, ‘‘ਅਨ੍ਤੋਦ੍ਵਾਦਸਹਤ੍ਥੇ’’ਤਿ ਨ ਵਦੇਯ੍ਯ ਅਪ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਤਤੋ ਦੂਰਤਰੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਪਿ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਰਹਾਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੋ ਕਪਿਮਿਦ੍ਧਪਰੇਤੋ ਕਞ੍ਚਿ ਕਾਲਂ ਚਕ੍ਖੂਨਿ ਉਮ੍ਮੀਲੇਤਿ, ਕਞ੍ਚਿ ਕਾਲਂ ਨਿਮੀਲੇਤਿ, ਨ ਚ ਮਹਾਨਿਦ੍ਦਂ ਓਕ੍ਕਮਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੋਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੋ ਪਨ ਤਾਦਿਸੋ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੋ ਨ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਨ ਕਰੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਪਟਿਲਦ੍ਧਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਤਿ ਅਨ੍ਤਿਮਪਰਿਚ੍ਛੇਦਤੋ ਅਰਿਯਸਾਵਿਕਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਚਤੁਸਚ੍ਚਾਤਿ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੇਨ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਚਤੁਸਚ੍ਚਾ. ਤਿਣ੍ਣਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੇਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਨਿਸਜ੍ਜਂ ਪਟਿਜਾਨਮਾਨਸ੍ਸ ਤਿਣ੍ਣਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਸਮਾਯੋਗੋ ਹੋਤਿਯੇਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਾਰਾਜਿਕੇਨ ਪਨ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੇਨ ਚ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯੇਨ ਚ ਤੇਨਾਕਾਰੇਨ ਨਿਸਜ੍ਜਂ ਪਟਿਜਾਨਮਾਨੋਵ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ. ਨ ਅਪ੍ਪਟਿਜਾਨਮਾਨੋਤਿ ਅਲਜ੍ਜੀਪਿ ਅਪ੍ਪਟਿਜਾਨਮਾਨੋ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਵਿਸੇਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੋ ਹਿ ਯਾਵ ਨ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਤਾਵ ਨੇਵ ਸੁਦ੍ਧੋ, ਨ ਅਸੁਦ੍ਧੋਤਿ ਵਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਵਤ੍ਤਾਨੁਸਨ੍ਧਿਨਾ ਪਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –

‘‘ਪਟਿਞ੍ਞਾ ਲਜ੍ਜੀਸੁ ਕਤਾ, ਅਲਜ੍ਜੀਸੁ ਏਵਂ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;

ਬਹੁਮ੍ਪਿ ਅਲਜ੍ਜੀ ਭਾਸੇਯ੍ਯ, ਵਤ੍ਤਾਨੁਸਨ੍ਧਿਤੇਨ ਕਾਰਯੇ’’ਤਿ. (ਪਰਿ. ੩੫੯);

ਯੇਨ ਵਾ ਸਾ ਸਦ੍ਧੇਯ੍ਯਵਚਸਾ ਉਪਾਸਿਕਾ ਵਦੇਯ੍ਯ, ਤੇਨ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਪਟਿਜਾਨਮਾਨੋ’’ਤਿ ਅਵੁਤ੍ਤੇਪਿ ਅਧਿਕਾਰਤ੍ਤਾ ‘‘ਪਟਿਜਾਨਮਾਨੋਵ ਤੇਨ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਥਾਰੂਪਾਯ ਉਪਾਸਿਕਾਯ ਵਚਨੇਨ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਦਿਟ੍ਠਂ ਨਾਮ ਤਥਾਪਿ ਹੋਤਿ, ਅਞ੍ਞਥਾਪਿ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਸਮ੍ਭਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਵਂ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕਾ ਨਾਮ…ਪੇ… ਵਦਾਪੇਥਾਤਿ ਇਦਂ ‘‘ਏਵਂ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕਾਪਿ ਤੁਮ੍ਹੇ ਏਵਰੂਪੇ ਆਸਙ੍ਕਨੀਯੇ ਠਾਨੇ ਕਸ੍ਮਾ ਅਨੁਪਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਤ੍ਥ, ਤੁਮ੍ਹਾਦਿਸੇਹਿ ਨਾਮ ਅਨ੍ਤਰਘਰੇ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤੇਹਿ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਤਿਰੂਪੇ ਠਾਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਥੇਰਂ ਓਵਦਨ੍ਤੋ ਆਹ, ਨ ਪਨ ਅਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤੋ. ਥੇਰੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਪਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਅਨਿਸਿਨ੍ਨਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਨ੍ਤਰਘਰਸ੍ਸੇਵੇਸੋ ਆਵੁਸੋ ਦੋਸੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਏਵਮਕਾਸਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਗੂਹਿਤਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਗੁਣਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ ਏਵਂ ਵਿਯ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਅਕਾਸਿਂ. ਰਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾਸਿ ਮਨ੍ਤਿ ‘‘ਮਾ ਮਂ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਏਵਂ ਜਾਨਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੁਣਂ ਅਜਾਨਾਪੇਤੁਕਾਮੋ ਵਦਤਿ.

੪੪੬-੪੫੧. ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਮਗ੍ਗੇ’’ਤਿ ਪਾਠਸੇਸੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗੇ’’ਤਿ. ਰਹੋ ਨਿਸਜ੍ਜਸ੍ਸਾਦਸ੍ਸ ਅਸਤਿਪਿ ਮੇਥੁਨਰਾਗਭਾਵੇ ਤਪ੍ਪਟਿਬਦ੍ਧਕਿਲੇਸਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਮੇਥੁਨਧਮ੍ਮਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਕਿਲੇਸੋ ਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ, ਤੇਨੇਵ ਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਗ੍ਗਹਣਂ ਕਤਂ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਅਗਤੇਪਿ ਅਸੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੇਨ ਗਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਸ੍ਸਾਦੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਰਹਸ੍ਸਾਦੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਸੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਮਤ੍ਤੇਨੇਤ੍ਥ ਆਪਤ੍ਤਿ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਯਂ ਧਮ੍ਮੋ ਅਨਿਯਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਿਣ੍ਣਂ ਆਪਤ੍ਤੀਨਂ ਯਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਾ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬਤਾਯ ਅਨਿਯਤੋਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਪਾਕਟੋਯੇਵਾਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਯਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਵਸੇਨੇਤ੍ਥ ਅਙ੍ਗਭੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਪਠਮਅਨਿਯਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.